൫. സമനുപസ്സനാസുത്തവണ്ണനാ

൪൭. പഞ്ചമേ പഞ്ചുപാദാനക്ഖന്ധേ സമനുപസ്സന്തി ഏതേസം വാ അഞ്ഞതരന്തി പരിപുണ്ണഗാഹവസേന പഞ്ചക്ഖന്ധേ സമനുപസ്സന്തി, അപരിപുണ്ണഗാഹവസേന ഏതേസം അഞ്ഞതരം. ഇതി അയഞ്ചേവ സമനുപസ്സനാതി ഇതി അയഞ്ച ദിട്ഠിസമനുപസ്സനാ. അസ്മീതി ചസ്സ അവിഗതം ഹോതീതി യസ്സ അയം സമനുപസ്സനാ അത്ഥി, തസ്മിം അസ്മീതി തണ്ഹാമാനദിട്ഠിസങ്ഖാതം പപഞ്ചത്തയം അവിഗതമേവ ഹോതി. പഞ്ചന്നം ഇന്ദ്രിയാനം അവക്കന്തി ഹോതീതി തസ്മിം കിലേസജാതേ സതി കമ്മകിലേസപച്ചയാനം പഞ്ചന്നം ഇന്ദ്രിയാനം നിബ്ബത്തി ഹോതി.

അത്ഥി, ഭിക്ഖവേ, മനോതി ഇദം കമ്മമനം സന്ധായ വുത്തം. ധമ്മാതി ആരമ്മണം. അവിജ്ജാധാതൂതി ജവനക്ഖണേ അവിജ്ജാ. അവിജ്ജാസമ്ഫസ്സജേനാതി അവിജ്ജാസമ്പയുത്തഫസ്സതോ ജാതേന. അപിച മനോതി ഭവങ്ഗക്ഖണേ വിപാകമനോധാതു, ആവജ്ജനക്ഖണേ കിരിയമനോധാതു. ധമ്മാദയോ വുത്തപ്പകാരാവ. അസ്മീതിപിസ്സ ഹോതീതി തണ്ഹാമാനദിട്ഠിവസേന അസ്മീതി ഏവമ്പിസ്സ ഹോതി. ഇതോ പരേസു അയമഹമസ്മീതി രൂപാദീസു കിഞ്ചിദേവ ധമ്മം ഗഹേത്വാ ‘‘അയം അഹമസ്മീ’’തി അത്തദിട്ഠിവസേന വുത്തം. ഭവിസ്സന്തി സസ്സതദിട്ഠിവസേന. ന ഭവിസ്സന്തി ഉച്ഛേദദിട്ഠിവസേന. രൂപീ ഭവിസ്സന്തിആദീനി സബ്ബാനി സസ്സതമേവ ഭജന്തി. അഥേത്ഥാതി അഥ തേനേവാകാരേന ഠിതേസു ഏതേസു ഇന്ദ്രിയേസു. അവിജ്ജാ പഹീയതീതി ചതൂസു സച്ചേസു അഞ്ഞാണഭൂതാ അവിജ്ജാ പഹീയതി. വിജ്ജാ ഉപ്പജ്ജതീതി അരഹത്തമഗ്ഗവിജ്ജാ ഉപ്പജ്ജതി. ഏവമേത്ഥ അസ്മീതി തണ്ഹാമാനദിട്ഠിയോ. കമ്മസ്സ പഞ്ചന്നഞ്ച ഇന്ദ്രിയാനം അന്തരേ ഏകോ സന്ധി, വിപാകമനം പഞ്ചിന്ദ്രിയപക്ഖികം കത്വാ പഞ്ചന്നഞ്ച ഇന്ദ്രിയാനം കമ്മസ്സ ച അന്തരേ ഏകോ സന്ധീതി. ഇതി തയോ പപഞ്ചാ അതീതോ അദ്ധാ, ഇന്ദ്രിയാദീനി പച്ചുപ്പന്നോ അദ്ധാ, തത്ഥ കമ്മമനം ആദിം കത്വാ അനാഗതസ്സ പച്ചയോ ദസ്സിതോതി. പഞ്ചമം.