൮. പരോസഹസ്സസുത്തവണ്ണനാ

൨൧൬. അട്ഠമേ പരോസഹസ്സന്തി അതിരേകസഹസ്സം. അകുതോഭയന്തി നിബ്ബാനേ കുതോചി ഭയം നത്ഥി, നിബ്ബാനപ്പത്തസ്സ വാ കുതോചി ഭയം നത്ഥീതി നിബ്ബാനം അകുതോഭയം നാമ. ഇസീനം ഇസിസത്തമോതി വിപസ്സിതോ പട്ഠായ ഇസീനം സത്തമകോ ഇസി.

കിം നു തേ വങ്ഗീസാതി ഇദം ഭഗവാ അത്ഥുപ്പത്തിവസേന ആഹ. സങ്ഘമജ്ഝേ കിര കഥാ ഉദപാദി ‘‘വങ്ഗീസത്ഥേരോ വിസ്സട്ഠവത്തോ, നേവ ഉദ്ദേസേ, ന പരിപുച്ഛായ, ന യോനിസോമനസികാരേ കമ്മം കരോതി, ഗാഥാ ബന്ധന്തോ ചുണ്ണിയപദാനി കരോന്തോ വിചരതീ’’തി. അഥ ഭഗവാ ചിന്തേസി – ‘‘ഇമേ ഭിക്ഖൂ വങ്ഗീസസ്സ പടിഭാനസമ്പത്തിം ന ജാനന്തി, ചിന്തേത്വാ ചിന്തേത്വാ വദതീതി മഞ്ഞന്തി, പടിഭാനസമ്പത്തിമസ്സ ജാനാപേസ്സാമീ’’തി ചിന്തേത്വാ, ‘‘കിം നു തേ വങ്ഗീസാ’’തിആദിമാഹ.

ഉമ്മഗ്ഗപഥന്തി അനേകാനി കിലേസുമ്മുജ്ജനസതാനി, വട്ടപഥത്താ പന പഥന്തി വുത്തം. പഭിജ്ജ ഖിലാനീതി രാഗഖിലാദീനി പഞ്ച ഭിന്ദിത്വാ ചരസി. തം പസ്സഥാതി തം ഏവം അഭിഭുയ്യ ഭിന്ദിത്വാ ചരന്തം ബുദ്ധം പസ്സഥ. ബന്ധപമുഞ്ചകരന്തി ബന്ധനമോചനകരം. അസിതന്തി അനിസ്സിതം. ഭാഗസോ പവിഭജന്തി സതിപട്ഠാനാദികോട്ഠാസവസേന ധമ്മം വിഭജന്തം. പവിഭജ്ജാതി വാ പാഠോ, അങ്ഗപച്ചങ്ഗകോട്ഠാസവസേന വിഭജിത്വാ വിഭജിത്വാ പസ്സഥാതി അത്ഥോ.

ഓഘസ്സാതി ചതുരോഘസ്സ. അനേകവിഹിതന്തി സതിപട്ഠാനാദിവസേന അനേകവിധം. തസ്മിം ച അമതേ അക്ഖാതേതി തസ്മിം തേന അക്ഖാതേ അമതേ. ധമ്മദ്ദസാതി ധമ്മസ്സ പസ്സിതാരോ. ഠിതാ അസംഹീരാതി അസംഹാരിയാ ഹുത്വാ പതിട്ഠിതാ.

അതിവിജ്ഝാതി അതിവിജ്ഝിത്വാ. സബ്ബട്ഠിതീനന്തി സബ്ബേസം ദിട്ഠിട്ഠാനാനം വിഞ്ഞാണട്ഠിതീനം വാ. അതിക്കമമദ്ദസാതി അതിക്കമഭൂതം നിബ്ബാനമദ്ദസ. അഗ്ഗന്തി ഉത്തമധമ്മം. അഗ്ഗേതി വാ പാഠോ, പഠമതരന്തി അത്ഥോ. ദസദ്ധാനന്തി പഞ്ചന്നം, അഗ്ഗധമ്മം പഞ്ചവഗ്ഗിയാനം, അഗ്ഗേ വാ പഞ്ചവഗ്ഗിയാനം ധമ്മം ദേസേസീതി അത്ഥോ. തസ്മാതി യസ്മാ ഏസ ധമ്മോ സുദേസിതോതി ജാനന്തേന ച പമാദോ ന കാതബ്ബോ, തസ്മാ. അനുസിക്ഖേതി തിസ്സോ സിക്ഖാ സിക്ഖേയ്യ. അട്ഠമം.