൧൦. ബന്ധനസുത്തവണ്ണനാ

൧൨൧. ദസമേ ഇധ, ഭന്തേ, രഞ്ഞാതി ഇദം തേ ഭിക്ഖൂ തേസു മനുസ്സേസു ആനന്ദത്ഥേരസ്സ സുകതകാരണം ആരോചേന്താ ആരോചേസും. രഞ്ഞോ കിര സക്കേന കുസരാജസ്സ ദിന്നോ അട്ഠവങ്കോ മണി പവേണിയാ ആഗതോ. രാജാ അലങ്കരണകാലേ തം മണിം ആഹരഥാതി ആഹ. മനുസ്സാ ‘‘ഠപിതട്ഠാനേ ന പസ്സാമാ’’തി ആരോചേസും. രാജാ അന്തോഘരചാരിനോ ‘‘മണിം പരിയേസിത്വാ ദേഥാ’’തി ബന്ധാപേസി. ആനന്ദത്ഥേരോ തേ ദിസ്വാ മണിപടിസാമകാനം ഏകം ഉപായം ആചിക്ഖി. തേ രഞ്ഞോ ആരോചേസും. രാജാ ‘‘പണ്ഡിതോ ഥേരോ, ഥേരസ്സ വചനം കരോഥാ’’തി. പടിസാമകമനുസ്സാ രാജങ്ഗണേ ഉദകചാടിം ഠപേത്വാ സാണിയാ പരിക്ഖിപാപേത്വാ തേ മനുസ്സേ ആഹംസു – ‘‘സാടകം പാരുപിത്വാ ഏത്ഥ ഗന്ത്വാ ഹത്ഥം ഓതാരേഥാ’’തി. മണിചോരോ ചിന്തേസി – ‘‘രാജഭണ്ഡം വിസ്സജ്ജേതും വാ വലഞ്ജേതും വാ ന സക്കാ’’തി. സോ ഗേഹം ഗന്ത്വാ മണിം ഉപകച്ഛകേ ഠപേത്വാ സാടകം പാരുപിത്വാ ആഗമ്മ ഉദകചാടിയം പക്ഖിപിത്വാ പക്കാമി. മഹാജനേ പടിക്കന്തേ രാജമനുസ്സാ ചാടിയം ഹത്ഥം ഓതാരേത്വാ മണിം ദിസ്വാ ആഹരിത്വാ രഞ്ഞോ അദംസു. ‘‘ആനന്ദത്ഥേരേന കിര ദസ്സിതനയേന മണി ദിട്ഠോ’’തി മഹാജനോ കോലാഹലം അകാസി. തേ ഭിക്ഖൂ തം കാരണം തഥാഗതസ്സ ആരോചേന്താ ഇമം പവത്തിം ആരോചേസും. സത്ഥാ – ‘‘അനച്ഛരിയം, ഭിക്ഖവേ, യം ആനന്ദോ മനുസ്സാനം ഹത്ഥാരുള്ഹമണിം ആഹരാപേയ്യ, യത്ഥ പുബ്ബേ പണ്ഡിതാ അത്തനോ ഞാണേ ഠത്വാ അഹേതുകപടിസന്ധിയം നിബ്ബത്താനം തിരച്ഛാനഗതാനമ്പി ഹത്ഥാരുള്ഹം ഭണ്ഡം ആഹരാപേത്വാ രഞ്ഞോ അദംസൂ’’തി വത്വാ –

‘‘ഉക്കട്ഠേ സൂരമിച്ഛന്തി, മന്തീസു അകുതൂഹലം;

പിയഞ്ച അന്നപാനമ്ഹി, അത്ഥേ ജാതേ ച പണ്ഡിത’’ന്തി. (ജാ. ൧.൧.൯൨) –

മഹാസാരജാതകം കഥേസി.

ന തം ദള്ഹന്തി തം ബന്ധനം ഥിരന്തി ന കഥേന്തി. യദായസന്തി യം ആയസാ കതം. സാരത്തരത്താതി സുട്ഠു രത്തരത്താ, സാരത്തേന വാ രത്താ സാരത്തരത്താ, സാരം ഇദന്തി മഞ്ഞനായ രത്താതി അത്ഥോ. അപേക്ഖാതി ആലയോ നികന്തി. ആഹൂതി കഥേന്തി. ഓഹാരിനന്തി ചതൂസു അപായേസു ആകഡ്ഢനകം. സിഥിലന്തി ന ആയസാദിബന്ധനം വിയ ഇരിയാപഥം നിവാരേത്വാ ഠിതം. തേന ഹി ബന്ധനേന ബദ്ധാ പരദേസമ്പി ഗച്ഛന്തിയേവ. ദുപ്പമുഞ്ചന്തി അഞ്ഞത്ര ലോകുത്തരഞാണേന മുഞ്ചിതും അസക്കുണേയ്യന്തി. ദസമം.

പഠമോ വഗ്ഗോ.