൧൧. നാഗപേതവത്ഥുവണ്ണനാ

പുരതോവ സേതേന പലേതി ഹത്ഥിനാതി ഇദം സത്ഥരി ജേതവനേ വിഹരന്തേ ദ്വേ ബ്രാഹ്മണപേതേ ആരമ്ഭ വുത്തം. ആയസ്മാ കിര സംകിച്ചോ സത്തവസ്സികോ ഖുരഗ്ഗേയേവ അരഹത്തം പത്വാ സാമണേരഭൂമിയം ഠിതോ തിംസമത്തേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം അരഞ്ഞായതനേ വസന്തോ തേസം ഭിക്ഖൂനം പഞ്ചന്നം ചോരസതാനം ഹത്ഥതോ ആഗതം മരണമ്പി ബാഹിത്വാ തേ ച ചോരേ ദമേത്വാ പബ്ബാജേത്വാ സത്ഥു സന്തികം അഗമാസി. സത്ഥാ തേസം ഭിക്ഖൂനം ധമ്മം ദേസേസി, ദേസനാവസാനേ തേ ഭിക്ഖൂ അരഹത്തം പാപുണിംസു. അഥായസ്മാ സംകിച്ചോ പരിപുണ്ണവസ്സോ ലദ്ധൂപസമ്പദോ തേഹി പഞ്ചഹി ഭിക്ഖുസതേഹി സദ്ധിം ബാരാണസിം ഗന്ത്വാ ഇസിപതനേ വിഹാസി. മനുസ്സാ ഥേരസ്സ സന്തികം ഗന്ത്വാ ധമ്മം സുത്വാ പസന്നമാനസാ വീഥിപടിപാടിയാ വഗ്ഗവഗ്ഗാ ഹുത്വാ ആഗന്തുകദാനം അദംസു. തത്ഥ അഞ്ഞതരോ ഉപാസകോ മനുസ്സേ നിച്ചഭത്തേ സമാദപേസി, തേ യഥാബലം നിച്ചഭത്തം പട്ഠപേസും.

തേന ച സമയേന ബാരാണസിയം അഞ്ഞതരസ്സ മിച്ഛാദിട്ഠികസ്സ ബ്രാഹ്മണസ്സ ദ്വേ പുത്താ ഏകാ ച ധീതാ അഹേസും. തേസു ജേട്ഠപുത്തോ തസ്സ ഉപാസകസ്സ മിത്തോ അഹോസി. സോ തം ഗഹേത്വാ ആയസ്മതോ സംകിച്ചസ്സ സന്തികം അഗമാസി. ആയസ്മാ സംകിച്ചോ തസ്സ ധമ്മം ദേസേസി. സോ മുദുചിത്തോ അഹോസി. അഥ നം സോ ഉപാസകോ ആഹ – ‘‘ത്വം ഏകസ്സ ഭിക്ഖുനോ നിച്ചഭത്തം ദേഹീ’’തി. ‘‘അനാചിണ്ണം അമ്ഹാകം ബ്രാഹ്മണാനം സമണാനം സക്യപുത്തിയാനം നിച്ചഭത്തദാനം, തസ്മാ നാഹം ദസ്സാമീ’’തി. ‘‘കിം മയ്ഹമ്പി ഭത്തം ന ദസ്സസീ’’തി? ‘‘കഥം ന ദസ്സാമീ’’തി ആഹ. ‘‘യദി ഏവം യം മയ്ഹം ദേസി, തം ഏകസ്സ ഭിക്ഖുസ്സ ദേഹീ’’തി. സോ ‘‘സാധൂ’’തി പടിസ്സുണിത്വാ ദുതിയദിവസേ പാതോവ വിഹാരം ഗന്ത്വാ ഏകം ഭിക്ഖും ആനേത്വാ ഭോജേസി.

ഏവം ഗച്ഛന്തേ കാലേ ഭിക്ഖൂനം പടിപത്തിം ദിസ്വാ ധമ്മഞ്ച സുണിത്വാ തസ്സ കനിട്ഠഭാതാ ച ഭഗിനീ ച സാസനേ അഭിപ്പസന്നാ പുഞ്ഞകമ്മരതാ ച അഹേസും. ഏവം തേ തയോ ജനാ യഥാവിഭവം ദാനാനി ദേന്താ സമണബ്രാഹ്മണേ സക്കരിംസു ഗരും കരിംസു മാനേസും പൂജേസും. മാതാപിതരോ പന നേസം അസ്സദ്ധാ അപ്പസന്നാ സമണബ്രാഹ്മണേസു അഗാരവാ പുഞ്ഞകിരിയായ അനാദരാ അച്ഛന്ദികാ അഹേസും. തേസം ധീതരം ദാരികം മാതുലപുത്തസ്സത്ഥായ ഞാതകാ വാരേസും. സോ ച ആയസ്മതോ സംകിച്ചസ്സ സന്തികേ ധമ്മം സുത്വാ സംവേഗജാതോ പബ്ബജിത്വാ നിച്ചം അത്തനോ മാതു-ഗേഹം ഭുഞ്ജിതും ഗച്ഛതി. തം മാതാ അത്തനോ ഭാതു-ധീതായ ദാരികായ പലോഭേതി. തേന സോ ഉക്കണ്ഠിതോ ഹുത്വാ ഉപജ്ഝായം ഉപസങ്ഗമിത്വാ ആഹ – ‘‘ഉപ്പബ്ബജിസ്സാമഹം, ഭന്തേ, അനുജാനാഥ മ’’ന്തി. ഉപജ്ഝായോ തസ്സ ഉപനിസ്സയസമ്പത്തിം ദിസ്വാ ആഹ – ‘‘സാമണേര, മാസമത്തം ആഗമേഹീ’’തി. സോ ‘‘സാധൂ’’തി പടിസ്സുണിത്വാ മാസേ അതിക്കന്തേ തഥേവ ആരോചേസി. ഉപജ്ഝായോ പുന ‘‘അഡ്ഢമാസം ആഗമേഹീ’’തി ആഹ. അഡ്ഢമാസേ അതിക്കന്തേ തഥേവ വുത്തേ പുന ‘‘സത്താഹം ആഗമേഹീ’’തി ആഹ. സോ ‘‘സാധൂ’’തി പടിസ്സുണി. അഥ തസ്മിം അന്തോസത്താഹേ സാമണേരസ്സ മാതുലാനിയാ ഗേഹം വിനട്ഠച്ഛദനം ജിണ്ണം ദുബ്ബലകുട്ടം വാതവസ്സാഭിഹതം പരിപതി. തത്ഥ ബ്രാഹ്മണോ ബ്രാഹ്മണീ ദ്വേ പുത്താ ഘീതാ ച ഗേഹേന അജ്ഝോത്ഥടാ കാലമകംസു. തേസു ബ്രാഹ്മണോ ബ്രാഹ്മണീ ച പേതയോനിയം നിബ്ബത്തിംസു, ദ്വേ പുത്താ ധീതാ ച ഭുമ്മദേവേസു. തേസു ജേട്ഠപുത്തസ്സ ഹത്ഥിയാനം നിബ്ബത്തി, കനിട്ഠസ്സ അസ്സതരീരഥോ, ധീതായ സുവണ്ണസിവികാ. ബ്രാഹ്മണോ ച ബ്രാഹ്മണീ ച മഹന്തേ മഹന്തേ അയോമുഗ്ഗരേ ഗഹേത്വാ അഞ്ഞമഞ്ഞം ആകോടേന്തി, അഭിഹതട്ഠാനേസു മഹന്താ മഹന്താ ഘടപ്പമാണാ ഗണ്ഡാ ഉട്ഠഹിത്വാ മുഹുത്തേനേവ പചിത്വാ പരിഭേദപ്പത്താ ഹോന്തി. തേ അഞ്ഞമഞ്ഞസ്സ ഗണ്ഡേ ഫാലേത്വാ കോധാഭിഭൂതാ നിക്കരുണാ ഫരുസവചനേഹി തജ്ജേന്താ പുബ്ബലോഹിതം പിവന്തി, ന ച തിത്തിം പടിലഭന്തി.

അഥ സാമണേരോ ഉക്കണ്ഠാഭിഭൂതോ ഉപജ്ഝായം ഉപസങ്കമിത്വാ ആഹ – ‘‘ഭന്തേ, മയാ പടിഞ്ഞാതദിവസാ വീതിവത്താ, ഗേഹം ഗമിസ്സാമി, അനുജാനാഥ മ’’ന്തി. അഥ നം ഉപജ്ഝായോ ‘‘അത്ഥങ്ഗതേ സൂരിയേ കാലപക്ഖചാതുദ്ദസിയാ പവത്തമാനായ ഏഹീ’’തി വത്വാ ഇസിപതനവിഹാരസ്സ പിട്ഠിപസ്സേന ഥോകം ഗന്ത്വാ അട്ഠാസി. തേന ച സമയേന തേ ദ്വേ ദേവപുത്താ സദ്ധിം ഭഗിനിയാ തേനേവ മഗ്ഗേന യക്ഖസമാഗമം സമ്ഭാവേതും ഗച്ഛന്തി, തേസം പന മാതാപിതരോ മുഗ്ഗരഹത്ഥാ ഫരുസവാചാ കാളരൂപാ ആകുലാകുലലൂഖപതിതകേസഭാരാ അഗ്ഗിദഡ്ഢതാലക്ഖന്ധസദിസാ വിഗലിതപുബ്ബലോഹിതാ വലിതഗത്താ അതിവിയ ജേഗുച്ഛബീഭച്ഛദസ്സനാ തേ അനുബന്ധന്തി.

അഥായസ്മാ സംകിച്ചോ യഥാ സോ സാമണേരോ തേ സബ്ബേ ഗച്ഛന്തേ പസ്സതി, തഥാരൂപം ഇദ്ധാഭിസങ്ഖാരം അഭിസങ്ഖരിത്വാ സാമണേരം ആഹ – ‘‘പസ്സസി ത്വം, സാമണേര, ഇമേ ഗച്ഛന്തേ’’തി? ‘‘ആമ, ഭന്തേ, പസ്സാമീ’’തി. ‘‘തേന ഹി ഇമേഹി കതകമ്മം പടിപുച്ഛാ’’തി. സോ ഹത്ഥിയാനാദീഹി ഗച്ഛന്തേ അനുക്കമേന പടിപുച്ഛി. തേ ആഹംസു – ‘‘യേ പച്ഛതോ പേതാ ആഗച്ഛന്തി, തേ പടിപുച്ഛാ’’തി. സാമണേരോ തേ പേതേ ഗാഥാഹി അജ്ഝഭാസി –

൭൩. ‘‘പുരതോവ സേതേന പലേതി ഹത്ഥിനാ, മജ്ഝേ പന അസ്സതരീരഥേന;

പച്ഛാ ച കഞ്ഞാ സിവികായ നീയതി, ഓഭാസയന്തീ ദസ സബ്ബസോ ദിസാ.

൭൪. ‘‘തുമ്ഹേ പന മുഗ്ഗരഹത്ഥപാണിനോ, രുദംമുഖാ ഛിന്നപഭിന്നഗത്താ;

മനുസ്സഭൂതാ കിമകത്ഥ പാപം, യേനഞ്ഞമഞ്ഞസ്സ പിവാഥ ലോഹിത’’ന്തി.

തത്ഥ പുരതോതി സബ്ബപഠമം. സേതേനാതി പണ്ഡരേന. പലേതീതി ഗച്ഛതി. മജ്ഝേ പനാതി ഹത്ഥിം ആരുള്ഹസ്സ സിവികം ആരുള്ഹായ ച അന്തരേ. അസ്സതരീരഥേനാതി അസ്സതരീയുത്തേന രഥേന പലേതീതി യോജനാ. നീയതീതി വഹീയതി. ഓഭാസയന്തീ ദസ സബ്ബസോ ദിസാതി സബ്ബതോ സമന്തതോ സബ്ബാ ദസ ദിസാ അത്തനോ സരീരപ്പഭാഹി വത്ഥാഭരണാദിപ്പഭാഹി ച വിജ്ജോതയമാനാ. മുഗ്ഗരഹത്ഥപാണിനോതി മുഗ്ഗരാ ഹത്ഥസങ്ഖാതേസു പാണീസു യേസം തേ മുഗ്ഗരഹത്ഥപാണിനോ, ഭൂമിസണ്ഹകരണീയാദീസു പാണിവോഹാരസ്സ ലബ്ഭമാനത്താ ഹത്ഥസദ്ദേന പാണി ഏവ വിസേസിതോ. ഛിന്നപഭിന്നഗത്താതി മുഗ്ഗരപ്പഹാരേന തത്ഥ തത്ഥ ഛിന്നപഭിന്നസരീരാ. പിവാഥാതി പിവഥ.

ഏവം സാമണേരേന പുട്ഠാ തേ പേതാ സബ്ബം തം

പവത്തിം ചതൂഹി ഗാഥാഹി പച്ചഭാസിംസു –

൭൫. ‘‘പുരതോവ യോ ഗച്ഛതി കുഞ്ജരേന, സേതേന നാഗേന ചതുക്കമേന;

അമ്ഹാക പുത്തോ അഹു ജേട്ഠകോ സോ, ദാനാനി ദത്വാന സുഖീ പമോദതി.

൭൬. ‘‘യോ യോ മജ്ഝേ അസ്സതരീരഥേന, ചതുബ്ഭി യുത്തേന സുവഗ്ഗിതേന;

അമ്ഹാക പുത്തോ അഹു മജ്ഝിമോ സോ, അമച്ഛരീ ദാനപതീ വിരോചതി.

൭൭. ‘‘യാ സാ ച പച്ഛാ സിവികായ നീയതി, നാരീ സപഞ്ഞാ മിഗമന്ദലോചനാ;

അമ്ഹാക ധീതാ അഹു സാ കനിട്ഠികാ, ഭാഗഡ്ഢഭാഗേന സുഖീ പമോദതി.

൭൮. ‘‘ഏതേ ച ദാനാനി അദംസു പുബ്ബേ, പസന്നചിത്താ സമണബ്രാഹ്മണാനം;

മയം പന മച്ഛരീനോ അഹുമ്ഹ, പരിഭാസകാ സമണബ്രാഹ്മണാനം;

ഏതേ ച ദത്വാ പരിചാരയന്തി, മയഞ്ച സുസ്സാമ നളോവ ഛിന്നോ’’തി.

൭൫. തത്ഥ പുരതോവ യോ ഗച്ഛതീതി ഇമേസം ഗച്ഛന്താനം യോ പുരതോ ഗച്ഛതി. ‘‘യോസോ പുരതോ ഗച്ഛതീ’’തി വാ പാഠോ, തസ്സ യോ ഏസോ പുരതോ ഗച്ഛതീതി അത്ഥോ. കുഞ്ജരേനാതി കും പഥവിം ജീരയതി, കുഞ്ജേസു വാ രമതി ചരതീതി ‘‘കുഞ്ജരോ’’തി ലദ്ധനാമേന ഹത്ഥിനാ. നാഗേനാതി, നാസ്സ അഗമനീയം അനഭിഭവനീയം അത്ഥീതി നാഗാ, തേന നാഗേന. ചതുക്കമേനാതി ചതുപ്പദേന. ജേട്ഠകോതി പുബ്ബജോ.

൭൬-൭൭. ചതുബ്ഭീതി ചതൂഹി അസ്സതരീഹി. സുവഗ്ഗിതേനാതി സുന്ദരഗമനേന ചാതുരഗമനേന. മിഗമന്ദലോചനാതി മിഗീ വിയ മന്ദക്ഖികാ. ഭാഗഡ്ഢഭാഗേനാതി ഭാഗസ്സ അഡ്ഢഭാഗേന, അത്തനാ ലദ്ധകോട്ഠാസതോ അഡ്ഢഭാഗദാനേന ഹേതുഭൂതേന. സുഖീതി സുഖിനീ. ലിങ്ഗവിപല്ലാസേന ഹേതം വുത്തം.

൭൮. പരിഭാസകാതി അക്കോസകാ. പരിചാരയന്തീതി ദിബ്ബേസു കാമഗുണേസു അത്തനോ ഇന്ദ്രിയാനി ഇതോ ചിതോ ച യഥാസുഖം ചാരേന്തി, പരിജനേഹി വാ അത്തനോ പുഞ്ഞാനുഭാവനിസ്സന്ദേന പരിചരിയം കാരേന്തി. മയഞ്ച സുസ്സാമ നളോവ ഛിന്നോതി മയം പന ഛിന്നോ ആതപേ ഖിത്തോ നളോ വിയ സുസ്സാമ, ഖുപ്പിപാസാഹി അഞ്ഞമഞ്ഞം ദണ്ഡാഭിഘാതേഹി ച സുക്ഖാ വിസുക്ഖാ ഭവാമാതി.

ഏവം അത്തനോ പാപം സമ്പവേദേത്വാ ‘‘മയം തുയ്ഹം മാതുലമാതുലാനിയോ’’തി ആചിക്ഖിംസു. തം സുത്വാ സാമണേരോ സഞ്ജാതസംവേഗോ ‘‘ഏവരൂപാനം കിബ്ബിസകാരീനം കഥം നു ഖോ ഭോജനാനി സിജ്ഝന്തീ’’തി പുച്ഛന്തോ –

൭൯. ‘‘കിം തുമ്ഹാകം ഭോജനം കിം സയാനം, കഥഞ്ച യാപേഥ സുപാപധമ്മിനോ;

പഹൂതഭോഗേസു അനപ്പകേസു, സുഖം വിരാധായ ദുക്ഖജ്ജ പത്താ’’തി. –

ഇമം ഗാഥമാഹ. തത്ഥ കിം തുമ്ഹാകം ഭോജനന്തി കീദിസം തുമ്ഹാകം ഭോജനം? കിം സയാനന്തി കീദിസം സയനം? ‘‘കിം സയാനാ’’തി കേചി പഠന്തി, കീദിസാ സയനാ, കീദിസേ സയനേ സയഥാതി അത്ഥോ. കഥഞ്ച യാപേഥാതി കേന പകാരേന യാപേഥ, ‘‘കഥം വോ യാപേഥാ’’തിപി പാഠോ, കഥം തുമ്ഹേ യാപേഥാതി അത്ഥോ. സുപാപധമ്മിനോതി സുട്ഠു അതിവിയ പാപധമ്മാ. പഹൂതഭോഗേസൂതി അപരിയന്തേസു ഉളാരേസു ഭോഗേസു സന്തേസു. അനപ്പകേസൂതി ന അപ്പകേസു ബഹൂസു. സുഖം വിരാധായാതി സുഖഹേതുനോ പുഞ്ഞസ്സ അകരണേന സുഖം വിരജ്ഝിത്വാ വിരാധേത്വാ. ‘‘സുഖസ്സ വിരാധേനാ’’തി കേചി പഠന്തി. ദുക്ഖജ്ജ പത്താതി അജ്ജ ഇദാനി ഇദം പേതയോനിപരിയാപന്നം ദുക്ഖം അനുപ്പത്താതി.

ഏവം സാമണേരേന പുട്ഠാ പേതാ തേന പുച്ഛിതമത്ഥം വിസ്സജ്ജേന്താ –

൮൦. ‘‘അഞ്ഞമഞ്ഞം വധിത്വാന, പിവാമ പുബ്ബലോഹിതം;

ബഹും വിത്വാ ന ധാതാ ഹോമ, നച്ഛാദിമ്ഹസേ മയം.

൮൧. ‘‘ഇച്ചേവ മച്ചാ പരിദേവയന്തി, അദായകാ പേച്ച യമസ്സ ഠായിനോ;

യേ തേ വിദിച്ച അധിഗമ്മ ഭോഗേ, ന ഭുഞ്ജരേ നാപി കരോന്തി പുഞ്ഞം.

൮൨. ‘‘തേ ഖുപ്പിപാസൂപഗതാ പരത്ഥ, പച്ഛാ ചിരം ഝായരേ ഡയ്ഹമാനാ;

കമ്മാനി കത്വാന ദുഖുദ്രാനി, അനുഭോന്തി ദുക്ഖം കടുകപ്ഫലാനി.

൮൩. ‘‘ഇത്തരഞ്ഹി ധനം ധഞ്ഞം, ഇത്തരം ഇധ ജീവിതം;

ഇത്തരം ഇത്തരതോ ഞത്വാ, ദീപം കയിരാഥ പണ്ഡിതോ.

൮൪. ‘‘യേ തേ ഏവം പജാനന്തി, നരാ ധമ്മസ്സ കോവിദാ;

തേ ദാനേ നപ്പമജ്ജന്തി, സുത്വാ അരഹതം വചോ’’തി. –

പഞ്ച ഗാഥാ അഭാസിംസു.

൮൦-൮൧. തത്ഥ ന ധാതാ ഹോമാതി ധാതാ സുഹിതാ തിത്താ ന ഹോമ. നച്ഛാദിമ്ഹസേതി ന രുച്ചാമ, ന രുചിം ഉപ്പാദേമ, ന തം മയം അത്തനോ രുചിയാ പിവിസ്സാമാതി അത്ഥോ. ഇച്ചേവാതി ഏവമേവ. മച്ചാ പരിദേവയന്തീതി മയം വിയ അഞ്ഞേപി മനുസ്സാ കതകിബ്ബിസാ പരിദേവന്തി കന്ദന്തി. അദായകാതി അദാനസീലാ മച്ഛരിനോ. യമസ്സ ഠായിനോതി യമലോകസഞ്ഞിതേ യമസ്സ ഠാനേ പേത്തിവിസയേ ഠാനസീലാ. യേ തേ വിദിച്ച അധിഗമ്മഭോഗേതി യേ തേ സമ്പതി ആയതിഞ്ച സുഖവിസേസവിധായകേ ഭോഗേ വിന്ദിത്വാ പടിലഭിത്വാ. ന ഭുഞ്ജരേ നാപി കരോന്തി പുഞ്ഞന്തി അമ്ഹേ വിയ സയമ്പി ന ഭുഞ്ജന്തി, പരേസം ദേന്താ ദാനമയം പുഞ്ഞമ്പി ന കരോന്തി.

൮൨. തേ ഖുപ്പിപാസൂപഗതാ പരത്ഥാതി തേ സത്താ പരത്ഥ പരലോകേ പേത്തിവിസയേ ജിഘച്ഛാപിപാസാഭിഭൂതാ ഹുത്വാ. ചിരം ഝായരേ ഡയ്ഹമാനാതി ഖുദാദിഹേതുകേന ദുക്ഖഗ്ഗിനാ ‘‘അകതം വത അമ്ഹേഹി കുസലം, കതം പാപ’’ന്തിആദിനാ വത്തമാനേന വിപ്പടിസാരഗ്ഗിനാ പരിഡയ്ഹമാനാ ഝായന്തി, അനുത്ഥുനന്തീതി അത്ഥോ. ദുഖുദ്രാനീതി ദുക്ഖവിപാകാനി. അനുഭോന്തി ദുക്ഖം കടുകപ്ഫലാനീതി അനിട്ഠഫലാനി പാപകമ്മാനി കത്വാ ചിരകാലം ദുക്ഖം ആപായികദുക്ഖം അനുഭവന്തി.

൮൩-൮൪. ഇത്തരന്തി ന ചിരകാലട്ഠായീ, അനിച്ചം വിപരിണാമധമ്മം. ഇത്തരം ഇധ ജീവിതന്തി ഇധ മനുസ്സലോകേ സത്താനം ജീവിതമ്പി ഇത്തരം പരിത്തം അപ്പകം. തേനാഹ ഭഗവാ – ‘‘യോ ചിരം ജീവതി, സോ വസ്സസതം അപ്പം വാ ഭിയ്യോ’’തി (ദീ. നി. ൨.൯൧; സം. നി. ൧.൧൪൫; അ. നി. ൭.൭൪). ഇത്തരം ഇത്തരതോ ഞത്വാതി ധനധഞ്ഞാദിഉപകരണം മനുസ്സാനം ജീവിതഞ്ച ഇത്തരം പരിത്തം ഖണികം ന ചിരസ്സന്തി പഞ്ഞായ ഉപപരിക്ഖിത്വാ. ദീപം കയിരാഥ പണ്ഡിതോതി സപഞ്ഞോ പുരിസോ ദീപം അത്തനോ പതിട്ഠം പരലോകേ ഹിതസുഖാധിട്ഠാനം കരേയ്യ. യേ തേ ഏവം പജാനന്തീതി യേ തേ മനുസ്സാ മനുസ്സാനം ഭോഗാനം ജീവിതസ്സ ച ഇത്തരഭാവം യാഥാവതോ ജാനന്തി, തേ ദാനേ സബ്ബകാലം നപ്പമജ്ജന്തി. സുത്വാ അരഹതം വചോതി അരഹതം ബുദ്ധാദീനം അരിയാനം വചനം സുത്വാ, സുതത്താതി അത്ഥോ. സേസം പാകടമേവ.

ഏവം തേ പേതാ സാമണേരേന പുട്ഠാ തമത്ഥം ആചിക്ഖിത്വാ ‘‘മയം തുയ്ഹം മാതുലമാതുലാനിയോ’’തി പവേദേസും. തം സുത്വാ സാമണേരോ സഞ്ജാതസംവേഗോ ഉക്കണ്ഠം പടിവിനോദേത്വാ ഉപജ്ഝായസ്സ പാദേസു സിരസാ നിപതിത്വാ ഏവമാഹ – ‘‘യം, ഭന്തേ, അനുകമ്പകേന കരണീയം അനുകമ്പം ഉപാദായ, തം മേ തുമ്ഹേഹി കതം, മഹതാ വതമ്ഹി അനത്ഥപാതതോ രക്ഖിതോ, ന ദാനി മേ ഘരാവാസേന അത്ഥോ, അഭിരമിസ്സാമി ബ്രഹ്മചരിയവാസേ’’തി. അഥായസ്മാ സംകിച്ചോ തസ്സ അജ്ഝാസയാനുരൂപം കമ്മട്ഠാനം ആചിക്ഖി. സോ കമ്മട്ഠാനം അനുയുഞ്ജന്തോ നചിരസ്സേവ അരഹത്തം പാപുണി. ആയസ്മാ പന സംകിച്ചോ തം പവത്തിം ഭഗവതോ ആരോചേസി. സത്ഥാ തമത്ഥം അട്ഠുപ്പത്തിം കത്വാ സമ്പത്തപരിസായ വിത്ഥാരേന ധമ്മം ദേസേസി, സാ ദേസനാ മഹാജനസ്സ സാത്ഥികാ അഹോസീതി.

നാഗപേതവത്ഥുവണണനാ നിട്ഠിതാ.