൭. അഭിഞ്ഞേയ്യാദിവാരവണ്ണനാ

൧൦൩൦. സത്തമവാരേ സലക്ഖണപരിഗ്ഗാഹികായ അഭിഞ്ഞായ വസേന അഭിഞ്ഞേയ്യതാ വേദിതബ്ബാ. ഞാതതീരണപഹാനപരിഞ്ഞാനം വസേന പരിഞ്ഞേയ്യതാ. സാ ച രൂപക്ഖന്ധോ അഭിഞ്ഞേയ്യോ പരിഞ്ഞേയ്യോ ന പഹാതബ്ബോതിആദീസു ഞാതതീരണപരിഞ്ഞാവസേനേവ വേദിതബ്ബാ. സമുദയസച്ചം അഭിഞ്ഞേയ്യം പരിഞ്ഞേയ്യം പഹാതബ്ബന്തിആദീസു പഹാനപരിഞ്ഞാവസേന.

അട്ഠമവാരേ രൂപാദിആരമ്മണാനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണാദീനം വസേന സാരമ്മണാനാരമ്മണതാ വേദിതബ്ബാ. നവമവാരോ ഉത്താനത്ഥോയേവ. ദസമവാരേപി യം വത്തബ്ബം സിയാ തം സബ്ബം തത്ഥ തത്ഥ പഞ്ഹാപുച്ഛകവാരേ വുത്തമേവാതി.

സമ്മോഹവിനോദനിയാ വിഭങ്ഗട്ഠകഥായ

ധമ്മഹദയവിഭങ്ഗവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

നിഗമനകഥാ

ഏത്താവതാ ച –

അഭിധമ്മം ദേസേന്തോ, ധമ്മഗരു ധമ്മഗാരവയുത്താനം;

ദേവാനം ദേവപുരേ, ദേവഗണസഹസ്സപരിവാരോ.

ദുതിയം അദുതിയപുരിസോ, യം ആഹ വിഭങ്ഗപകരണം നാഥോ;

അട്ഠാരസഹി വിഭങ്ഗേഹി, മണ്ഡിതമണ്ഡപേയ്യഗുണോ.

അത്ഥപ്പകാസനത്ഥം, തസ്സാഹം യാചിതോ ഠിതഗുണേന;

യതിനാ അദന്ധഗതിനാ, സുബുദ്ധിനാ ബുദ്ധഘോസേന.

യം ആരഭിം രചയിതും, അട്ഠകഥം സുനിപുണേസു അത്ഥേസു;

സമ്മോഹവിനോദനതോ, സമ്മോഹവിനോദനിം നാമ.

പോരാണട്ഠകഥാനം, സാരം ആദായ സാ അയം നിട്ഠം;

പത്താ അനന്തരായേന, പാളിയാ ഭാണവാരേഹി.

ചത്താലീസായ യഥാ, ഏകേന ച ഏവമേവ സബ്ബേപി;

നിട്ഠം വജന്തു വിമലാ, മനോരഥാ സബ്ബസത്താനം.

സദ്ധമ്മസ്സ ഠിതത്ഥം, യഞ്ച ഇമം രചയതാ മയാ പുഞ്ഞം;

പത്തം തേന സമത്തം, പാപുണതു സദേവകോ ലോകോ.

സുചിരം തിട്ഠതു ധമ്മോ, ധമ്മാഭിരതോ സദാ ഭവതു ലോകോ;

നിച്ചം ഖേമസുഭിക്ഖാദി-സമ്പദാ ജനപദാ ഹോന്തൂതി.

പരമവിസുദ്ധസദ്ധാബുദ്ധിവീരിയപടിമണ്ഡിതേന സീലാചാരജ്ജവമദ്ദവാദിഗുണസമുദയസമുദിതേന സകസമയസമയന്തരഗഹനജ്ഝോഗാഹണസമത്ഥേന പഞ്ഞാവേയ്യത്തിയസമന്നാഗതേന തിപിടകപരിയത്തിപ്പഭേദേ സാട്ഠകഥേ സത്ഥുസാസനേ അപ്പടിഹതഞാണപ്പഭാവേന മഹാവേയ്യാകരണേന കരണസമ്പത്തിജനിതസുഖവിനിഗ്ഗതമധുരോദാരവചനലാവണ്ണയുത്തേന യുത്തമുത്തവാദിനാ വാദീവരേന മഹാകവിനാ പഭിന്നപടിസമ്ഭിദാപരിവാരേ ഛളഭിഞ്ഞാപടിസമ്ഭിദാദിപ്പഭേദഗുണപടിമണ്ഡിതേ ഉത്തരിമനുസ്സധമ്മേ സുപ്പതിട്ഠിതബുദ്ധീനം ഥേരവംസപ്പദീപാനം ഥേരാനം മഹാവിഹാരവാസീനം വംസാലങ്കാരഭൂതേന വിപുലവിസുദ്ധബുദ്ധിനാ ബുദ്ധഘോസോതി ഗരൂഹി ഗഹിതനാമധേയ്യേന ഥേരേന കതാ അയം സമ്മോഹവിനോദനീ നാമ വിഭങ്ഗട്ഠകഥാ.

താവ തിട്ഠതു ലോകസ്മിം, ലോകനിത്ഥരണേസിനം;

ദസ്സേന്തീ കുലപുത്താനം, നയം പഞ്ഞാവിസുദ്ധിയാ.

യാവ ബുദ്ധോതി നാമമ്പി, സുദ്ധചിത്തസ്സ താദിനോ;

ലോകമ്ഹി ലോകജേട്ഠസ്സ, പവത്തതി മഹേസിനോതി.

സമ്മോഹവിനോദനീ നാമ വിഭങ്ഗ-അട്ഠകഥാ നിട്ഠിതാ.