൬. ദുകദുകപട്ഠാനവണ്ണനാ

ദുകദുകപട്ഠാനേപി ഹേതുസഹേതുകം ധമ്മം പടിച്ച ഹേതുസഹേതുകോ ധമ്മോ ഉപ്പജ്ജതി ഹേതുപച്ചയാതി പഞ്ഹുദ്ധാരവസേനേവ സങ്ഖേപതോ ദേസനാ കതാ. തത്ഥ ഹേതുദുകം സഹേതുകദുകാദീഹി, സഹേതുകദുകാദീനി ച തേന സദ്ധിം യോജിതാനി. ഏകേകം പന ദുകം സേസേഹി, സേസാ ച തേഹി സദ്ധിം പടിപാടിയാ യോജേതബ്ബാ. ഇദഞ്ഹി ദുകദുകപട്ഠാനം നാമ ‘ദുകേസുയേവ ദുകേ പക്ഖിപിത്വാ’ ദേസിതം. തേനേത്ഥ സബ്ബദുകേഹി സദ്ധിം സബ്ബദുകാനം യോജനാ വേദിതബ്ബാ. പാളി പന സങ്ഖിത്താ. യേന യേന ച പദേന സദ്ധിം യം യം പദം യോജനം ന ഗച്ഛതി, തം തം ഹാപേത്വാവ ദേസനാ കതാതി.

ദുകദുകപട്ഠാനവണ്ണനാ.

ഏത്താവതാ –

തികഞ്ച പട്ഠാനവരം ദുകുത്തമം,

ദുകം തികഞ്ചേവ തികം ദുകഞ്ച;

തികം തികഞ്ചേവ ദുകം ദുകഞ്ച,

ഛ അനുലോമമ്ഹി നയാ സുഗമ്ഭീരാതി. –

അട്ഠകഥായം വുത്തഗാഥായ ദീപിതാ. ധമ്മാനുലോമപട്ഠാനേ ഛ നയാ നിദ്ദിട്ഠാ ഹോന്തി. പച്ചയവസേന പനേത്ഥ ഏകേകസ്മിം പട്ഠാനേ അനുലോമാദയോ ചത്താരോ ചത്താരോ നയാതി ഏകേന പരിയായേന ചതുവീസതിനയപടിമണ്ഡിതം അനുലോമപട്ഠാനംയേവ വേദിതബ്ബം.