൫. ചാഗാനുസ്സതികഥാവണ്ണനാ

൧൬൦. പകതിയാതി സഭാവേന. ചാഗാധിമുത്തേനാതി ദേയ്യധമ്മപരിച്ചാഗേ യുത്തപ്പയുത്തേന തന്നിന്നേന തപ്പോണേന. നിച്ചം സദാ പവത്താ ദാനസംവിഭാഗാ യസ്സ സോ നിച്ചപവത്തദാനസംവിഭാഗോ, തേന. ഇധാപി ‘‘പകതിയാ’’തി ആനേത്വാ സമ്ബന്ധിതബ്ബം. യം പരസ്സ പടിയത്തം ദിയ്യതി, തം ദാനം. യം അത്തനാ പരിഭുഞ്ജിതബ്ബതോ സംവിഭജതി, സോ സംവിഭാഗോ. ഇതോ ദാനി പഭുതീതി ഇതോ പട്ഠായ ദാനി അജ്ജതഗ്ഗേ അജ്ജദിവസം ആദിം കത്വാ. അദത്വാ ന ഭുഞ്ജിസ്സാമീതി ദാനസമാദാനം കത്വാ. തംദിവസന്തി തസ്മിം ഭാവനാരമ്ഭദിവസേ. തത്ഥ നിമിത്തം ഗണ്ഹിത്വാതി തസ്മിം ദാനേ പരിച്ചാഗചേതനായ പവത്തിആകാരസ്സ സല്ലക്ഖണവസേന നിമിത്തം ഗഹേത്വാ. വിഗതമലമച്ഛേരതാദിഗുണവസേനാതി വിഗതാനി മലമച്ഛേരാനി ഏതസ്മാതി വിഗതമലമച്ഛേരോ, ചാഗോ, തസ്സ ഭാവോ വിഗതമലമച്ഛേരതാ. തദാദീനം ഗുണാനം, സമ്പത്തീനം, ആനിസംസാനം വാ വസേന.

സതം ധമ്മം അനുക്കമന്തി സാധൂനം ബോധിസത്താനം ധമ്മം പവേണിം അനു അനു കമന്തോ ഓക്കമന്തോ, അവോക്കമന്തോ വാ. യേ ഇമേ ദായകസ്സ ലാഭാ ആയുവണ്ണസുഖബലപടിഭാനാദയോ, പിയഭാവാദയോ ച ഭഗവതാ സംവണ്ണിതാ പകിത്തിതാ. മനുസ്സത്തം വാതി വാ-സദ്ദോ അവുത്തവികപ്പത്ഥോ, തേന ഇന്ദ്രിയപാടവഭാവകമ്മസ്സകതാഞാണാദീനം സങ്ഗഹോ ദട്ഠബ്ബോ.

മച്ഛേരമലേനാതി മച്ഛേരസങ്ഖാതേന മലേന. അഥ വാ മച്ഛേരഞ്ച മലഞ്ച മച്ഛേരമലം, തേന മച്ഛേരേന ചേവ ലോഭാദിമലേന ചാതി അത്ഥോ. പജായനവസേനാതി യഥാസകം കമ്മനിബ്ബത്തനവസേന. കണ്ഹധമ്മാനന്തി ലോഭാദിഏകന്തകാളകാനം പാപധമ്മാനം. വിഗതത്താതി പഹീനത്താ. വിഗതമലമച്ഛേരേന ചേതസാതി ഇത്ഥമ്ഭൂതലക്ഖണേ കരണവചനം. സോതാപന്നസ്സ സതോതി ഗേഹം ആവസന്തസ്സ സോതാപന്നസ്സ സമാനസ്സ. നിസ്സയവിഹാരന്തി നിസ്സായ വിഹരിതബ്ബവിഹാരം, ദേവസികം വളഞ്ജനകകമ്മട്ഠാനന്തി അത്ഥോ. അഭിഭവിത്വാതി അഗാരം ആവസന്താനം അഞ്ഞേസം ഉപ്പജ്ജനകരാഗാദിഉപക്കിലേസേ അഭിഭുയ്യ.

യോ കിഞ്ചി ദേന്തോപി സാപേക്ഖോവ ദേതി, സോ മുത്തചാഗോ ന ഹോതി, അയം പന ന ഏവന്തി ‘‘മുത്തചാഗോ’’തി വുത്തം. വിസ്സട്ഠചാഗോതി നിരപേക്ഖപരിച്ചാഗോതി അത്ഥോ. യഥാ പാണാതിപാതബഹുലോ പുഗ്ഗലോ ‘‘ലോഹിതപാണീ’’തി വുച്ചതി, ഏവം ദാനബഹുലോ പുഗ്ഗലോ ‘‘പയതപാണീ’’തി വുത്തോതി ദസ്സേന്തോ ‘‘ദാതും സദാ ധോതഹത്ഥോയേവാ’’തി ആഹ. തത്ഥ സദാതി നിച്ചം, അഭിണ്ഹന്തി അത്ഥോ. പരിച്ചാഗോതി ദേയ്യധമ്മപരിച്ചാഗോതി അധികാരതോ വിഞ്ഞായതി. യം യം ദേയ്യധമ്മം പരേ യാചനകാ. യാചനേ യോഗോ യാചനയോഗോ, പരേഹി യാചിതും യുത്തോതി അത്ഥോ. യാജേന യുത്തോതി ദാനേന യുത്തോ സദാ പരിച്ചജനതോ. ഉഭയേതി യഥാവുത്തേ ദാനേ, സംവിഭാഗേ ച രതോ അഭിരതോ.

൧൬൧. യഥാ പരിസുദ്ധസീലസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ അഖണ്ഡതാദിഗുണവസേന അത്തനോ സീലസ്സ അനുസ്സരന്തസ്സ സീലാനുസ്സതിഭാവനാ ഇജ്ഝതി, ഏവം പരിസുദ്ധഉളാരപരിച്ചാഗസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ അനുപക്കിലിട്ഠമേവ അത്തനോ പരിച്ചാഗം അനുസ്സരന്തസ്സ ഭാവനാ ഇജ്ഝതീതി ദസ്സേതും ‘‘വിഗതമലമച്ഛേരതാദിഗുണവസേനാ’’തിആദി വുത്തം, തം വുത്തത്ഥമേവ.

ഭിയ്യോസോതി ഉപരിപി. മത്തായ പമാണസ്സ മഹതിയാ മത്തായ, വിപുലേന പമാണേനാതി അത്ഥോ. ചാഗാധിമുത്തോതി പരിച്ചാഗേ അധിമുത്തോ നിന്നപോണപബ്ഭാരോ. തതോ ഏവ അലോഭജ്ഝാസയോ കത്ഥചിപി അനഭിസങ്ഗചിത്തോ. പടിഗ്ഗാഹകേസു മേത്തായനവസേന പരിച്ചാഗോ ഹോതീതി മേത്തായ മേത്താഭാവനായ അനുലോമകാരീ അനുരൂപപടിപത്തി. വിസാരദോതി വിസദോ അത്തനോവ ഗുണേന കത്ഥചിപി അമങ്കുഭൂതോ അഭിഭുയ്യ വിഹാരീ. സേസം സുവിഞ്ഞേയ്യമേവ.