൧൫. ബ്യഗ്ഘസ്സ വത്ഥുമ്ഹി അയമാനുപുബ്ബീകഥാ

ജമ്ബുദീപേ ചൂലരട്ഠാ സന്നേ ബാരാണസീനഗരേ ഏകം പംസുപബ്ബതം വിനിവിജ്ഝിത്വാ മഹാമഗ്ഗോ ഹോതി, തത്ഥ വേമജ്ഝേ ഏകോ ബ്യഗ്ഘോ അത്തനോ അന്ധപിതരം പബ്ബതഗുഹായം കത്വാ പോസേന്തോ വസതി. തസ്സേവ പബ്ബതസ്സ വനദ്വാരേ തുണ്ഡിലോ നാമ ഏകോ സുവപോതകോ രുക്ഖസ്മിം വസതി. തേ ഉഭോപി അഞ്ഞമഞ്ഞം പിയസഹായാ അഹേസും, തസ്മിം സമയേ പച്ചന്തഗാമവാസീ ഏകോ മനുസ്സോ അത്തനോ മാതുഗാമേന സദ്ധിം കലഹം കത്വാ ബാരാണസിം ഗച്ഛന്തോ തം വനദ്വാരം സമ്പാപുണി. അഥ സുവപോതകോ പരിഹീനത്തഭാവം ദുക്ഖിതം തം ദിസ്വാ കമ്പമാനഹദയോ തം പക്കോസിത്വാ ഭോ കുഹിം ഗച്ഛസീതി ആഹ, തേന പരഖണ്ഡം ഗച്ഛാമീതി വുത്തേ തുണ്ഡിലോ ഭോ ഇമസ്മിം വനഖണ്ഡമജ്ഝേ ഏകോ ബ്യഗ്ഘോ വസതി. കക്ഖലോ ഫരുസോ സമ്പത്തസമ്പത്തേ മാരേത്വാ ഖാദതി. മാ ത്വം തേന ഗച്ഛാതി ആഹ. സ്വായം ദുബ്ഭഗോ മനുസ്സോ ഹിതകാമസ്സ തസ്സ വചനം അനാദിയിത്വാ ഗച്ഛാമേവാതി ആഹ. തുണ്ഡിലോ തേനഹി സമ്മ യദി അനിവത്തമാനോ ഗച്ഛസി. ഏസോ ബ്യഗ്ഘോ മമ സഹായോ. മേ വചനം തവ സന്തികാ സുത്വാ ന ഗണ്ഹാതീതി. തസ്സ തം അനാദിയന്തോ സോ സുവരാജേ പദുട്ഠചിത്തോ മുഗ്ഗരേന പഹരിത്വാ മാരേത്വാ അരണിം അഗ്ഗിം കത്വാ മംസം ഖാദി. അസപ്പുരിസസംസഗ്ഗോ നാമേ സ ഇധ ലോകപരലോകേസു ദുക്ഖാവഹോയേവ. തഥാഹി.

൧. മയാ കതം മയ്ഹമിദം, ഇതി വേസ്സാനരം നരോ;

സമാലിങ്ഗതി സപ്പേമോ, ദഹതേവസ്സ വിഗ്ഗഹം.

൨. മധുഖീരാദിദാനേന, പേമസാ പരിപാലിതോ;

സോരഗോ കുപിതോവസ്സ, ഡസതേവസ്സ വിഗ്ഗഹം.

൩. ഏവം നിഹീനജച്ചേന, പാപേന അകതഞ്ഞുനാ;

നരാ ധമേന ദീനേന, കതോപി ഖണസങ്ഗമോ.

൪. അസാധുകോ അയംതേവം, ജാനമാനേന ജന്തുനാ;

മുഹുത്തമ്പി ന കാതബ്ബോ, സങ്ഗമോ സോ അനത്ഥദോതി.

തതോ സോ അസപ്പുരിസോ മംസം ഖാദിത്വാ ഗച്ഛന്തോ വനഖണ്ഡമജ്ഝം സമ്പാപുണി. അഥ ബ്യഗ്ഘോ തം ദിസ്വാ മഹാനാദം കരോന്തോ ഗഹണത്ഥായ ഉട്ഠാസി. സോ ബ്യഗ്ഘം ദിസ്വാ ഭയപ്പത്തോ തുണ്ഡിലസ്സ വചനം സരിത്വാ അഹം ഭോ തവ സഹായതുണ്ഡിലസ്സ സന്തികാ ആഗതോമ്ഹീതി ആഹ, തം സുത്വാ ബ്യഗ്ഘോ അത്തമനോ ഏഹി സമ്മാതി തം പക്കോസിത്വാ അത്തനോ വസനട്ഠാനം നേത്വാ ഖാദിതബ്ബാഹാരേന തം സന്തപ്പേത്വാ പിതുസന്തികേ നിസീദാപേത്വാ പുന വനഖണ്ഡ മഗമാസി. അഥസ്സ പിതാ പുത്തസ്സ ഗതകാലേ തേന സദ്ധിം സല്ലപന്തോ തസ്സ വചനാനുസാരേന തുണ്ഡിലം മാരേത്വാ ഖാദിതഭാവം അഞ്ഞാസി. തതോ സോ പുത്തസ്സ ആഗതകാലേ തവ സഹായോ തേന മാരിതോതി ആഹ. തം സുത്വാ ബ്യഗ്ഘോ അനത്തമനോ വേഗേന തസ്സ വസനട്ഠാനം ഗന്ത്വാ സമ്മ തുണ്ഡിലാതി സദ്ദം കത്വാ അപസ്സന്തോ ലുഞ്ചിതപത്തംചസ്സ ദിസ്വാ നിസ്സംസയം തേന മാരിതോ മേ സഹായോതി സോചന്തോ പരിദേവന്തോ ആഗഞ്ഛി. അഥ സോ അസപ്പുരിസോ തസ്മിം തത്ഥ ഗതേ തസ്സ പിതരം പാസാണേന പഹരിത്വാ മാരേത്വാ ബ്യഗ്ഘംച ദാനി മാരേസ്സാമീതി ബ്യഗ്ഘാഗമനമഗ്ഗം ഓലോകേന്തോ നിലീനോ അട്ഠാസി. തസ്മിം ഖണേ ബ്യഗ്ഘോപി ആഗഞ്ഛി. സോ തസ്സാ ഗതകാലേ തസ്സ തേജേന ഭീതോ ഗന്ത്വാ ജീവിതം മേ സാമി ദേഹീതി പാദമൂലേ ഉരേന നിപജ്ജി, ബ്യഗ്ഘോ പന തേന കതകമ്മം ദിസ്വാ തസ്മിം ചിത്തം നിബ്ബാപേത്വാ മമ സഹായസ്സ സാസനമാദായാഗതസ്സ ദുബ്ഭിതും ന യുത്തന്തി ചിന്തേന്തോ തം സമസ്സാസേത്വാ ഗച്ഛ സമ്മാതി സുഖം പേസേസി. ഏവഞ്ഹി സപ്പുരിസസമാഗമോ നാമ ഇധ ലോകപരലോകേസു സുഖാവഹോയേവ, വുത്തംഹി.

൫. സബ്ഭിരേവ സമാസേഥ, സബ്ഭി കുബ്ബേഥ സന്ഥവം;

സബ്ബത്ഥ സന്ഥവോ തേന, സേയ്യോ ഹോതി ന പാപിയോ.

൬. സുഖാവഹോ ദുക്ഖനുദോ, സദാ സബ്ഭി സമാഗമോ;

തസ്മാ സപ്പുരിസേഹേവ, സങ്ഗമോ ഹോതു ജന്തുനം.

തതോ സോ ബ്യഗ്ഘോ തേന മേത്തചിത്താനുഭാവേന കാലം കത്വാ സഗ്ഗേ നിബ്ബത്തോതി.

൭. ഏവംവിധോപി ഫരുസോ പരമംസഭോജീ;

ബ്യഗ്ഘോ ദയായുപഗതോ സുഗതിം സുമേധോ;

തസ്മാ കരോഥ കരുണം സതതം ജനാനം,

തം വോ ദദാതി വിഭവഞ്ച ഭവേസു ഭോഗന്തി.

ബ്യഗ്ഘസ്സ വത്ഥും പഞ്ചമം.