സളവഗ്ഗ

മാലുക്യപുത്തസുത്ത

പുച്ഛാ – തേനാവുസോ ഭഗവതാ…പേ… സമ്മാസമ്ബുദ്ധേന സളവഗ്ഗേ ദുതിയം മാലുക്യപുത്തസുത്തം കത്ഥ കം ആരബ്ഭ കിസ്മിം വത്ഥുസ്മിം കഥഞ്ച ഭാസിതം.

വിസ്സജ്ജനാ – സാവത്ഥിയം ഭന്തേ ആയസ്മന്തം മാലുക്യപുത്തത്ഥേരം ആരബ്ഭ ഭാസിതം. ആയസ്മാ ഭന്തേ മാലുക്യപുത്തത്ഥേരോ ഭഗവന്തം ഏതദവോച ‘‘സാധു മേ ഭന്തേ ഭഗവാ സംഖിത്തേന ധമ്മം ദേസേതു, യമഹം ഭഗവതോ ധമ്മം സുത്വാ ഏകോ വൂപകട്ഠോ അപ്പമത്തോ ആതാപീ പഹിതത്തോ വിഹരേയ്യ’’ന്തി. തസ്മിം വത്ഥുസ്മിം ‘‘ഏത്ഥ ദാനി മാലുക്യപുത്ത കിം ദഹരേ ഭിക്ഖൂ വക്ഖാമാതി’’ആദിനാ ഥേരം അപസാദേത്വാ ചേവ ഉസ്സാദേത്വാ ച ‘‘തം കിം മഞ്ഞസി മാലുക്യപുത്ത, യേ തേ ചക്ഖുവിഞ്ഞേയ്യാ രൂപാ അദിട്ഠാ അദിട്ഠപുബ്ബാ, ന ച പസ്സസി, ന ച തേ ഹോതി പസ്സേയ്യന്തി, അത്ഥി തേ തത്ഥ ഛന്ദോ വാ രാഗോ വാ ഏവമാദിനാ ഭന്തേ ഭഗവതാ ഭാസിതം.

പുച്ഛാ – ഇമസ്മിം ച ഖോ പനാവുസോ ഭഗവതാ ഓവാദേ സംഖിത്തേന ഭാസിതേ സോ ആയസ്മാ മാലുക്യപുത്തത്ഥേരോ ഭഗവന്തം കിം അവോച കഥഞ്ചസ്സ ഭഗവാ അനുഞ്ഞാസി. കീദിസോ ചസ്സായസ്മതോ മാലുക്യപുത്തത്ഥേരസ്സ ധമ്മാഭിസമയോ അഹോസി.

വിസ്സജ്ജനാ – ഇമസ്മിം ഖോ ഭന്തേ ഓവാദേ ഭഗവതാ സംഖിത്തേന ഭാസിതേ ആയസ്മാ മാലുക്യപുത്തത്ഥേരോ ഭഗവന്തം ഏതദവോച ‘‘ഇമസ്സ ഖ്വാഹം ഭന്തേ ഭഗവതാ സംഖിത്തേന ഭാസിതസ്സ വിത്ഥാരേന അത്ഥം ആജാനാമി.

രൂപം ദിസ്വാ മുട്ഠാ, പിയം നിമിത്തം മനസി കരോതോ;

സാരത്തചിത്തോ വേദേതി, തഞ്ച അജ്ഝോസ തിട്ഠതി.

തസ്സ വഡ്ഢന്തി വേദനാ, അനേകാ രൂപസമ്ഭവാ;

അഭിജ്ഝാ ച വിഹേസാ ച, ചിത്തമസ്സൂപഹഞ്ഞതി;

ഏവം ആചിനതോ ദുക്ഖം, ആരാ നിബ്ബാന വുച്ചതി;

പേയ്യാല

ന സോ രജ്ജതി ധമ്മേസു, ധമ്മം ഞത്വാ പടിസ്സതോ;

വിരത്തചിത്തോ വേദേതി, തഞ്ച നാജ്ഝോസ തിട്ഠതി.

യഥാസ്സ ജാനതോ ധമ്മം, സേവതോ ചാപി വേദനം;

ഖീയതി നോപചീയതി, ഏവം സോ ചരതീ സതോ;

ഏവം അപചിനതോ ദുക്ഖം, സന്തികേ നിബ്ബാന വുച്ചതീതി.

ഇമസ്സ ഖ്വാഹം ഭന്തേ ഭഗവതാ സംഖിത്തേന ഭാസിതസ്സ ഏവം വിത്ഥാരേന അത്ഥം ആജാനാമീതി. ഭഗവാ ച ഭന്തേ ‘‘സാധു സാധു മാലുക്യപുത്ത, സാധു ഖോ ത്വം മാലുക്യപുത്ത മയാ സംഖിത്തേന ഭാസിതസ്സ വിത്ഥാരേന അത്ഥം ആജാനാസീ’’തി സാധുകാരം ദത്വാ–

‘‘രൂപം ദിസ്വാ സതി മുട്ഠോ, പിയം നിമിത്തം മനസി കരോതോ;

സാരത്തചിത്തോ വേദേതി, തഞ്ച അജ്ഝോസ തിട്ഠതീ’’തി–

ആദിനാ

ഥേരസ്സ വചനം സമനുഞ്ഞാസി. സോ ച ഭന്തേ ആയസ്മാ മാലുക്യപുത്തത്ഥേരോ ഏകോ വൂപകട്ഠോ അപ്പമത്തോ ആതാപീ പഹിതത്തോ വിഹരന്തോ നചിരസ്സേവ യസ്സത്ഥായ കുലപുത്താ സമ്മദേവ അഗാരസ്മാ അനഗാരിയം പബ്ബജന്തി, തദനുത്തരം ബ്രഹ്മചരിയപരിയോസാനം ദിട്ഠേവ ധമ്മേ സയം അഭിഞ്ഞാ സച്ഛികത്വാ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹാസി, ‘‘ഖീണാ ജാതി, വുസിതം ബ്രഹ്മചരിയം, കതം കരണീയം, നാപരം ഇത്ഥത്തായാ’’തി അബ്ഭഞ്ഞാസി. അഞ്ഞതരോച പനായസ്മാ മാലുക്യപുത്തോ അരഹതം അഹോസി. ഏവം ഖോ ഭന്തേ തസ്സ ആയസ്മതോ അഭിസമ്പരായോ അഹോസി.

രൂപം ദിസ്വാ സതി മുട്ഠാ, പിയം നിമിത്തം മനസി കരോതോ;

സാരത്തചിത്തോ വേദേതി, തഞ്ച അജ്ഝോസ തിട്ഠതി.

പമാദവിഹാരീസുത്ത

പുച്ഛാ – തത്ഥേവ ആവുസോ ചതുത്ഥം പമാദവിഹാരീസുത്തം ഭഗവതാ കത്ഥ കം ആരബ്ഭ ഭാസിതം.

വിസ്സജ്ജനാ – സാവത്ഥിയം ഭന്തേ സമ്ബഹുലേ ഭിക്ഖൂ ആരബ്ഭ ‘‘പമാദവിഹാരിഞ്ച വോ ഭിക്ഖവേ ദേസേസ്സാമി അപ്പമാദവിഹാരിഞ്ച, തം സുണാഥ. കഥഞ്ച ഭിക്ഖവേ പമാദവിഹാരീ ഹോതി. ചക്ഖുന്ദ്രിയം അസംവുതസ്സ ഭിക്ഖവേ വിഹരതോ ചിത്തം ബ്യാസിഞ്ചതി ചക്ഖുവിഞ്ഞേയ്യേസു രൂപേസു, തസ്സ ബ്യാസിത്തചിത്തസ്സ പാമോജ്ജം ന ഹോതി, പാമോജ്ജേ അസതി പീതി ന ഹോതി, പീതിയാ പസ്സദ്ധി ന ഹോതി, പസ്സദ്ധിയാ അസതി ദുക്ഖം ഹോതി, ദുക്ഖിനോ ചിത്തം ന സമാധിയതി, അസമാഹി തേ ചിത്തേ ധമ്മാ ന പാതുഭവന്തി, ധമ്മാനം അപാതുഭാവാ പമാദവിഹാരീത്വേവ സങ്ഖം ഗച്ഛതീ’’തി ഏവമാദിനാ ഭന്തേ ഭഗവതാ ഭാസിതം.