ദേവപുത്തസംയുത്ത
സുബ്രഹ്മസുത്ത
പുച്ഛാ – തേനാവുസോ ഭഗവതാ ജാനതാ പസ്സതാ അരഹതാ സമ്മാസമ്ബുദ്ധേന സുബ്രഹ്മസുത്തം കത്ഥ കം ആരബ്ഭ കിസ്മിം വത്ഥുസ്മിം കതഞ്ച ഭാസിതം. കീദിസോ ച തത്ഥ ധമ്മപടിഗ്ഗാഹകസ്സ ധമ്മസ്സവനാനിസംസോ അധിഗതോ.
വിസ്സജ്ജനാ – രാജഗഹേ ഭന്തേ സുബ്രഹ്മദേവപുത്തം ആരബ്ഭ ഭാസിതം. സുബ്രഹ്മാ ഭന്തേ ദേവപുത്തോ മരണഭയഭീതോ ഭഗവന്തം ഉപസങ്കമിത്വാ ഏതദവോച–
‘‘നിച്ചം ഉത്രസ്തമിദം ചിത്തം, നിച്ചം ഉബ്ബിഗ്ഗമിദം മനോ;
അനുപ്പന്നേസു കിച്ഛേസു, അഥോ ഉപ്പതിതേസു ച;
സചേ അത്ഥി അനുത്രസ്തം, തം മേ അക്ഖാഹി പുച്ഛിതോ’’തി–
തസ്മിം ഭന്തേ വത്ഥുസ്മിം.
‘‘നാഞ്ഞത്ര ബോജ്ജാ തപസാ, നാഞ്ഞത്രിന്ദ്രിയസംവരാ;
നാഞ്ഞത്ര സബ്ബനിസ്സഗ്ഗാ, സോത്ഥിം പസ്സാമി പാണിന’’ന്തി.
ഏവം ഖോ ഭന്തേ ഭഗവതാ ഭാസിതം. ദേസനാപരിയോസാനേ ച ഭന്തേ സുബ്രഹ്മസ്സ ദേവപുത്തസ്സ തസ്മിംയേവ ആസനേ വിരജം വീതമലം ധമ്മചക്ഖും ഉദപാദി, ‘‘യംകിഞ്ചി സമുദയധമ്മം, സബ്ബം തം നിരോധധമ്മ’’ന്തി.
നിച്ചം ഉത്രസ്തമിദം ചിത്തം, നിച്ചം ഉബ്ബിഗ്ഗമിദം മനോ;
അനുപ്പന്നേസു കിച്ഛേസു, അഥോ ഉപ്പതിതേസു ച;
സചേ അത്ഥി അനുത്രസ്ത, തം മേ അക്ഖാഹി പുച്ഛിതോ-ഹു–
നാഞ്ഞത്ര ബോജ്ജാ തപസാ, നാഞ്ഞത്രിന്ദ്രിയസംവരാ;
നാഞ്ഞത്ര സബ്ബനിസ്സഗ്ഗാ, സോത്ഥിം പസ്സാമി പാണിനം–
രോഹിതസ്സസുത്ത
പുച്ഛാ – രോഹിതസ്സസുത്തം പനാവുസോ ഭഗവതാ കത്ഥ കം ആരബ്ഭ കിസ്മിം വത്ഥുസ്മിം കഥഞ്ച ഭാസിതം.
വിസ്സജ്ജനാ – സാവത്ഥിയം ഭന്തേ രോഹിതസ്സം ദേവപുത്തം ആരബ്ഭ ഭാസിതം. രോഹിതസ്സോ ഭന്തേ ദേവപുത്തോ ഭഗവന്തം ഏതദവോച ‘‘യത്ഥ നു ഖോ ഭന്തേ ന ജായതി ന ജീയതി ന മീയതി ന ചവതി ന ഉപപജ്ജതി, സക്കാ നു ഖോ സോ ഭന്തേ ഗമനേന ലോകസ്സ അന്തോ ഞാതും വാ ദട്ഠും വാ പാപുണിതും വാ’’തി. തസ്മിം ഭന്തേ വത്ഥുസ്മിം ‘‘യത്ഥ ഖോ ആവുസോ ന ജായതി ന ജീയതി ന മീയതി ന ചവതി ന ഉപപജ്ജതി, നാഹം തം ഗമനേന ലോകസ്സ അന്തം ഞാതേയ്യം അട്ഠേയ്യം പത്തേയ്യന്തി വദാമീ’’തി ഏവമാദിനാ ഭന്തേ ഭഗവതാ ഭാസിതം.