കോസലസംയുത്ത

ദഹരസുത്ത

പുച്ഛാ – ദഹരസുത്തം പനാവുസോ ഭഗവതാ കത്ഥ കം ആരബ്ഭ കിസ്മിം വത്ഥുസ്മിം കഥഞ്ച ഭാസിതം.

വിസ്സജ്ജനാ – സാവത്ഥിയം ഭന്തേ രാജാനം പസേനദിം കോസലം ആരബ്ഭ ഭാസിതം. രാജാ ഭന്തേ പസേനദി കോസലോ യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമി, ഉപസങ്കമിത്വാ ഭഗവതാ സദ്ധിം സമ്മോദി, ഏകമന്തം നിസിന്നോ ഖോ ഭന്തേ രാജാ പസേനദി കോസലോ ഭഗവന്തം ഏതദവോച ‘‘ഭവമ്പി നോ ഗോതമോ ‘അനുത്തരം സമ്മാസമ്ബോധിം അഭിസമ്ബുദ്ധോ’തി പടിജാനാതീ’’തി. തസ്മിം ഭന്തേ വത്ഥുസ്മിം ‘‘യഞ്ഹി തം മഹാരാജ സമ്മാ വദമാനോവദേയ്യ ‘അനുത്തരം സമ്മാസമ്ബോധിം അഭിസമ്ബുദ്ധോ’തി, മമേവ തം സമ്മാ വദമാനോ വദേയ്യാ’’തി ഏവമാദിനാ ഭന്തേ ഭഗവതാ ഭാസിതം.

തസ്മാ ഹി പണ്ഡിതോ പോസോ, സമ്പസ്സം അത്ഥമത്തനോ;

ഭുജങ്ഗമം പാവകഞ്ച, ഖത്തിയഞ്ച യസസ്സിനം;

ഭിക്ഖുഞ്ച സീലസമ്പന്നം, സമ്മദേവ സമാചരേ–

അത്തരക്ഖിതസുത്ത

പുച്ഛാ – അത്തരക്ഖിതസുത്തം പനാവുസോ ഭഗവതാ കത്ഥ കം ആരബ്ഭ കിസ്മിം വത്ഥുസ്മിം കഥഞ്ച ഭാസിതം.

വിസ്സജ്ജനാ – സാവത്ഥിയം ഭന്തേ രാജാനംയേവ പസേനദിം കോസലം ആരബ്ഭ ഭാസിതം. രാജാ ഭന്തേ പസേനദി കോസലോ ഭഗവന്തം ഉപസങ്കമിത്വാ ‘‘ഇധ മയ്ഹം ഭന്തേ രഹോഗതസ്സ പടിസല്ലീനസ്സ ഏവം ചേതസോ പരിവിതക്കോ ഉദപാദീ’’തി ഏവമാദികം വചനം അവോച. ഭഗവാ ച ഭന്തേ ഏവമേതം മഹാരാജ ഏവമേതം മഹാരാജാതി ഏവമാദിനാ വിഭജിത്വാ ഭാസിതം.

കായേന സംവരോ സാധു, സാധു വാചായ സംവരോ;

മനസാ സംവരോ സാധു, സാധു, സബ്ബത്ഥ സംവരോ;

സബ്ബത്ഥ സംവുതോ ലജ്ജീ, രക്ഖിതോതി പവുച്ചതി.

അപ്പകസുത്ത

പുച്ഛാ – അപ്പകസുത്തം പനാവുസോ ഭഗവതാ കത്ഥ കം ആരബ്ഭ കിസ്മിം വത്ഥുസ്മിം കഥഞ്ച ഭാസിതം.

വിസ്സജ്ജനാ – സാവത്ഥിയം ഭന്തേ രാജാനംയേവ പസേനദിം കോസലം ആരബ്ഭ ഭാസിതം. രാജാ ഭന്തേ പസേനദി കോസലോ ഭഗവന്തം ഉപസങ്കമിത്വാ ‘‘ഇധ മയ്ഹം ഭന്തേ രഹോഗതസ്സ പടിസല്ലീനസ്സ ഏവം ചേതസോ പരിവിതക്കോ ഉദപാദി അപ്പകാ തേ സത്താ ലോകസ്മിം, യേ ഉളാരേ ഉളാരേ ഭോഗേ ലഭിത്വാ ന ചേവ മജ്ജന്തി ന ച പമജ്ജന്തി, ന ച കാമേസു ഗേധം ആപജ്ജന്തീ’’തി ഏവമാദികം വചനം അവോച. ഭഗവാ ച ഭന്തേ ‘‘ഏവമേതം മഹാരാജ ഏവമേതം മഹാരാജാ’’തി ഏവമാദിനാ അപ്പകസുത്തം ഭാസിതം.

മല്ലികാസുത്ത

പുച്ഛാ – മല്ലികാസുത്തം പനാവുസോ ഭഗവതാ കത്ഥ കം ആരബ്ഭ കിസ്മിം വത്ഥുസ്മിം കഥഞ്ച ഭാസിതം.

വിസ്സജ്ജനാ – സാവത്ഥിയം ഭന്തേ രാജാനംയേവ പസേനദിം കോസലം ആരബ്ഭ ഭാസിതം. രാജാ ഭന്തേ പസേനദി കോസലോ മല്ലികം ദേവിം ഏതദവോച ‘‘അത്ഥി നു ഖോ തേ മല്ലികേ കോചഞ്ഞോ അത്തനാ പിയതരോ’’തി. തസ്മിം വത്ഥുസ്മിം സബ്ബാദിസാ അനുപരിഗമ്മ ചേതസാതി ഏവമാദിനാ ഭന്തേ ഭഗവതാ ഭാസിതം.

സബ്ബാ ദിസാ അനുപരിഗമ്മ ചേതസാ, നേവജ്ഝഗാ പിയതരമത്തനാ ക്വചി. ഏവം പിയോ പുഥു അത്താ പരേസം, തസ്മാ ന ഹിംസേ പരമത്തകാമോ–

സത്തജടിലസുത്ത

പുച്ഛാ – തേനാവുസോ ഭഗവതാ…പേ… സമ്മാസമ്ബുദ്ധേന സത്തജടിലസുത്തം കത്ഥ കം ആരബ്ഭ കിസ്മിം വത്ഥുസ്മിം കഥഞ്ച ഭാസിതം.

വിസ്സജ്ജനാ – സാവത്ഥിയം ഭന്തേ രാജാനം പസേനദിം കോസലം ആരബ്ഭ ഭാസിതം. രാജാ ഭന്തേ പസേനദി കോസലോ അചിരപക്കന്തേസു സത്തസു ച ജടിലേസു സത്തസു ച നിഗണ്ഠേസു സത്തസു ച അചേലകേസു സത്തസു ച ഏകസാടകേസു സത്തസു ച പരിബ്ബാജകേസു യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമി, ഉപസങ്കമിത്വാ ഭഗവന്തം അഭിവാദേത്വാ ഏകമന്തം നിസീദി, ഏകമന്തം നിസിന്നോ ഖോ ഭന്തേ രാജാ പസേനദി കോസലോ ഭഗവന്തം ഏതദവോച ‘‘യേ തേ ഭന്തേ ലോകേ അരഹന്തോ വാ അരഹത്തമഗ്ഗം വാ സമാപന്നാ, ഏതേ തേസം അഞ്ഞതരാ’’തി. തസ്മിം ഭന്തേ വത്ഥുസ്മിം ‘‘ദുജ്ജാനം ഖോ ഏതം മഹാരാജ തയാ ഗിഹിനാ കാമഭോഗിനാ പുത്തസമ്ബാധസയനം അജ്ഝാവസന്തേന കാസിണചന്ദനം പച്ചനുഭോന്തേന മാലാഗന്ധവിലേപനം ധാരയന്തേന ജാതരൂപരജതം സാദിയന്തേന ‘‘ഇമേ വാ അരഹന്തോ, ഇമേ വാ അരഹത്തമഗ്ഗം സമാപന്നാ’’തി ഏവമാദിനാ ഭന്തേ ഭഗവതാ ഭാസിതം.

ന വണ്ണരൂപേന നരോ സുജാനോ, ന വിസ്സസേ ഇത്തരദസ്സനേന;

സുസഞ്ഞതാനഞ്ഹി വിയഞ്ജനേന, അസഞ്ഞതാ ലോകമിമം ചരന്തി.

പതിരൂപകോ മത്തികാകുണ്ഡലോവ, ലോഹഡ്ഢമാസോവ സുവണ്ണഛന്നോ;

ചരന്തി ലോകേ പരിവാരഛന്നാ, അന്തോ അസുദ്ധാ ബഹിസോഭമാനാ-ഹൂ

പഞ്ചരാജസുത്ത

പുച്ഛാ – പഞ്ചരാജസുത്തം പനാവുസോ ഭഗവതാ കത്ഥ കം ആരബ്ഭ കിസ്മിം വത്ഥുസ്മിം കഥഞ്ച ഭാസിതം.

വിസ്സജ്ജനാ – സാവത്ഥിയം ഭന്തേ രാജാനംയേവ പസേനദിം കോസലം ആരബ്ഭ ഭാസിതം. രാജാ ഭന്തേ പസേനദി കോസലോ ഭഗവന്തം ഏതദവോച ‘‘കിം നു ഖോ ഭന്തേ കാമാനം അഗ്ഗ’’ന്തി. തസ്മിം ഭന്തേ വത്ഥുസ്മിം ‘‘മനാപപരിയന്തം ഖ്വാഹം മഹാരാജ പഞ്ചസു കാമഗുണേസു അഗ്ഗന്തി വദാമീ’’തി ഏവമാദിനാ ഭന്തേ ഭഗവതാ ഭാസിതം.

ഇധ ഭന്തേ അമ്ഹാകം പഞ്ചന്നം രാജൂനം പഞ്ചഹി കാമഗുണേഹി സമപ്പിതാനം സമങ്ഗീഭൂതാനം പരിചാരയമാനാനം അയമന്തരാകഥാ ഉദപാദിം ‘കിം നു ഖോ കാമാനം അഗ്ഗ’ന്തി–

പദുമം യഥാ കോകനദം സുഗന്ധം, പാതോ സിയാ ഫുല്ലമവീതഗന്ധം. അങ്ഗീരസം പസ്സ വിരോചമാനം, തപന്തമാദിച്ചമിവന്തലിക്ഖേ–

ദുതിയഅപുത്തകസുത്ത

പുച്ഛാ – ദുതിയഅപുത്തകസുത്തം പനാവുസോ ഭഗവതാ കത്ഥ കം ആരബ്ഭ കിസ്മിം വത്ഥുസ്മിം കഥഞ്ച ഭാസിതം.

വിസ്സജ്ജനാ – സാവത്ഥിയം ഭന്തേ രാജാനംയേവ പസേനദിം കോസലം ആരബ്ഭ ഭാസിതം. രാജാ ഭന്തേ പസേനദി കോസലോ ഭഗവന്തം ഉപസങ്കമിത്വാ ‘‘ഇധ ഭന്തേ സാവത്ഥിയം സേട്ഠി ഗഹപതി കാലങ്കതോ, തമഹം അപുത്തകം സാപതേയ്യം രാജന്തേപുരം അതിഹരിത്വാ ആഗച്ഛാമീ’’തി ഏവമാദികം വചനം അവോച. ഭഗവാ ച ഭന്തേ ‘‘ഏവമേതം മഹാരാജ, ഏവമേതം മഹാരാജ, ഭൂതപുബ്ബം സോ മഹാരാജ സേട്ഠി ഗഹപതി തഗ്ഗരസിഖിം നാമ പച്ചേകസമ്ബുദ്ധം പിണ്ഡപാതേന പടിപാദേസീ’’തി ഏവമാദിനാ തസ്സ സേട്ഠിസ്സ ഗഹപതിസ്സ അതീതം വത്ഥും ആഹരിത്വാ പരിയോസാനേ ചതൂഹി ഗാഥാഹി ഭാസിതം.

ധഞ്ഞം ധനം രജതം ജാതരൂപം, പരിഗ്ഗഹം വാപി യദത്ഥി കിഞ്ചി,

ദാസാ കമ്മകരാ പേസ്സാ, യേ ചസ്സ അനുജീവിനോ.

സബ്ബം നാദായ ഗന്തബ്ബം, സബ്ബം നിക്ഖിപ്പഗാമിനം;

യഞ്ച കരോതി കായേന, വാചായ ഉദചേതസാ.

തഞ്ഹി തസ്സ സകം ഹോതി, തംവ ആദായ ഗച്ഛതി;

തംവസ്സ അനുഗം ഹോതി, ഛായാവ അനപായിനീ.

തസ്മാ കരേയ്യ കല്യാണം, നിചയം സമ്പരായികം;

പുഞ്ഞാനി പരലോകസ്മിം, പതിട്ഠാ ഹോന്തി പാണിനം –