൪. ദുതിയധമ്മവിഹാരീസുത്തം

൭൪. അഥ ഖോ അഞ്ഞതരോ ഭിക്ഖു യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ ഭഗവന്തം അഭിവാദേത്വാ ഏകമന്തം നിസീദി. ഏകമന്തം നിസിന്നോ ഖോ സോ ഭിക്ഖു ഭഗവന്തം ഏതദവോച – ‘‘‘ധമ്മവിഹാരീ ധമ്മവിഹാരീ’തി, ഭന്തേ, വുച്ചതി. കിത്താവതാ നു ഖോ, ഭന്തേ, ഭിക്ഖു ധമ്മവിഹാരീ ഹോതീ’’തി?

‘‘ഇധ, ഭിക്ഖു, ഭിക്ഖു ധമ്മം പരിയാപുണാതി – സുത്തം, ഗേയ്യം, വേയ്യാകരണം, ഗാഥം, ഉദാനം, ഇതിവുത്തകം, ജാതകം, അബ്ഭുതധമ്മം, വേദല്ലം; ഉത്തരി [ഉത്തരിം (സീ. സ്യാ. കം. പീ.)] ചസ്സ പഞ്ഞായ അത്ഥം നപ്പജാനാതി. അയം വുച്ചതി, ഭിക്ഖു – ‘ഭിക്ഖു പരിയത്തിബഹുലോ, നോ ധമ്മവിഹാരീ’’’.

‘‘പുന ചപരം, ഭിക്ഖു, ഭിക്ഖു യഥാസുതം യഥാപരിയത്തം ധമ്മം വിത്ഥാരേന പരേസം ദേസേതി, ഉത്തരി ചസ്സ പഞ്ഞായ അത്ഥം നപ്പജാനാതി. അയം വുച്ചതി, ഭിക്ഖു – ‘ഭിക്ഖു പഞ്ഞത്തിബഹുലോ, നോ ധമ്മവിഹാരീ’’’.

‘‘പുന ചപരം, ഭിക്ഖു, ഭിക്ഖു യഥാസുതം യഥാപരിയത്തം ധമ്മം വിത്ഥാരേന സജ്ഝായം കരോതി, ഉത്തരി ചസ്സ പഞ്ഞായ അത്ഥം നപ്പജാനാതി. അയം വുച്ചതി, ഭിക്ഖു – ‘ഭിക്ഖു സജ്ഝായബഹുലോ, നോ ധമ്മവിഹാരീ’’’.

‘‘പുന ചപരം, ഭിക്ഖു, ഭിക്ഖു യഥാസുതം യഥാപരിയത്തം ധമ്മം ചേതസാ അനുവിതക്കേതി അനുവിചാരേതി മനസാനുപേക്ഖതി, ഉത്തരി ചസ്സ പഞ്ഞായ അത്ഥം നപ്പജാനാതി. അയം വുച്ചതി, ഭിക്ഖു – ‘ഭിക്ഖു വിതക്കബഹുലോ, നോ ധമ്മവിഹാരീ’’’.

‘‘ഇധ, ഭിക്ഖു, ഭിക്ഖു ധമ്മം പരിയാപുണാതി – സുത്തം, ഗേയ്യം, വേയ്യാകരണം, ഗാഥം, ഉദാനം, ഇതിവുത്തകം, ജാതകം, അബ്ഭുതധമ്മം, വേദല്ലം; ഉത്തരി ചസ്സ പഞ്ഞായ അത്ഥം പജാനാതി. ഏവം ഖോ, ഭിക്ഖു, ഭിക്ഖു ധമ്മവിഹാരീ ഹോതി.

‘‘ഇതി ഖോ, ഭിക്ഖു, ദേസിതോ മയാ പരിയത്തിബഹുലോ, ദേസിതോ പഞ്ഞത്തിബഹുലോ, ദേസിതോ സജ്ഝായബഹുലോ, ദേസിതോ വിതക്കബഹുലോ, ദേസിതോ ധമ്മവിഹാരീ. യം ഖോ, ഭിക്ഖു, സത്ഥാരാ കരണീയം സാവകാനം ഹിതേസിനാ അനുകമ്പകേന അനുകമ്പം ഉപാദായ, കതം വോ തം മയാ. ഏതാനി, ഭിക്ഖു, രുക്ഖമൂലാനി, ഏതാനി സുഞ്ഞാഗാരാനി. ഝായഥ ഭിക്ഖു, മാ പമാദത്ഥ, മാ പച്ഛാ വിപ്പടിസാരിനോ അഹുവത്ഥ. അയം വോ അമ്ഹാകം അനുസാസനീ’’തി. ചതുത്ഥം.