൬. പഠമഭവസുത്തം
൭൭. അഥ ഖോ ആയസ്മാ ആനന്ദോ യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ ഭഗവന്തം അഭിവാദേത്വാ ഏകമന്തം നിസീദി. ഏകമന്തം നിസിന്നോ ഖോ ആയസ്മാ ആനന്ദോ ഭഗവന്തം ഏതദവോച – ‘‘ഭവോ, ഭവോതി, ഭന്തേ, വുച്ചതി. കിത്താവതാ നു ഖോ, ഭന്തേ, ഭവോ ഹോതീ’’തി?
‘‘കാമധാതുവേപക്കഞ്ച, ആനന്ദ, കമ്മം നാഭവിസ്സ, അപി നു ഖോ കാമഭവോ പഞ്ഞായേഥാ’’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ’’. ‘‘ഇതി ഖോ, ആനന്ദ, കമ്മം ഖേത്തം, വിഞ്ഞാണം ബീജം, തണ്ഹാ സ്നേഹോ [സിനേഹോ (സീ. സ്യാ. കം. പീ.)]. അവിജ്ജാനീവരണാനം സത്താനം തണ്ഹാസംയോജനാനം ഹീനായ ധാതുയാ വിഞ്ഞാണം പതിട്ഠിതം ഏവം ആയതിം [ആയതി (സീ.)] പുനബ്ഭവാഭിനിബ്ബത്തി ഹോതി. ( ) [(ഏവം ഖോ ആനന്ദ ഭവോ ഹോതീതി) (ക.) ദുതിയസുത്തേ പന ഇദം പാഠനാനത്തം നത്ഥി]
‘‘രൂപധാതുവേപക്കഞ്ച, ആനന്ദ, കമ്മം നാഭവിസ്സ, അപി നു ഖോ രൂപഭവോ പഞ്ഞായേഥാ’’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ’’. ‘‘ഇതി ഖോ ആനന്ദ, കമ്മം ഖേത്തം, വിഞ്ഞാണം ബീജം, തണ്ഹാ സ്നേഹോ. അവിജ്ജാനീവരണാനം സത്താനം തണ്ഹാസംയോജനാനം മജ്ഝിമായ ധാതുയാ വിഞ്ഞാണം പതിട്ഠിതം ഏവം ആയതിം പുനബ്ഭവാഭിനിബ്ബത്തി ഹോതി. ( ) [(ഏവം ഖോ ആനന്ദ ഭവോ ഹോതീതി) (ക.) ദുതിയസുത്തേ പന ഇദം പാഠനാനത്തം നത്ഥി]
‘‘അരൂപധാതുവേപക്കഞ്ച, ആനന്ദ, കമ്മം നാഭവിസ്സ, അപി നു ഖോ അരൂപഭവോ പഞ്ഞായേഥാ’’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ’’. ‘‘ഇതി ഖോ, ആനന്ദ, കമ്മം ഖേത്തം, വിഞ്ഞാണം ബീജം, തണ്ഹാ സ്നേഹോ. അവിജ്ജാനീവരണാനം സത്താനം തണ്ഹാസംയോജനാനം പണീതായ ധാതുയാ വിഞ്ഞാണം പതിട്ഠിതം ഏവം ആയതിം പുനബ്ഭവാഭിനിബ്ബത്തി ഹോതി. ഏവം ഖോ, ആനന്ദ, ഭവോ ഹോതീ’’തി. ഛട്ഠം.