໒໐໕. ຣາຊຄຫເສຏ຺ຐິວຕ຺ຖຸ

໓໓໒. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ຣາຊຄຫກສ຺ສ ເສຏ຺ຐິສ຺ສ ສຕ຺ຕວສ຺ສິໂກ ສີສາພາໂຘ ໂຫຕິ. ພຫູ ມຫນ຺ຕາ ມຫນ຺ຕາ ທິສາປາໂມກ຺ຂາ ເວຊ຺ຊາ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ນາສກ຺ຂິໍສຸ ອໂຣຄໍ ກາຕຸໍ. ພຫຸໍ ຫິຣຎ຺ຎໍ ອາທາຍ ອຄມໍສຸ. ອປິ ຈ, ເວຊ຺ເຊຫິ ປຈ຺ຈກ຺ຂາໂຕ ໂຫຕິ. ເອກຈ຺ເຈ ເວຊ຺ຊາ ເອວມາຫໍສຸ – ‘‘ປຎ຺ຈມໍ ທິວສໍ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ກາລໍ ກຣິສ຺ສຕີ’’ຕິ. ເອກຈ຺ເຈ ເວຊ຺ຊາ ເອວມາຫໍສຸ – ‘‘ສຕ຺ຕມໍ ທິວສໍ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ກາລໍ ກຣິສ຺ສຕີ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ຣາຊຄຫກສ຺ສ ເນຄມສ຺ສ ເອຕທໂຫສິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ພຫູປກາໂຣ ຣຎ຺ໂຎ ເຈວ ເນຄມສ຺ສ ຈ. ອປິ ຈ, ເວຊ຺ເຊຫິ ປຈ຺ຈກ຺ຂາໂຕ. ເອກຈ຺ເຈ ເວຊ຺ຊາ ເອວມາຫໍສຸ – ‘ປຎ຺ຈມໍ ທິວສໍ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ກາລໍ ກຣິສ຺ສຕີ’ຕິ. ເອກຈ຺ເຈ ເວຊ຺ຊາ ເອວມາຫໍສຸ – ‘ສຕ຺ຕມໍ ທິວສໍ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ກາລໍ ກຣິສ຺ສຕີ’ຕິ. ອຍຎ຺ຈ ຣຎ຺ໂຎ ຊີວໂກ ເວຊ຺ໂຊ ຕຣຸໂຓ ຠທ຺ຣໂກ. ຍໍນູນ ມຍໍ ຣາຊານໍ ຊີວກໍ ເວຊ຺ຊໍ ຍາເຈຍ຺ຍາມ ເສຏ຺ຐິໍ ຄຫປຕິໍ ຕິກິຈ຺ຉິຕຸ’’ນ຺ຕິ. ອຖ ໂຂ ຣາຊຄຫໂກ ເນຄໂມ ເຍນ ຣາຊາ ມາຄໂຘ ເສນິໂຍ ພິມ຺ພິສາໂຣ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຣາຊານໍ ມາຄຘໍ ເສນິຍໍ ພິມ຺ພິສາຣໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອຍໍ, ເທວ, ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ພຫູປກາໂຣ ເທວສ຺ສ ເຈວ ເນຄມສ຺ສ ຈ; ອປິ ຈ, ເວຊ຺ເຊຫິ ປຈ຺ຈກ຺ຂາໂຕ. ເອກຈ຺ເຈ ເວຊ຺ຊາ ເອວມາຫໍສຸ – ປຎ຺ຈມໍ ທິວສໍ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ກາລໍ ກຣິສ຺ສຕີຕິ. ເອກຈ຺ເຈ ເວຊ຺ຊາ ເອວມາຫໍສຸ – ສຕ຺ຕມໍ ທິວສໍ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ກາລໍ ກຣິສ຺ສຕີຕິ. ສາຘຸ ເທໂວ ຊີວກໍ ເວຊ຺ຊໍ ອາຓາເປຕຸ ເສຏ຺ຐິໍ ຄຫປຕິໍ ຕິກິຈ຺ຉິຕຸ’’ນ຺ຕິ.

ອຖ ໂຂ ຣາຊາ ມາຄໂຘ ເສນິໂຍ ພິມ຺ພິສາໂຣ ຊີວກໍ ໂກມາຣຠຈ຺ຈໍ ອາຓາເປສິ – ‘‘ຄຈ຺ຉ, ຠເຓ ຊີວກ, ເສຏ຺ຐິໍ ຄຫປຕິໍ ຕິກິຈ຺ຉາຫີ’’ຕິ. ‘‘ເອວໍ, ເທວາ’’ຕິ ໂຂ ຊີວໂກ ໂກມາຣຠຈ຺ໂຈ ຣຎ຺ໂຎ ມາຄຘສ຺ສ ເສນິຍສ຺ສ ພິມ຺ພິສາຣສ຺ສ ປຏິສ຺ສຸຕ຺ວາ ເຍນ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເສຏ຺ຐິສ຺ສ ຄຫປຕິສ຺ສ ວິກາຣໍ ສລ຺ລກ຺ເຂຕ຺ວາ ເສຏ຺ຐິໍ ຄຫປຕິໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ສເຈ ຕ຺ວໍ, ຄຫປຕິ, ອໂຣໂຄ ຠເວຍ຺ຍາສິ [ສຈາຫໍ ຕໍ ຄຫປຕິ ອໂຣຄາເປຍ຺ຍໍ (ສີ.), ສຈາຫໍ ຕໍ ຄຫປຕິ ອໂຣຄໍ ກເຣຍ຺ຍໍ (ສ຺ຍາ.)] ກິໍ ເມ ອສ຺ສ ເທຍ຺ຍຘມ຺ໂມ’’ຕິ? ‘‘ສພ຺ພໍ ສາປເຕຍ຺ຍຎ຺ຈ ເຕ, ອາຈຣິຍ, ໂຫຕຸ, ອຫຎ຺ຈ ເຕ ທາໂສ’’ຕິ. ‘‘ສກ຺ຂິສ຺ສສິ ປນ ຕ຺ວໍ, ຄຫປຕິ, ເອເກນ ປສ຺ເສນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ສກ຺ໂກມຫໍ, ອາຈຣິຍ, ເອເກນ ປສ຺ເສນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ສກ຺ຂິສ຺ສສິ ປນ ຕ຺ວໍ, ຄຫປຕິ, ທຸຕິເຍນ ປສ຺ເສນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ສກ຺ໂກມຫໍ, ອາຈຣິຍ, ທຸຕິເຍນ ປສ຺ເສນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ສກ຺ຂິສ຺ສສິ ປນ ຕ຺ວໍ, ຄຫປຕິ, ອຸຕ຺ຕາໂນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ສກ຺ໂກມຫໍ, ອາຈຣິຍ, ອຸຕ຺ຕາໂນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ.

ອຖ ໂຂ ຊີວໂກ ໂກມາຣຠຈ຺ໂຈ ເສຏ຺ຐິໍ ຄຫປຕິໍ ມຎ຺ຈເກ ນິປາເຕຕ຺ວາ [ນິປຊ຺ຊາເປຕ຺ວາ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ມຎ຺ຈເກ [ມຎ຺ຈເກນ (ສີ.)] ສມ຺ພນ຺ຘິຕ຺ວາ ສີສຈ຺ຉວິໍ ອຸປ຺ປາເຏຕ຺ວາ [ຜາເລຕ຺ວາ (ສີ.)] ສິພ຺ພິນິໍ ວິນາເມຕ຺ວາ ທ຺ເວ ປາຓເກ ນີຫຣິຕ຺ວາ ມຫາຊນສ຺ສ ທສ຺ເສສິ – ‘‘ປສ຺ສຖຍ຺ເຍ [ປສ຺ເສສ຺ຍາຖ (ສີ.), ປສ຺ສຖ (ສ຺ຍາ.), ປສ຺ສຖຍ຺ໂຍ (ກ.)], ອິເມ ທ຺ເວ ປາຓເກ, ເອກໍ ຂຸທ຺ທກໍ ເອກໍ ມຫລ຺ລກໍ. ເຍ ເຕ ອາຈຣິຍາ ເອວມາຫໍສຸ – ປຎ຺ຈມໍ ທິວສໍ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ກາລໍ ກຣິສ຺ສຕີຕິ – ເຕຫາຍໍ ມຫລ຺ລໂກ ປາຓໂກ ທິຏ຺ໂຐ. ປຎ຺ຈມໍ ທິວສໍ ເສຏ຺ຐິສ຺ສ ຄຫປຕິສ຺ສ ມຕ຺ຖລຸງ຺ຄໍ ປຣິຍາທິຍິສ຺ສຕິ. ມຕ຺ຖລຸງ຺ຄສ຺ສ ປຣິຍາທານາ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ກາລໍ ກຣິສ຺ສຕິ. ສຸທິຏ຺ໂຐ ເຕຫິ ອາຈຣິເຍຫິ. ເຍ ເຕ ອາຈຣິຍາ ເອວມາຫໍສຸ – ສຕ຺ຕມໍ ທິວສໍ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ກາລໍ ກຣິສ຺ສຕີຕິ – ເຕຫາຍໍ ຂຸທ຺ທໂກ ປາຓໂກ ທິຏ຺ໂຐ. ສຕ຺ຕມໍ ທິວສໍ ເສຏ຺ຐິສ຺ສ ຄຫປຕິສ຺ສ ມຕ຺ຖລຸງ຺ຄໍ ປຣິຍາທິຍິສ຺ສຕິ. ມຕ຺ຖລຸງ຺ຄສ຺ສ ປຣິຍາທານາ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ກາລໍ ກຣິສ຺ສຕິ. ສຸທິຏ຺ໂຐ ເຕຫິ ອາຈຣິເຍຫີ’’ຕິ. ສິພ຺ພິນິໍ ສມ຺ປຏິປາເຏຕ຺ວາ ສີສຈ຺ຉວິໍ ສິພ຺ພິຕ຺ວາ ອາເລປໍ ອທາສິ. ອຖ ໂຂ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ສຕ຺ຕາຫສ຺ສ ອຈ຺ຈເຍນ ຊີວກໍ ໂກມາຣຠຈ຺ຈໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ນາຫໍ, ອາຈຣິຍ, ສກ຺ໂກມິ ເອເກນ ປສ຺ເສນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ນນຸ ເມ ຕ຺ວໍ, ຄຫປຕິ, ປຏິສ຺ສຸຓິ – ສກ຺ໂກມຫໍ, ອາຈຣິຍ, ເອເກນ ປສ຺ເສນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ສຈ຺ຈາຫໍ, ອາຈຣິຍ, ປຏິສ຺ສຸຓິໍ, ອປາຫໍ ມຣິສ຺ສາມິ, ນາຫໍ ສກ຺ໂກມິ ເອເກນ ປສ຺ເສນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ເຕນ ຫິ ຕ຺ວໍ, ຄຫປຕິ, ທຸຕິເຍນ ປສ຺ເສນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊາຫີ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ສຕ຺ຕາຫສ຺ສ ອຈ຺ຈເຍນ ຊີວກໍ ໂກມາຣຠຈ຺ຈໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ນາຫໍ, ອາຈຣິຍ, ສກ຺ໂກມິ ທຸຕິເຍນ ປສ຺ເສນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ນນຸ ເມ ຕ຺ວໍ, ຄຫປຕິ, ປຏິສ຺ສຸຓິ – ສກ຺ໂກມຫໍ, ອາຈຣິຍ, ທຸຕິເຍນ ປສ຺ເສນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ສຈ຺ຈາຫໍ, ອາຈຣິຍ, ປຏິສ຺ສຸຓິໍ, ອປາຫໍ ມຣິສ຺ສາມິ, ນາຫໍ, ອາຈຣິຍ, ສກ຺ໂກມິ ທຸຕິເຍນ ປສ຺ເສນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ເຕນ ຫິ ຕ຺ວໍ, ຄຫປຕິ, ອຸຕ຺ຕາໂນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊາຫີ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ສຕ຺ຕາຫສ຺ສ ອຈ຺ຈເຍນ ຊີວກໍ ໂກມາຣຠຈ຺ຈໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ນາຫໍ, ອາຈຣິຍ, ສກ຺ໂກມິ ອຸຕ຺ຕາໂນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ນນຸ ເມ ຕ຺ວໍ, ຄຫປຕິ, ປຏິສ຺ສຸຓິ – ສກ຺ໂກມຫໍ, ອາຈຣິຍ, ອຸຕ຺ຕາໂນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ສຈ຺ຈາຫໍ, ອາຈຣິຍ, ປຏິສ຺ສຸຓິໍ, ອປາຫໍ ມຣິສ຺ສາມິ, ນາຫໍ ສກ຺ໂກມິ ອຸຕ຺ຕາໂນ ສຕ຺ຕມາເສ ນິປຊ຺ຊິຕຸ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ອຫໍ ເຈ ຕໍ, ຄຫປຕິ, ນ ວເທຍ຺ຍໍ, ເອຕ຺ຕກມ຺ປິ ຕ຺ວໍ ນ ນິປຊ຺ເຊຍ຺ຍາສິ, ອປິ ຈ ປຏິກຈ຺ເຈວ ມຍາ ຎາໂຕ – ຕີຫິ ສຕ຺ຕາເຫຫິ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ອໂຣໂຄ ຠວິສ຺ສຕີຕິ. ອຸຏ຺ເຐຫິ, ຄຫປຕິ, ອໂຣໂຄສິ. ຊານາສິ ກິໍ ເມ ເທຍ຺ຍຘມ຺ໂມ’’ຕິ? ‘‘ສພ຺ພໍ ສາປເຕຍ຺ຍຎ຺ຈ ເຕ, ອາຈຣິຍ, ໂຫຕຸ, ອຫຎ຺ຈ ເຕ ທາໂສ’’ຕິ. ‘‘ອລໍ, ຄຫປຕິ, ມາ ເມ ຕ຺ວໍ ສພ຺ພໍ ສາປເຕຍ຺ຍໍ ອທາສິ, ມາ ຈ ເມ ທາໂສ. ຣຎ຺ໂຎ ສຕສຫສ຺ສໍ ເທຫິ, ມຍ຺ຫໍ ສຕສຫສ຺ສ’’ນ຺ຕິ. ອຖ ໂຂ ເສຏ຺ຐິ ຄຫປຕິ ອໂຣໂຄ ສມາໂນ ຣຎ຺ໂຎ ສຕສຫສ຺ສໍ ອທາສິ, ຊີວກສ຺ສ ໂກມາຣຠຈ຺ຈສ຺ສ ສຕສຫສ຺ສໍ.

ຣາຊຄຫເສຏ຺ຐິວຕ຺ຖຸ ນິຏ຺ຐິຕໍ.