໑໖໘. ມນຸສ຺ສມໍສປຏິກ຺ເຂປກຖາ

໒໘໐. ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ຣາຊຄເຫ ຍຖາຠິຣນ຺ຕໍ ວິຫຣິຕ຺ວາ ເຍນ ພາຣາຓສີ ເຕນ ຈາຣິກໍ ປກ຺ກາມິ. ອນຸປຸພ຺ເພນ ຈາຣິກໍ ຈຣມາໂນ ເຍນ ພາຣາຓສີ ຕທວສຣິ. ຕຕ຺ຣ ສຸທໍ ຠຄວາ ພາຣາຓສິຍໍ ວິຫຣຕິ ອິສິປຕເນ ມິຄທາເຍ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ພາຣາຓສິຍໍ ສຸປ຺ປິໂຍ ຈ ອຸປາສໂກ ສຸປ຺ປິຍາ ຈ ອຸປາສິກາ ອຸຠໂຕປສນ຺ນາ ໂຫນ຺ຕິ, ທາຍກາ, ກາຣກາ, ສງ຺ຆຸປຏ຺ຐາກາ. ອຖ ໂຂ ສຸປ຺ປິຍາ ອຸປາສິກາ ອາຣາມໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ວິຫາເຣນ ວິຫາຣໍ ປຣິເວເຓນ ປຣິເວຓໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂູ ປຸຈ຺ຉຕິ – ‘‘ໂກ, ຠນ຺ເຕ, ຄິລາໂນ, ກສ຺ສ ກິໍ ອາຫຣິຍຕູ’’ຕິ? ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ອຎ຺ຎຕເຣນ ຠິກ຺ຂຸນາ ວິເຣຈນໍ ປີຕໍ ໂຫຕິ. ອຖ ໂຂ ໂສ ຠິກ຺ຂຸ ສຸປ຺ປິຍໍ ອຸປາສິກໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ມຍາ ໂຂ, ຠຄິນິ, ວິເຣຈນໍ ປີຕໍ. ອຕ຺ໂຖ ເມ ປຏິຈ຺ຉາທນີເຍນາ’’ຕິ. ‘‘ສຸຏ຺ຐຸ, ອຍ຺ຍ, ອາຫຣິຍິສ຺ສຕີ’’ຕິ ຆຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ອນ຺ເຕວາສິໍ ອາຓາເປສິ – ‘‘ຄຈ຺ຉ, ຠເຓ, ປວຕ຺ຕມໍສໍ ຊານາຫີ’’ຕິ. ເອວໍ, ອຍ຺ເຍຕິ ໂຂ ໂສ ປຸຣິໂສ ສຸປ຺ປິຍາຍ ອຸປາສິກາຍ ປຏິສ຺ສຸຓິຕ຺ວາ ເກວລກປ຺ປໍ ພາຣາຓສິໍ ອາຫິຓ຺ຑນ຺ໂຕ ນ ອທ຺ທສ ປວຕ຺ຕມໍສໍ. ອຖ ໂຂ ໂສ ປຸຣິໂສ ເຍນ ສຸປ຺ປິຍາ ອຸປາສິກາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ, ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ສຸປ຺ປິຍໍ ອຸປາສິກໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ນຕ຺ຖຍ຺ເຍ ປວຕ຺ຕມໍສໍ. ມາຆາໂຕ ອຊ຺ຊາ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ສຸປ຺ປິຍາຍ ອຸປາສິກາຍ ເອຕທໂຫສິ – ‘‘ຕສ຺ສ ໂຂ ຄິລານສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ປຏິຈ຺ຉາທນີຍໍ ອລຠນ຺ຕສ຺ສ ອາພາໂຘ ວາ ອຠິວຑ຺ຒິສ຺ສຕິ, ກາລງ຺ກິຣິຍາ ວາ ຠວິສ຺ສຕິ. ນ ໂຂ ເມຕໍ ປຕິຣູປໍ ຍາຫໍ ປຏິສ຺ສຸຓິຕ຺ວາ ນ ຫຣາເປຍ຺ຍ’’ນ຺ຕິ. ໂປຕ຺ຖນິກໍ ຄເຫຕ຺ວາ ອູຣຸມໍສໍ ອຸກ຺ກນ຺ຕິຕ຺ວາ ທາສິຍາ ອທາສິ – ‘‘ຫນ຺ທ, ເຊ, ອິມໍ ມໍສໍ ສມ຺ປາເທຕ຺ວາ ອມຸກສ຺ມິໍ ວິຫາເຣ ຠິກ຺ຂຸ ຄິລາໂນ, ຕສ຺ສ ທຊ຺ຊາຫິ. ໂຍ ຈ ມໍ ປຸຈ຺ຉຕິ, ‘ຄິລານາ’ຕິ ປຏິເວເທຫີ’’ຕິ. ອຸຕ຺ຕຣາສງ຺ເຄນ ອູຣຸໍ ເວເຐຕ຺ວາ ໂອວຣກໍ ປວິສິຕ຺ວາ ມຎ຺ຈເກ ນິປຊ຺ຊິ. ອຖ ໂຂ ສຸປ຺ປິໂຍ ອຸປາສໂກ ຆຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ທາສິໍ ປຸຈ຺ຉິ – ‘‘ກຫໍ ສຸປ຺ປິຍາ’’ຕິ? ‘‘ເອສາຍ຺ຍ ໂອວຣເກ ນິປນ຺ນາ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ສຸປ຺ປິໂຍ ອຸປາສໂກ ເຍນ ສຸປ຺ປິຍາ ອຸປາສິກາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ, ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ສຸປ຺ປິຍໍ ອຸປາສິກໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກິສ຺ສ ນິປນ຺ນາສີ’’ຕິ? ‘‘ຄິລານາມ຺ຫີ’’ຕິ. ‘‘ກິໍ ເຕ ອາພາໂຘ’’ຕິ? ອຖ ໂຂ ສຸປ຺ປິຍາ ອຸປາສິກາ ສຸປ຺ປິຍສ຺ສ ອຸປາສກສ຺ສ ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາໂຣເຈສິ. ອຖ ໂຂ ສຸປ຺ປິໂຍ ອຸປາສໂກ – ອຈ຺ຉຣິຍໍ ວຕ ໂຠ! ອພ຺ຠຸຕໍ ວຕ ໂຠ! ຍາວ ສທ຺ຘາຍໍ ສຸປ຺ປິຍາ ປສນ຺ນາ, ຍຕ຺ຣ ຫິ ນາມ ອຕ຺ຕໂນປິ ມໍສານິ ປຣິຈ຺ຈຕ຺ຕານິ! ກິມ຺ປິມາຍ [ກິໍ ປນິມາຍ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ອຎ຺ຎໍ ກິຎ຺ຈິ ອເທຍ຺ຍໍ ຠວິສ຺ສຕີຕິ – ຫຏ຺ໂຐ ອຸທຄ຺ໂຄ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ, ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ສຸປ຺ປິໂຍ ອຸປາສໂກ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອຘິວາເສຕຸ ເມ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ສ຺ວາຕນາຍ ຠຕ຺ຕໍ, ສທ຺ຘິໍ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ເຆນາ’’ຕິ. ອຘິວາເສສິ ຠຄວາ ຕຸຓ຺ຫີຠາເວນ. ອຖ ໂຂ ສຸປ຺ປິໂຍ ອຸປາສໂກ ຠຄວໂຕ ອຘິວາສນໍ ວິທິຕ຺ວາ ອຸຏ຺ຐາຍາສນາ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ປທກ຺ຂິຓໍ ກຕ຺ວາ ປກ຺ກາມິ. ອຖ ໂຂ ສຸປ຺ປິໂຍ ອຸປາສໂກ ຕສ຺ສາ ຣຕ຺ຕິຍາ ອຈ຺ຈເຍນ ປຓີຕໍ ຂາທນີຍໍ ໂຠຊນີຍໍ ປຏິຍາທາເປຕ຺ວາ ຠຄວໂຕ ກາລໍ ອາໂຣຈາເປສິ – ‘‘ກາໂລ, ຠນ຺ເຕ, ນິຏ຺ຐິຕໍ ຠຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ. ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມຍໍ ນິວາເສຕ຺ວາ ປຕ຺ຕຈີວຣມາທາຍ ເຍນ ສຸປ຺ປິຍສ຺ສ ອຸປາສກສ຺ສ ນິເວສນໍ ເຕນຸປສງ຺ກມິ, ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ປຎ຺ຎຕ຺ເຕ ອາສເນ ນິສີທິ, ສທ຺ຘິໍ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ເຆນ. ອຖ ໂຂ ສຸປ຺ປິໂຍ ອຸປາສໂກ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ, ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ອຏ຺ຐາສິ. ເອກມນ຺ຕໍ ຐິຕໍ ໂຂ ສຸປ຺ປິຍໍ ອຸປາສກໍ ຠຄວາ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກຫໍ ສຸປ຺ປິຍາ’’ຕິ? ‘‘ຄິລານາ ຠຄວາ’’ຕິ. ‘‘ເຕນ ຫິ ອາຄຈ຺ຉຕູ’’ຕິ. ‘‘ນ ຠຄວາ ອຸສ຺ສຫຕີ’’ຕິ. ‘‘ເຕນ ຫິ ປຣິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາປິ ອາເນຖາ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ສຸປ຺ປິໂຍ ອຸປາສໂກ ສຸປ຺ປິຍໍ ອຸປາສິກໍ ປຣິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ອາເນສິ. ຕສ຺ສາ, ສຫ ທສ຺ສເນນ ຠຄວໂຕ, ຕາວ ມຫາວໂຓ ຣຸຬໂຫ ອໂຫສິ, ສຸຈ຺ຉວິໂລມຊາໂຕ. ອຖ ໂຂ ສຸປ຺ປິໂຍ ຈ ອຸປາສໂກ ສຸປ຺ປິຍາ ຈ ອຸປາສິກາ – ‘‘ອຈ຺ຉຣິຍໍ ວຕ ໂຠ! ອພ຺ຠຸຕໍ ວຕ ໂຠ! ຕຖາຄຕສ຺ສ ມຫິທ຺ຘິກຕາ ມຫານຸຠາວຕາ, ຍຕ຺ຣ ຫິ ນາມ ສຫ ທສ຺ສເນນ ຠຄວໂຕ ຕາວ ມຫາວໂຓ ຣຸຬໂຫ ຠວິສ຺ສຕິ, ສຸຈ຺ຉວິໂລມຊາໂຕ’’ຕິ – ຫຏ຺ຐາ ອຸທຄ຺ຄາ ພຸທ຺ຘປ຺ປມຸຂໍ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆໍ ປຓີເຕນ ຂາທນີເຍນ ໂຠຊນີເຍນ ສຫຕ຺ຖາ ສນ຺ຕປ຺ເປຕ຺ວາ ສມ຺ປວາເຣຕ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ຠຸຕ຺ຕາວິໍ ໂອນີຕປຕ຺ຕປາຓິໍ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິໍສຸ. ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ສຸປ຺ປິຍຎ຺ຈ ອຸປາສກໍ ສຸປ຺ປິຍຎ຺ຈ ອຸປາສິກໍ ຘມ຺ມິຍາ ກຖາຍ ສນ຺ທສ຺ເສຕ຺ວາ ສມາທເປຕ຺ວາ ສມຸຕ຺ເຕເຊຕ຺ວາ ສມ຺ປຫໍເສຕ຺ວາ ອຸຏ຺ຐາຍາສນາ ປກ຺ກາມິ.

ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ເອຕສ຺ມິໍ ນິທາເນ ເອຕສ຺ມິໍ ປກຣເຓ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆໍ ສນ຺ນິປາຕາເປຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂູ

ປຏິປຸຈ຺ຉິ – ‘‘ໂກ, ຠິກ຺ຂເວ, ສຸປ຺ປິຍໍ ອຸປາສິກໍ ມໍສໍ ວິຎ຺ຎາເປສີ’’ຕິ? ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ ໂສ ຠິກ຺ຂຸ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອຫໍ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ສຸປ຺ປິຍໍ ອຸປາສິກໍ ມໍສໍ ວິຎ຺ຎາເປສິ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ອາຫຣິຍິຕ຺ຖ ຠິກ຺ຂູ’’ຕິ? ‘‘ອາຫຣິຍິຕ຺ຖ ຠຄວາ’’ຕິ. ‘‘ປຣິຠຸຎ຺ຊິ ຕ຺ວໍ ຠິກ຺ຂູ’’ຕິ? ‘‘ປຣິຠຸຎ຺ຊາມຫໍ ຠຄວາ’’ຕິ. ‘‘ປຏິເວກ຺ຂິ ຕ຺ວໍ ຠິກ຺ຂູ’’ຕິ? ‘‘ນາຫໍ ຠຄວາ ປຏິເວກ຺ຂິ’’ນ຺ຕິ. ວິຄຣຫິ ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ…ເປ… ກຖຎ຺ຫິ ນາມ ຕ຺ວໍ, ໂມຆປຸຣິສ, ອປ຺ປຏິເວກ຺ຂິຕ຺ວາ ມໍສໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິສ຺ສສິ. ມນຸສ຺ສມໍສໍ ໂຂ ຕຍາ, ໂມຆປຸຣິສ, ປຣິຠຸຕ຺ຕໍ. ເນຕໍ, ໂມຆປຸຣິສ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ວາ ປສາທາຍ…ເປ… ວິຄຣຫິຕ຺ວາ ຘມ຺ມິໍ ກຖໍ ກຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂູ ອາມນ຺ເຕສິ – ‘‘ສນ຺ຕິ, ຠິກ຺ຂເວ, ມນຸສ຺ສາ ສທ຺ຘາ ປສນ຺ນາ, ເຕຫິ ອຕ຺ຕໂນປິ ມໍສານິ ປຣິຈ຺ຈຕ຺ຕານິ. ນ, ຠິກ຺ຂເວ, ມນຸສ຺ສມໍສໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕພ຺ພໍ. ໂຍ ປຣິຠຸຎ຺ເຊຍ຺ຍ, ອາປຕ຺ຕິ ຖຸລ຺ລຈ຺ຈຍສ຺ສ. ນ ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປຏິເວກ຺ຂິຕ຺ວາ ມໍສໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕພ຺ພໍ. ໂຍ ປຣິຠຸຎ຺ເຊຍ຺ຍ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສາ’’ຕິ.

ມນຸສ຺ສມໍສປຏິກ຺ເຂປກຖາ ນິຏ຺ຐິຕາ.