໗. ກຖິນກ຺ຂນ຺ຘກໍ

ກຖິນານຸຊານນກຖາວຓ຺ຓນາ

໓໐໖. ກຖິນກ຺ຂນ຺ຘເກ ສີສວເສນາຕິ ປຘານງ຺ຄວເສນ. ‘‘ກຖິນນ຺ຕິ ປຎ຺ຈານິສໍເສ ອນ຺ໂຕກຣຓສມຕ຺ຖຕາຍ ຖິຣນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ’’ຕິ ຄຓ຺ຐິປເທສຸ ວຸຕ຺ຕໍ. ‘‘ໂສ ເນສໍ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ຍຸຊ຺ຊຕີຕິ ‘‘ໂສ ຕຸມ຺ຫາກ’’ນ຺ຕິ ອວຕ຺ວາ ‘‘ເນສ’’ນ຺ຕິ ວຈນໍ ຍຸຊ຺ຊຕິ. ເຍ ອຕ຺ຖຕກຖິນາຕິ ນ ເກວລໍ ຕຸມ຺ຫາກເມວ, ເຍ ອຎ຺ເຎປິ ອຕ຺ຖຕກຖິນາ, ເຕສມ຺ປິ ຠວິສ຺ສຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອນາມນ຺ເຕຕ຺ວາ ຈຣຓນ຺ຕິ ຈາຣິຕ຺ຕສິກ຺ຂາປເທ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ອນາປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ກຸເລສຸ ຈຣຓໍ. ມຕກຈີວຣນ຺ຕິ ມຕສ຺ສ ສນ຺ຕກໍ ຈີວຣໍ. ຕຕ຺ຣຸປ຺ປາເທນ ອາຠຕນ຺ຕິ ວິຫາຣສນ຺ຕເກນ ເຂຕ຺ຕວຕ຺ຖຸອາທິນາ ອານີຕໍ.

ປຐມປວາຣຓາຍ ປວາຣິຕາຕິ ອິທໍ ວສ຺ສຈ຺ເຉທໍ ອກຕ຺ວາ ວສ຺ສໍວຸຕ຺ຖຠາວສນ຺ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕໍ ອນ຺ຕຣາເຍນ ອປ຺ປວາຣິຕານມ຺ປິ ວຸຕ຺ຖວສ຺ສານໍ ກຖິນຕ຺ຖາຣສມ຺ຠວໂຕ. ເຕເນວ ‘‘ອປ຺ປວາຣິຕາ ວາ’’ຕິ ອວຕ຺ວາ ‘‘ຉິນ຺ນວສ຺ສາ ວາ ປຈ຺ຉິມິກາຍ ອຸປຄຕາ ວາ ນ ລຠນ຺ຕີ’’ຕິ ເອຕ຺ຕກເມວ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຎ຺ຎສ຺ມິໍ ວິຫາເຣ ວຸຕ຺ຖວສ຺ສາປິ ນ ລຠນ຺ຕີຕິ ນານາສີມາຍ ອຎ຺ຎສ຺ມິໍ ວິຫາເຣ ວຸຕ຺ຖວສ຺ສາ ອິມສ຺ມິໍ ວິຫາເຣ ກຖິນຕ຺ຖາຣໍ ນ ລຠນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຂລິມກ຺ຂິຕສາຏໂກຕິ ອຫຕວຕ຺ຖໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ທານກມ຺ມວາຈາຕິ ກຖິນທຸສ຺ສທານກມ຺ມວາຈາ. ອກາຕຸໍ ນ ລພ຺ຠຕີຕິ ອິມິນາ ອນາທຣິເຍນ ອກໂຣນ຺ຕສ຺ສ ທຸກ຺ກຏນ຺ຕິ ທີເປຕິ. ກມ຺ມວາຈາ ປນ ເອກາເຍວ ວຏ຺ຏຕີຕິ ກຖິນຕ຺ຖາຣສາຏກສ຺ສ ທານກາເລ ວຸຕ຺ຕາ ເອກາເຍວ ກມ຺ມວາຈາ ວຏ຺ຏຕິ. ປຸນ ຕສ຺ສ ອຎ຺ຎສ຺ມິໍ ວຕ຺ເຖ ທິຍ຺ຍມາເນ ກມ຺ມວາຈາຍ ທາຕພ຺ພກິຈ຺ຈໍ ນຕ຺ຖິ, ອປໂລກນເມວ ອລນ຺ຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ.

໓໐໘. ມຫາຠູມິກນ຺ຕິ ມຫາວິສຍໍ, ຈຕຸວີສຕິອາກາຣວນ຺ຕຕາຍ ມຫາວິຕ຺ຖາຣິກນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ປຎ຺ຈກນ຺ຕິ ປຎ຺ຈຂຓ຺ຑໍ. ເອສ ນໂຍ ເສເສສຸປິ. ປຐມຈິມິລິກາຕິ ກຖິນວຕ຺ຖໂຕ ອຎ຺ຎາ ອຕ຺ຕໂນ ປກຕິຈິມິລິກາ. ‘‘ກຸຈ຺ຉິຈິມິລິກໍ ກຕ຺ວາ ສິພ຺ພິຕມຕ຺ເຕນາຕິ ຖິຣຊິຓ຺ຓານໍ ຈິມິລິການໍ ເອກໂຕ ກຕ຺ວາ ສິພ຺ພນສ຺ເສຕໍ ອຘິວຈນ’’ນ຺ຕິ ຄຓ຺ຐິປເທສຸ ວຸຕ຺ຕໍ. ມຫາປຈ຺ຈຣິຍໍ ກຸຣຸນ຺ທິຍຎ຺ຈ ‘‘ວຸຕ຺ຕວຈນນິທສ຺ສນໍ ພ຺ຍຎ຺ຊເນ ເອວ ເຠໂທ, ອຕ຺ເຖ ນຕ຺ຖີຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ກຕ’’ນ຺ຕິ ວທນ຺ຕິ. ປິຏ຺ຐິອນຸວາຕາໂຣປນມຕ຺ເຕນາຕິ ທີຆໂຕ ອນຸວາຕສ຺ສ ອາໂຣປນມຕ຺ເຕນ. ກຸຈ຺ຉິອນຸວາຕາໂຣປນມຕ຺ເຕນາຕິ ປຸຖຸລໂຕ ອນຸວາຕສ຺ສ ອາໂຣປນມຕ຺ເຕນ. ສາຣຸປ຺ປໍ ໂຫຕີຕິ ສມຓສາຣຸປ຺ປໍ ໂຫຕິ. ຣຕ຺ຕິນິສ຺ສຄ຺ຄິເຍນາຕິ ຣຕ຺ຕິອຕິກ຺ກນ຺ເຕນ.

ກຖິນານຸຊານນກຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ອາທາຍສຕ຺ຕກາທິກຖາວຓ຺ຓນາ

໓໑໑. ອຍນ຺ຕິ ອາສາວຈ຺ເຉທິໂກ ກຖິນຸທ຺ຘາໂຣ. ອິຘ ນ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ປາຬິຍໍ ມາຕິກາປທຠາຊເນ ສວນນ຺ຕິການນ຺ຕຣໍ ນ ວຸຕ຺ໂຕ. ຕຕ຺ຖາຕິ ຕສ຺ມິໍ ສີມາຕິກ຺ກນ຺ຕິເກ ກຖິນຸທ຺ຘາເຣ. ‘‘ສີມາຕິກ຺ກນ຺ຕິໂກ ນາມ ຈີວຣກາລສີມາຕິກ຺ກນ຺ຕິໂກ’’ຕິ ເກນຈິ ວຸຕ຺ຕໍ. ‘‘ພຫິສີມາຍໍ ຈີວຣກາລສມຍສ຺ສ ອຕິກ຺ກນ຺ຕຕ຺ຕາ ສີມາຕິກ຺ກນ຺ຕິໂກ’’ຕິ ອຍໍ ອມ຺ຫາກໍ ຂນ຺ຕິ. ສຫຸພ຺ຠາເຣ ‘‘ໂສ ກຕຈີວໂຣ’’ຕິ ປາໂຐ ທິສ຺ສຕິ, ເອວຎ຺ຈ ສຕິ ຈີວຣປລິໂພໂຘ ປຐມໍ ຉິຊ຺ຊຕີຕິ ວິຎ຺ຎາຍຕິ, ອິຘ ປນ ປຣິວາຣປາຬິຍຎ຺ຈ ‘‘ທ຺ເວ ປລິໂພຘາ ອປຸພ຺ພໍ ອຈຣິມໍ ຉິຊ຺ຊນ຺ຕີ’’ຕິ (ປຣິ. ໔໑໕) ວຈນໂຕ ຕໍ ນ ສເມຕິ, ຕສ຺ມາ ວີມໍສິຕພ຺ພເມຕ຺ຖ ກາຣຓໍ.

໓໑໒. ‘‘ສມາທາຍວາໂຣ ອາທາຍວາຣສທິໂສ, ອຸປສຄ຺ຄມຕ຺ຕເມຕ຺ຖ ວິເສໂສ’’ຕິ ຄຓ຺ຐິປເທສຸ ວຸຕ຺ຕໍ. ເກຈິ ປນ ‘‘ສພ຺ພໍ ອຕ຺ຕໂນ ປຣິກ຺ຂາຣໍ ອນວເສເສຕ຺ວາ ປກ຺ກມນ຺ໂຕ ‘ສມາທາຍ ປກ຺ກມຕີ’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕີ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ. ປຸນ ສມາທາຍວາເຣປິ ເຕເຍວ ທສ຺ສິຕາຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ວິປ຺ປກຕຈີວເຣ ປກ຺ກມນນ຺ຕິກສ຺ສ ກຖິນຸທ຺ຘາຣສ຺ສ ອສມ຺ຠວໂຕ ‘‘ຍຖາສມ຺ຠວ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ປກ຺ກມນນ຺ຕິໂກ ຫິ ກຖິນຸທ຺ຘາໂຣ ນິຏ຺ຐິຕຈີວຣສ຺ເສວ ວເສນ ວຸຕ຺ໂຕ ‘‘ຠິກ຺ຂຸ ອຕ຺ຖຕກຖິໂນ ກຕຈີວຣໍ ອາທາຍ ປກ຺ກມຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ, ຕສ຺ມາ ໂສ ວິປ຺ປກຕຈີວໂຣ ນ ສມ຺ຠວຕີຕິ ຉເຬວ ອຸພ຺ຠາຣາ ຕຕ຺ຖ ທສ຺ສິຕາ.

ຕຕ຺ຣາຍໍ ອາທິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ວາຣວິຠາວນາ – ອາທາຍວາຣາ ສຕ຺ຕ, ຕຖາ ສມາທາຍວາຣາຕິ ທ຺ເວ ສຕ຺ຕກວາຣາ, ຕໂຕ ປກ຺ກມນນ຺ຕິກໍ ວຊ຺ເຊຕ຺ວາ ວິປ຺ປກຕຈີວຣສ຺ສ ອາທາຍສມາທາຍວາຣວເສນ ທ຺ເວ ຉກ຺ກວາຣາ, ຕໂຕ ປຣໍ ນິຏ຺ຐານສນ຺ນິຏ຺ຐານນາສນນ຺ຕິການໍ ວເສນ ຕີຓິ ຕິການິ ທສ຺ສິຕານິ. ຕຕ຺ຖ ປຐມຕ຺ຕິກໍ ອນ຺ໂຕສີມາຍໍ ‘‘ປຈ຺ເຈສ຺ສໍ ນ ປຈ຺ເຈສ຺ສ’’ນ຺ຕິ ອິມໍ ວິຘິໍ ອນາມສິຕ຺ວາ ພຫິສີມາຍເມວ ‘‘ນ ປຈ຺ເຈສ຺ສ’’ນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມາ ປກ຺ກມນນ຺ຕິກສີມາຕິກ຺ກນ຺ຕິກສອຸພ຺ຠາຣາ ຕຕ຺ຖ ນ ຍຸຊ຺ຊນ຺ຕິ. ທຸຕິຍຕ຺ຕິກໍ ອນ຺ໂຕສີມາຍໍ ‘‘ນ ປຈ຺ເຈສ຺ສ’’ນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕໍ. ຕຕິຍຕ຺ຕິກໍ ອນຘິຏ຺ຐິຕ-ປເທນ ວິເສເສຕ຺ວາ ປວຕ຺ຕໍ, ອຕ຺ຖໂຕ ປຐມຕ຺ຕິເກນ ສເມຕິ. ອນຘິຏ຺ຐິເຕນາຕິ ຈ ‘‘ປຈ຺ເຈສ຺ສໍ ນ ປຈ຺ເຈສ຺ສ’’ນ຺ຕິ ເອວໍ ອນຘິຏ຺ຐິເຕນ, ອນິຍມິເຕນາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຕິຍຕ຺ຕິການນ຺ຕຣໍ ຈຕຸຕ຺ຖຕ຺ຕິກໍ ສມ຺ຠວນ຺ຕໍ ອນ຺ໂຕສີມາຍໍ ‘‘ປຈ຺ເຈສ຺ສ’’ນ຺ຕິ ວຈນວິເສເສນ ສມ຺ຠວຕິ. ຕຖາ ຈ ໂຍຊິຍມານໍ ອິຕເຣຫິ ສວນນ຺ຕິກາທີຫິ ອວິຣຸທ຺ຘໍ ໂຫຕີຕິ ຈຕຸຕ຺ຖຕ຺ຕິກໍ ອຫຸຕ຺ວາ ຉກ຺ກໍ ຊາຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ເອວໍ ຕີຓິ ຕິການິ ເອກໍ ຉກ຺ກຎ຺ຈາຕິ ປຐມໍ ປນ຺ນຣສກໍ ເວທິຕພ຺ພໍ.

໓໑໖-໓໒໐. ຕໂຕ ອິທເມວ ປນ຺ນຣສກໍ ອຸປສຄ຺ຄວິເສເສນ ທຸຕິຍໍ ສມາທາຍປນ຺ນຣສກໍ ນາມ ກຕໍ. ປຸນ ‘‘ວິປ຺ປກຕຈີວຣໍ ອາທາຍາ’’ຕິ ຕຕິຍໍ ປນ຺ນຣສກໍ, ‘‘ສມາທາຍາ’’ຕິ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ປນ຺ນຣສກໍ ທສ຺ສິຕນ຺ຕິ ເອວໍ ຈຕ຺ຕາຣິ ປນ຺ນຣສການິ ເວທິຕພ຺ພານິ. ຕຕ຺ຖ ປຐມທຸຕິເຍສຸ ປນ຺ນຣສເກສຸ ສພ຺ເພນ ສພ຺ພໍ ອກຕຈີວຣໍ ອຘິປ຺ເປຕໍ, ອິຕເຣສຸ ທ຺ວີສຸ ວິປ຺ປກຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຕໂຕ ປຣໍ ‘‘ຈີວຣາສາຍ ປກ຺ກມຕີ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ນິຏ຺ຐານສນ຺ນິຏ຺ຐານນາສນອາສາວຈ຺ເຉທິກວເສນ ເອໂກ ວາໂຣຕິ ອິທເມກໍ ຈຕຸກ຺ກໍ ຊາຕໍ, ຕສ຺ມາ ປຸພ຺ເພ ວຸຕ຺ຕານິ ຕິການິ ອາສາວຈ຺ເຉທິການິ ຕີຓິ ຈ ຕິການີຕິ ເອຕໍ ອນາສາຍທ຺ວາທສກນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຕທນນ຺ຕເຣ ອາສາຍທ຺ວາທສເກ ກິຎ຺ຈາປິ ປຐມໍ ທ຺ວາທສກໍ ລພ຺ຠຕິ, ຕຖາປິ ຕໍ ນິພ຺ພິເສສນ຺ຕິ ຕເມກໍ ທ຺ວາທສກໍ ອວຸຕ຺ຕສິທ຺ຘໍ ກຕ຺ວາ ວິເສສໂຕ ທສ຺ເສຕຸໍ ອາທິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ‘‘ອນ຺ໂຕສີມາຍໍ ປຈ຺ເຈສ຺ສ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ທຸຕິຍຈຕຸກ຺ເກ ‘‘ໂສ ພຫິສີມຄໂຕ ສຸຓາຕີ’’ຕິອາທິວຈນສ຺ສ ຕຕິຍຈຕຸກ຺ເກ ສວນນ຺ຕິກາທີນຎ຺ຈ ໂອກາສກຣຓຕ຺ຖນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ອິທໍ ປນ ທ຺ວາທສກໍ ອນາສາຍວເສນປິ ລພ຺ຠມານໍ ອິມິນາ ອວຸຕ຺ຕສິທ຺ຘໍ ກຕ຺ວາ ນ ທສ຺ສິຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ເອວເມຕ຺ຖ ທ຺ເວ ທ຺ວາທສການິ ອຸທ຺ຘຣິຕພ຺ພານິ. ກຣຓີຍທ຺ວາທສເກປິ ຍຖາທສ຺ສິຕໍ ອນາສາຍທ຺ວາທສກໍ ອວຸຕ຺ຕສິທ຺ຘໍ ອາສາຍທ຺ວາທສກຎ຺ຈາຕິ ທ຺ເວ ທ຺ວາທສການິ ອຸທ຺ຘຣິຕພ຺ພານິ.

໓໒໑-໓໒໒. ຍສ຺ມາ ທິສໍຄມິກນວເກ ‘‘ທິສໍຄມິໂກ ປກ຺ກມຕີ’’ຕິ ວຈເນເນວ ‘‘ນ ປຈ຺ເຈສ຺ສ’’ນ຺ຕິ ອິທໍ ອວຸຕ຺ຕສິທ຺ຘເມວ, ຕສ຺ມາ ຕໍ ນ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອຕ຺ຕາວຕາ ຈ ອາວາສປລິໂພຘາຠາໂວ ທສ຺ສິໂຕ. ຈີວຣປຏິວີສໍ ອປວິລາຍມາໂນຕິ ອິມິນາ ຈີວຣປລິໂພຘສມງ຺ຄິຕມສ຺ສ ທສ຺ເສຕິ. ຕຕ຺ຖ ຈີວຣປຏິວີສນ຺ຕິ ອຕ຺ຕໂນ ປຕ຺ຕພ຺ພຈີວຣຠາຄໍ. ອປວິລາຍມາໂນຕິ ອາກງ຺ຂມາໂນ. ຕສ຺ສ ຈີວຣລາເຠ ສຕິ ວສ຺ສໍວຸຕ຺ຖາວາເສ ນິຏ຺ຐານສນ຺ນິຏ຺ຐານນາສນນ຺ຕິການໍ ວເສນ ເອກໍ ຕິກໍ, ເຕສໍເຍວ ວເສນ ອນ຺ຕຣາມຄ຺ເຄ ເອກໍ, ຄຕຏ຺ຐາເນ ເອກນ຺ຕິ ຕິຓ຺ຓໍ ຕິການໍ ວເສນ ເອກໍ ນວກໍ ເວທິຕພ຺ພໍ.

໓໒໔. ຕໂຕ ປຣໍ ນິຏ຺ຐານສນ຺ນິຏ຺ຐານນາສນນ຺ຕິກສີມາຕິກ຺ກນ຺ຕິກສອຸພ຺ຠາຣານໍ ວເສນ ຜາສຸວິຫາຣປຎ຺ຈກໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ເສສເມຕ຺ຖ ປາຬິໂຕ ອຏ຺ຐກຖາໂຕ ຈ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍເມວ.

ອາທາຍສຕ຺ຕກາທິກຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ກຖິນກ຺ຂນ຺ຘກວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.