໙. ຈີວຣວິປ຺ປວາສວິນິຈ຺ຉຍກຖາ

໕໑. ຈີວເຣນວິນາວາໂສຕິ ຕິຈີວຣາຘິຏ຺ຐາເນນ ອຘິຏ຺ຐິຕານໍ ຕິຓ຺ຓໍ ຈີວຣານໍ ອຎ຺ຎຕເຣນ ວິປ຺ປວາໂສ. ເອວໍ ອຘິຏ຺ຐິເຕສຸ ຫິ ຕີສຸ ຈີວເຣສຸ ເອເກນປິ ວິນາ ວສິຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ, ວສນ຺ຕສ຺ສ ສຫ ອຣຸຓຸຄ຺ຄມນາ ຈີວຣໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ອຣຸຓຸຄ຺ຄມນສມເຍ ຈີວຣໍ ອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍຣຕນປ຺ປມາເຓ ຫຕ຺ຖປາເສ ກຕ຺ວາ ວສິຕພ຺ພໍ. ຄາມນິເວສນອຸໂທສິຕອຑ຺ຑມາຬປາສາທຫມ຺ມິຍນາວາສຕ຺ຖເຂຕ຺ຕຘຎ຺ຎກຣຓອາຣາມວິຫາຣຣຸກ຺ຂມູລອຊ຺ໂຌກາເສສຸ ປນ ອຍໍ ວິເສໂສ (ປາຣາ. ອຏ຺ຐ. ໒.໔໗໗-໘) – ສເຈ ເອກສ຺ສ ຣຎ຺ໂຎ ຄາມໂຠຊກສ຺ສ ວາ ສນ຺ຕໂກ ຄາໂມ ໂຫຕິ, ເຍນ ເກນຈິ ປາກາເຣນ ວາ ວຕິຍາ ວາ ປຣິຂາຍ ວາ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ຈ, ເອວຣູເປ ຄາເມ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຄາມພ຺ຠນ຺ຕເຣ ຍຕ຺ຖ ກຕ຺ຖຈິ ຍຖາຣຸຈິຕຏ຺ຐາເນ ອຣຸຓໍ ອຸຏ຺ຐາເປຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ສເຈ ປນ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ, ເອວຣູເປ ຄາເມ ຍສ຺ມິໍ ຆເຣ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມິໍ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ, ຕສ຺ສ ວາ ຆຣສ຺ສ ຫຕ຺ຖປາເສ ສມນ຺ຕາ ອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍຣຕນພ຺ຠນ຺ຕເຣ ວສິຕພ຺ພໍ. ຕໍ ປມາຓໍ ອຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ສເຈປິ ອິທ຺ຘິມາ ຠິກ຺ຂຸ ອາກາເສ ອຣຸຓໍ ອຸຏ຺ຐາເປຕິ, ຈີວຣໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍເມວ ໂຫຕິ.

ສເຈ ນານາຣາຊູນໍ ວາ ໂຠຊການໍ ວາ ຄາໂມ ໂຫຕິ ເວສາລີກຸສິນາຣາທິສທິໂສ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ຈ, ເອວຣູເປ ຄາເມ ຍສ຺ມິໍ ຆເຣ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ, ຕຕ຺ຖ ວາ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ, ຕຕ຺ຖ ສທ຺ທສງ຺ຆຏ຺ຏເນນ ວາ ຊນສມ຺ພາເຘນ ວາ ວສິຕຸໍ ອສກ຺ໂກນ຺ເຕນ ສຠາເຍ ວາ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ ນຄຣທ຺ວາຣມູເລ ວາ. ຕຕ຺ຣາປິ ວສິຕຸໍ ອສກ຺ໂກນ຺ເຕນ ຍຕ຺ຖ ກຕ຺ຖຈິ ຜາສຸກຏ຺ຐາເນ ວສິຕ຺ວາ ອນ຺ໂຕອຣຸເຓ ອາຄມ຺ມ ເຕສໍເຍວ ສຠາຍນຄຣທ຺ວາຣມູລານໍ ຫຕ຺ຖປາເສ ວສິຕພ຺ພໍ. ຆຣສ຺ສ ປນ ຈີວຣສ຺ສ ວາ ຫຕ຺ຖປາເສ ວຕ຺ຕພ຺ພເມວ ນຕ຺ຖິ.

ສເຈ ຆເຣ ອຏ຺ຐເປຕ຺ວາ ‘‘ສຠາເຍ ຐເປສ຺ສາມີ’’ຕິ ສຠາຍໍ ຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ຫຕ຺ຖໍ ປສາເຣຕ຺ວາ ‘‘ຫນ຺ທິມໍ ຈີວຣໍ ຐເປຫີ’’ຕິ ເອວໍ ນິກ຺ເຂປສຸເຂ ຫຕ຺ຖປາສຄເຕ ກິສ຺ມິຎ຺ຈິ ອາປເຓ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປຕິ, ເຕນ ປຸຣິມນເຍເນວ ສຠາເຍ ວາ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ, ທ຺ວາຣມູເລ ວາ ເຕສໍ ຫຕ຺ຖປາເສ ວາ ວສິຕພ຺ພໍ.

ສເຈ ນຄຣສ຺ສ ພຫູນິປິ ທ຺ວາຣານິ ໂຫນ຺ຕິ ພຫູນິ ຈ ສຠາຍານິ, ສພ຺ພຕ຺ຖ ວສິຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ຍສ຺ສາ ປນ ວີຖິຍາ ຈີວຣໍ ຐປິຕໍ, ຍໍ ຕສ຺ສາ ສມ຺ມຸຂຏ຺ຐາເນ ສຠາຍຎ຺ຈ ທ຺ວາຣຎ຺ຈ, ຕສ຺ສ ສຠາຍສ຺ສ ຈ ທ຺ວາຣສ຺ສ ຈ ຫຕ຺ຖປາເສ ວສິຕພ຺ພໍ. ເອວຎ຺ຫິ ສຕິ ສກ຺ກາ ຈີວຣສ຺ສ ປວຕ຺ຕິໍ ຊານິຕຸໍ. ສຠາຍໍ ປນ ຄຈ຺ຉນ຺ເຕນ ຍສ຺ສ ອາປຓິກສ຺ສ ຫຕ຺ເຖ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ, ສເຈ ໂສ ຕໍ ຈີວຣໍ ອຕິຫຣິຕ຺ວາ ຆເຣ ນິກ຺ຂິປຕິ, ວີຖິຫຕ຺ຖປາໂສ ນ ຣກ຺ຂຕິ, ຆຣສ຺ສ ຫຕ຺ຖປາເສ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ. ສເຈ ມຫນ຺ຕໍ ຆຣໍ ໂຫຕິ ທ຺ເວ ວີຖິໂຍ ຜຣິຕ຺ວາ ຐິຕໍ, ປຸຣໂຕ ວາ ປຈ຺ຉໂຕ ວາ ຫຕ຺ຖປາເສເຍວ ອຣຸຓໍ ອຸຏ຺ຐາເປຕພ຺ພໍ. ສຠາເຍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ປນ ສຠາເຍ ວາ ຕສ຺ສ ສມ຺ມຸເຂ ນຄຣທ຺ວາຣມູເລ ວາ ເຕສໍເຍວ ຫຕ຺ຖປາເສ ວາ ອຣຸຓໍ ອຸຏ຺ຐາເປຕພ຺ພໍ. ສເຈ ປນ ຄາໂມ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ, ຍສ຺ມິໍ ຆເຣ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມິໍ ຆເຣ ຕສ຺ສ ຆຣສ຺ສ ວາ ຫຕ຺ຖປາເສ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ.

ສເຈ (ປາຣາ. ໔໘໐) ເອກກຸລສ຺ສ ສນ຺ຕກໍ ນິເວສນໍ ໂຫຕິ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕຎ຺ຈ ນານາຄພ຺ຠໍ ນານາໂອວຣກໍ, ອນ຺ໂຕນິເວສເນ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອນ຺ໂຕນິເວສເນ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ. ສເຈ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ, ຍສ຺ມິໍ ຄພ຺ເຠ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມິໍ ຄພ຺ເຠ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ ຄພ຺ຠສ຺ສ ຫຕ຺ຖປາເສ ວາ. ສເຈ ນານາກຸລສ຺ສ ນິເວສນໍ ໂຫຕິ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕຎ຺ຈ ນານາຄພ຺ຠໍ ນານາໂອວຣກໍ, ຍສ຺ມິໍ ຄພ຺ເຠ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມິໍ ຄພ຺ເຠ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ, ສພ຺ເພສໍ ສາຘາຣເຓ ຆຣທ຺ວາຣມູເລ ວາ ຄພ຺ຠສ຺ສ ວາ ຆຣທ຺ວາຣມູລສ຺ສ ວາ ຫຕ຺ຖປາເສ. ສເຈ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ຍສ຺ມິໍ ຄພ຺ເຠ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມິໍ ຄພ຺ເຠ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ ຄພ຺ຠສ຺ສ ວາ ຫຕ຺ຖປາເສ. ອຸໂທສິຕອຑ຺ຑມາຬປາສາທຫມ຺ມິເຍສຸປິ ນິເວສເນ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ວິນິຈ຺ຉໂຍ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ສເຈ ເອກກຸລສ຺ສ ນາວາ ໂຫຕິ, ອນ຺ໂຕນາວາຍໍ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອນ຺ໂຕນາວາຍໍ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ. ສເຈ ນານາກຸລສ຺ສ ນາວາ ໂຫຕິ ນານາຄພ຺ຠາ ນານາໂອວຣກາ, ຍສ຺ມິໍ ໂອວຣເກ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມິໍ ໂອວຣເກ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ ໂອວຣກສ຺ສ ຫຕ຺ຖປາເສ ວາ.

ສເຈ ເອກກຸລສ຺ສ ສຕ຺ໂຖ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມິໍ ສຕ຺ເຖ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ປຸຣໂຕ ວາ ປຈ຺ຉໂຕ ວາ ສຕ຺ຕພ຺ຠນ຺ຕຣາ ນ ວິຊຫິຕພ຺ພາ, ປສ຺ສໂຕ ອພ຺ຠນ຺ຕຣໍ ນ ວິຊຫິຕພ຺ພໍ. ເອກໍ ອພ຺ຠນ຺ຕຣໍ ອຏ຺ຐວີສຕິຫຕ຺ຖໍ ໂຫຕິ. ສເຈ ນານາກຸລສ຺ສ ສຕ຺ໂຖ ໂຫຕິ, ສຕ຺ເຖ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຈີວຣສ຺ສ ຫຕ຺ຖປາເສ ວສິຕພ຺ພໍ. ສເຈ ສຕ຺ໂຖ ຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ຄາມໍ ວາ ນທິໍ ວາ ປຣິຍາທິຍິຕ຺ວາ ຕິຏ຺ຐຕິ, ອນ຺ໂຕປວິຏ຺ເຐນ ສທ຺ຘິໍ ເອກາພທ຺ໂຘ ຫຸຕ຺ວາ ໂອຣຎ຺ຈ ປາຣຎ຺ຈ ຜຣິຕ຺ວາ ຐິໂຕ ໂຫຕິ, ສຕ຺ຖປຣິຫາໂຣ ລພ຺ຠຕິ. ອຖ ຄາເມ ວາ ນທິຍາ ວາ ປຣິຍາປນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ຄາມປຣິຫາໂຣ ເຈວ ນທີປຣິຫາໂຣ ຈ ລພ຺ຠຕິ. ສເຈ ວິຫາຣສີມໍ ອຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ຕິຏ຺ຐຕິ, ອນ຺ໂຕສີມາຍ ຈ ຈີວຣໍ ໂຫຕິ, ວິຫາຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ວສິຕພ຺ພໍ. ສເຈ ພຫິສີມາຍ ຈີວຣໍ ໂຫຕິ, ສຕ຺ຖສມີເປເຍວ ວສິຕພ຺ພໍ. ສເຈ ຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ສຕ຺ໂຖ ສກເຏ ວາ ຠຄ຺ເຄ ໂຄເຓ ວາ ນຏ຺ເຐ ອນ຺ຕຣາ ຉິຊ຺ຊຕິ, ຍສ຺ມິໍ ໂກຏ຺ຐາເສ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ, ຕຕ຺ຖ ວສິຕພ຺ພໍ.

ສເຈ ເອກກຸລສ຺ສ ເຂຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕຎ຺ຈ, ອນ຺ໂຕເຂຕ຺ເຕ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອນ຺ໂຕເຂຕ຺ເຕ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ. ສເຈ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ຈີວຣສ຺ສ ຫຕ຺ຖປາເສ ວສິຕພ຺ພໍ. ສເຈ ນານາກຸລສ຺ສ ເຂຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕຎ຺ຈ, ອນ຺ໂຕເຂຕ຺ເຕ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ທ຺ວາຣມູເລ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ ທ຺ວາຣມູລສ຺ສ ຫຕ຺ຖປາເສ ວາ. ສເຈ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ຈີວຣສ຺ສ ຫຕ຺ຖປາເສ ວສິຕພ຺ພໍ.

ສເຈ ເອກກຸລສ຺ສ ຘຎ຺ຎກຣຓໍ ໂຫຕິ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕຎ຺ຈ, ອນ຺ໂຕຘຎ຺ຎກຣເຓ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອນ຺ໂຕຘຎ຺ຎກຣເຓ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ. ສເຈ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ຈີວຣສ຺ສ ຫຕ຺ຖປາເສ ວສິຕພ຺ພໍ. ສເຈ ນານາກຸລສ຺ສ ຘຎ຺ຎກຣຓໍ ໂຫຕິ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕຎ຺ຈ, ອນ຺ໂຕຘຎ຺ຎກຣເຓ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ທ຺ວາຣມູເລ ວາ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ ທ຺ວາຣມູລສ຺ສ ວາ ຫຕ຺ຖປາເສ. ສເຈ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ຈີວຣສ຺ສ ຫຕ຺ຖປາເສ ວສິຕພ຺ພໍ. ປຸປ຺ຜາຣາມຜລາຣາເມສຸປິ ເຂຕ຺ເຕ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ວິນິຈ຺ຉໂຍ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ສເຈ ເອກກຸລສ຺ສ ວິຫາໂຣ ໂຫຕິ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ຈ, ອນ຺ໂຕວິຫາເຣ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອນ຺ໂຕວິຫາເຣ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ. ສເຈ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ, ຍສ຺ມິໍ ວິຫາເຣ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມິໍ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ ຕສ຺ສ ວິຫາຣສ຺ສ ວາ ຫຕ຺ຖປາເສ.

ສເຈ ເອກກຸລສ຺ສ ຣຸກ຺ຂມູລໍ ໂຫຕິ, ຍໍ ມຊ຺ຌນ຺ຫິເກ ກາເລ ສມນ຺ຕາ ຉາຍາ ຜຣຕິ, ອນ຺ໂຕຉາຍາຍ ຈີວຣໍ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອນ຺ໂຕຉາຍາຍ ວຕ຺ຖພ຺ພໍ. ວິຣຬສາຂສ຺ສ ປນ ຣຸກ຺ຂສ຺ສ ອາຕເປນ ຜຸຏ຺ໂຐກາເສ ຐປິຕໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍເມວ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ຕາທິສສ຺ສ ຣຸກ຺ຂສ຺ສ ສາຂຈ຺ຉາຍາຍ ວາ ຂນ຺ຘຈ຺ຉາຍາຍ ວາ ຐເປຕພ຺ພໍ. ສເຈ ສາຂາຍ ວາ ວິຏເປ ວາ ຐເປຕິ, ອຸປຣິ ອຎ຺ຎສາຂຈ຺ຉາຍາຍ ຜຸຏ຺ໂຐກາເສເຍວ ຐເປຕພ຺ພໍ. ຂຸຊ຺ຊຣຸກ຺ຂສ຺ສ ຉາຍາ ທູຣໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ຉາຍາຍ ຄຕຏ຺ຐາເນ ຐເປຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິເຍວ. ສເຈ ນານາກຸລສ຺ສ ຣຸກ຺ຂມູລໍ ໂຫຕິ, ຈີວຣສ຺ສ ຫຕ຺ຖປາເສ ວສິຕພ຺ພໍ.

ອຊ຺ໂຌກາເສ ປນ ອຄາມເກ ອຣຎ຺ເຎ ຈີວຣໍ ຐເປຕ຺ວາ ຕສ຺ສ ສມນ຺ຕາ ສຕ຺ຕພ຺ຠນ຺ຕເຣ ວສິຕພ຺ພໍ. ອຄາມກໍ ນາມ ອຣຎ຺ຎໍ ວິຎ຺ຌາຏວີອາທີສຸ ວາ ສມຸທ຺ທມຊ຺ເຌ ວາ ມຈ຺ຉພນ຺ຘານໍ ອຄມນປເຖ ທີປເກສຸ ລພ຺ຠຕິ. ຕາທິເສ ອຣຎ຺ເຎ ມຊ຺ເຌ ຐິຕສ຺ສ ສມນ຺ຕາ ສຕ຺ຕພ຺ຠນ຺ຕຣປຣິຈ຺ເຉໂທ, ວິນິພ຺ເພເຘນ ຈຸທ຺ທສ ໂຫນ຺ຕິ. ມຊ຺ເຌ ນິສິນ຺ໂນ ປຸຣຕ຺ຖິມາຍ ວາ ປຈ຺ຉິມາຍ ວາ ທິສາຍ ປຣິຍນ຺ເຕ ຐປິຕຈີວຣໍ ຣກ຺ຂຕິ. ສເຈ ປນ ອຣຸຓຸຄ຺ຄມນສມເຍ ເກສຄ຺ຄມຕ຺ຕມ຺ປິ ປຸຣຕ຺ຖິມໍ ທິສໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ປຈ຺ຉິມາຍ ທິສາຍ ຈີວຣໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ. ເອສ ນໂຍ ອິຕຣສ຺ມິໍ. ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປນ ຈີວຣໍ ອນິສ຺ສຊ຺ຊິຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊນ຺ໂຕ ທຸກ຺ກຏໍ ອາປຊ຺ຊຕິ.

໕໒. ສເຈ ປຘານິໂກ ຠິກ຺ຂຸ ສພ຺ພຣຕ຺ຕິໍ ປຘານມນຸຍຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ປຈ຺ຈູສສມເຍ ‘‘ນຫາຍິສ຺ສາມີ’’ຕິ ຕີຓິ ຈີວຣານິ ຕີເຣ ຐເປຕ຺ວາ ນທິໍ ໂອຕຣຕິ, ນຫາຍນ຺ຕສ຺ເສວ ຈສ຺ສ ອຣຸຓໍ ອຸຏ຺ຐຫຕິ, ກິໍ ກາຕພ຺ພໍ? ໂສ ຫິ ຍທິ ອຸຕ຺ຕຣິຕ຺ວາ ຈີວຣໍ ນິວາເສຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ຈີວຣໍ, ອນິສ຺ສຊ຺ຊິຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊນປຈ຺ຈຍາ ທຸກ຺ກຏໍ ອາປຊ຺ຊຕິ. ອຖ ນຄ຺ໂຄ ຄຈ຺ຉຕິ, ເອວມ຺ປິ ທຸກ຺ກຏໍ ອາປຊ຺ຊຕີຕິ? ນາປຊ຺ຊຕິ. ໂສ ຫິ ຍາວ ອຎ຺ຎໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ທິສ຺ວາ ວິນຍກມ຺ມໍ ນ ກໂຣຕິ, ຕາວ ເຕສໍ ຈີວຣານໍ ອປຣິໂຠຄາຣຫຕ຺ຕາ ນຏ຺ຐຈີວຣຏ຺ຐາເນ ຐິໂຕ ໂຫຕິ, ນຏ຺ຐຈີວຣສ຺ສ ຈ ອກປ຺ປິຍໍ ນາມ ນຕ຺ຖິ, ຕສ຺ມາ ເອກໍ ນິວາເສຕ຺ວາ ທ຺ເວ ຫຕ຺ເຖນ ຄເຫຕ຺ວາ ວິຫາຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ວິນຍກມ຺ມໍ ກາຕພ຺ພໍ. ສເຈ ທູເຣ ວິຫາໂຣ ໂຫຕິ, ອນ຺ຕຣາມຄ຺ເຄ ມນຸສ຺ສາ ສຎ຺ຈຣນ຺ຕິ, ເອກໍ ນິວາເສຕ຺ວາ ເອກໍ ປາຣຸປິຕ຺ວາ ເອກໍ ອໍສກູເຏ ຐເປຕ຺ວາ ຄນ຺ຕພ຺ພໍ. ສເຈ ວິຫາເຣ ສຠາຄໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ນ ປສ຺ສຕິ, ຠິກ຺ຂາຈາຣໍ ຄຕາ ໂຫນ຺ຕິ, ສງ຺ຆາຏິໍ ພຫິຄາເມ ຐເປຕ຺ວາ ສນ຺ຕຣຸຕ຺ຕເຣນ ອາສນສາລໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ວິນຍກມ຺ມໍ ກາຕພ຺ພໍ. ສເຈ ພຫິຄາເມ ໂຈຣຠຍໍ ໂຫຕິ, ປາຣຸປິຕ຺ວາ ຄນ຺ຕພ຺ພໍ. ສເຈ ອາສນສາລາ ສມ຺ພາຘາ ໂຫຕິ, ຊນາກິຓ຺ຓາ ນ ສກ຺ກາ ເອກມນ຺ເຕ ຈີວຣໍ ອປເນຕ຺ວາ ວິນຍກມ຺ມໍ ກາຕຸໍ, ເອກໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ອາທາຍ ພຫິຄາມໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ວິນຍກມ຺ມໍ ກຕ຺ວາ ຈີວຣານິ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕພ຺ພານິ.

ສເຈ ເຖຣາ ຠິກ຺ຂູ ທຫຣານໍ ຫຕ຺ເຖ ປຕ຺ຕຈີວຣໍ ທຕ຺ວາ ມຄ຺ຄໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕາ ປຈ຺ຉິມຍາເມ ສຍິຕຸກາມາ ໂຫນ຺ຕິ, ອຕ຺ຕໂນ ອຕ຺ຕໂນ ຈີວຣໍ ຫຕ຺ຖປາເສ ກຕ຺ວາວ ສຍິຕພ຺ພໍ. ສເຈ ຄຈ຺ຉນ຺ຕານໍເຍວ ອສມ຺ປຕ຺ເຕສຸ ທຫເຣສຸ ອຣຸຓໍ ອຸຄ຺ຄຈ຺ຉຕິ, ຈີວຣໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ, ນິສ຺ສໂຍ ປນ ນ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕິ. ທຫຣານມ຺ປິ ປຸຣໂຕ ຄຈ຺ຉນ຺ຕານໍ ເຖເຣສຸ ອສມ຺ປຕ຺ເຕສຸ ເອເສວ ນໂຍ. ມຄ຺ຄໍ ວິຣຊ຺ຌິຕ຺ວາ ອຣຎ຺ເຎ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ອປສ຺ສນ຺ເຕສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ສເຈ ປນ ທຫຣາ ‘‘ມຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ມຸຫຸຕ຺ຕໍ ສຍິຕ຺ວາ ອສຸກສ຺ມິໍ ນາມ ໂອກາເສ ຕຸມ຺ເຫ ສມ຺ປາປຸຓິສ຺ສາມາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຍາວ ອຣຸຓຸຄ຺ຄມນາ ສຍນ຺ຕິ, ຈີວຣຎ຺ຈ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ໂຫຕິ, ນິສ຺ສໂຍ ຈ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕິ. ທຫເຣ ອຸຍ຺ໂຍເຊຕ຺ວາ ເຖເຣສຸ ສຍນ຺ເຕສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ທ຺ເວຘາປຖໍ ທິສ຺ວາ ເຖຣາ ‘‘ອຍໍ ມຄ຺ໂຄ’’, ທຫຣາ ‘‘ອຍໍ ມຄ຺ໂຄ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎສ຺ສ ວຈນໍ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ຄຕາ, ສຫ ອຣຸຓສ຺ສ ອຸຄ຺ຄມນາ ຈີວຣານິ ຈ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍານິ ໂຫນ຺ຕິ, ນິສ຺ສໂຍ ຈ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕິ. ສເຈ ທຫຣາ ມຄ຺ຄໂຕ ໂອກ຺ກມ຺ມ ‘‘ອນ຺ໂຕອຣຸເຓເຍວ ນິວຕ຺ຕິສ຺ສາມາ’’ຕິ ເຠສຊ຺ຊຕ຺ຖາຍ ຄາມໍ ປວິສິຕ຺ວາ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ອສມ຺ປຕ຺ຕານໍເຍວ ຈ ເນສໍ ອຣຸໂຓ ອຸຄ຺ຄຈ຺ຉຕິ, ຈີວຣານິ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍານິ ໂຫນ຺ຕິ, ນິສ຺ສໂຍ ປນ ນ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕິ. ສເຈ ປນ ເຘນຸຠເຍນ ວາ ສຸນຂຠເຍນ ວາ ມຸຫຸຕ຺ຕໍ ຐຕ຺ວາ ‘‘ຄມິສ຺ສາມາ’’ຕິ ຐຕ຺ວາ ວາ ນິສີທິຕ຺ວາ ວາ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ອນ຺ຕຣາ ອຣຸເຓ ອຸຄ຺ຄເຕ ຈີວຣານິ ຈ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍານິ ໂຫນ຺ຕິ, ນິສ຺ສໂຍ ຈ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕິ.

ສເຈ ‘‘ອນ຺ໂຕອຣຸເຓເຍວ ອາຄມິສ຺ສາມາ’’ຕິ ອນ຺ໂຕສີມາຍໍ ຄາມໍ ປວິຏ຺ຐານໍ ອນ຺ຕຣາ ອຣຸໂຓ ອຸຄ຺ຄຈ຺ຉຕິ, ເນວ ຈີວຣານິ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍານິ ໂຫນ຺ຕິ, ນ ນິສ຺ສໂຍ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕິ. ສເຈ ປນ ‘‘ວິຠາຍຕຸ ຕາວາ’’ຕິ ນິສີທນ຺ຕິ, ອຣຸເຓ ອຸຄ຺ຄເຕ ນ ຈີວຣານິ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍານິ ໂຫນ຺ຕິ, ນິສ຺ສໂຍ ປນ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕິ. ສເຈ ເຍປິ ‘‘ອນ຺ໂຕອຣຸເຓເຍວ ອາຄມິສ຺ສາມາ’’ຕິ ສາມນ຺ຕວິຫາຣໍ ຘມ຺ມສ຺ສວນຕ຺ຖາຍ ສອຸສ຺ສາຫາ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ອນ຺ຕຣາມຄ຺ເຄເຍວ ຈ ເນສໍ ອຣຸໂຓ ອຸຄ຺ຄຈ຺ຉຕິ, ຈີວຣານິ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍານິ ໂຫນ຺ຕິ, ນິສ຺ສໂຍ ປນ ນ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕິ. ສເຈ ຘມ຺ມຄາຣເວນ ‘‘ຍາວປຣິໂຍສານໍ ສຸຕ຺ວາວ ຄມິສ຺ສາມາ’’ຕິ ນິສີທນ຺ຕິ, ສຫ ອຣຸຓສ຺ສ ອຸຄ຺ຄມນາ ຈີວຣານິປິ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍານິ ໂຫນ຺ຕິ, ນິສ຺ສໂຍ ຈ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕິ. ເຖເຣນ ທຫຣໍ ຈີວຣໂຘວນຕ຺ຖາຍ ຄາມກໍ ເປເສນ຺ເຕນ ອຕ຺ຕໂນ ຈີວຣໍ ປຈ຺ຈຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາວ ທາຕພ຺ພໍ, ທຫຣສ຺ສປິ ຈີວຣໍ ປຈ຺ຈຸທ຺ຘຣາເປຕ຺ວາວ ຐເປຕພ຺ພໍ. ສເຈ ອສຕິຍາ ຄຈ຺ຉຕິ, ອຕ຺ຕໂນ ຈີວຣໍ ປຈ຺ຈຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ທຫຣສ຺ສ ຈີວຣໍ ວິສ຺ສາເສນ ຄເຫຕ຺ວາ ຐເປຕພ຺ພໍ. ສເຈ ເຖໂຣ ນ ສຣຕິ, ທຫໂຣວ ສຣຕິ, ທຫເຣນ ອຕ຺ຕໂນ ຈີວຣໍ ປຈ຺ຈຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ເຖຣສ຺ສ ຈີວຣໍ ວິສ຺ສາເສນ ຄເຫຕ຺ວາ ຄນ຺ຕ຺ວາ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ‘‘ຠນ຺ເຕ, ຕຸມ຺ຫາກໍ ຈີວຣໍ ອຘິຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊຖາ’’ຕິ. ອຕ຺ຕໂນປິ ຈີວຣໍ ອຘິຏ຺ຐາຕພ຺ພໍ. ເອວໍ ເອກສ຺ສ ສຕິຍາປິ ອາປຕ຺ຕິໂມກ຺ໂຂ ໂຫຕິ.

ອິຕິ ປາຬິມຸຕ຺ຕກວິນຍວິນິຈ຺ຉຍສງ຺ຄເຫ

ຈີວຣວິປ຺ປວາສວິນິຈ຺ຉຍກຖາ ສມຕ຺ຕາ.