ສຕ຺ຖກມ຺ມວຕ຺ຖິກມ຺ມກຖາ

໖໓. ສຕ຺ຖກມ຺ມວຕ຺ຖິກມ຺ມກຖາຍໍ ສຕ຺ຖກມ຺ມໍ ວາ ວຕ຺ຖິກມ຺ມໍ ວາຕິ ເອຕ຺ຖ ເຍນ ເກນຈິ ສຕ຺ຖາທິນາ ຉິນ຺ທນາທິ ສຕ຺ຖກມ຺ມໍ ນາມ ໂຫຕິ. ເຍນ ເກນຈິ ຈມ຺ມາທິນາ ວຕ຺ຖິປີຬນໍ ວຕ຺ຖິກມ຺ມໍ ນາມ. ‘‘ສມ຺ພາເຘ ທຫນກມ຺ມໍ ປຏິກ຺ເຂປາຠາວາ ວຏ຺ຏຕີ’’ຕິ ສາຣຕ຺ຖທີປນິຍໍ (ສາຣຕ຺ຖ. ຏີ. ມຫາວຄ຺ຄ ໓.໒໗໙). ວິມຕິວິໂນທນິຍໍ (ວິ. ວິ. ຏີ. ມຫາວຄ຺ຄ ໒.໒໗໙) ປນ ‘‘ວຕ຺ຖິປີຬນນ຺ຕິ ຍຖາ ວຕ຺ຖິຄຕເຕລາທິ ອນ຺ໂຕສຣີເຣ ອາໂຣຫນ຺ຕິ, ເອວໍ ຫຕ຺ເຖນ ວຕ຺ຖິມທ຺ທນ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ວຊິຣພຸທ຺ຘິຏີກາຍໍ (ວຊິຣ. ຏີ. ມຫາວຄ຺ຄ ໒໗໙) ປນ ‘‘ສມ຺ພາເຘຕິ ວຈ຺ຈມຄ຺ເຄ, ຠິກ຺ຂຸສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ຈ ປສ຺ສາວມຄ຺ເຄປິ ອນຸໂລມໂຕ ທຫນໍ ປຏິກ຺ເຂປາຠາວາ ວຏ຺ຏຕິ. ສຕ຺ຖວຕ຺ຖິກມ຺ມານຸໂລມໂຕ ນ ວຏ຺ຏຕີຕິ ເຈ? ນ, ປຏິກ຺ຂິຕ຺ຕປຏິກ຺ເຂປາ, ປຏິກ຺ຂິປິຕພ຺ພສ຺ສ ຕປ຺ປຣມຕາທີປນໂຕ. ກິໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ? ປຸພ຺ເພ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ຕມ຺ປິ ສຕ຺ຖກມ຺ມໍ ສມ຺ປິຓ຺ເຑຕ຺ວາ ປຈ຺ຉາ ‘ນ, ຠິກ຺ຂເວ…ເປ… ຖຸລ຺ລຈ຺ຈຍສ຺ສາ’ຕິ ທ຺ວິກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ສຕ຺ຖກມ຺ມສ຺ສ ປຣິກ຺ເຂໂປ ກໂຕ. ເຕນ ສມ຺ພາຘສ຺ສ ສາມນ຺ຕາ ທ຺ວງ຺ຄຸລໍ ປຏິກ຺ຂິປິຕພ຺ພໍ ນາມ ສຕ຺ຖວຕ຺ຖິກມ຺ມໂຕ ອຸທ຺ຘໍ ນຕ຺ຖີຕິ ທສ຺ເສຕິ. ກິຎ຺ຈ ຠິຍ຺ໂຍ – ປຸພ຺ເພ ສມ຺ພາເຘເຍວ ສຕ຺ຖກມ຺ມໍ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ, ປຈ຺ຉາ ສມ຺ພາຘສ຺ສ ສາມນ຺ຕາ ທ຺ວງ຺ຄຸລມ຺ປິ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມາ ຕສ຺ເສວ ປຏິກ຺ເຂໂປ, ເນຕຣສ຺ສາຕິ ສິທ຺ຘໍ. ເອຕ຺ຖ ‘ສຕ຺ຖໍ ນາມ ສຕ຺ຖຫາຣກໍ ວາສ຺ສ ປຣິເຍເສຍ຺ຍາ’ຕິອາທີສຸ (ປາຣາ. ໑໖໗) ວິຍ ເຍນ ຉິນ຺ທຕິ, ຕໍ ສພ຺ພໍ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘ກຓ຺ຏເກນ ວາ’ຕິອາທິ. ຂາຣຸທານໍ ປເນຕ຺ຖ ຠິກ຺ຂຸນີວິຠງ຺ເຄ ປສາເຂ ປມຸເຂ ອນຸຎ຺ຎາຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ, ເອເກ ປນ ‘ສຕ຺ຖກມ຺ມໍ ວາ’ຕິ ປາຐໍ ວິກປ຺ເປຕ຺ວາ ວຕ຺ຖິກມ຺ມໍ ກໂຣນ຺ຕິ. ວຕ຺ຖີຕິ ກິໍ? ອຄ຺ຆິກາ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຕາຍ ຉິນ຺ທນໍ ວຕ຺ຖິກມ຺ມໍ ນາມາຕິ ຈ ອຕ຺ຖໍ ວຓ຺ຓຍນ຺ຕິ, ເຕ ‘ສຕ຺ຖຫາຣກໍ ວາສ຺ສ ປຣິເຍເສຍ຺ຍາ’ຕິ ອິມສ຺ສ ປທຠາຊນີຍໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ປຏິກ຺ຂິປິຕພ຺ພາ. ອຓ຺ຑວຸທ຺ຘີຕິ ວາຕຓ຺ຑກາ, ອາທານວຕ຺ຕີຕິ ອນາຫວຕ຺ຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເສສໍ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ພໍ.