໓. ຕຕິຍກຖິນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

໔໙໗. ຕຕິເຍ ປາຬິຍໍ ຈີວຣປຈ຺ຈາສາ ນິກ຺ຂິປິຕຸນ຺ຕິ ຈີວຣປຈ຺ຈາສາຍ ສຕິຍາ ນິກ຺ຂິປິຕຸນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ນິຏ຺ຐິຕຈີວຣສ຺ມິໍ ຠິກ຺ຂຸນາຕິ ເອຕ຺ຖ ທຸຕິຍກຖິເນ ວິຍ ສາມິວເສເນວ ກຣຓວຈນສ຺ສ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ.

໔໙໙-໕໐໐. ຕຸຍ຺ຫໍ ທມ຺ມີຕິ ທິນ຺ນນ຺ຕິ ‘‘ຕຸຍ຺ຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ອກາລຈີວຣໍ ທມ຺ມີ’’ຕິ ເອວໍ ທິນ຺ນໍ, ເອຕມ຺ປິ ກາເລ ອາທິສ຺ສ ທິນ຺ນໍ ນາມ ໂຫຕີຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ອິທໍ ປນ ອຏ຺ຐກຖາວຈນໍ, ປາຬິຍໍ ‘‘ກາເລປິ ອາທິສ຺ສ ທິນ຺ນ’’ນ຺ຕິ ອິທຎ຺ຈ ‘‘ອກາລຈີວຣ’’ນ຺ຕິ ວຈນສາມຎ຺ຎໂຕ ລພ຺ຠມານໍ ສພ຺ພມ຺ປິ ທສ຺ເສຕຸໍ ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ ປຐມອນິຍເຕ ໂສຕສ຺ສ ຣໂຫ ວິຍ. ສງ຺ຆສ຺ສ ຫິ ກາເລປິ ອາທິສ຺ສ ທິນ຺ນໍ ອກາເລ ອຸປ຺ປນ຺ນຈີວຣໍ ວິຍ ສມ຺ມຸຂີຠູເຕຫິ ວຸຕ຺ຖວສ຺ເສຫິ, ອວຸຕ຺ຖວສ຺ເສຫິ ຈ ສພ຺ເພຫິປິ ຠາເຊຕພ຺ພຕາສາມຎ຺ເຎນ ອກາລຈີວຣໍ ນາມ ໂຫຕີຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣວເສນ ປາຬິຍໍ ‘‘ກາເລປິ ອາທິສ຺ສ ທິນ຺ນ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ປນ ‘‘ຕໂຕ ຠາເຊຕ຺ວາ ລທ຺ຘຈີວຣມ຺ປິ ອກາເລ ລທ຺ຘຈີວຣມ຺ປິ ວຸຕ຺ຖວສ຺ສານໍ ເອກມາສປຣິຫາຣໍ, ປຎ຺ຈມາສປຣິຫາຣໍ ວາ ນ ລຠຕິ, ປຈ຺ຈາສາຈີວເຣ ອສຕິ ທສາຫປຣິຫາຣເມວ ລຠຕີ’’ຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ອຏ຺ຐກຖາຍມ຺ປິ ‘‘ອາທິສ຺ສ ທິນ຺ນ’’ນ຺ຕິ ວຈນສາມຎ຺ຎໂຕ ລພ຺ຠມານໍ ສພ຺ພໍ ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣວເສນ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ເອກປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ວາ ອິທໍ ຕຸຍ຺ຫໍ ທມ຺ມີຕິ ທິນ຺ນ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ປນ ຕຖາລທ຺ຘໍ ວາ ອກາເລ ລທ຺ຘໍ ວາ ອນຕ຺ຖຕກຖິນານໍ ທສາຫພ຺ຠນ຺ຕເຣ ອຘິຏ຺ຐາຕພ຺ພນ຺ຕິ ທສ຺ເສຕຸນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ ອິຕຣຖາ ປາຬິອຏ຺ຐກຖາຫິ ວິຣຸຊ຺ຌນໂຕ. ຕຖາ ຫິ ອຈ຺ເຈກຈີວຣສິກ຺ຂາປເທ ອກາເລ ອຸປ຺ປນ຺ນມ຺ປິ ອຈ຺ເຈກຈີວຣໍ ‘‘ຍາວຈີວຣກາລສມຍໍ ນິກ຺ຂິປິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ (ປາຣາ. ໖໔໘) ວຸຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ສ ອຏ຺ຐກຖາຍຎ຺ຈ ‘‘ປວາຣຓມາສສ຺ສ ຊຸຓ຺ຫປກ຺ຂປຎ຺ຈມິຍໍ ອຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ອຈ຺ເຈກຈີວຣສ຺ສ ອນຕ຺ຖເຕ ກຖິເນ ເອກາທສທິວສາຘິໂກ ມາໂສ, ອຕ຺ຖເຕ ກຖິເນ ເອກາທສທິວສາຘິກາ ປຎ຺ຈ ມາສາ ຈ ປຣິຫາໂຣ ວຸຕ຺ໂຕ, ຕເມວ ປຣິຫາຣໍ ສນ຺ຘາຍ ‘ຉຏ຺ຐິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ປນ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ອນຈ຺ເຈກຈີວຣມ຺ປິ ປຈ຺ຈຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ຐປິຕຈີວຣມ຺ປິ ເອຕໍ ປຣິຫາຣໍ ລຠຕິເຍວາ’ຕິ (ປາຣາ. ອຏ຺ຐ. ໒.໖໔໖-໖໔໙) ວຸຕ຺ຕໍ. ຕສ຺ມາ ກາເລປິ ອກາເລປິ ຈ ຍຖາຕຖາ ລທ຺ຘໍ ອຕິເຣກຈີວຣໍ ວຸຕ຺ຖວສ຺ສານໍ ເອກມາສໍ, ປຎ຺ຈມາສໍ ວາ ຍຖາຣຫໍ ປຣິຫາຣໍ ລຠຕິ ເອວາຕິ ຄເຫຕພ຺ພໍ.

ເອວໍ ປນ ອວຕ຺ວາ ປທຠາຊນໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ຕຕ຺ຖ ເອວນ຺ຕິ ຍໍ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ‘‘ຕໂຕ ເຈ ອຸຕ຺ຕຣີ’’ຕິ ອິມສ຺ສ ມາສປຣມໂຕ ອຸຕ຺ຕຣີຕິ ອຕ຺ໂຖ ວຸຕ຺ໂຕ, ຕໍ ປຣາມສຕິ. ປທຠາຊນິຍໍ ເອວມຕ຺ຖໍ ອວຕ຺ວາ ອຎ຺ຎຖາ ອຕ຺ໂຖ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ຕາວ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ປຈ຺ຈາສາຈີວຣນ຺ຕິ ປຈ຺ຈຕ຺ຕວຈນໍ. ‘‘ມູລຈີວຣ’’ນ຺ຕິ ອິທໍ ອຸປໂຍຄວຈນໍ. ອຕ຺ຕໂນ ຄຕິກໍ ກໂຣຕີຕິ ອນນ຺ຕຣາ ທຸຕິຍທິວສາທີສຸ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ປຈ຺ຈາສາຈີວຣໍ ມາສປຣມໍ ມູລຈີວຣໍ ຐເປຕຸໍ ອທຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ທສາຫປຣມຕາຍ ເອວ ປຕິຏ຺ຐາເປຕີຕິ ອຕ຺ຕໂນ ຄຕິກໍ ກໂຣຕີຕິ. ຕໂຕ ອຸທ຺ຘໍ ມູລຈີວຣນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ປນ ມູລຈີວຣນ຺ຕິ ປຈ຺ຈຕ຺ຕວຈນໍ. ຕຎ຺ຫິ ວີສຕິມທິວສໂຕ ອຸທ຺ຘໍ ທ຺ວາວີສຕິມທິວສາທີສຸ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ປຈ຺ຈາສາຈີວຣໍ ອຕ຺ຕນາ ສທ຺ຘິໍ ເອກໂຕ ສິພ຺ເພຕ຺ວາ ຆຏິຕໍ ທສາຫປຣມໍ ຄນ຺ຕຸໍ ອທຕ຺ວາ ນວາຫປຣມຕາທິວເສນ ອຕ຺ຕໂນ ຄຕິກໍ ກໂຣຕິ, ເອກໂຕ ອສິພ຺ເພຕ຺ວາ ວິສຸໍ ຐປິຕໍ ປນ ປຈ຺ຈາສາຈີວຣໍ ທສາຫປຣມເມວ.

ປາຬິຍໍ ທສາຫາຕິ ທສາເຫນ. ເອກາທເສ ອຸປ຺ປນ຺ເນຕິອາທີສຸ ເອກາທສາເຫ ອຸປ຺ປນ຺ເນຕິອາທິນາ ອຕ຺ໂຖ, ອຍເມວ ວາ ປາໂຐ ຄເຫຕພ຺ໂພ. ເອກວີເສ ອຸປ຺ປນ຺ເນ…ເປ… ນວາຫາ ກາເຣຕພ຺ພນ຺ຕິອາທິ ປຈ຺ຈາສາຈີວຣສ຺ສ ອຸປ຺ປນ຺ນທິວສໍ ຐເປຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຕເນວ ‘‘ຕິໍເສ…ເປ… ຕທເຫວ ອຘິຏ຺ຐາຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ‘‘ອຎ຺ຎໍ ປຈ຺ຈາສາຈີວຣໍ…ເປ… ກາເຣຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ອິທໍ ສຕິຍາ ເອວ ປຈ຺ຈາສາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ສເຈ ປນ ‘‘ອິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຈີວຣໍ ນ ລຠິສ຺ສາມີ’’ຕິ ອິຈ຺ຉິຕຏ຺ຐານໂຕ ປຈ຺ຈາສາຍ ອຸປຈ຺ຉິນ຺ນາຍ ອຎ຺ຎຕ຺ຖາປິ ເຍນ ເກນຈິ ອຸປາເຍນ ປຈ຺ຈາສໍ ອຸປ຺ປາເທຕິ, ມູລຈີວຣໍ ນ ອຘິຏ຺ຐາຕພ຺ພໍ, ສພ຺ພຖາ ປຈ຺ຈາສາຍ ອຸປຈ຺ຉິນ຺ນາຍ ທສາຫາຕິກ຺ກນ຺ຕໍ ມູລຈີວຣໍ ຕທເຫວ ອຘິຏ຺ຐາຕພ຺ພໍ. ປຈ຺ຈາສາຈີວຣມ຺ປິ ປຣິກ຺ຂາຣໂຈຬໍ ອຘິຏ຺ຐາຕພ຺ພນ຺ຕິ ປຐມຕຣໍ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ວິສຠາຄໍ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ອຎ຺ຎມຎ຺ຎນ຺ຕິ ອຎ຺ຎໍ ອຎ຺ຎໍ, ອຍເມວ ວາ ປາໂຐ. ອງ຺ຄໍ ປເນຕ຺ຖ ປຐມກຖິເນ ວຸຕ຺ຕສທິສເມວ. ເກວລຎ຺ຫິ ຕຕ຺ຖ ທສາຫາຕິກ຺ກໂມ, ອິຘ ມາສາຕິກ຺ກໂມຕິ ອຍໍ ວິເສໂສ.

ຕຕິຍກຖິນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.