໔. ຊາຓຸສ຺ໂສຓິພ຺ຣາຫ຺ມຓສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໔. ວຬວາຠິ-ສທ຺ໂທ ວຬວາປຣິຍາໂຍຕິ ອາຫ ‘‘ຈຕູຫິ ວຬວາຫິ ຍຸຕ຺ຕຣເຖນາ’’ຕິ. ໂຍຘຣໂຖຕິ ໂຍເຘຫິ ຍຸຊ຺ຌນຕ຺ຖໍ ອາໂຣຫິຕພ຺ພຣໂຖ. ອລງ຺ກາຣຣໂຖ ມງ຺ຄລທິວເສສຸ ອລງ຺ກຕປຏິຍຕ຺ເຕຫິ ອາໂຣຫິຕພ຺ພຣໂຖ. ຆນທຸກຸເລນ ປຣິວາຣິໂຕຕິ ຣຊຕປຏ຺ຏວຓ຺ເຓນ ເສຕທຸກຸເລນ ປຏິຈ຺ຉາທິໂຕ. ປຏິຈ຺ຉາທນຕ຺ໂຖ ຫິ ອິຘ ປຣິວາຣສທ຺ໂທ. ຣຊຕປນາຬິສຸປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕາ ເສຕຠາວກຣຓຕ຺ຖໍ.

ຉນ຺ນໍ ຉນ຺ນໍ ມາສານນ຺ຕິ ນິທ຺ຘາຣເຓ ສາມິວຈນໍ. ເອກວາຣໍ ນຄຣໍ ປທກ຺ຂິຓໍ ກໂຣຕີຕິ ອິທໍ ຕສ຺ມິໍ ຐານນ຺ຕເຣ ຐິເຕນ ກາຕພ຺ພໍ ຈາຣິຕ຺ຕໍ. ນຄຣໂຕ ນ ປກ຺ກນ຺ຕາຕິ ນຄຣໂຕ ພຫິ ນ ຄຕາ. ມງ຺ຄລວຈເນ ນິຍຸຕ຺ຕາ ມງ຺ຄລິກາ, ສຸວຕ຺ຖິວຈເນ ນິຍຸຕ຺ຕາ ໂສວຕ຺ຖິກາ. ອາທິ-ສທ຺ເທນ ຖຸຕິມາຄຘວນ຺ທິກາຈຣິຍເກ ສງ຺ຄຓ຺ຫາຕິ. ສຸກປຕ຺ຕສທິສານິ ວຓ຺ຓໂຕ.

ວຓ຺ຓຄີຕນ຺ຕິ ຖຸຕິຄີຕໍ. ພ຺ຣຫ຺ມຠູຕໍ ເສຏ຺ຐຠູຕໍ ຍານໍ, ພ຺ຣຫ຺ມຠູຕານໍ ເສຏ຺ຐຠູຕານໍ ຍານນ຺ຕິ ວາ ພ຺ຣຫ຺ມຍານໍ. ວິຊິຕຕ຺ຕາ ວິເສເສນ ຊິນນໂຕ. ຣາຄໍ ວິນຍມານາ ປຣິໂຍສາເປຕີຕິ ສພ຺ພມ຺ປິ ຣາຄໍ ສມຸຈ຺ເຉທວິນຍວເສນ ວິເນຕິ, ອຕ຺ຕໂນ ກິຈ຺ຈໍ ປຣິໂຍສາເປຕິ. ກິຈ຺ຈປຣິໂຍສາປເນເນວ ຫິ ສຍມ຺ປິ ປຣິໂຍສານໍ ນິປ຺ຜຕ຺ຕິໍ ອຸປຄຈ຺ຉຕິ. ເຕນາຫ ‘‘ປຣິໂຍສານໍ ຄຈ຺ຉຕິ ນິປ຺ຜຊ຺ຊຕີ’’ຕິ.

ຘຸຣນ຺ຕິ ຠຸມ຺ມຕ຺ເຖ ອຸປໂຍຄວຈນນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ຕຕ຺ຣມຊ຺ຌຕ຺ຕຕາຍຸເຄ ຍຸຕ຺ຕາ’’ຕິ. ອີສາຕິ ຍຸຄສນ຺ຘາຣິກາ ທາຣຸຍຸຄຬາ. ຍຖາ ວາ ພາຫິຣໍ ຍຸຄໍ ຘາເຣຕິ, ຕສ຺ສາ ຐິຕາຍ ເອວ ກິຈ຺ຈສິທ຺ຘິ, ເອວໍ ກິຣິຍາວເສນ ລທ຺ຘພເລນ ຕຕ຺ຣມຊ຺ຌຕ຺ຕຕາຍຸເຄ ຖິຣໍ ຘາເຣຕິ, ເຕເຫວ ອຣິຍມຄ຺ຄຣຖສ຺ສ ປວຕ຺ຕນໍ. ຫິຣິຄ຺ຄຫເຓນ ເຈຕ຺ຖ ຕໍສຫຈຣຓໂຕ ໂອຕ຺ຕປ຺ປມ຺ປິ ຄຫິຕໍເຍວ ໂຫຕິ. ເຕນາຫ ‘‘ອຕ຺ຕນາ ສທ຺ຘິ’’ນ຺ຕິອາທິ. ນາຬິຍາ ມິນມາໂນ ປຸຣິໂສ ວິຍ ອາຣມ຺ມຓໍ ມິນາຕີຕິ ມໂນ. ກຕຣໍ ປນ ຕໍ ມໂນ, ກຖຎ຺ຈສ຺ສ ໂຍຕ຺ຕສທິສຕາຕິ ອາຫ ‘‘ວິປສ຺ສນາຈິຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິອາທິ. ເຕນ ໂຍຕ຺ຕໍ ວິຍາຕິ ໂຍຕ຺ຕນ຺ຕິ ທສ຺ເສຕິ. ໂລກິຍວິປສ຺ສນາຈິຕ຺ຕໍ ອຕິເຣກປຎ຺ຎາສ ກຸສລຘມ຺ເມ ເອກາພທ຺ເຘ ເອກສງ຺ຄຫິເຕ ກໂຣຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ເຕ ປນ ‘‘ຜສ຺ໂສ ໂຫຕິ…ເປ… ອວິກ຺ເຂໂປ ໂຫຕີ’’ຕິ ຈິຕ຺ຕງ຺ຄວເສນ ຘມ຺ມສງ຺ຄເຫ (ຘ. ສ. ໑) ອາຄຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ພາ. ໂລກຸຕ຺ຕຣວິປສ຺ສນາຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ມຄ຺ຄຈິຕ຺ຕໍ ອາຫ. ອຕິເຣກສຏ຺ຐີຕິ ເຕ ເອວ ສມ຺ມາກມ຺ມນ຺ຕາຊີເວຫິ ອນຎ຺ຎາຕຎ຺ຎສ຺ສາມີຕິນ຺ທ຺ຣິຍາທີຫິ ຈ ສທ຺ຘິໍ ອຕິເຣກສຏ຺ຐິ ກຸສລຘມ຺ເມ. ເອກາພທ຺ເຘຕິ ເອກສ຺ມິໍ ເອວ ອາຣມ຺ມເຓ ອາພທ຺ເຘ. ເອກສງ຺ຄເຫຕິ ຕເຖວ ວິປສ຺ສນາກິຈ຺ຈວເສນ ເອກສງ຺ຄເຫ ກໂຣຕິ. ປຸພ຺ພງ຺ຄມຠາເວນ ອາຣກ຺ຂໍ ສາເຣຕີຕິ ອາຣກ຺ຂສາຣຖີ. ‘‘ຍຖາ ຫິ ຣຖສ຺ສ…ເປ… ສາຣຖີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຕໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ໂຍຄ຺ຄິໂຍ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຘຸຣໍ ວາເຫຕິ ໂຍຄ຺ເຄ. ໂຍເຊຕິ ໂຍຄ຺ເຄ ສມຄຕິຍຎ຺ຈ. ອກ຺ຂໍ ອພ຺ຠຎ຺ຊຕິ ສຸຂປ຺ປວຕ຺ຕນຕ຺ຖໍ. ຣຖໍ ເປເສຕິ ໂຍຄ຺ຄໂຈທເນນ. ນິພ຺ພິເສວເນ ກໂຣຕິ ຄມນວີຖິຍໍ ປຏິປາທເນນ ສນ຺ນິໂຍເຊຕິ. ອາຣກ຺ຂປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐານາຕິ ອາຣກ຺ຂໍ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐເປຕິ ອສມ຺ໂມສສຠາວຕ຺ຕາ. ຄຕິໂຍຕິ ປວຕ຺ຕິໂຍ, ນິປ຺ຜຕ຺ຕິໂຍ ວາ. ສມນ຺ເວສຕີຕິ ຄເວສຕິ.

ອຣິຍປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ນິພ຺ພານໍ ປຏິມຸຂໍ ສມ຺ປາປເນ ຣໂຖ ວິຍາຕິ ຣໂຖ. ປຣິກໂຣຕິ ວິຠູສຍຕີຕິ ປຣິກ຺ຂາໂຣ, ວິຠູສນໍ, ສີລຎ຺ຈ ອຣິຍມຄ຺ຄສ຺ສ ວິຠູສນຏ຺ຐານິຍໍ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ຈຕຸປາຣິສຸທ຺ຘິສີລາລງ຺ກາໂຣ’’ຕິ, ສີລຠູສໂນຕິ ອຕ຺ໂຖ. ວິປສ຺ສນາສມ຺ປຍຸຕ຺ຕານນ຺ຕິ ໂລກິຍາຍ ໂລກຸຕ຺ຕຣາຍ ຈ ວິປສ຺ສນາຍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕານໍ. ວິຘິນາ ອີເຣຕພ຺ພໂຕ ປວຕ຺ເຕຕພ຺ພໂຕ ວີຣິຍໍ, ສມ຺ມາວາຍາໂມ. ສມໍ ສມ຺ມາ ຈ ຘິຍຕີຕິ ສມາຘິ, ຘຸຣຎ຺ຈ ຕໍ ສມາຘິ ຈາຕິ ຘຸຣສມາຘິ, ອຸເປກ຺ຂາ ຘຸຣສມາຘິ ເອຕສ຺ສາຕິ ອຸເປກ຺ຂາຘຸຣສມາຘິ, ອຣິຍມຄ຺ໂຄ ອຸເປກ຺ຂາສງ຺ຂາຕຘຸຣສມາຘີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ອນາທິຍິຕ຺ວາ ຘຸຣສມາຘິສທ຺ທານໍ ຠິນ຺ນາຘິກຣຓຕາ ວຸຕ຺ຕາ. ປໂຍຄມຊ຺ຌຕ຺ເຕຕິ ວີຣິຍສມຕາຍ. ອນິຈ຺ຉາຕິ ອິຈ຺ຉາປຏິປກ຺ຂາ. ເຕນາຫ ‘‘ອໂລຠສງ຺ຂາຕາ’’ຕິ. ປຣິວາຣຓນ຺ຕິ ປຣິວາໂຣ, ປຣິຈ຺ຉໂທຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ເມຕ຺ຕາຕິ ເມຕ຺ຕາເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິ. ຕຖາ ກຣຸຓາ. ປຸພ຺ພຠາໂຄຕິ ອຸຠິນ຺ນມ຺ປິ ອຸປຈາໂຣ. ທ຺ເວປິ ກາຍຈິຕ຺ຕວິເວກາ ວິຍ ປຸພ຺ພຠາຄຘມ຺ມວເສນ ວຸຕ຺ຕາ. ອຣິຍມຄ຺ຄຣເຖຕິ ປຣິສຸທ຺ຘມຄ຺ຄສງ຺ຂາເຕ ຣເຖ. ອຣິຍມຄ຺ຄຣໂຖ ຈ ມຄ຺ຄຣໂຖ ຈາຕິ ອຣິຍມຄ຺ຄຣໂຖ, ເອວໍ ເອກເສສນເຍນ ວາ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເຕນາຫ ‘‘ອິມສ຺ມິໍ ໂລກິຍໂລກຸຕ຺ຕຣມຄ຺ຄຣເຖ ຐິໂຕ’’ຕິ. ສນ຺ນທ຺ຘຈມ຺ໂມຕິ ໂຍຄາວຈຣສ຺ສ ປຏິມຸກ຺ກຈມ຺ມໍ. ນ ນໍ ເຕ ວິຊ຺ຌນ຺ຕີຕິ ວຈນປຖາ ນ ນໍ ວິຊ຺ຌນ຺ຕິ. ຘມ຺ມເຠທນວເສນ ນ ຠຎ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ອຣິຍມຄ຺ຄສ຺ສ ຣຖສ຺ສ ສມ຺ມາ ໂຍຊິຕສ຺ສ ອນ຺ຕຣາ ຠງ຺ໂຄ ນຕ຺ຖີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອຕ຺ຕໂນ ປຸຣິສກາຣໍ ນິສ຺ສາຍ ລທ຺ຘຕ຺ຕາ ອຕ຺ຕໂນ ສນ຺ຕາເນຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ອນຸຕ຺ຕຣນ຺ຕິ ອຸຕ຺ຕຣຣຫິຕໍ. ຕໂຕ ເອວ ເສຏ຺ຐຍານໍ, ນສ຺ສ ເກນຈິ ສທິສນ຺ຕິ ອສທິສໍ. ຘິຕິສມ຺ປນ຺ນຕາຍ ຘີຣາ ປຓ຺ຑິຕປຸຣິສາ ໂລກມ຺ຫາ ນິຍ຺ຍນ຺ຕິ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ‘‘ຊຍໍ ຊຍ’’ນ຺ຕິ ຄາຖາຍໍ ວຈນວິປລ຺ລາເສນ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ຊິນນ຺ຕາ ຊິນນ຺ຕາ’’ຕິ.

ຊາຓຸສ຺ໂສຓິພ຺ຣາຫ຺ມຓສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.