໕. ຄຫປຕິວຄ຺ໂຄ

໑. ປຎ຺ຈເວຣຠຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໔໑. ຍໂຕຕິ ຍສ຺ມິໍ ກາເລ. ອຍຎ຺ຫິ ໂຕ-ສທ຺ໂທ ທາ-ສທ຺ໂທ ວິຍ ອິຘ ກາລວິສໂຍ. ເຕນາຫ ‘‘ຍທາ’’ຕິ. ຠຍເວຣເຈຕນາໂຍຕິ ຠາຍິຕພ຺ພຏ຺ເຐນ ຠຍໍ, ເວຣປສວນຏ຺ເຐນ ເວຣນ຺ຕິ ຈ ລທ຺ຘນາມາ ເຈຕນາໂຍ. ປາຓາຕິປາຕາທໂຍ ຫິ ຍສ຺ສ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ຍຎ຺ຈ ອຸທ຺ທິສ຺ສ ປວຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ, ອຸຠເຍ ສຠຍເຠຣວາຕິ ເຕ ເອວ ຠາຍິຕພ຺ພຠຍເວຣຊນກາວາຕິ. ໂສຕສ຺ສ ອຣິຍມຄ຺ຄສ຺ສ ອາທິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ປຏິປຕ຺ຕິອຘິຄໂມ ໂສຕາປຕ຺ຕິ, ຕທຕ຺ຖາຍ ຕຕ຺ຖ ປຕິຏ຺ຐິຕສ຺ສ ຈ ອງ຺ຄານິ ໂສຕາປຕ຺ຕິຍງ຺ຄານິ, ຕທຸຠຍໍ ສນ຺ຘາຍາຫ ‘‘ທຸວິຘໍ ໂສຕາປຕ຺ຕິຍາ ອງ຺ຄ’’ນ຺ຕິ, ໂສຕາປຕ຺ຕິອຕ຺ຖໍ ອງ຺ຄນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຍໍ ປຸພ຺ພຠາເຄຕິ ຍໍ ສຍໍ ໂສຕາປຕ຺ຕິມຄ຺ຄຜລປຏິລາຠໂຕ ປຸພ຺ພຠາເຄ ຕທຕ຺ຖາຍ ສໍວຕ຺ຕຕິ. ກິໍ ປນ ຕນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ສປ຺ປຸຣິສສໍເສໂວ’’ຕິອາທິ. ສປ຺ປຸຣິສານໍ ພຸທ຺ຘາທີນໍ ອຣິຍຎາຓສຎ຺ຎາຓຊາຕາ ປຍິຣຸປາສນາ, ສທ຺ຘມ຺ມສ຺ສວນໍ ຈຕຸສຈ຺ຈຘມ຺ມສ຺ສວນໍ, ໂຍນິໂສ ອຸປາເຍນ ອນິຈ຺ຈາທິໂຕ ມນສິ ກຣຓໍ ໂຍນິໂສ ມນສິກາໂຣ, ອຸສ຺ສຸກ຺ກາເປນ຺ເຕນ ຘມ຺ມສ຺ສ ນິພ຺ພານສ຺ສ ອນຸຘມ຺ມປຏິປຊ຺ຊນໍ ຘມ຺ມານຸຘມ຺ມປຏິປຕ຺ຕີຕິ ເອຕານິ ໂສຕາປຕ຺ຕິຍາ ອງ຺ຄານິ. ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ໂສຕາປຕ຺ຕິອງ຺ຄນ຺ຕິ ປທໍ ອເປກ຺ຂິຕ຺ວາ ‘‘ເອວໍ ອາຄຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຐິຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ອງ຺ຄໍ. ໂສຕາປນ຺ໂນ ອງ຺ຄີຍຕິ ຎາຍຕິ ເອເຕນາຕິ ໂສຕາປນ຺ນສ຺ສ ອງ຺ຄນ຺ຕິປິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອິທໍ ປຈ຺ຉາ ວຸຕ຺ຕໍ ອງ຺ຄໍ. ໂທເສຫິ ອາຣກາຕິ ອຣິໂຍຕິ ອາຫ ‘‘ນິທ຺ໂທໂສ’’ຕິ. ກຖໍ ອວິຊ຺ຊາ ສງ຺ຂາຣານໍ ປຈ຺ຈໂຍຕິອາທິນາ ເກນຈິປິ ອນຸປາຣມ຺ຠິຍຕ຺ຕາ ນິຣຸປາຣມ຺ໂຠ. ຎາຓໍ ສນ຺ຘາຍ ‘‘ນິທ຺ໂທໂສ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປາທໍ ສນ຺ຘາຍ ‘‘ນິຣຸປາຣມ຺ໂຠ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ. ອຸຠຍມ຺ປິ ປນ ສນ຺ຘາຍ ອຸຠຍໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ອປເຣ. ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປາໂທ ເອຕ຺ຖ ອຘິປ຺ເປໂຕ. ຕຖາ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ອປຣາປຣໍ ອຸປ຺ປນ຺ນາຍ ວິປສ຺ສນາປຎ຺ຎາຍາ’’ຕິ. ນ ຫິ ມຄ຺ຄຎາຓໍ ວິປສ຺ສນາປຎ຺ຎາຕິ. ສມ຺ມາ ອຸປາຍຕ຺ຕາ ຕສ຺ສ ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ເນ ຍາຖາວໂຕ ຎາຍຕີຕິ ຎາໂຍ, ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປາໂທ. ຎາຓໍ ປນ ຎາຍຕິ ໂສ ເອເຕນາຕິ ຎາໂຍ.

ຕຕ຺ຖາຕິ ນິຣເຍ. ມຄ຺ຄໂສຕນ຺ຕິ ມຄ຺ຄສ຺ສ ໂສຕໍ. ອາປນ຺ໂນຕິ ອຘິຄໂຕ. ອປາເຍສຸ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນສງ຺ຂາໂຕ ວິນິປາຕຘມ຺ໂມ ເອຕສ຺ສາຕິ ວິນິປາຕຘມ຺ໂມ, ນ ວິນິປາຕຘມ຺ໂມ ອວິນິປາຕຘມ຺ໂມ. ປຣໍ ອຍນນ຺ຕິ ອຕິວິຍ ສວິສເຍ ອຍິຕພ຺ພໍ ພຸຊ຺ຌິຕພ຺ພໍ. ເຍສຎ຺ຫິ ຘາຕູນໍ ຄຕິອຕ຺ໂຖ, ພຸທ຺ຘິປິ ເຕສໍ ອຕ຺ໂຖ. ເຕນາຫ ‘‘ອວສ຺ສໍ ອຠິສມ຺ພຸຊ຺ຌນໂກ’’ຕິ.

ປາຓາຕິປາຕກມ຺ມກາຣຓາຕິ ປາຓາຕິປາຕສງ຺ຂາຕສ຺ສ ປາປກມ຺ມສ຺ສ ກຣຓເຫຕຸ. ເວຣໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ວິໂຣໂຘ, ຕເທວ ຠາຍິຕພ຺ພໂຕ ຠຍນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ຠຍໍ ເວຣນ຺ຕິ ອຕ຺ຖໂຕ ເອກ’’ນ຺ຕິ. ອິທໍ ພາຫິຣໍ ເວຣໍ ນາມ ຕສ຺ສ ເວຣສ຺ສ ມູລຠູຕໂຕ ເວຣກາຣປຸຄ຺ຄລໂຕ ພຫິຠາວຕ຺ຕາ. ເຕເນວ ຫິ ຕສ຺ສ ເວຣກາຣປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ເວຣໍ ສນ຺ຘາຍ ‘‘ອິທໍ ອຊ຺ຌຕ຺ຕິກເວຣໍ ນາມາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕນ຺ນິສ຺ສິຕສ຺ສ ເວຣສ຺ສ ມູລຠູຕາ ເວຣກາຣປຸຄ຺ຄລເຈຕນາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ປຫຣິຕຸໍ ອສມຕ຺ຖສ຺ສປີຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ນ ຫິ ເນຣຍິກາ ນິຣຍປາເລສຸ ປຏິປຫຣິຕຸໍ ສກ຺ໂກນ຺ຕິ. ນິຣຍປາລສ຺ສ ເຈຕນາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ ເອເຕນ ‘‘ອຕ຺ຖິ ນິຣເຍ ນິຣຍປາລາ’’ຕິ ທສ຺ເສຕິ. ຍໍ ປເນຕໍ ພາຫິຣເວຣນ຺ຕິ ຍມິທໍ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມິກໍ ສມ຺ປຣາຍິກຎ຺ຈ ພາຫິຣໍ ເວຣໍ. ປຸຄ຺ຄລເວຣນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ອຕ຺ຕກິຈ຺ຈໍ ສາເຘຕຸໍ ອສກ຺ໂກນ຺ໂຕ ເກວລໍ ປຣປຸຄ຺ຄເລ ອຸປ຺ປນ຺ນມຕ຺ຕໍ ເວຣນ຺ຕິ ກຕ຺ວາ. ອຕ຺ຖໂຕ ເອກເມວ ‘‘ເຈຕສິກ’’ນ຺ຕິ ວິເສເສຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ເສສປເທສູຕິ ‘‘ອທິນ຺ນາທານປຈ຺ຈຍາ’’ຕິອາທິນາ ອາຄເຕສຸ ເສສໂກຏ຺ຐາເສສຸ. ອຕ຺ໂຖ ຠຄ຺ໂຄຕິ ອຕ຺ໂຖ ຘໍສິໂຕ. ອຘິຄເຕນາຕິ ມຄ຺ເຄນ ອຘິຄເຕນ. ‘‘ອຠິຄເຕນາ’’ຕິປິ ປາໂຐ, ອຘິວຸຕ຺ເຕນາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຕນາຫ ‘‘ອຈລປ຺ປສາເທນາ’’ຕິ.

ປຎ຺ຈເວຣຠຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໒. ທຸຕິຍປຎ຺ຈເວຣຠຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໔໒. ຠິກ຺ຂູນໍ ກຖິຕຠາວມຕ຺ຕເມວ ວິເສໂສຕິ ເອເຕນ ຍາ ສຕ຺ຖາຣາ ເອກຈ຺ຈານໍ ເທສິຕເທສນາ, ປຸນ ຕທຎ຺ເຎສໍ ເວເນຍ຺ຍທມກຸສເລນ ກາລນ຺ຕເຣ ເຕເນວ ເທສິຕາ, ສາ ຘມ຺ມສໍຄາຫເກຫິ ‘‘ມາ ໂນ ສຕ຺ຖຸເທສນາ ສມ຺ປຏິຄ຺ຄຫໍ ວິນາ ນສ຺ສຕູ’’ຕິ ວິສຸໍ ສງ຺ຄຫໍ ອາໂຣປິຕາຕິ ທສ຺ເສຕິ.

ທຸຕິຍປຎ຺ຈເວຣຠຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໓. ທຸກ຺ຂສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໔໓. ສມຸທຍນໍ ສມຸທໂຍ, ສມຸເທຕິ ເອຕມ຺ຫາຕິ ສມຸທໂຍ, ເອວໍ ອຸຠິນ຺ນໍ ສມຸທຍານມຕ຺ຖໂຕປິ ເຠໂທ ເວທິຕພ຺ໂພ. ປຈ຺ຈຍາວ ປຈ຺ຈຍສມຸທໂຍ. ອາຣທ຺ຘວິປສ຺ສໂກ ‘‘ອິມຎ຺ຈ ອິມຎ຺ຈ ປຈ຺ຈຍສາມຄ຺ຄິໍ ປຏິຈ຺ຈ ອິເມ ຘມ຺ມາ ຂເຓ ຂເຓ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕີ’’ຕິ ປສ຺ສນ຺ໂຕ ‘‘ປຈ຺ຈຍສມຸທຍໍ ປສ຺ສນ຺ໂຕປິ ຠິກ຺ຂຸ ຂຓິກສມຸທຍໍ ປສ຺ສຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ ປຈ຺ຈຍທສ຺ສນມຸເຂນ ນິພ຺ພຕ຺ຕິກ຺ຂຓສ຺ສ ທສ຺ສນໂຕ. ໂສ ປນ ຂເຓ ຂເຓ ສງ຺ຂາຣານໍ ນິພ຺ພຕ຺ຕິໍ ປສ຺ສິຕຸໍ ອາຣທ຺ໂຘ ‘‘ອິເມຫິ ນາມ ປຈ຺ຈເຍຫິ ນິພ຺ພຕ຺ຕຕີ’’ຕິ ປສ຺ສຕິ. ‘‘ໂສ ຂຓິກສມຸທຍໍ ປສ຺ສນ຺ໂຕ ປຈ຺ຈຍໍ ປສ຺ສຕີ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ. ຍສ຺ມາ ປນ ປຈ຺ຈຍໂຕ ສງ຺ຂາຣານໍ ອຸທຍໍ ປສ຺ສນ຺ໂຕ ຂຓໂຕ ເຕສໍ ອຸທຍທສ຺ສນໍ ໂຫຕິ, ຂຓໂຕ ເອເຕສໍ ອຸທຍໍ ປສ຺ສໂຕ ປເຄວ ປຈ຺ຈຍານໍ ສຸຄ຺ຄຫິຕຕ຺ຕາ ປຈ຺ຈຍໂຕ ທສ຺ສນໍ ສຸເຂນ ອິຊ຺ຌຕິ, ຕສ຺ມາ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ປຈ຺ຈຍສມຸທຍໍ ປສ຺ສນ຺ໂຕປີ’’ຕິອາທິ. ອຕ຺ຖງ຺ຄມທສ຺ສເນປິ ເອເສວ ນໂຍ. ອຈ຺ຈນ຺ຕຕ຺ຖງ຺ຄໂມຕິ ອປ຺ປວຕ຺ຕິ ນິໂຣໂຘ ນິພ຺ພານນ຺ຕິ. ເຠທຕ຺ຖງ຺ຄໂມຕິ ຂຓິກນິໂຣໂຘ. ຕທຸຠຍໍ ປຸພ຺ພຠາເຄ ອຸຄ຺ຄຫປຣິປຸຈ຺ຉາທິວເສນ ປສ຺ສນ຺ໂຕ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ທສ຺ສເນ ອິຕຣທສ຺ສນມ຺ປິ ສິທ຺ຘເມວ ໂຫຕິ, ປຸພ຺ພຠາເຄ ຈ ອາຣມ຺ມຓວເສນ ຂຍໂຕ ວຍສມ຺ມສນາທິກາເລ ເຠທຕ຺ຖງ຺ຄມໍ ປສ຺ສນ຺ໂຕ ອຕິເຣກວເສນ ອນຸສ຺ສວາທິໂຕ ອຈ຺ຈນ຺ຕໍ ອຕ຺ຖງ຺ຄມໍ ປສ຺ສຕິ. ມຄ຺ຄກ຺ຂເຓ ປນາຣມ຺ມຓໂຕ ອຈ຺ຈນ຺ຕອຕ຺ຖງ຺ຄມໍ ປສ຺ສຕິ, ອສມ຺ໂມຫໂຕ ອິຕຣມ຺ປິ ປສ຺ສຕິ. ຕໍ ສນ຺ຘາຍາຫ ‘‘ອຈ຺ຈນ຺ຕຕ຺ຖງ຺ຄມໍ ປສ຺ສນ຺ໂຕປີ’’ຕິອາທິ. ສມຸທຍຕ຺ຖງ຺ຄມໍ ນິພ຺ພຕ຺ຕິເຠທນ຺ຕິ ສມຸທຍສງ຺ຂາຕໍ ນິພ຺ພຕ຺ຕິໍ ອຕ຺ຖງ຺ຄມສງ຺ຂາຕໍ ເຠທຎ຺ຈ. ນິສ຺ສຍວເສນາຕິ ຈກ຺ຂຸສ຺ສ ສນ຺ນິສ຺ສຍວເສນ ປຈ຺ຈຍໍ ກຕ຺ວາ. ອາຣມ຺ມຓວເສນາຕິ ຣູເປ ອາຣມ຺ມຓໍ ກຕ຺ວາ. ຍໍ ປເນຕ຺ຖ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ, ຕໍ ມຘຸປິຓ຺ຑິກສຸຕ຺ຕຏີກາຍໍ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຕິຓ຺ຓໍ ສງ຺ຄຕິ ຜສ຺ໂສຕິ ‘‘ຈກ຺ຂຸ ຣູປານິ ວິຎ຺ຎາຓ’’ນ຺ຕິ ອິເມສໍ ຕິຓ຺ຓໍ ສງ຺ຄຕິ ສມາຄເມ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ ຜສ຺ໂສຕິ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ອາຫ ‘‘ຕິຓ຺ຓໍ ສງ຺ຄຕິຍາ ຜສ຺ໂສ’’ຕິ. ຕິຓ຺ຓນ຺ຕິ ຈ ປາກຏປຈ຺ຈຍວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕທຎ຺ເຎປິ ປນ ມນສິກາຣາທໂຍ ຜສ຺ສປຈ຺ຈຍາ ໂຫນ຺ຕິເຍວ. ເອວນ຺ຕິ ຕຓ຺ຫາທີນໍ ອເສສວິຣາຄນິໂຣຘກ຺ກເມນ. ຠິນ຺ນໍ ໂຫຕີຕິ ອນຸປ຺ປາທນິໂຣເຘນ ນິຣຸທ຺ຘໍ ໂຫຕິ. ເຕນາຫ ‘‘ອປ຺ປຏິສນ຺ຘິຍ’’ນ຺ຕິ.

ທຸກ຺ຂສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໔. ໂລກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໔໔. ອຍເມຕ຺ຖ ວິເສໂສຕິ ‘‘ອຍໍ ໂລກສ຺ສາ’’ຕິ ສມຸທຍຕ຺ຖງ຺ຄມານໍ ວິເສສທສ຺ສນໍ. ເອຕ຺ຖ ຈຕຸຕ຺ຖສຸຕ຺ເຕ ຕຕິຍສຸຕ຺ຕໂຕ ວິເສໂສ.

ໂລກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໕. ຎາຕິກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໔໕. ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ຎາຕີນໍ ຄາໂມ ຎາຕິໂກຕິ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ອາຫ ‘‘ທ຺ວິນ຺ນໍ ຎາຕການໍ ຄາເມ’’ຕິ. ຄິຎ຺ຊກາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ອິຏ຺ຐກາ, ຄິຎ຺ຊກາຫິ ເອວ ກໂຕ ອາວສໂຖ ຄິຎ຺ຊກາວສໂຖ. ໂສ ກິຣ ອາວາໂສ ຍຖາ ສຸຘາປຣິກມ຺ເມນ ປໂຍຊນໍ ນຕ຺ຖິ, ເອວໍ ອິຏ຺ຐກາຫິ ເອວ ຈິນິຕ຺ວາ ຉາເທຕ຺ວາ ກໂຕ. ຕາທິສຎ຺ຫິ ຉທນໍ ສນ຺ຘາຍ ຠຄວຕາ ອິຏ຺ຐກາຉທນໍ ອນຸຎ຺ຎາຕໍ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ອິຏ຺ຐກາຫິ ກເຕ ມຫາປາສາເທ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ທ຺ວາຣພນ຺ຘກວາຏຜລກາທີນິ ປນ ທາຣຸມຍານິເຍວ. ປຣິຍາຍຕິ ອຕ຺ຕໂນ ຜລໍ ປຣິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ວຕ຺ຕຕີຕິ ປຣິຍາໂຍ, ກາຣຓນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ຘມ຺ມປຣິຍາຍນ຺ຕິ ຘມ຺ມກາຣຓ’’ນ຺ຕິ, ປຣິຍຕ຺ຕິຘມ຺ມຠູຕໍ ວິເສສາຘິຄມສ຺ສ ເຫຕຸນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຸເປຈ຺ຈ ສຸຍ຺ຍຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ອຸປສ຺ສຸຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ອຸປສ຺ສຸຕີຕິ ອຸປສ຺ສຸຕິຏ຺ຐານ’’ນ຺ຕິ. ອຕ຺ຕໂນ ກມ຺ມນ຺ຕິ ຍທຕ຺ຖໍ ຕຕ຺ຖ ຄໂຕ, ຕໍ ປຣິເວຓສມຊ຺ຊນກິຣິຍໍ. ປຫາຍາຕິ ອກຕ຺ວາ. ເອວໍ ມຫຕ຺ຖຎ຺ຫິ ວິມຸຕ຺ຕາຍຕນສີເສ ຐຕ຺ວາ ສຸຓນ຺ຕສ຺ສ ມຫໂຕ ອຕ຺ຖາຍ ສໍວຕ຺ຕຕິ. ເອກງ຺ຄຓໍ ອໂຫສີຕິ ສພ຺ພໍ ວິວຏໍ ອໂຫສິ. ຕີສຸ ຫິ ຠເວສຸ ສງ຺ຂາຣຄຕໍ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນວເສນ ມນສິກໂຣໂຕ ຠຄວໂຕ ກິຎ຺ຈິ ອເສເສຕ຺ວາ ສພ຺ພມ຺ປິ ຕໍ ຎາຓມຸເຂ ອາປາຖໍ ອຸປຄຈ຺ຉິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ຍາວຠວຄ຺ຄາ ເອກງ຺ຄຓໍ ອໂຫສີ’’ຕິ. ຕນ຺ຕິວເສນ ຕມຕ຺ຖໍ ວາຈາຍ ນິຈ຺ຉາເຣນ຺ໂຕ ‘‘ວຈສາ ສຊ຺ຌາຍໍ ກໂຣນ຺ໂຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ. ປຈ຺ຈຍປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນວເສນ ຈ ອຕ຺ຖໍ ອາຫຣິຕ຺ວາ ເຕສໍ ນິໂຣເຘນ ວິວຏ຺ຏສ຺ສ ອາຫຕຕ຺ຕາ ‘‘ຍຖານຸສນ຺ຘິນາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອທ຺ທສ ຎາຓຈກ຺ຂຸນາ.

ມນສາ ສຊ຺ຌາຍໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ‘‘ຕຸຓ຺ຫີຠູໂຕວ ປຄຸຓໍ ກໂຣນ຺ໂຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ. ປທານຸປທນ຺ຕິ ປທຎ຺ຈ ອນຸປທຎ຺ຈ. ປຸຣິມຎ຺ຫິ ປທໍ ນາມ, ຕທນນ຺ຕຣໍ ອນຸປທໍ. ຆເຏຕ຺ວາ ສມ຺ພນ຺ຘໍ ກຕ຺ວາ ອວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ. ປຣິຍາປຸຓາຕີຕິ ອຊ຺ຌຍຕິ. ອາຘາຣປ຺ປຕ຺ຕນ຺ຕິ ອາຘາຣໍ ຈິຕ຺ຕສນ຺ຕານປ຺ປຕ຺ຕໍ ອປ຺ປມຸຏ຺ຐໍ ຄຕຕ຺ຕາ ອາຘາຣປ຺ປຕ຺ຕໍ ນາມ. ກາຣຓນິສ຺ສິໂຕຕິ ໂລກຸຕ຺ຕຣຘມ຺ມສ຺ສ ກາຣຓສນ຺ນິສ຺ສິໂຕ. ອາທິພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໂກຕິ ອາທິພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ, ຕເທວ ອາທິພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍກໍ. ຘມ຺ມປຣິຍາຍາເປກ຺ຂາຍ ປຸລ຺ລິງ຺ຄນິທ຺ເທໂສ. ຕີສຸປິ ອິເມສູຕິ ຕຕິຍຈຕຸຕ຺ຖປຎ຺ຈເມສຸ ຕີສຸ ສຸຕ຺ເຕສຸ.

ຎາຕິກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໖. ອຎ຺ຎຕຣພ຺ຣາຫ຺ມຓສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໔໖. ນາມວເສນາຕິ ໂຄຕ຺ຕນາມວເສນ ຈ ກິຕ຺ຕິວເສນ ຈ ອປາກໂຏ, ຕສ຺ມາ ‘‘ຊາຕິວເສນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ອຎ຺ຎຕຣພ຺ຣາຫ຺ມຓສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໗. ຊາຓຸສ຺ໂສຓິສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໔໗. ເອວໍລທ຺ຘນາໂມຕິ ‘‘ຊາຓຸສ຺ໂສຓີ’’ຕິ ເອວໍລທ຺ຘນາໂມ ຣຎ຺ໂຎ ສນ຺ຕິກາ ອຘິຄຕນາໂມ.

ຊາຓຸສ຺ໂສຓິສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໘. ໂລກາຍຕິກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໔໘. ອາຍຕິໍ ຫິຕໍ ເຕນ ໂລໂກ ນ ຍຕຕິ ນ ອີຫຕີຕິ ໂລກາຍຕໍ. ນ ຫິ ຕໍ ລທ຺ຘິໍ ນິສ຺ສາຍ ສຕ຺ຕາ ປຸຎ຺ຎກິຣິຍາຍ ຈິຕ຺ຕມ຺ປິ ອຸປ຺ປາເທນ຺ຕິ, ກຸໂຕ ປໂຍໂຄ, ຕໍ ເອຕສ຺ສ ອຕ຺ຖິ, ຕຕ຺ຖ ວາ ນິຍຸຕ຺ໂຕຕິ ໂລກາຍຕິໂກ. ປຐມສທ຺ໂທ ອາທິອຕ຺ຖວາຈກຕ຺ຕາ ເຊຏ຺ຐເວວຈໂນຕິ ອາຫ ‘‘ປຐມໍ ໂລກາຍຕ’’ນ຺ຕິ. ສາຘາຣຓວຈໂນປິ ໂລກສທ຺ໂທ ວິສິຏ຺ຐວິສໂຍ ອິຘາຘິປ຺ເປໂຕຕິ ອາຫ ‘‘ພາລປຸຖຸຊ຺ຊນໂລກສ຺ສາ’’ຕິ. ອິຕ຺ຕຣຠາເວນ ລກຸຓ຺ຑກຠາເວນ ຕສ຺ສ ວິປຸລາທິຠາເວນ ພາລານໍ ອຸປຏ຺ຐານມຕ຺ຕນ຺ຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ອາຍຕໍ ມຫນ຺ຕ’’ນ຺ຕິອາທິມາຫ. ປຣິຕ຺ຕນ຺ຕິ ຂຸທ຺ທກໍ. ເອກສຠາວນ຺ຕິ ເອກໍ ສຠາວໍ. ອວິປຣິຓາມຘມ຺ມຕາຍາຕິ ອາຫ ‘‘ນິຈ຺ຈສຠາວເມວາຕິ ປຸຈ຺ຉຕີ’’ຕິ. ປຸຣິມສຠາເວນ ນານາສຠາວນ຺ຕິ ປຸຣິມສຠາວໂຕ ຠິນ຺ນສຠາວໍ. ປຈ຺ຉາ ນ ໂຫຕີຕິ ປຈ຺ຉາ ກິຎ຺ຈິ ນ ໂຫຕິ ສພ຺ພໂສ ສມຸຈ຺ຉິຊ຺ຊນໂຕ. ເຕນາຫ ‘‘ອຸຈ຺ເຉທໍ ສນ຺ຘາຍ ປຸຈ຺ຉຕີ’’ຕິ. ເອກຕ຺ຕນ຺ຕິ ສພ຺ພກາລໍ ອຕ຺ຕສມ຺ຠວໍ. ຕຖາ ເຈວ ຄຫເຓນ ທ຺ເວປິ ວາທາ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິໂຍ ໂຫນ຺ຕິ. ນຕ຺ຖິ ນ ໂຫຕິ. ປຸຖຸຕ຺ຕໍ ນານາສຠາວໍ, ເອກຣູປໍ ນ ໂຫຕີຕິ ວາ ຄຫເຓນ ທ຺ເວປິ ວາທາ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິໂຍຕິ.

ໂລກາຍຕິກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໙. ອຣິຍສາວກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໔໙. ສໍສຍຸປ຺ປຕ຺ຕິ ອາກາຣທສ຺ສນນ຺ຕິ ‘‘ກສ຺ມິໍ ສຕິ ກິໍ ໂຫຕີ’’ຕິ ກາຣຓສ຺ສ ຜລສ຺ສ ຈ ປຈ຺ຈາມສເນນ ວິນາ ເກວລໍ ອິທປ຺ປຈ຺ຈຍຕາຍ ສໍສຍສ຺ສ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນາກາຣທສ຺ສນໍ. ສມຸທຍຕິ ສມຸເທຕີຕິ ອຕ຺ໂຖຕິ ອາຫ ‘‘ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’’ຕິ.

ອຣິຍສາວກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໑໐. ທຸຕິຍອຣິຍສາວກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໕໐. ທ຺ເວປິ ນຍາ ເອກໂຕ ວຸຕ຺ຕາຕິ ອິທໍ ‘‘ວິຎ຺ຎາເຓ ສຕິ ນາມຣູປໍ ໂຫຕີ’’ຕິອາທິນາ ນວເມ ວຸຕ຺ຕສ຺ສ ນຍສ຺ສ ‘‘ອວິຊ຺ຊາຍ ສຕິ ສງ຺ຂາຣາ ໂຫນ຺ຕີ’’ຕິອາທິນາ ທສເມ ວຸຕ຺ຕນເຍ ອນ຺ໂຕຄຘຕ຺ຕາ. ນານຕ຺ຕນ຺ຕິ ປຸຣິມໂຕ ນວມໂຕ ທສມສ຺ສ ນານຕ຺ຕໍ.

ທຸຕິຍອຣິຍສາວກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ຄຫປຕິວຄ຺ຄວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.