໙. ສຸນ຺ທຣິກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໙໕. ອາເນຕ຺ວາ ຫຸນິຕພ຺ພໂຕ ອາຫຸຕິ. ສປ຺ປິມຘຸປາຍສາທີຫິ ອຄ຺ຄິໍ ຊຸໂຫຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ອຄ຺ຄິຫຸຕ຺ຕໍ, ສາຘິຏ຺ຐານໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ເຕນາຫ ‘‘ອຄ຺ຍາຍຕນ’’ນ຺ຕິອາທິ. ສຸວິໂສຘິໂຕ ຈສ຺ສາຕິ ນິຫີນຊາຕິການໍ ອເນນ ສຸຏ຺ຐຸ ວິໂສຘິໂຕ ຈ ຠເວຍ຺ຍ. ‘‘ເມ’’ຕິ ປທໍ ອາເນຕ຺ວາ ສມ຺ພນ຺ໂຘ.

ອຜລໍ ກໂຣຕີຕິ ອິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຍາວ ເທມີຕິ ປທໍ. ຕາວ ອນນ຺ຕຣສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາຍ ອາຄຕສທິສເມວາຕິ ເປຍ຺ຍາລວເສນ ຐເປສິ, ນ ສປ຺ປິສງ຺ຂາຣຏ຺ຐປນໍ. ຫິມປາຕສ຺ສ ຈ ສີຕວາຕສ຺ສ ຈ ປຏິພາຫນຕ຺ຖນ຺ຕິ ອກາຣຓເມຕນ຺ຕິ ຕໍ ອນາທິຍິຕ຺ວາ ອຎ຺ຎເມວ ສຸກາຣຓໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ປຏິພໂລວາ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສຎ຺ຊານິຕ຺ວາຕິ ‘‘ນາຍໍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ’’ຕິ ສຎ຺ຊານິຕ຺ວາ.

ນີຈເກສນ຺ຕນ຺ຕິ ຣສ຺ສເກສນ຺ຕໍ. ພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ສຸທ຺ຘິອຕ຺ຖາ ສິຂາຕິ ອາຫ ‘‘ປວຕ຺ຕມຕ຺ຕມ຺ປິ, ສິຂໍ ອທິສ຺ວາ’’ຕິ, ‘‘ປຣມຫໍສປຣິກ຺ຂາທິນາ’’ຕິ ເກຈິ.

ອກາຣຓໍ ທກ຺ຂິເຓຍ຺ຍຠາວສ຺ສ ຊາຕິ ອທກ຺ຂິເຓຍ຺ຍຠາວເຫຕູນໍ ປາປຘມ຺ມານໍ ອປຏິກ຺ເຂປຠາວໂຕ. ເອຕນ຺ຕິ ສີລາທິເຠທໍ ຈຣຓໍ. ທກ຺ຂິເຓຍ຺ຍຠາວສ຺ສ ກາຣຓໍ ອທກ຺ຂິເຓຍ຺ຍຠາວກາຣກປາປຘມ຺ມານໍ ຕທງ຺ຄາທິວເສນ ປຊຫນໂຕ. ອສ຺ສາຕິ ພ຺ຣາຫ຺ມຓສ຺ສ. ຕມຕ຺ຖນ຺ຕິ ຕໍ ທກ຺ຂິເຓຍ຺ຍຠາວສ຺ສ ກາຣຓຕາສງ຺ຂາຕມຕ຺ຖໍ ອຸປມາຍ ວິຠາເວນ຺ໂຕ. ສາລາທິກຏ຺ຐາ ຊາໂຕວາຕິ ສາລາທິວິສຸທ຺ຘກຏ຺ຐາວ ຊາໂຕ. ສາປານໂທຓິອາທິອວິສຸທ຺ຘກຏ຺ຐາ ຊາໂຕ ອຄ຺ຄິກິຈ຺ຈໍ ນ ຈ ນ ກໂຣຕິ. ເອວນ຺ຕິ ຍຖາ ອຄ຺ຄິ ຍໂຕ ກຸໂຕຈິ ຊາໂຕປິ ອຄ຺ຄິກິຈ຺ຈໍ ກໂຣຕິເຍວ, ເອວໍ ຈຓ຺ຑາລກຸລາທີສຸ ຊາໂຕປິ ທກ຺ຂິເຓຍ຺ໂຍ ນ ນ ໂຫຕິ ຄຸຓສມ຺ປທາວເສນ ອຣິຍານໍ ວໍເສ ປຊາຕຕ຺ຕາຕິ ອາຫ ‘‘ຄຸຓສມ຺ປຕ຺ຕິຍາ ຊາຕິມາ’’ຕິ. ຘິຕິຍາ ຄຸຓສມ຺ປຕ຺ຕິຍາ ປມຸຂຠາວໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ໂສ ຫີ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ຘິຕິຍາຕິ ວີຣິເຍນ. ຕຎ຺ຫິ ອນຸປ຺ປນ຺ນານໍ ກຸສລຘມ຺ມານໍ ອຸປ຺ປາທນປຣິພ຺ຣູຫເນຫິ ເຕ ຘາເຣຕິ. ຫິຣິຍາ ໂທເສ ນິເສເຘຕິ, ສມ຺ມເທວ ປາປານໍ ຊິຄຸຈ຺ຉເນ ສຕິ ເຕສໍ ປວຕ຺ຕິຍາ ອວສໂຣ ເອວ ນຕ຺ຖິ. ໂມນຘມ຺ເມນ ຎາຓສງ຺ຂາເຕນ ໂອຕ຺ຕປ຺ປຘມ຺ເມນ. ກາຣຓາກາຣຓຊານນໂກຕິ ເຕສໍ ເຕສໍ ຘມ຺ມານໍ ຍຖາຠູຕໍ ຐານໍ, ປາປຘມ຺ມານໍ ວາ ວິປ຺ປກາຣສຠາວຏ຺ຐານໍ ຊານນໂກ.

ປຣມຕ຺ຖສຈ຺ເຈນ ນິພ຺ພາເນນ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈຍຠູເຕນ ອຣິຍມຄ຺ເຄນ ທນ຺ໂຕ. ອິນ຺ທ຺ຣິຍທເມນາຕິ ຕໂຕ ເອວ ອຣິເຍນ ອິນ຺ທ຺ຣິຍສໍວເຣນ ອຸປຄໂຕ. ວິທນ຺ຕິ ເຕຫິ ສຈ຺ຈານີຕິ ເວທາ. ມຄ຺ຄເວທານໍ ອນ຺ຕນ຺ຕິ ອຣິຍຜລໍ. ກິເລສານໍ ອນ຺ຕນ຺ຕິ ເຕສໍ ອນຸປ຺ປາທນິໂຣຘຏ຺ຐານໍ. ຍຎ຺ໂຎຕິ ອຄ຺ຄຜລໍ. ນິຣຕ຺ຖກນ຺ຕິ ອຜລໍ ເຕສໍ ອນາຄມນໂຕ, ອາຄຕານມ຺ປິ ອຄ຺ຄທກ຺ຂິເຓຍ຺ຍາຠາວໂຕ. ຊຸຫຕິ ເທຕິ.

ສຸຍິຏ຺ຐນ຺ຕິ ສຸທານໍ ອຄ຺ຄທກ຺ຂິເຓຍ຺ຍລາເຠນ. ສຸຫຸຕນ຺ຕິ ຕສ຺ເສວ ເວວຈນໍ. ອຖ ວາ ສຸຍິຏ຺ຐນ຺ຕິ ສຸຏ຺ຐຸ ສມ຺ມເທວ ຍິຏ຺ຐໍ ສາເຣ ອຸປນີຕໍ ມມ ອິທໍ ເທຍ຺ຍວຕ຺ຖຸ. ສຸຫຸຕນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ເອເສວ ນໂຍ.

ອຸປຫຏມຕ຺ເຕຕິ ພ຺ຣາຫ຺ມເຓນ ‘‘ຠຸຎ຺ຊຕຸ ຠວ’’ນ຺ຕິ ອຸປນີຕມຕ຺ເຕ. ນິພ຺ພຕ຺ຕິໂຕຊເມວາຕິ ສວຕ຺ຖຸກໍ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ວຕ຺ຖຸໂຕ ວິເວຈິຕໂອຊເມວ. ເຕນ ຕໍ ສຸຂຸມຕ຺ຕໍ ຄຕນ຺ຕິ ຕໍ ຫພ຺ຍເສສໍ ສພ຺ພໂສ ສຸຂຸມຠາວໍ ຄຕນ຺ຕິ ໂອຊາຍ ອໂນຬາຣິກຕາຍ ປຸຣິມາກາເຣເນວ ປຎ຺ຎາຍມານຕໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ປນ ໂອຊາຍ ເອວ ເກວລາຍ ຄຫຓໍ ສນ຺ຘາຍ. ສາ ຫິ ອວິນິພ຺ໂຠຄວຸຕ຺ຕິຕາຍ ວິສຸໍ ຄຓ຺ຫິຕຸໍ ນ ສກ຺ກາ, ຕສ຺ມາ ເທວຕາຫິປິ ສວຕ຺ຖຸກາ ຄຍ຺ຫຕິ. ມນຸສ຺ສານໍ ວຕ຺ຖູຕິ ກຣຊກາຍມາຫ. ໂອຬາຣິກວຕ຺ຖຸຕາຍ ເທວານໍ ວິຍ ຄຫຓີ ນ ຕິກ຺ຂາຕິ ທິພ຺ໂພຊສມ຺ມິສ຺ສຕາຍ ສມ຺ມາ ປຣິຓາມໍ ນ ຄຈ຺ຉຕິ. ສຸຂຸມາປິ ສມານາ ທິພ຺ໂພຊາ ເຕນ ປາຍເສນ ມິສ຺ສິຕາ ໂອຬາຣິກສມ຺ມິສ຺ສຕາຍ ສຸຂຸມວຕ຺ຖຸການໍ ເທວານໍ ສຸຂທາ ນ ໂຫຕີຕິ ອິມມຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສຕິ ‘‘ໂຄຍູເສ ປນາ’’ຕິອາທິນາ. ປຣິໂຠຄວຕ຺ຖຸໂນ ໂອຬາຣິກຕາຍ ວາ ເທວານໍ ທຸກ຺ກຣໍ ສມ຺ມາ ປຣິຓາເມຕຸໍ, ທິພ຺ໂພຊາຍ ຄຣຸຕຣຠາເວນ ມນຸສ຺ສານໍ. ເຕນາຫ ຠຄວາ ‘‘ນ ຂ຺ວາຫ’’ນ຺ຕິອາທິ. ສມາປຕ຺ຕິຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐິຕາ ເຕໂຊຘາຕຸ ຌານານຸຠາວສນ຺ເຕຊິຕາ ຕິກ຺ຂຕຣາ ໂຫຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ອຏ຺ຐ…ເປ… ປຣິຓາເມຍ຺ຍາ’’ຕິ. ຠຄວໂຕ ປນ ສຸທ຺ເຘເນວ ປຣິຓມຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ປາກຕິເກເນວາ’’ຕິ, ຌານານຸຠາວປ຺ປຕ຺ເຕນ ຌາເນນ ວິນາ ສຠາວສິທ຺ເຘເນວ.

‘‘ອປ຺ປຫຣິເຕ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ອປ຺ປ-ສທ຺ໂທ ‘‘ອປ຺ປິຈ຺ໂຉ’’ຕິອາທີສຸ ວິຍ ອຠາວຕ຺ໂຖຕິ ອາຫ ‘‘ອປ຺ປຫຣິເຕຕິ ອຫຣິເຕ’’ຕິ. ປາຕິສເຕປິ ປາຍເສ. ນ ອາລຸຬຕີຕິ ນ ອາວິລໍ ໂຫຕິ. ອນາຄນ຺ຕາວ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ ‘‘ອຕ຺ຕນາປິ ນ ປຣິຠຸຎ຺ຊິ, ອຎ຺ເຎສໍ ນ ທາເປສິ, ເກວລໍ ປາຍສໍ ນາເສສີ’’ຕິ ໂທມນສ຺ສປ຺ປຕ຺ໂຕ.

ທາຣຸ ສມາທຫາໂນຕິ ທາຣຸຫຣິທ຺ທິ ທາຣຸສ຺ມິໍ ຕສ຺ສ ທຫນ຺ໂຕ. ຍທີຕິອາທິ ທາຣຸຌາປນສ຺ສ ພຫິທ຺ຘຠາວສາຘນໍ ອສຸທ຺ຘເຫຕູນໍ ປຏິປກ຺ຂາຠາວໂຕ ຕສ຺ສ. ຂນ຺ຘາທີສຸ ກຸສລາຕິ ເຕສຸ ສຠາວໂຕ ສມຸທຍໂຕ ອຕ຺ຖງ຺ຄມໂຕ ອສ຺ສາທໂຕ ອາທີນວໂຕ ນິສ຺ສຣຓໂຕ ຊານນໂຕ ເຉກາ ປຓ຺ຑິຕາ. ຎາຓໂຊຕິນ຺ຕິ ຎາຓມຍໍ ໂຊຕິໍ. ຊາເລມີຕິ ປຊ຺ຊລິຕໍ ກໂຣມິ. ນິຈ຺ຈໍ ປຊ຺ຊລິຕຄ຺ຄິ ສພ຺ພຕ຺ຖກເມວ ວິຄຕສມ຺ໂມຫນ຺ຘກາຣຕາຍ ເອໂກຠາສຠາວໂຕ. ສພ຺ພໂສ ວິກ຺ເຂປາຠາວໂຕ ນິຈ຺ຈສມາຫິຕຕ຺ໂຕ. ເອວໍ ວທຕີຕິ ຈຣິຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ ຄເຫຕ຺ວາ ຈຣາມີຕິ ເອວໍ ວຕ຺ຕມານໍ ວິຍ ວທຕິ ອາສນ຺ນຕໍ ຫທເຍ ຐເປຕ຺ວາ.

ຂາຣິຠາໂຣຕິ ຂາຣິຠາຣສທິໂສ. ເຕນາຫ ‘‘ຍຖາ’’ຕິອາທິ. ຂນ຺ເຘນ ວຍ຺ຫມາໂນຕິ ກາເຊ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຂນ຺ເຘນ ວຍ຺ຫມາໂນ. ປຖວິຍາ ສທ຺ຘິໍ ຜຸເສຕິ ຠາຣສ຺ສ ຄຣຸກຠາເວນ ກາຊສ຺ສ ປຣິຓມເນນ. ມາເນນ ອຕ຺ຕໂນ ຊາຕິອາທີນິ ປຄ຺ຄຓ຺ຫໂຕ ອຎ຺ຎສ຺ສ ຕານິ ນ ສຫຕີຕິ ອາຫ – ‘‘ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ອິສ຺ສໍ ອຸປ຺ປາເທນ຺ໂຕ’’ຕິ, ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ຊາຕິອາທິມານວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ຄຣຸຕຣຄ຺ຄຫເຓນ ສໍສີເທຍ຺ຍາຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ໂກໂຘ ຘູໂມຕິ ຍຖາປິ ຠາສຸໂຣ ອຄ຺ຄິ ຘູເມນ ອຸປກ຺ກິລິຏ຺ໂຐ, ເອວໍ ໂກເຘນ ອຸປກ຺ກິລິຏ຺ໂຐ. ຎາຓຄ຺ຄີຕິ ຕສ຺ສ ໂກໂຘ ຘູໂມ. ມຸສາວາໂທວ ໂມສວຊ຺ຊໍ. ຍຖາ ຎາເຓ ສຕິ ມຸສາວາໂທ ນຕ຺ຖິ, ເອວໍ ມຸສາວາເທ ສຕິ ຎາຓມ຺ປີຕິ ເຕນ ຕໍ ນິໂຣຘິຕໍ ວິຍ ໂຫຕີຕິ ອາຫ – ‘‘ມຸສາວາເທນ ປຏິຈ຺ຉນ຺ນໍ ຎາຓ’’ນ຺ຕິ. ຍຖາ ສຸຊາຍ ວິນາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ຍາໂຄ ນ ອິຊ຺ຌຕິ, ເອວໍ ປຫູຕຊິວ຺ຫາຍ ວິນາ ສຕ຺ຖຸ ຘມ຺ມຍາໂຄ ນ ອິຊ຺ຌຕີຕິ ຊິວ຺ຫາ ສຸຊາປຣິຍາຍາ ວຸຕ຺ຕາ. ໂຊຕິ ຐິຍຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ໂຊຕິຏ຺ຐານໍ ເວທິ, ຍໍ ອຄ຺ຄິກຸຓ຺ຑໍ. ສຕ຺ຕານໍ ຫທຍໍ ໂຊຕິຏ຺ຐານໍ ຎາຓຄ຺ຄິໂນ ຕຕ຺ຖ ສມຸຊ຺ຊລນໂຕ. ອຕ຺ຕາຕິ ຈິຕ຺ຕໍ ‘‘ອາຫິໂຕ ອຫໍ ມາໂນ ເອຕ຺ຖາ’’ຕິ ກຕ຺ວາ.

ຘມ຺ໂມ ຣຫໂທຕິ ອສ຺ສທ຺ຘິຍາທິອາລສິຍາຠາວໂຕ ກິເລສມລປກ຺ຂາລນໂຕ ປຣມຄ຺ຄິນິພ຺ພຸຕາວຫນໂຕ ອຣິຍມຄ຺ຄຘມ຺ໂມ ອນາວິໂລ ຣຫໂທ. ເຫຏ຺ຐຸປຣິຍວາລຸກາຕິ ວິປຣິວຕ຺ຕິຕວາລຸກາ ຫຸຕ຺ວາ. ອາລຸຬາຕິ ອາກຸລຊາຕາ. ປຓ຺ຑິຕານໍ ປສຕ຺ໂຖຕິ ປຓ຺ຑິຕານໍ ປຸຣໂຕ ເສຏ຺ໂຐ. ເສຏ຺ຐຠາເວນ ສນ຺ໂຕ ປາສໍໂສ ຫຸຕ຺ວາ ກິເລເສ ຠິນ຺ທຕິ ສມຸຈ຺ຉິນ຺ທຕີຕິ ສພ຺ຠີຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເຕນາຫ ‘‘ອຸຕ຺ຕມຏ຺ເຐນາ’’ຕິ. ຕຖາ ຈາຫ ຠຄວາ ‘‘ມຄ຺ຄານຏ຺ຐງ຺ຄິໂກ ເສຏ຺ໂຐ’’ຕິ (ຘ. ປ. ໒໗໓).

ວຈີສຈ຺ຈນ຺ຕິ ອິມິນາ ‘‘ຈຕຸຣງ຺ຄສມນ຺ນາຄຕາ ວາຈາ ສຸປຣິສຸທ຺ຘາ ໂຫຕີ’’ຕິ ສມ຺ມາວາຈໍ ທສ຺ເສຕິ. ສຈ຺ຈສໍຍມປເທຫິ ທສ຺ສິຕາ ມຄ຺ຄຘມ຺ມາ ອິຘ ‘‘ຘມ຺ໂມ’’ຕິ ອຘິປ຺ເປຕາຕິ ອາຫ – ‘‘ຘມ຺ໂມຕິ ອິມິນາ…ເປ… ທສ຺ເສຕີ’’ຕິ. ມຄ຺ຄສຈ຺ຈໍ ຄຫິຕໍ ອນນ຺ຕຣຄາຖາຍ ອເນເກຫິ ວິເສເສຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ອຕ຺ຖໂຕຕິ ປຸພ຺ພງ຺ຄມຕ຺ຕາທິອຕ຺ຖໂຕ. ຕາຍ ຫິ ສກິຈ຺ຈໍ ກໂຣນ຺ຕິຍາ ອິຕເຣ ສພ຺ເພປິ ຕທນຸວຕ຺ຕິກາ ໂຫນ຺ຕິ. ຕຄ຺ຄຕິກຕ຺ຕາຕິ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິຍາ ອຸປກາຣກຠາເວນ ຕາຍ ສມານຄຕິກຕ຺ຕາ. ອາຣມ຺ມຓຎ຺ຫິ ວິຕກ຺ເກນາຫຏໍ ປຎ຺ຎາ ວິຈິນິຕຸໍ ສກ຺ໂກຕິ. ຕຖາ ຫິ ໂສ ປຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ເຘນ ສງ຺ຄຫໍ ຄໂຕ. ຘມ຺ໂມຕິ ສຠາວໂຕ ສມາຘິ ຄຫິໂຕ, ອິຕເຣ ທ຺ເວ ຕທຸປກາຣຕ຺ຕາ. ຕຖາ ຫິ ‘‘ເອວໍຘມ຺ມາ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ’’ຕິອາທີສຸ (ທີ. ນິ. ໒.໑໓; ມ. ນິ. ໓.໑໙໗; ສໍ. ນິ. ໕.໓໗໘) ສມາຘິ ‘‘ຘມ຺ໂມ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ. ປຣມຕ຺ຖສຈ຺ຈໍ ຄຫິຕໍ ສພ຺ເພສໍ ເສຏ຺ຐຠາວໂຕ. ຍຖາຫ – ‘‘ຍາວຕາ, ຠິກ຺ຂເວ, ຘມ຺ມາ ສງ຺ຂຕາ ວາ ອສງ຺ຂຕາ ວາ, ວິຣາໂຄ ເຕສໍ ອຄ຺ຄມກ຺ຂາຍຕີ’’ຕິ (ອິຕິວຸ. ໙໐; ອ. ນິ. ໔.໓໔). ອຕ຺ຖໂຕຕິ ຕໂຕ ເອວ ປຣມຕ຺ຖໂຕ, ອນນ຺ຕຣໍ ວຸຈ຺ຈມານານໍ ວາ ມຄ຺ຄຘມ຺ມານໍ ອາຣມ຺ມຓຠາວໂຕ. ປຎ຺ຈງ຺ຄານິ ຄຫິຕານິ ຕາສໍ ມຄ຺ຄຠາວໂຕ. ຕີຓິ ອງ຺ຄານິ. ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ ນາມາຕິ ເອຕໍ ນິພ຺ພານຄາມິ ອຸຕ຺ຕມຏ຺ເຐນ ມຄ຺ຄພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ ນາມ. ມຊ຺ເຌ ສິຕາຕິ ລີນຸທ຺ຘຈ຺ຈາທິອນ຺ຕທ຺ວຍວິວຊ຺ຊເນນ ມຊ຺ເຌ ມຊ຺ຌິມປຏິປທາຠາວນໍ ນິສ຺ສິຕາ. ສສ຺ສຕຸຈ຺ເຉທຄ຺ຄຫຓໍ ເຫຕ຺ຖ ປຘານຕາຍ ນິທສ຺ສນມຕ຺ຕໍ. ເສຏ຺ຐປ຺ປຕ຺ຕີຕິ ເສຏ຺ຐຠາວປ຺ປຕ຺ຕິ. ຕ-ກາໂຣ ປທສນ຺ຘິກໂຣຕິ ‘‘ສ ອຸຊຸຠູເຕສູ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ເພ ມຊ຺ເຌ ຕ-ກາໂຣ ປທສນ຺ຘິກໂຣ, ‘‘ສ ທຸຊ຺ຊຸຠູເຕສູຕິ ເກຈິ ປຐນ຺ຕິ, ເຕສໍ ທ-ກາໂຣ ປທສນ຺ຘິກໂຣ. ສ-ອິຕິ ສຸນ຺ທຣິໂກ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ກຕ຺ວາ ອາຫ ‘‘ສ ຕ຺ວ’’ນ຺ຕິ, ໂສ ຕ຺ວນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຘມ຺ໂມ ສາຣິໂຍ ປຣິຘານຠູຕາ ອລງ຺ກາຣາ ເອຕສ຺ສາຕິ ຘມ຺ມສາຣີ. ອຖ ວາ ຘມ຺ເມຫິ ສາຣິຕວາຕິ ຘມ຺ມສາຣີ, ເຕຫິ ສາເຣຕ຺ວາ ຐິຕວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຕນາຫ ‘‘ກຸສລຘມ຺ເມຫີ’’ຕິອາທິ.

ສຸນ຺ທຣິກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.