໒. ຄາຣວສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໗໓. ອຍໍ ວິຕກ຺ໂກຕິ ອຍໍ ‘‘ກິນ຺ຕາຫໍ ວິຫເຣຍ຺ຍ’’ນ຺ຕິ ເອວໍ ປວຕ຺ຕິຕວິຕກ຺ໂກ. ອຎ຺ຎສ຺ມິນ຺ຕິ ປຣສ຺ມິໍ. ອຕ຺ຕາ ນ ໂຫຕີຕິ ຫິ ອຎ຺ໂຎ, ປໂຣ. ໂສ ປເນຕ຺ຖ ນ ໂຍ ໂກຈິ ອຘິປ຺ເປໂຕ, ອຖ ໂຂ ຄຣຸຏ຺ຐານີໂຍ. ເຕນາຫ ‘‘ກຎ຺ຈິ ຄຣຸຏ຺ຐາເນ ອຏ຺ຐເປຕ຺ວາ’’ຕິ. ປຕິສ຺ສວຕິ ຄຣຸໂນ ‘‘ອາມາ’’ຕິ ສມ຺ປຏິຈ຺ຉຕີຕິ ປຕິສ຺ໂສ, ນ ປຕິສ຺ໂສຕິ ອປ຺ປຕິສ຺ໂສ. ປຕິສ຺ສຍຣຫິໂຕ ຄຣຸປສ຺ສຍຣຫິໂຕຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ສເທວເກຕິ ອວຍເວນ ວິຄ຺ຄໂຫ ສມຸທາໂຍ ສມາສຕ຺ໂຖ. ສເທວກຄ຺ຄຫເຓນ ປຎ຺ຈກາມາວຈຣເທວຄ຺ຄຫຓໍ ປາຣິເສສຎາເຍນ ອິຕເຣສໍ ປທນ຺ຕເຣຫິ ສງ຺ຄຫິຕຕ຺ຕາ, ສມາຣກຄ຺ຄຫເຓນ ຉຏ຺ຐກາມາວຈຣເທວຄ຺ຄຫຓໍ ປຈ຺ຈາສຕ຺ຕິຎາເຍນ. ຕຕ຺ຖ ຫິ ມາໂຣ ຊາໂຕ ຕນ຺ນິວາສີ ຈ ໂຫຕິ. ສພ຺ຣຫ຺ມກວຈເນນ ພ຺ຣຫ຺ມກາຍິກາທິພ຺ຣຫ຺ມຄ຺ຄຫຓໍ ປຈ຺ຈາສຕ຺ຕິຎາເຍເນວ. ‘‘ສສ຺ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓິຍາ ປຊາຍາ’’ຕິ ສາສນສ຺ສ ປຈ຺ຈຕ຺ຖິກສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓຄ຺ຄຫຓໍ. ນິທສ຺ສນມຕ຺ຕຎ຺ເຈຕໍ ອປຈ຺ຈຕ຺ຖິການໍ ອສມິຕປາປານໍ ອພາຫິຕປາປານຎ຺ຈ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ເຕເນວ ວຈເນນ ຄຫິຕຕ຺ຕາ. ກາມໍ ‘‘ສເທວເກ’’ຕິອາທິວິເສສນານໍ ວເສນ ສຕ຺ຕວິສໂຍ ໂລກສທ຺ໂທຕິ ວິຎ຺ຎາຍຕິ ຕຸລ຺ຍໂຍຄວິສຍຕ຺ຕາ ເຕສໍ. ‘‘ສໂລມໂກ ສປກ຺ຂໂກ’’ຕິອາທີສຸ ປນ ອຕຸລ຺ຍໂຍເຄປິ ອຍໍ ສມາໂສ ລພ຺ຠຕີຕິ ພ຺ຍຠິຈາຣທສ຺ສນໂຕ ປຊາຄຫຓນ຺ຕິ ປຊາວຈເນນ ສຕ຺ຕໂລກຄ຺ຄຫຓໍ. ເທວຠາວສາມຎ຺ເຎນ ມາຣພ຺ຣຫ຺ເມສຸ ຄຫິເຕສຸປິ ອິຕເຣຫິ ເຕສໍ ລພ຺ຠມານວິເສສທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວິສຸໍ ຄຫຓນ຺ຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ມາໂຣ ນາມາ’’ຕິອາທິມາຫ. ມາໂຣ ພ຺ຣຫ຺ມານມ຺ປິ ວິຈກ຺ຂຸກມ຺ມາຍ ປໂຫຕີຕິ ອາຫ ‘‘ສພ຺ເພສ’’ນ຺ຕິ. ອຸປຣີຕິ ອຸປຣິຠາເວ. ພ຺ຣຫ຺ມາຕິ ທສສຫສ຺ສິພ຺ຣຫ຺ມານໍ ສນ຺ຘາຍາຫ. ຕຖາ ຈາຫ ‘‘ທສຫິ ອງ຺ຄຸລີຫີ’’ຕິອາທິ. ອິຘ ທີຆນິກາຍາທໂຍ ວິຍ ພາຫິຣການມ຺ປິ ຄນ຺ຖນິກາໂຍ ລພ຺ຠຕີຕິ ອາຫ ‘‘ເອກນິກາຍາທິວເສນາ’’ຕິ.

ວຕ຺ຖຸວິຊ຺ຊາທີຕິ ອາທິ-ສທ຺ເທນ ວິຊ຺ຊາຏ຺ຐານານິ ສງ຺ຄຫິຕານິ. ຍຖາສກໍ ກມ຺ມກິເລເສຫິ ປຊາຕຕ຺ຕາ ນິພ຺ພຕ຺ຕຕ຺ຕາ ປຊາ, ສຕ຺ຕນິກາໂຍ. ຕສ຺ສາ ປຊາຍ. ສເທວມນຸສ຺ສາຍາຕິ ວາ ອິມິນາ ສມ຺ມຸຕິເທວຄ຺ຄຫຓໍ ຕທວສິຏ຺ຐມນຸສ຺ສໂລກຄ຺ຄຫຓຎ຺ຈ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ເອວໍ ຠາຄໂສ ໂລກໍ ຄເຫຕ຺ວາ ໂຍຊນໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອິທານິ ອຠາຄໂສ ໂລກໍ ຄເຫຕ຺ວາ ໂຍຊນໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ອປິເຈຕ຺ຖາ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ໂລກວເສນ ວຸຕ຺ຕານິ ‘‘ໂລກີຍນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ກມ຺ມກມ຺ມຜລານີ’’ຕິ ກຕ຺ວາ, ປຊາວເສນ ‘‘ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍຫິ ປຊາຍຕີ’’ຕິ ກຕ຺ວາ. ສີລສມ຺ປນ຺ນຕຣນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ປຣິປຸຓ຺ຓສມ຺ປນ຺ນຕາ ອຘິປ຺ເປຕາ ‘‘ສມ຺ປນ຺ນໍ ສາລິເກທາຣ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ (ຊາ. ໑.໑໔.໑) ວິຍ. ເຕນາຫ ‘‘ອຘິກຕຣນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ’’ຕິ. ປຣິປຸຓ຺ຓມ຺ປິ ‘‘ອຘິກຕຣ’’ນ຺ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ພຕມຣຫຕິ. ເສເສສູຕິ ‘‘ສມາຘິສມ຺ປນ຺ນຕຣ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ.

ກາຣຓນ຺ຕິອາທີສຸ ກາຣຓນ຺ຕິ ຍຸຕ຺ຕິໍ. ອຕ຺ຖນ຺ຕິ ອວິປຣີຕຕ຺ຖໍ. ວຸຑ຺ຒິນ຺ຕິ ອຠິວຸຑ຺ຒິນິມິຕ຺ຕໍ.

ອິມິນາ ວຈເນນາຕິ ອິມສ຺ມິໍ ສຸຕ຺ເຕ ອນນ຺ຕຣໍ ວຸຕ຺ຕວຈເນນ. ນ ເກວລໍ ອິມິນາວ, ສຸຕ຺ຕນ຺ຕຣມ຺ປິ ອາເນຕ຺ວາ ປຏິພາຫິຕພ຺ໂພຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ນ ເມ ອາຈຣິໂຍ ອຕ຺ຖີ’’ຕິອາທິມາຫ. ເອຕ຺ຖ ຍໍ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ, ຕໍ ສຸມງ຺ຄລວິລາສິນິຍາ ທີຆນິກາຍຏ຺ຐກຖາຍ (ທີ. ນິ. ອຏ຺ຐ. ໓.໑໖໒) ວຸຕ຺ຕເມວ. ສຣນ຺ຕິ ກຣເຓ ເອຕໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕວຈນນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ສຣນ຺ເຕນາ’’ຕິ, ສຣນ຺ຕິ ວາ ສຣຓເຫຕູຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ຄາຣວສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.