໖. ມຫາຘມ຺ມສມາທານສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໔໗໓. ເອວໍ ອິທານິ ວຸຈ຺ຈມານາກາໂຣ ກາໂມ ກາມນໍ ອິຈ຺ຉາ ເອເຕສນ຺ຕິ ເອວໍກາມາ. ເອວໍ ຉນ຺ໂທ ຉນ຺ທນໍ ໂຣຈນໍ ອຊ຺ຌາສໂຍ ເອເຕສນ຺ຕິ ເອວໍຉນ຺ທາ. ອຠິມຸຂໍ, ອຠິນິວິສ຺ສ ວາ ປກາເຣຫິ ເອຕິ ອຸປຄຈ຺ຉຕີຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ, ລທ຺ຘິ. ສາ ຫິ ລທ຺ຘພ຺ພວຕ຺ຖຸໍ ອຠິມຸຂໍ ‘‘ເອວເມຕ’’ນ຺ຕິ ອຠິນິວິສນ຺ຕີ ເຕນ ເຕນ ປກາເຣນ ອຸປຄຈ຺ຉຕິ, ຫຕ຺ຖຄຕໍ ກຕ຺ວາ ຕິຏ຺ຐຕິ ນ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕິ. ເອວໍ ວຸຈ຺ຈມານາກາໂຣ ອຘິປ຺ປາໂຍ ເອເຕສນ຺ຕິ ເອວໍອຘິປ຺ປາຍາ. ຠຄວາ ມູລໍ ກາຣຓໍ ເອເຕສໍ ຍາຖາວໂຕ ອຘິຄມາຍາຕິ ຠຄວໍມູລກາ. ເຕນາຫ ‘‘ຠຄວນ຺ຕຎ຺ຫິ ນິສ຺ສາຍ ມຍໍ ອິເມ ຘມ຺ເມ ອາຊານາມ ປຏິວິຊ຺ຌາມາ’’ຕິ. ອມ຺ຫາກໍຘມ຺ມາຕິ ເຕຫິ ອຕ຺ຕນາ ອຘິຄນ຺ຕພ຺ພຕາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ເສວິຕພ຺ພານຎ຺ຫິ ຍາຖາວໂຕ ອຘິຄມຎາຓານິ ອຘິຄຈ຺ຉນກສມ຺ພນ຺ຘີນິ, ຕານິ ຈ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘມູລການິ ອນຎ຺ຎວິສຍຕ຺ຕາ. ເຕນາຫ ‘‘ປຸພ຺ເພ ກສ຺ສປສມ຺ພຸທ຺ເຘນາ’’ຕິອາທິ. ຠຄວາ ເນຕາ ເຕສນ຺ຕິ ຠຄວໍເນຕ຺ຕິກາ. ເນຕາຕິ ເສວິຕພ຺ພຘມ຺ເມ ວິເນຍ຺ຍສນ຺ຕານໍ ປາເປຕາ. ວິເນຕາຕິ ອເສວິຕພ຺ພຘມ຺ເມ ວິເນຍ຺ຍສນ຺ຕານໂຕ ອປເນຕາ. ຕທງ຺ຄວິນຍາທິວເສນ ວາ ວິເນຕາ. ອນຸເນຕາຕິ ອິເມ ຘມ຺ມາ ເສວິຕພ຺ພາ, ອິເມ ນ ເສວິຕພ຺ພາຕິ ອຸຠຍສມ຺ປາປນາປນຍນຕ຺ຖໍ ປຎ຺ຎເປຕາ. ເຕນາຫ ‘‘ຍຖາສຠາວໂຕ’’ຕິອາທິ.

ປຏິສຣນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ປຏິສຣຓໍ, ຠຄວາ ປຏິສຣຓໍ ເອເຕສນ຺ຕິ ຠຄວໍປຏິສຣຓາ. ປຏິສຣຕິ ສຠາວສມ຺ປຏິເວຘວເສນ ປຈ຺ເຈກມຸປຄຈ຺ຉຕີຕິ ວາ ປຏິສຣຓໍ, ຠຄວາ ປຏິສຣຓໍ ເອເຕສນ຺ຕິ ຠຄວໍປຏິສຣຓາ. ປຏິເວຘວເສນາຕິ ປຏິວິຊ຺ຌິຕພ຺ພຕາວເສນ. ອສຕິປິ ມຸເຂ ອຕ຺ຖໂຕ ເອວໍ ວທນ຺ໂຕ ວິຍ ໂຫຕີຕິ ອາຫ ‘‘ຜສ຺ໂສ ອາຄຈ຺ຉຕິ, ອຫໍ ຠຄວາ ກິໍ ນາໂມ’’ຕິ. ປຏິຠາຕູຕິ ເອຕ຺ຖ ປຏິ-ສທ຺ທາເປກ຺ຂາຍ ‘‘ຠຄວນ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ອຸປໂຍຄວຈນໍ, ອຕ຺ໂຖ ປນ ສາມິວຈນວເສເນວ ເວທິຕພ຺ໂພຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ ‘‘ຠຄວໂຕ’’ຕິ ປຏິຠາຕູຕິ ຈ ຠຄວໂຕ ຠາໂຄ ໂຫຕຸ. ຠຄວໂຕ ຫິ ເອສ ຠາໂຄ, ຍທິທໍ ຘມ຺ມສ຺ສ ເທສນາ, ອມ຺ຫາກໍ ປນ ຠາໂຄ ສວນນ຺ຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ເກຈິ ປນ ປຏິຠາຕູຕິ ປທິສ຺ສຕູຕິ ອຕ຺ຖໍ ວທນ຺ຕິ, ຎາເຓນ ທິສ຺ສຕຸ, ເທສີຍຕູຕິ ວາ ອຕ຺ໂຖ. ອຸປຏ຺ຐາຕູຕິ ຈ ຎາຓສ຺ສ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐາຕຸ.

໔໗໔. ນິສ຺ສຍິຕພ຺ເພຕິ ອຕ຺ຕໂນ ສນ຺ຕາເນ ອຸປ຺ປາທນວເສນ ອປສ຺ສຍິຕພ຺ເພ. ຕຕິຍຈຕຸຕ຺ຖຘມ຺ມສມາທານານິ ຫິ ອປສ຺ສາຍ ສຕ຺ຕານໍ ເອຕຣຫິ ອາຍຕິຎ຺ຈ ສມ຺ປຕ຺ຕິໂຍ ອຠິວຑ຺ຒນ຺ຕິ. ຠຊິຕພ຺ເພຕິ ຕສ຺ເສວ ເວວຈນໍ. ເສວິຕພ຺ເພຕິ ວາ ສປ຺ປຸຣິສຸປສ຺ສຍສທ຺ຘມ຺ມສ຺ສວນໂຍນິໂສມນສິກາເຣ ສນ຺ຘາຍາຫ. ຠຊິຕພ຺ເພຕິ ຕປ຺ປຈ຺ຈເຍ ທານາທິປຸຎ຺ຎຘມ຺ເມ.

໔໗໕. ອຸປ຺ປຏິປາຏິອາກາເຣນາຕິ ປຐມໍ ສໍກິເລສຘມ຺ເມ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ປຈ຺ຉາ ໂວທານຘມ຺ມທສ຺ສນໍ ສຕ຺ຖຸ ເທສນາປຏິປາຏິ, ຍຖາ – ‘‘ວາມໍ ມຸຎ຺ຈ, ທກ຺ຂິຓໍ ຄຓ຺ຫາ’’ຕິ (ຘ. ສ. ອຏ຺ຐ. ໔໙໘; ວິສຸທ຺ຘິ. ມຫາຏີ. ໑.໑໔), ຕຖາ ອຸປ຺ປຏິປາຏິປກາເຣນ, ສາ ຈ ໂຂ ປຸຣິເມສຸ ທ຺ວີສຸ ຘມ຺ມສມາທາເນສຸ, ປຈ຺ຉິເມສຸ ປນ ປຏິປາຏິຍາວ ມາຕິກາ ປຏ຺ຐປິຕາ. ຍຖາຘມ຺ມຣເສເນວາຕິ ປຫາຕພ຺ພປຫາຍກຘມ຺ມານໍ ຍຖາສຠາເວເນວ. ສຠາໂວ ຫິ ຍາຖາວໂຕ ຣສິຕພ຺ພໂຕ ຊານິຕພ຺ພໂຕ ‘‘ຣໂສ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ປຐມໍ ປຫາຕພ຺ພຘມ຺ເມ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ຕທນນ຺ຕຣໍ ‘‘ອິເມ ຘມ຺ມາ ເອເຕຫິ ປຫີຍນ຺ຕີ’’ຕິ ປຫາຍກຘມ຺ມທສ຺ສນໍ ເທສນານຸປຸພ຺ພີ. ຄຫຓໍ ອາທິຍນໍ ອຕ຺ຕໂນ ສນ຺ຕາເນ ອຸປ຺ປາທນໍ.

໔໗໘. ວຘທຓ຺ຑາທີຫິ ຠີຕສ຺ສ ອຸປສງ຺ກມເນ, ມິຈ຺ຉາ ຈຣິຕ຺ວາ ຕຖາ ອປຄມເນ ຈ ປຸພ຺ພາປຣເຈຕນານໍ ວເສນ ມິຈ຺ຉາຈາໂຣ ທຸກ຺ຂເວທໂນ ໂຫຕິ, ຕຖາ ອິສ຺ສານິນ຺ທາທີຫິ ອຸປທ຺ທຸຕສ຺ສ ອປຣເຈຕນາວເສນ, ເອວໍ ອຠິຊ຺ຌາມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐີສຸປິ ຍຖາຣຫໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຕິສ຺ສນ຺ນມ຺ປິ ເຈຕນານນ຺ຕິ ປຸພ຺ພາປຣສນ຺ນິຏ຺ຐາປກເຈຕນານໍ. ອທິນ຺ນາທານໍ ມຸສາວາໂທ ປິສຸຓວາຈາ ສມ຺ຜປ຺ປລາໂປຕິ ອິເມສໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ສນ຺ນິຏ຺ຐາປກເຈຕນານໍ ສຸຂສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາ ວາ ອຸເປກ຺ຂາສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາ ວາຕິ ອຍໍ ນໂຍ ອິຘ ອຘິກຕຕ຺ຕາ ນ ອຸທ຺ຘໂຏ. ໂທມນສ຺ສເມວ ເຈຕ຺ຖ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ອິທໍ ປຸພ຺ພຠາຄາປຣຠາຄເຈຕນາປິ ເຈຕ຺ຖ ອາສນ຺ນາ ໂທມນສ຺ສສຫຄຕາ ເອວ ໂຫນ຺ຕີຕິ ກຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕໍ. ອນາສນ຺ນາ ປນ ສນ຺ຘາຍ ‘‘ປຣິເຍຏ຺ຐິໍ ວາ ອາປຊ຺ຊນ຺ຕສ຺ສາ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຕເນວ ມິຈ຺ຉາຈາຣາຠິຊ຺ຌາມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐີນໍ ປຸພ຺ພຠາຄາປຣຠາຄເຈຕນາ ອາສນ຺ນາ ສນ຺ນິຏ຺ຐາປກເຈຕນາຄຕິກາວາຕິ ທສ຺ສິຕໍ ໂຫຕີຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ປຣິເຍຏ຺ຐິນ຺ຕິ ມິຈ຺ຉາຈາຣາທີສຸ ວີຕິກ຺ກມິຕພ຺ພວຕ຺ຖຸມາລາຄນ຺ຘາທິປຣິເຍສນໍ. ປາຓາຕິປາຕາທີສຸ ມາເຣຕພ຺ພວຕ຺ຖຸອາວຸຘາທິປຣິເຍສນໍ ອາປຊ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ. ອກິຈ຺ເຉນປິ ເຕສໍ ປຣິເຍສນໍ ສມ຺ຠວຕີຕິ ‘‘ວຏ຺ຏຕິເຍວາ’’ຕິ ສາສງ຺ກໍ ວທຕິ.

໔໗໙. ສຸຂເວທນາ ໂຫນ຺ຕີຕິ ສຸຂເວທນາປິ ໂຫນ຺ຕີຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ຕາສໍ ເຈຕນານໍ ອສຸຂເວທນຕາປິ ລພ຺ຠຕີຕິ ‘‘ສຸຂເວທນາປິ ໂຫນ຺ຕິເຍວາ’’ຕິ ສາສງ຺ກວຈນໍ. ໂສມນສ຺ສເມວ ເຈຕ຺ຖ ສຸຂນ຺ຕິ ອິທໍ ປຸພ຺ພຠາຄາປຣຠາຄເຈຕນາປິ ໂສມນສ຺ສສຫຄຕາ ເອວ ໂຫນ຺ຕີຕິ ກຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຎ຺ຈ ໂຂ ມິຈ຺ຉາຈາຣວຊ຺ຊານໍ ຉນ຺ນໍ ວເສນ. ມິຈ຺ຉາຈາຣສ຺ສ ປນ ປຸພ຺ພາປຣຠາຄສ຺ສ ວເສນ ‘‘ກາຍິກໍ ສຸຂມ຺ປິ ວຏ຺ຏຕິເຍວາຕິ ສາສງ຺ກວຈນໍ.

໔໘໐. ໂທສຊປຣິຬາຫວເສນສ຺ສ ສິຍາ ກາຍິກມ຺ປິ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ອຘິປ຺ປາເຍນ ‘‘ໂສ ຄຓ຺ຫນ຺ໂຕປິ ທຸກ຺ຂິໂຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຈໂຕທຸກ຺ຂເມວ ວາ ສນ຺ຘາຍ ຕສ຺ສ ອປຣາປຣຸປ຺ປຕ຺ຕິທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ‘‘ທຸກ຺ຂິໂຕ ໂທມນສ຺ສິໂຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

໔໘໑. ທສສຸປິ ປເທສູຕິ ທສສຸປິ ໂກຏ຺ຐາເສສຸ, ວາກ຺ເຍສຸ ວາ. ອຸເປກ຺ຂາສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຕາປິ ສມ຺ຠວຕີຕິ ‘‘ສຸຂສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິເຍວາ’’ຕິ ອິຘ ສາສງ຺ກວຈນໍ. ປາຓາຕິປາຕາ ປຏິວິຣຕສ຺ສ ກາໂຍປິ ສິຍາ ວິຄຕທຣຖປຣິຬາໂຫຕິ ປາຓາຕິປາຕາເວຣມຓິອາທິປຈ຺ຈຍາ ກາຍິກປຏິສໍເວທນາປິ ສມ຺ຠວຕີຕິ ສຫາປິ ສຸເຂນາຕິ ເອຕ຺ຖ ກາຍິຍສຸຂມ຺ປິ ວຏ຺ຏຕິເຍວ.

໔໘໒. ຕິຕ຺ຕກາລາພູຕິ ອຸປຠຸຕ຺ຕສ຺ສ ອຸມ຺ມາທາທິປາປເນນ ກຸຈ຺ຉິຕຕິຕ຺ຕກຣໂສ ອລາພຸ. ນ ຣຸຈ຺ຈິສ຺ສຕິ ອນິຏ຺ຐຣສຕາຍ ອນິຏ຺ຐຜລຕາຍ ຈ.

໔໘໓. ຣສໍ ເທຕີຕິ ຣສໍ ທສ຺ເສຕິ ວິຠາເວຕິ.

໔໘໔. ປູຕິມຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ປູຕິສຠາວມຸຕ຺ຕໍ. ຕຣຸຓນ຺ຕິ ຘາຣາວເສນ ນິປຕນ຺ຕໍ ຫຸຕ຺ວາ ອຸຓ຺ຫໍ. ເຕນສ຺ສ ອຸປຣິມຸຕ຺ຕຕມາຫ. ມຸຕ຺ຕຎ຺ຫິ ປສ຺ສາວມຄ຺ຄໂຕ ມຸຈ຺ຈມານໍ ກາຍຸສ຺ມາວເສນ ອຸຓ຺ຫໍ ໂຫຕິ.

໔໘໕. ຍໍ ຠຄນ຺ທຣສໍສຏ຺ຐໍ ໂລຫິຕໍ ປກ຺ຂນ຺ທຕີຕິ ຠຄນ຺ທຣພ຺ຍາຘິສຫິຕາຍ ໂລຫິຕປກ຺ຂນ຺ທຕາຍ ວເສນ ຍໍ ໂລຫິຕໍ ວິສ຺ສວຕິ. ປິຕ຺ຕສໍສຏ຺ຐໍ ໂລຫິຕໍ ປກ຺ຂນ຺ທຕີຕິ ອາເນຕ຺ວາ ສມ຺ພນ຺ໂຘ.

໔໘໖. ອຸພ຺ພິທ຺ເຘຕິ ທູເຣ. ອພ຺ຠມຫິກາທິອຸປກ຺ກິເລສວິຄເມນ ຫິ ອາກາສໍ ອຸຕ຺ຕຸງ຺ຄໍ ວິຍ ທູຣໍ ວິຍ ຈ ຂາຍຕິ. ເຕນາຫ ‘‘ທູຣີຠູເຕ’’ຕິ. ຕມໍເຍວ ຕມຄຕໍ ‘‘ຄູຖຄຕໍ ມຸຕ຺ຕຄຕ’’ນ຺ຕິ (ມ. ນິ. ໒.໑໑໙; ອ. ນິ. ໙.໑໑) ຍຖາ. ຠາສເຕ ຈ ຕປເຕ ຈ ວິໂຣຈເຕ ຈ ອິທໍ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຘມ຺ມສມາທານໍ ວິຠຊນ຺ເຕນ ກຸສລກມ຺ມປຖສ຺ສ ວິຠຊິຕ຺ວາ ທສ຺ສິຕຕ຺ຕາ.

ສງ຺ຄຣຣຸກ຺ໂຂ ກນ຺ທມາທສໂປວ. ສຣຠຎ຺ຎວເສນາຕິ ອຕ຺ຖໍ ອວິຠຊິຕ຺ວາ ປທໂສ ສຣຠຎ຺ຎວເສນ. ໂອສາເຣນ຺ຕສ຺ສາຕິ ອຸຈ຺ຈາເຣນ຺ຕສ຺ສ. ສທ຺ເທຕິ ໂອສາຣຓສທ຺ເທ. ອຘິຄຕວິເສສໍ ອນາໂຣເຈຕຸກາມາ ເທວຕາ ຕຕ຺ເຖວ ອນ຺ຕຣຘາຍິ. ຕໍ ທິວສນ຺ຕິ ສຕ຺ຖາຣາ ເທສິຕທິວເສ. ອິຕິ ອຕ຺ຕໂນ ວິເສສາຘິຄມນິມິຕ຺ຕຕາຍ ອຍໍ ເທວຕາ ອິມໍ ສຸຕ຺ຕໍ ປິຍາຍຕິ. ເສສໍ ອຸຕ຺ຕານເມວ.

ມຫາຘມ຺ມສມາທານສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາຍ ລີນຕ຺ຖປ຺ປກາສນາ ສມຕ຺ຕາ.