໓໓. ກາຍພນ຺ຘນນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

໒໓໕. ພນ຺ຘີຍຕິ ອເນນາຕິ ພນ຺ຘນໍ, ກາຍສ຺ສ ພນ຺ຘນໍ ກາຍພນ຺ຘນໍ, ນຕ຺ຖິ ກາຍພນ຺ຘນເມຕສ຺ສາຕິ ອກາຍພນ຺ຘໂນ. ທຸກ຺ກຏນ຺ຕິ ສຎ຺ຈິຈ຺ຈ ວາ ອສຎ຺ຈິຈ຺ຈ ວາ ປວິເສຍ຺ຍ ເຈ, ທຸກ຺ກຏໍ. ອສຕິຍາ ຄໂຕ ຍຕ຺ຖ ສຣຕິ, ຕຕ຺ເຖວ ພນ຺ເຘຍ຺ຍາຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ຄໂຕຕິ ອນ຺ໂຕຄາມໍ ຄໂຕ. ສຣິຕ຺ວາ ຍາວ ນ ພນ຺ຘຕິ, ນ ຕາວ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣິຕພ຺ພໍ.

໒໓໖. ‘‘ປຏ຺ຏິກາ’’ຕິອາທິນາ ສພ຺ພສງ຺ຄາຫກໍ ກາຍພນ຺ຘນໍ ນິທ຺ທິສຕິ. ປຏ຺ຏິກາຕິ ປກຕິວີຕາ ວາ ມຈ຺ຉກຓ຺ຏກຂຊ຺ຊູຣິປຕ຺ຕວາຍິມາ ວາ. ສູກຣານໍ ອນ຺ຕໍ ສູກຣນ຺ຕໍ. ອິຘ ປນ ຕໍສທິສໍ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຈຕຸຣສ຺ສໍ ອກຕ຺ວາ ສຊ຺ຊິຕໍ ມຸທ຺ທິກກາຍພນ຺ຘນມ຺ປິ ສງ຺ຄເຫຕ຺ວາ ‘‘ເອກາ ຣຊ຺ຊູ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ປນ ຣຊ຺ຊຸກໍ ພນ຺ຘນ຺ເຕນ ເອກຄຸຓເມວ ກຕ຺ວາ ພນ຺ຘິຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ, ມຊ຺ເຌ ຠິນ຺ທິຕ຺ວາ ທິຄຸຓໍ ກຕ຺ວາ ພນ຺ຘິຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ທິຄຸຓໍ ປນ ອກຕ຺ວາ ສຕວາຣມ຺ປິ ປຸນປ຺ປຸນໍ ອາວິຊ຺ຌິຕ຺ວາ ພນ຺ຘິຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ, ປາມງ຺ຄສຓ຺ຐານໍ ປນ ເອກມ຺ປິ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ພຫຸຣຊ຺ຊຸເກ ເອກໂຕ ກຕ຺ວາ ເອເກນ ນິຣນ຺ຕຣໍ ເວເຐຕ຺ວາ ກຕໍ ‘‘ພຫຸຣຊ຺ຊຸກ’’ນ຺ຕິ ນ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ, ຕໍ ວຏ຺ຏຕິ. ຕທນຸໂລມິກາຕິ ເຕສໍ ປຏ຺ຏິກາສູກຣນ຺ຕານໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ທ຺ເວ ອິເມ ຍຖາກ຺ກມມນຸໂລມິກາ.

໒໓໗-໘. ປຏ຺ຏິກາ ກີທິສີ ວຏ຺ຏຕີຕິ ອາຫ ‘‘ມຈ຺ຉາ’’ຕິອາທິ. ປຏ຺ຏິກາ ມຈ຺ຉກຓ຺ຏກຂຊ຺ຊູຣິປຕ຺ຕາ ວາ ມຏ຺ຐາ ວາ ລພ຺ຠາຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ກຓ຺ຏກ-ສທ຺ເທນ ປຕ຺ຕ-ສທ຺ເທນ ຈ ຕທາກາໂຣ ວຸຈ຺ຈຕິ, ອຸປຈາຣໂຕ ຫິ ມຈ຺ຉານໍ ກຓ຺ຏກາກາໂຣ ຈ ຂຊ຺ຊູຣີນໍ ປຕ຺ຕາກາໂຣ ຈ ເອຕິສ຺ສາຕິ ສມາໂສ. ມຏ຺ຐາຕິ ປກຕິວີຕາ. ຏີກາຍໍ ປນ ‘‘ເອເຕ ມຈ຺ຉກຓ຺ຏກາທໂຍ ມຏ຺ຐາ ວິກາຣຣຫິຕາ ປຏ຺ຏິກາ ຈ ຕທນ຺ໂຕຄຘາຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ກຖໍ ເຕສມນ຺ໂຕຄຘຕາ? ຍໂຕ ຕານິເຍວ ປຏ຺ຏິກາ ນາມາຕິ. ຕຖາ ຈ ວຸຕ຺ຕໍ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ‘‘ປກຕິວີຕາ ວາ ມຈ຺ຉກຓ຺ຏກວາຍິມາ ວາ ປຏ຺ຏິກາ ວຏ຺ຏຕີ’’ຕິ (ຈູຬວ. ອຏ຺ຐ. ໒໗໘). ເອຕ຺ຖ ປນ ມຈ຺ຉກຓ຺ຏເກເຍວ ຂຊ຺ຊູຣິປຕ຺ຕໍ ປວິຏ຺ຐໍ. ຈຕສ຺ໂສປິ ທສາ ລພ຺ຠາຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ຈຕສ຺ໂສຕິ ອຸກ຺ກຏ຺ຐປຣິຈ຺ເຉເທນ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມາ ຕໂຕ ອູນາປິ ວຏ຺ຏນ຺ຕິ. ອນ຺ເຕຕິ ກາຍພນ຺ຘນສ຺ສ ອຸຠຍນ຺ເຕ ທິຄຸຓສຸຕ຺ຕກໍ ລພ຺ຠນ຺ຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ຄຸໂຓ ພນ຺ຘນຠູຕໍ ສຸຕ຺ຕກໍ ຄຸຓສຸຕ຺ຕກໍ. ‘‘ຄຸໂຓ ປຏລຣາສີສຸ, ອານິສໍເສ ຈ ພນ຺ຘເນ’’ຕິ ຫິ ອຠິຘານປ຺ປທີປິກາ. ທ຺ວິນ຺ນໍ ຄຸຓສຸຕ຺ຕການໍ ສມາຫາໂຣ ທິຄຸຓສຸຕ຺ຕກໍ. ຕໍ ທສາມຸຂສ຺ສ ຖິຣຠາວາຍ ໂກຏ຺ເຏຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ, ນ ໂສຠນຕ຺ຖໍ. ເຕນາຫ ‘‘ມາລາທິ’’ນ຺ຕິອາທິ.

ມາລາທິໍ ກກ຺ກຏຈ຺ຉາທິໍ ກຸຎ຺ຊຣຈ຺ຉາທິຎ຺ຈ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ຄຸຓສຸຕ຺ຕກໂກຏ຺ຏິຕາ ປຏ຺ຏິກາ ນ ກປ຺ປຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ‘‘ມາລາທິ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ ອາທິ-ສທ຺ເທນ ຕາທິສໍ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ວິກາຣຣູປໍ ຄຍ຺ຫຕິ. ກກ຺ກຏານໍ ວິຍ ອຈ຺ຉີນິ, ຕານິ ອາທີນິ ຍສ຺ສາຕິ ສມາໂສ. ຕຖາ ກຸຎ຺ຊຣຈ຺ຉາທິນ຺ຕິ.

໒໓໙. ຆຏກນ຺ຕິ ຆຏກາກາຣວຏ຺ຏເລຂາຣູປໍ. ມກຣມຸຂາທິນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ມກຣມຸຂໍ ນາມ ມກຣມຸຂສຓ຺ຐານໍ. ພິນ຺ທຸ ປນ ອາຄມວເສນ ວຸຕ຺ໂຕ. ອາທິ-ສທ຺ເທນ ເທຑ຺ຑຸຠສີສາທິວິກາຣຣູປໍ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ສງ຺ຄຍ຺ຫຕິ. ທສາມຸເຂຕິ ທສານໍ ມຸຂຠູເຕ ອນ຺ເຕ ເອຕານິ ນ ກປ຺ປນ຺ຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ວິເຘ ອຸຠນ຺ເຕ ຆຏກາ ເລຂາ ອຎ຺ຎໍ ຈິຕ຺ຕກຎ຺ຈ ນ ກປ຺ປນ຺ຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ຆຏກາຕິ ຆຏກໂຕ. ເລຂາຕິ ເລຂາຍ. ປຎ຺ຈມິຍາ ໂລໂປ. ວິເຘຕິ ກາຍພນ຺ຘນສ຺ສ ປາສນ຺ເຕ ທສາມູເລ ຕສ຺ສ ຖິຣຠາວຕ຺ຖໍ ກຕ຺ຕພ຺ເພ ທນ຺ຕວິສາຓາທິມເຍ ວິເຘ.

໒໔໐. ເທຑ຺ຑຸຠກນ຺ຕິ ອຸທກສປ຺ປສີສສທິສໍ. ມຸຣຊນ຺ຕິ ນານາວຓ຺ເຓຫິ ສຸຕ຺ເຕຫິ ມຸຣຊວຏ຺ຏິສຓ຺ຐານໍ ເວເຐຕ຺ວາ ກຕໍ. ຏີກາຍໍ ປນ ‘‘ມຸຣຊນ຺ຕິ ພຫຸຣຊ຺ຊຸເກ ເອກໂຕ ສງ຺ກຑ຺ຒິຕ຺ວາ ເອກາຍ ຣຊ຺ຊຸຍາ ປລິເວເຐຕ຺ວາ ກຕຣຊ຺ຊູ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕໍ ‘‘ພຫຸຣຊ຺ຊຸເກ ເອກໂຕ ກຕ຺ວາ’’ຕິອາທິນາ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕອຏ຺ຐກຖາວຈເນນ ວິຣຸຊ຺ຌຕິ. ມທ຺ທວີຓນ຺ຕິ ປາມງ຺ຄສຓ຺ຐານໍ. ກລາພຸກນ຺ຕິ ພຫຸຣຊ຺ຊຸກໍ. ເຕສໍ ‘‘ນ ກປ຺ປຕີ’’ຕິ ອິມິນາ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ທ຺ເວ ມຊ຺ຌິມາຕິ ມຊ຺ເຌ ຠວາ ມຸຣຊມທ຺ທວີຓສງ຺ຂາຕາ ທ຺ເວ.

໒໔໑. ຄຓ຺ຐິໂຍ ຈາປີຕິ ຈີວຣສ຺ສ ຄຓ຺ຐິໂຍ ຈາປິ. ຕມ຺ມຍາຕິ ເຕຫິ ເວຬຸອາທີຫິ ນິພ຺ພຕ຺ຕາ. ປສງ຺ເຄນ ປເນຕໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ.

ກາຍພນ຺ຘນນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ສຸມງ຺ຄລປ຺ປສາທນິຍາ ນາມ ຏີກາຍ

ປຐມຠາຓວາຣວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.