໓. ໂອວາທວຄ຺ໂຄ

໑. ໂອວາທສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ໂອວາທວຄ຺ຄສ຺ສ ປຐເມ ອສມ຺ມໂຕຕິ ຍາ ອຏ຺ຐງ຺ຄສມນ຺ນາຄຕສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ຠຄວຕາ ຎຕ຺ຕິຈຕຸຕ຺ເຖນ ກມ຺ເມນ (ປາຈິ. ໑໔໖) ຠິກ຺ຂຸໂນວາທກສມ຺ມຸຕິ ອນຸຎ຺ຎາຕາ, ຕາຍ ອສມ຺ມໂຕ. ໂອວເທຍ຺ຍາຕິ ຠິກ຺ຂຸນິສງ຺ຆໍ ວາ ສມ຺ພຫຸລາ ວາ ເອກໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ວາ ‘‘ວສ຺ສສຕູປສມ຺ປນ຺ນາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ຕທຫຸປສມ຺ປນ຺ນສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ອຠິວາທນໍ ປຈ຺ຈຸຏ຺ຐານໍ ອຎ຺ຊລິກມ຺ມໍ ສາມີຈິກມ຺ມໍ ກາຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ອາທິເກ (ຈູຬວ. ໔໐໓) ອຏ຺ຐ ຄຣຸຘມ຺ເມ ໂອວາທວເສນ ໂອສາເຣນ຺ໂຕ ໂອວເທຍ຺ຍ. ປາຈິຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ ໂອວາທປຣິໂຍສາເນ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ຉພ຺ພຄ຺ຄິເຍ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ໂອວທນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ອສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ອຎ຺ເຎນ ວາ ຘມ຺ເມນ ຠິກ຺ຂຸນີສຸ ອຸປສມ຺ປນ຺ນມຕ຺ຕໍ ວາ ໂອວທໂຕ ທຸກ຺ກຏໍ. ສມ຺ມຕສ຺ສາປິ ຕຎ຺ເຈ ສມ຺ມຸຕິກມ຺ມໍ ອຘມ຺ມກມ຺ມໍ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມິໍ ອຘມ຺ມກມ຺ເມ ອຘມ຺ມກມ຺ມສຎ຺ຎິໂນ ວຄ຺ເຄ ຠິກ຺ຂຸນິສງ຺ເຆ ໂອວທໂຕ ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ຕຖາ ເວມຕິກສ຺ສ ຘມ຺ມກມ຺ມສຎ຺ຎິໂນ ຈາຕິ ນວ ປາຈິຕ຺ຕິຍານິ, ສມຄ຺ເຄປິ ຠິກ຺ຂຸນິສງ຺ເຆນ ວາຕິ ອຘມ຺ມກມ຺ມວເສນ ອຏ຺ຐາຣສ. ສເຈ ປນ ຕໍ ຘມ຺ມກມ຺ມໍ ໂຫຕິ, ‘‘ຘມ຺ມກມ຺ເມ ຘມ຺ມກມ຺ມສຎ຺ຎີ ສມຄ຺ຄໍ ຠິກ຺ຂຸນິສງ຺ຆໍ ສມຄ຺ຄສຎ຺ຎີ ໂອວທຕີ’’ຕິ (ປາຈິ. ໑໕໑) ອິທໍ ອວສານປທໍ ຐເປຕ຺ວາ ເຕເນວ ນເຍນ ສຕ຺ຕຣສ ທຸກ຺ກຏານິ, ‘‘ສມຄ຺ຄມ຺ຫາຍ຺ຍາ’’ຕິ ຈ ວຸຕ຺ເຕ ອຎ຺ຎໍ ຘມ຺ມໍ, ‘‘ວຄ຺ຄມ຺ຫາຍ຺ຍາ’’ຕິ ຈ ວຸຕ຺ເຕ ອຏ຺ຐ ຄຣຸຘມ຺ເມ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ, ໂອວາທຎ຺ຈ ອນິຍ຺ຍາເຕຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ຘມ຺ມໍ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ ທຸກ຺ກຏເມວ. ໂຍ ປນ ຘມ຺ມກມ຺ເມ ຘມ຺ມກມ຺ມສຎ຺ຎີ ສມຄ຺ຄໍ ຠິກ຺ຂຸນິສງ຺ຆໍ ສມຄ຺ຄສຎ຺ຎີ ໂອວທຕິ, ຄຣຸຘມ຺ມປາຬິໍ ອຸທ຺ເທສໍ ເທຕິ, ປຣິປຸຈ຺ຉໍ ເທຕິ, ‘‘ໂອສາເຣຫິ ອຍ຺ຍາ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈມາໂນ ໂອສາເຣຕິ, ປຎ຺ຫໍ ປຸຏ຺ໂຐ ກເຖຕິ, ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ສຸຓມານານໍ ອຎ຺ຎສ຺ສຕ຺ຖາຍ ຠຓຕິ, ສິກ຺ຂມານາຍ ວາ ສາມເຓຣິຍາ ວາ ຠຓຕິ, ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ອສມ຺ມຕຕາ, ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ປຣິປຸຓ຺ຓູປສມ຺ປນ຺ນຕາ, ໂອວາທວເສນ ອຏ຺ຐຄຣຸຘມ຺ມຠຓນນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຕີຓິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ປທໂສຘມ຺ມສທິສາເນວາຕິ.

ໂອວາທສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໒. ອຕ຺ຖງ຺ຄຕສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ທຸຕິເຍ ໂອວເທຍ຺ຍາຕິ ອຏ຺ຐຄຣຸຘມ຺ເມຫິ ວາ ອຎ຺ເຎນ ວາ ຘມ຺ເມນ ໂອວທນ຺ຕສ຺ສ ສມ຺ມຕສ຺ສາປິ ປາຈິຕ຺ຕິຍເມວ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ຈູຬປນ຺ຖກໍ ອາຣພ຺ຠ ອຕ຺ຖງ຺ຄເຕ ສູຣິເຍ ໂອວທນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ອສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ສູຣິເຍ ອຕ຺ຖງ຺ຄເຕ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕສຎ຺ຎິໂນ ເວມຕິກສ຺ສ ວາ, ເອກໂຕອຸປສມ຺ປນ຺ນໍ ໂອວທນ຺ຕສ຺ສ ຈ ທຸກ຺ກຏໍ. ປຸຣິມສິກ຺ຂາປເທ ວິຍ ອຸທ຺ເທສາທິນເຍນ ອນາປຕ຺ຕິ. ອຕ຺ຖງ຺ຄຕສູຣິຍຕາ, ປຣິປຸຓ຺ຓູປສມ຺ປນ຺ນຕາ, ໂອວທນນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຕີຓິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ປທໂສຘມ຺ມສທິສາເນວາຕິ.

ອຕ຺ຖງ຺ຄຕສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໓. ຠິກ຺ຂຸນຸປສ຺ສຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ຕຕິເຍ ຠິກ຺ຂຸນຸປສ຺ສຍນ຺ຕິ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ເອກຣຕ຺ຕໍ ວສນຏ຺ຐານມ຺ປິ. ໂອວເທຍ຺ຍາຕິ ອິຘ ຄຣຸຘມ຺ເມຫິ ໂອວທນ຺ຕສ຺ເສວ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ສເຈ ປນ ອສມ຺ມໂຕ ໂຫຕິ, ທ຺ເວ ປາຈິຕ຺ຕິຍານິ. ສເຈ ປນ ສູຣິເຍປິ ອຕ຺ຖງ຺ຄເຕ ໂອວທຕິ, ຕີຓິ ໂຫນ຺ຕິ. ສມ຺ມຕສ຺ສ ປນ ຣຕ຺ຕິໍ ໂອວທນ຺ຕສ຺ສປິ ທ຺ເວ ເອວ ໂຫນ຺ຕິ. ສມ຺ມຕຕ຺ຕາ ຫິ ຠິກ຺ຂຸສ຺ສ ຄຣຸຘມ຺ໂມວາທມູລກໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ ນຕ຺ຖິ. ຄິລານາຕິ ນ ສກ຺ໂກຕິ ໂອວາທາຍ ວາ ສໍວາສາຍ ວາ ຄນ຺ຕຸໍ.

ສກ຺ເກສຸ ຉພ຺ພຄ຺ຄິເຍ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ຠິກ຺ຂຸນຸປສ຺ສຍໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ໂອວທນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ‘‘ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ສມຍາ’’ຕິ ອຍເມຕ຺ຖ ອນຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ອນຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ອຸປສມ຺ປນ຺ນສຎ຺ຎິໂນ ເວມຕິກສ຺ສ ວາ, ເອກໂຕອຸປສມ຺ປນ຺ນໍ ເຍນ ເກນຈິ, ອິຕຣໍ ອຎ຺ເຎນ ຘມ຺ເມນ ໂອວທນ຺ຕສ຺ສ ຈ ທຸກ຺ກຏໍ. ສມເຍ, ອນຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ, ປຸຣິມສິກ຺ຂາປເທ ວິຍ ອຸທ຺ເທສາທິນເຍນ ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ອຸປສ຺ສຍູປຄມນໍ, ປຣິປຸຓ຺ຓູປສມ຺ປນ຺ນຕາ, ສມຍາຠາໂວ, ຄຣຸຘມ຺ເມຫິ ໂອວທນນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຈຕ຺ຕາຣິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ປຐມກຖິນສທິສານິ, ອິທໍ ປນ ກິຣິຍໍ ໂຫຕີຕິ.

ຠິກ຺ຂຸນຸປສ຺ສຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໔. ອາມິສສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ຈຕຸຕ຺ເຖ ອາມິສເຫຕູຕິ ຈີວຣາທີນໍ ອຎ຺ຎຕຣເຫຕຸ. ຠິກ຺ຂູຕິ ສມ຺ມຕາ ຠິກ຺ຂູ ອິຘາຘິປ຺ເປຕາ. ປາຈິຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ ເອວຣູເປ ຠິກ຺ຂູ ອວຓ຺ຓກາມຕາຍ ເອວໍ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ຉພ຺ພຄ຺ຄິເຍ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ‘‘ອາມິສເຫຕຸ ໂອວທນ຺ຕີ’’ຕິ ຠຓນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ອສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຘມ຺ມກມ຺ເມ ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ອຘມ຺ມກມ຺ເມ ຕິກທຸກ຺ກຏໍ, ອສມ຺ມຕໍ ອຸປສມ຺ປນ຺ນຎ຺ຈ, ອນຸປສມ຺ປນ຺ນຎ຺ຈ ສມ຺ມຕໍ ວາ ອສມ຺ມຕໍ ວາ ເອວໍ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ ທຸກ຺ກຏເມວ. ຕຕ຺ຖ ໂຍ ຠິກ຺ຂຸ ກາເລ ສມ຺ມຸຕິໍ ລຠິຕ຺ວາ ສາມເຓຣຠູມິຍໍ ສຓ຺ຐິໂຕ, ອຍໍ ສມ຺ມໂຕ ນາມ ອນຸປສມ຺ປນ຺ໂນ. ປກຕິຍາ ຈີວຣາທິເຫຕຸ ໂອວທນ຺ຕໍ ປນ ເອວໍ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ອຸປສມ຺ປນ຺ນຕາ, ຘມ຺ເມນ ລທ຺ຘສມ຺ມຸຕິຕາ, ອນາມິສນ຺ຕຣຕາ, ອວຓ຺ຓກາມຕາຍ ເອວໍ ຠຓນນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຈຕ຺ຕາຣິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ອທິນ຺ນາທານສທິສານິ, ອິທໍ ປນ ທຸກ຺ຂເວທນເມວາຕິ.

ອາມິສສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໕. ຈີວຣທານສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ປຎ຺ຈເມ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ອຎ຺ຎຕຣໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ອາຣພ຺ຠ ຈີວຣທານວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ເສສກຖາມຄ຺ໂຄ ປເນຕ຺ຖ ຈີວຣປ຺ປຏິຄ຺ຄຫຓສິກ຺ຂາປເທ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ໂພ. ຕຕ຺ຣ ຫິ ຠິກ຺ຂຸ ປຏິຄ຺ຄາຫໂກ, ອິຘ ຠິກ຺ຂຸນີ, ອຍໍ ວິເສໂສ, ເສສໍ ຕາທິສເມວາຕິ.

ຈີວຣທານສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໖. ຈີວຣສິພ຺ພນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ຉຏ຺ເຐ ຈີວຣນ຺ຕິ ນິວາສນປາຣຸປນຸປຄໍ. ສິພ຺ເພຍ຺ຍ ວາ ສິພ຺ພາເປຍ຺ຍາ ວາຕິ ເອຕ຺ຖ ສຍໍ ສິພ຺ພນ຺ຕສ຺ສ ສູຈິໍ ປເວເສຕ຺ວາ ປເວເສຕ຺ວາ ນີຫຣເຓ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ສຕກ຺ຂຕ຺ຕຸມ຺ປິ ວິຊ຺ຌິຕ຺ວາ ສກິໍ ນີຫຣນ຺ຕສ຺ສ ເອກເມວ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ‘ສິພ຺ພາ’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ ປນ ສເຈປິ ສພ຺ພໍ ສູຈິກມ຺ມໍ ນິຏ຺ຐາເປຕິ, ອາຓາປກສ຺ສ ເອກເມວ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອຖ ‘‘ຍໍ ເອຕ຺ຖ ຈີວເຣ ກຕ຺ຕພ຺ພໍ, ສພ຺ພໍ ຕໍ ຕວ ຠາໂຣ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ ນິຏ຺ຐາເປຕິ, ຕສ຺ສ ອາຣາປເຖ ອາຣາປເຖ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ອາຓາປກສ຺ສ ເອກວາຈາຍ ສມ຺ພຫຸລານິປິ, ປຸນປ຺ປຸນໍ ອາຓຕ຺ຕິຍໍ ປນ ວຕ຺ຕພ຺ພເມວ ນຕ຺ຖິ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ອຸທາຍິຕ຺ເຖຣໍ ອາຣພ຺ຠ ຈີວຣສິພ຺ພນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ອສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ສາຓຕ຺ຕິກໍ, ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ຎາຕິກາຍ ອຎ຺ຎາຕິກສຎ຺ຎິໂນ ວາ ເວມຕິກສ຺ສ ວາ, ເອກໂຕອຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ສິພ຺ພນ຺ຕສ຺ສ ຈ ທຸກ຺ກຏໍ. ອຎ຺ຎໍ ຖວິກາທິປຣິກ຺ຂາຣໍ ສິພ຺ພນ຺ຕສ຺ສ, ຎາຕິກາຍ, ສິກ຺ຂມານສາມເຓຣີນຎ຺ຈ ຈີວຣມ຺ປິ ສິພ຺ພນ຺ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ອຎ຺ຎາຕິກາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສນ຺ຕກຕາ, ນິວາສນປາຣຸປນຸປຄຕາ, ວຸຕ຺ຕລກ຺ຂຓໍ ສິພ຺ພນໍ ວາ ສິພ຺ພາປນໍ ວາຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຕີຓິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ສຎ຺ຈຣິຕ຺ຕສທິສາເນວາຕິ.

ຈີວຣສິພ຺ພນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໗. ສໍວິຘານສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ສຕ຺ຕເມ ສໍວິຘາຍາຕິ ສໍວິທຫິຕ຺ວາ, ຄມນກາເລ ສງ຺ເກຕໍ ກຕ຺ວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອກທ຺ຘານມຄ຺ຄນ຺ຕິ ເອກໍ ອທ຺ຘານສງ຺ຂາຕໍ ມຄ຺ຄໍ, ເອກໂຕ ວາ ອທ຺ຘານມຄ຺ຄໍ. ສຕ຺ຖຄມນີໂຍຕິ ສຕ຺ເຖນ ສທ຺ຘິໍ ຄນ຺ຕພ຺ໂພ, ເສສໍ ອຸຕ຺ຕານປທຕ຺ຖເມວ. ອຍໍ ປເນຕ຺ຖ ວິນິຈ຺ຉໂຍ – ອກປ຺ປິຍຠູມິຍໍ ສໍວິທຫນ຺ຕສ຺ສ ສໍວິທຫນປຈ຺ຈຍາ ຕາວ ທຸກ຺ກຏໍ. ຕຕ຺ຖ ຐເປຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂຸນຸປສ຺ສຍໍ ອນ຺ຕຣາຣາມໍ ອາສນສາລໍ ຕິຕ຺ຖິຍເສຍ຺ຍຎ຺ຈ ເສສາ ອກປ຺ປິຍຠູມິ, ຕຕ຺ຖ ຐຕ຺ວາ ສໍວິທຫນ຺ຕສ຺ສາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ສໍວິທຫິຕ຺ວາ ປນ ‘‘ອຊ຺ຊ ວາ ສ຺ເວ ວາ’’ຕິ ນິຍມິຕໍ ກາລໍ ວິສງ຺ເກຕໍ ອກຕ຺ວາ, ທ຺ວາຣວິສງ຺ເກຕໍ ປນ ມຄ຺ຄວິສງ຺ເກຕໍ ວາ ກຕ຺ວາປິ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ສທ຺ຘິໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕສ຺ສ ຍາວ ອາສນ຺ນສ຺ສາປິ ອຎ຺ຎສ຺ສ ຄາມສ຺ສ ‘‘ອຍໍ ອິມສ຺ສ ອຸປຈາໂຣ’’ຕິ ມນຸສ຺ເສຫິ ຐປິຕໍ ອຸປຈາຣໍ ນ ໂອກ຺ກມຕິ, ຕາວ ອນາປຕ຺ຕິ. ຕໍ ໂອກ຺ກມນ຺ຕສ຺ສ ປນ ປຐມປາເທ ທຸກ຺ກຏໍ, ທຸຕິຍປາເທ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ອິຕິ ຄາມູປຈາໂຣກ຺ກມນຄຓນາຍ ປາຈິຕ຺ຕິຍານິ. ອທ຺ຘໂຍຊນາຕິກ຺ກເມ ປນ ຄາເມ ອສຕິ ອທ຺ຘໂຍຊນຄຓນາຍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ຉພ຺ພຄ຺ຄິເຍ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ເອກທ຺ຘານມຄ຺ຄປ຺ປຏິປຊ຺ຊນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ‘‘ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ສມຍາ’’ຕິ ອຍເມຕ຺ຖ ອນຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ອສໍວິທຫິເຕ ສໍວິທຫິຕສຎ຺ຎິໂນ ເວມຕິກສ຺ສ ວາ, ໂຍ ຈ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ອສໍວິທຫນ຺ຕິຍາ ເກວລໍ ອຕ຺ຕນາວ ສໍວິທຫຕິ, ຕສ຺ສ ທຸກ຺ກຏໍ. ສມເຍ ສໍວິທຫິຕ຺ວາປິ ຄຈ຺ຉນ຺ຕສ຺ສ, ອຕ຺ຕນາ ອສໍວິທຫນ຺ຕສ຺ສ, ວິສງ຺ເກເຕນ ວາ, ອາປທາສຸ ຄຈ຺ຉນ຺ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ທ຺ວິນ຺ນມ຺ປິ ສໍວິທຫິຕ຺ວາ ມຄ຺ຄປ຺ປຏິປຕ຺ຕິ, ອວິສງ຺ເກຕຕາ, ສມຍາຠາໂວ, ອນາປທາ, ຄາມນ຺ຕໂຣກ຺ກມນໍ ວາ ອທ຺ຘໂຍຊນາຕິກ຺ກໂມ ວາຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ປຎ຺ຈ ອງ຺ຄານິ. ເອກໂຕອຸປສມ຺ປນ຺ນາທີຫິ ປນ ສທ຺ຘິໍ ມາຕຸຄາມສິກ຺ຂາປເທນ ອາປຕ຺ຕິ, ອທ຺ຘານສມຸຏ຺ຐານໍ, ກິຣິຍໍ, ໂນສຎ຺ຎາວິໂມກ຺ຂໍ, ອຈິຕ຺ຕກໍ, ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວຊ຺ຊໍ, ກາຍກມ຺ມໍ, ວຈີກມ຺ມໍ, ຕິຈິຕ຺ຕໍ, ຕິເວທນນ຺ຕິ.

ສໍວິຘານສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໘. ນາວາຠິຣຸຫນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ອຏ຺ຐເມ ສໍວິຘາຍາຕິ ກີຬາປຸເຣກ຺ຂາໂຣ ສໍວິທຫິຕ຺ວາ, ອຠິຣຸຫນກາເລ ສງ຺ເກຕໍ ກຕ຺ວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຸທ຺ຘໍຄາມິນິນ຺ຕິ ກີຬາວເສນ ອຸທ຺ຘໍ ນທິຍາ ປຏິໂສຕໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິໍ. ອໂຘຄາມິນິນ຺ຕິ ຕເຖວ ອໂຘ ອນຸໂສຕໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິໍ. ຍໍ ປນ ຕິຕ຺ຖປ຺ປຏິປາທນຕ຺ຖໍ ອຸທ຺ຘໍ ວາ ອໂຘ ວາ ຫຣນ຺ຕິ, ເອຕ຺ຖ ອນາປຕ຺ຕິ. ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຕິຣິຍໍ ຕຣຓາຍາຕິ ອຸປໂຍຄຕ຺ເຖ ນິສ຺ສກ຺ກວຈນໍ, ຍາ ຕິຣິຍໍ ຕຣຓາ, ຕໍ ຐເປຕ຺ວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປາຈິຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ ສຄາມກຕີຣປສ຺ເສນ ຄມນກາເລ ຄາມນ຺ຕຣຄຓນາຍ, ອຄາມກຕີຣປສ຺ເສນ ວາ ໂຍຊນວິຕ຺ຖຕາຍ ນທິຍາ ມຊ຺ເຌນ ວາ ຄມນກາເລ ອທ຺ຘໂຍຊນຄຓນາຍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ສມຸທ຺ເທ ປນ ຍຖາສຸຂໍ ຄນ຺ຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ຉພ຺ພຄ຺ຄິເຍ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ນາວາຠິຣຸຫນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ‘‘ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຕິຣິຍໍ ຕຣຓາຍາ’’ຕິ ອຍເມຕ຺ຖ ອນຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ເສສໍ ອນນ຺ຕຣສິກ຺ຂາປເທ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ພນ຺ຕິ.

ນາວາຠິຣຸຫນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໙. ປຣິປາຈິຕສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ນວເມ ຠິກ຺ຂຸນິປຣິປາຈິຕນ຺ຕິ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ປຣິປາຈິຕໍ, ເນວ ຕສ຺ສ ນາຕ຺ຕໂນ ຎາຕກປ຺ປວາຣິຕານໍ ຄິຫີນໍ ສນ຺ຕິເກ ຠິກ຺ຂຸສ຺ສ ຄຸຓໍ ປກາເສຕ຺ວາ ‘‘ເທຖ ອຍ຺ຍສ຺ສ, ກໂຣຖ ອຍ຺ຍສ຺ສາ’’ຕິ ເອວໍ ນິປ຺ຜາທິຕໍ ລທ຺ຘພ຺ພໍ ກຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປຸພ຺ເພ ຄິຫິສມາຣມ຺ຠາຕິ ເອຕ຺ຖ ສມາຣມ຺ໂຠຕິ ສມາຣທ຺ຘໍ, ປຏິຍາທິຕສ຺ເສຕໍ ນາມໍ. ຄິຫີນໍ ສມາຣມ຺ໂຠ ຄິຫິສມາຣມ຺ໂຠ, ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ປຣິປາຈນໂຕ ປຸພ຺ເພ ປຐມຕຣໍເຍວ ຍໍ ຠິກ຺ຂູນໍ ອຕ຺ຖາຍ ຄິຫີນໍ ປຏິຍາທິຕຠຕ຺ຕໍ, ຎາຕກປ຺ປວາຣິຕານໍ ວາ ສນ຺ຕກໍ, ຕໍ ຐເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ຊານໍ ຠຸຎ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ ປາຈິຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຎ຺ຈ ໂຂ ອຊ຺ໂຌຫຣຓຄຓນາຍ, ປຏິຄ຺ຄຫເຓ ປນສ຺ສ ທຸກ຺ກຏໍ.

ຣາຊຄເຫ ເທວທຕ຺ຕໍ ອາຣພ຺ຠ ຠິກ຺ຂຸນິປຣິປາຈິຕປິຓ຺ຑປາຕຠຸຎ຺ຊນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ‘‘ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ປຸພ຺ເພ ຄິຫິສມາຣມ຺ຠາ’’ຕິ ອຍເມຕ຺ຖ ອນຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ເອກໂຕອຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ປຣິປາຈິຕໍ ຠຸຎ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ, ອປຣິປາຈິເຕ ປຣິປາຈິຕສຎ຺ຎິໂນ, ອຸຠຍຕ຺ຖ ເວມຕິກສ຺ສ ຈ ທຸກ຺ກຏໍ. ອຸຠຍຕ຺ຖ ອປຣິປາຈິຕສຎ຺ຎິໂນ, ຄິຫິສມາຣມ຺ເຠ, ສິກ຺ຂມານສາມເຓຣາທີຫິ ປຣິປາຈິເຕ, ປຎ຺ຈ ໂຠຊນານິ ຐເປຕ຺ວາ ອວເສເສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ປຣິປາຈິຕຕາ, ປຣິປາຈິຕຠາວຊານນໍ, ຄິຫິສມາຣມ຺ຠາຠາໂວ, ໂອທນາທີນໍ ອຎ຺ຎຕຣຕາ, ຕສ຺ສ ອຊ຺ໂຌຫຣຓນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ປຎ຺ຈ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ປຐມປາຣາຊິກສອສານິ, ອິທໍ ປນ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວຊ຺ຊໍ, ຕິຈິຕ຺ຕໍ, ຕິເວທນນ຺ຕິ.

ປຣິປາຈິຕສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໑໐. ຣໂຫນິສຊ຺ຊສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ທສເມ ສພ຺ໂພປິ ກຖາມຄ຺ໂຄ ທຸຕິຍອນິຍເຕ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ໂພ. ອິທຎ຺ຫິ ສິກ຺ຂາປທໍ ທຸຕິຍອນິຍເຕນ ຈ ອຸປຣິ ອຸປນນ຺ທສ຺ສ ຈຕຸຕ຺ຖສິກ຺ຂາປເທນ ຈ ເອກປຣິຈ຺ເຉທໍ, ອຏ຺ຐຸປ຺ປຕ຺ຕິວເສນ ປນ ວິສຸໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕນ຺ຕິ.

ຣໂຫນິສຊ຺ຊສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ໂອວາທວຄ຺ໂຄ ຕຕິໂຍ.