໒. ຠູຕຄາມວຄ຺ໂຄ

໑. ຠູຕຄາມສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ຠູຕຄາມວຄ຺ຄສ຺ສ ປຐເມ ຠູຕຄາມປາຕພ຺ຍຕາຍາຕິ ເອຕ຺ຖ ຠວນ຺ຕິ ອເຫສຸຎ຺ຈາຕິ ຠູຕາ, ຊາຍນ຺ຕິ ວຑ຺ຒນ຺ຕິ ຊາຕາ ວຑ຺ຒິຕາ ຈາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຄາໂມຕິ ຣາສິ, ຠູຕານໍ ຄາໂມ, ຠູຕາ ເອວ ວາ ຄາໂມຕິ ຠູຕຄາໂມ, ປຕິຏ຺ຐິຕຫຣິຕຕິຓຣຸກ຺ຂາທີນເມຕໍ ອຘິວຈນໍ. ປາຕພ຺ຍສ຺ສ ຠາໂວ ປາຕພ຺ຍຕາ, ເຉທນເຠທນາທີຫິ ຍຖາຣຸຈິ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕພ຺ພຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ, ຕສ຺ສໍ ຠູຕຄາມປາຕພ຺ຍຕາຍ, ນິມິຕ຺ຕຕ຺ເຖ ເຈຕໍ ຠຸມ຺ມວຈນໍ, ຠູຕຄາມປາຕພ຺ຍຕາເຫຕຸ ຠູຕຄາມສ຺ສ ເຉທນາທິປຈ຺ຈຍາ ປາຈິຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕສ຺ມາ ໂຍ ຠິກ຺ຂຸ ປຖວິອຸທກປາກາຣາທີສຸ ຍຕ຺ຖກຕ຺ຖຈິ ຊາຕໍ ອສຸກ຺ຂໍ ອນ຺ຕມໂສ ອຕິສຸຂຸມຕິຓມ຺ປິ ສາສປພີຊກເສວາລມ຺ປິ ອຸທ຺ຘຣຓຈ຺ເຉທນວິຊ຺ຌນາທີຫິ ວິໂກເປຕິ ວາ ປຖວິຂຓເນ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ວິໂກປາເປຕິ ວາ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ ອາປຊ຺ຊຕິ.

ອາຬວິຍໍ ອາຬວເກ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ຣຸກ຺ຂຉິນ຺ທນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ສາຓຕ຺ຕິກໍ, ຠູຕຄາມໂຕ ວິໂຍຊິຕມູລພີຊຂນ຺ຘພີຊຜລຸພີຊອຄ຺ຄພີຊພີຊພີຊານໍ ອຎ຺ຎຕຣໍ ຠາຊນຄຕໍ ວາ ຣາສິກຕໍ ວາ ຠູມິຍໍ ໂຣປິຕມ຺ປິ ນິກ຺ຂນ຺ຕມູລມຕ຺ຕໍ ວາ ນິກ຺ຂນ຺ຕອງ຺ກຸຣມຕ຺ຕໍ ວາ ສເຈປິສ຺ສ ວິທຕ຺ຖິມຕ຺ຕາ ປຕ຺ຕວຏ຺ຏິ ນິຄ຺ຄຈ຺ຉຕິ, ອນິກ຺ຂນ຺ເຕ ວາ ມູເລ ນິກ຺ຂນ຺ເຕ ວາ ມູເລ ຍາວ ອງ຺ກຸໂຣ ຫຣິໂຕ ນ ໂຫຕິ, ຕາວ ຕໍ ວິໂກເປນ຺ຕສ຺ສ ທຸກ຺ກຏໍ, ຕຖາ ຠູຕຄາມພີຊຄາເມ ເວມຕິກສ຺ສ, ອຠູຕຄາມພີຊຄາເມ ຠູຕຄາມພີຊຄາມສຎ຺ຎິໂນ ເຈວ ເວມຕິກສ຺ສ ຈ. ອຸຠຍຕ຺ຖ ປນ ອຕຖາສຎ຺ຎິສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ, ອສຎ຺ຈິຈ຺ຈ ອສຕິຍາ ອຊານິຕ຺ວາ ວາ ວິໂກເປນ຺ຕສ຺ສ, ‘ອິມໍ ຣຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ ເອວໍ ອນິຍເມຕ຺ວາ ‘‘ຣຸກ຺ຂໍ ຉິນ຺ທ, ວລ຺ລິໍ ຉິນ຺ທາ’’ຕິອາທີນິ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ, ‘‘ອິມໍ ປຸປ຺ຜໍ ວາ ຜລໍ ວາ ຊານ, ອິມໍ ເທຫິ, ອິມໍ ອາຫຣ, ອິມິນາ ເມ ອຕ຺ໂຖ, ອິມໍ ກປ຺ປິຍໍ ກໂຣຫີ’’ຕິ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ເອວໍ ກປ຺ປິຍວຈເນນ ຠູຕຄາມໂຕ ວິໂຍຊິຕໍ ປນ ພີຊຊາຕໍ ປຸນ ປິ ‘‘ກປ຺ປິຍໍ ກໂຣຫີ’’ຕິ ກາເຣຕ຺ວາວ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕພ຺ພໍ. ເອວຎ຺ຫິສ຺ສ ພີຊຄາມປຣິໂມຈນມ຺ປິ ກຕໍ ໂຫຕິ.

ກປ຺ປິຍໍ ກໂຣນ຺ເຕນ ປນ ອຄ຺ຄິນາ ວາ ນເຂນ ວາ ສຕ຺ເຖນ ວາ ກຕ຺ຕພ຺ພໍ, ອຄ຺ຄິນາ ກໂຣນ຺ເຕນ ຈ ເຍນ ເກນຈິ ອຄ຺ຄິນາ ເອກເທເສ ຜຸສນ຺ເຕນ ‘ກປ຺ປິຍ’ນ຺ຕິ ວຕ຺ວາວ ກາຕພ຺ພໍ. ສຕ຺ເຖນ ກໂຣນ຺ເຕນ ຍສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ຕິຂິຓສຕ຺ຖສ຺ສ ອນ຺ຕມໂສ ສູຈິນຂຈ຺ເຉທນາທີນມ຺ປິ ຕຸຓ຺ເຑນ ວາ ຘາຣາຍ ວາ ເວຘໍ ວາ ເຉທໍ ວາ ທສ຺ເສນ຺ເຕນ ຕເຖວ ກາຕພ຺ພໍ. ນເຂນ ກໂຣນ຺ເຕນ ຐເປຕ຺ວາ ໂຄມຫິໍສາທີນໍ ຂຸເຣ ເຍນ ເກນຈິ ອປູຕິນາ ມນຸສ຺ສານໍ ວາ ຕິຣຈ຺ຉານານໍ ວາ ນເຂນ ອນ຺ຕມໂສ ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ອາຫເຏນາປິ ສຕ຺ເຖ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ກາຕພ຺ພໍ. ຕຕ຺ຖ ສເຈປິ ພີຊານໍ ປພ຺ພຕມຕ຺ໂຕ ຣາສິ, ຣຸກ຺ຂສຫສ຺ສໍ ວາ ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ເອກາພທ຺ຘໍ, ອຸຈ຺ຉູນໍ ວາ ມຫາຠາໂຣ ພນ຺ຘິຕ຺ວາ ຐປິໂຕ ໂຫຕິ, ເອກສ຺ມິໍ ພີເຊ ວາ ຣຸກ຺ຂສາຂາຍ ວາ ອຸຈ຺ຉຸມ຺ຫິ ວາ ກປ຺ປິເຍ ກເຕ ສພ຺ພໍ ກຕໍ ໂຫຕິ. ອຸຈ຺ຉຸໍ ‘‘ກປ຺ປິຍໍ ກຣິສ຺ສາມີ’’ຕິ ເຕຫິ ສທ຺ຘິໍ ພທ຺ຘໍ ທາຣຸກໍ ວິຊ຺ຌຕິ, ວຏ຺ຏຕິເຍວ. ສເຈ ປນ ຍາຍ ວລ຺ລິຍາ ຠາໂຣ ພທ຺ໂຘ, ຕໍ ວິຊ຺ຌຕິ, ນ ວຏ຺ຏຕິ. ມຣິຈປກ຺ກາທີຫິ ມິສ຺ເສຕ຺ວາ ຠຕ຺ຕໍ ອາຫຣນ຺ຕິ, ‘‘ກປ຺ປິຍໍ ກໂຣຫີ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ສເຈປິ ຠຕ຺ຕສິຕ຺ເຖ ວິຊ຺ຌຕິ, ວຏ຺ຏຕິເຍວ, ຕິລຕຓ຺ຑຸເລສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຍາຄຸຍາ ປກ຺ຂິຕ຺ຕານິ ປນ ເອກາພທ຺ຘານິ ຫຸຕ຺ວາ ນ ສນ຺ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ, ຕຕ຺ຖ ເອເກກໍ ວິຊ຺ຌິຕ຺ວາວ ກາຕພ຺ພໍ. ກປິຏ຺ຐຜລາທີນໍ ອນ຺ໂຕ ມິຎ຺ຊໍ ກຏາຫໍ ມຸຎ຺ຈິຕ຺ວາ ສຎ຺ຈຣຕິ, ຠິນ຺ທາເປຕ຺ວາ ກປ຺ປິຍໍ ກາເຣຕພ຺ພໍ. ເອກາພທ຺ຘາ ເຈ, ກຏາເຫປິ ກາຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ຍໍ ປນ ຜລໍ ຕຣຸຓໍ ໂຫຕິ ອພີຊໍ ຍຎ຺ຈ ນິພ຺ພຕ຺ຕພີຊໍ ພີຊໍ ອປເນຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕພ຺ພໍ, ຕຕ຺ຖ ກປ຺ປິຍກຣຓກິຈ຺ຈໍ ນຕ຺ຖິ. ຠູຕຄາໂມ, ຠູຕຄາມສຎ຺ຎິຕາ, ວິໂກປນໍ ວາ ວິໂກປາປນໍ ວາຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຕີຓິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ປຖວິຂຓນສທິສາເນວາຕິ.

ຠູຕຄາມສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໒. ອຎ຺ຎວາທກສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ທຸຕິເຍ ຍມຕ຺ຖໍ ສງ຺ຆມຊ຺ເຌ ວິນຍຘໂຣ ປຸຈ຺ຉຕິ, ຕໂຕ ອຎ຺ຎໍ ວທຕີຕິ ອຎ຺ຎວາທໂກ, ອຎ຺ເຎນຎ຺ຎໍ ປຏິຈຣຓສ຺ເສຕໍ ນາມໍ. ວິເຫສຕີຕິ ວິເຫສໂກ, ຕຸຓ຺ຫີຠາວສ຺ເສຕໍ ນາມໍ, ຕສ຺ມິໍ ອຎ຺ຎວາທເກ ວິເຫສເກ. ປາຈິຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ ວຕ຺ຖຸທ຺ວເຍ ປາຈິຕ຺ຕິຍທ຺ວຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕສ຺ມາ ໂຍ ຠິກ຺ຂຸ ສາວເສສໍ ອາປຕ຺ຕິໍ ອາປນ຺ໂນ ສງ຺ຆມຊ຺ເຌ ອນຸຍຸຎ຺ຊິຍມາໂນ ຕໍ ນ ກເຖຕຸກາໂມ ອຎ຺ເຎນ ວຈເນນ ອຎ຺ຎໍ ຉາເທນ຺ໂຕ ຕຖາ ຕຖາ ວິກ຺ຂິປຕິ, ໂຍ ຈ ຕຸຓ຺ຫີຠາເວນ ວິເຫເສຕິ, ເຕສໍ ຍໍ ຠຄວຕາ ອຎ຺ຎວາທກກມ຺ມຎ຺ເຈວ ວິເຫສກກມ຺ມຎ຺ຈ ອນຸຎ຺ຎາຕໍ, ຕສ຺ມິໍ ສງ຺ເຆນ ກເຕ ປຸນ ຕຖາ ກໂຣນ຺ຕານໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ໂກສມ຺ພິຍໍ ຉນ຺ນຕ຺ເຖຣໍ ອາຣພ຺ຠ ອຎ຺ເຎນຎ຺ຎໍ ປຏິຈຣຓວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຘມ຺ມກມ຺ເມ ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ອຘມ຺ມກມ຺ເມ ຕິກທຸກ຺ກຏໍ, ອນາໂຣປິເຕ ປນ ອຎ຺ຎວາທເກ ວາ ວິເຫສເກ ວາ ຕຖາ ກໂຣນ຺ຕສ຺ສ ທຸກ຺ກຏເມວ. ອາປຕ຺ຕິໍ ອາປນ຺ນຠາວໍ ວາ ອຊານນ຺ຕສ຺ສ ‘‘ກິໍ ຕຸມ຺ເຫ ຠຓຖາ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉໂຕ, ເຄລຎ຺ເຎນ ວາ, ‘‘ສງ຺ຆສ຺ສ ຠຓ຺ຑນາທີນິ ວາ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ, ອຘມ຺ເມນ ວາ ວຄ຺ເຄນ ວາ ນກມ຺ມາຣຫສ຺ສ ວາ ກມ຺ມໍ ກຣິສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ ອິມິນາ ອຘິປ຺ປາເຍນ ນ ກເຖນ຺ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ຘມ຺ມກມ຺ເມນ ອາໂຣປິຕຕາ, ອາປຕ຺ຕິຍາ ວາ ວຕ຺ຖຸນາ ວາ ອນຸຍຸຎ຺ຊິຍມານຕາ, ຉາເທຕຸກາມຕາຍ ອຎ຺ເຎນຎ຺ຎໍ ປຏິຈຣຓໍ ວາ ຕຸຓ຺ຫີຠາໂວ ວາຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຕີຓິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ອທິນ຺ນາທານສທິສານິ, ອິທໍ ປນ ສິຍາ ກິຣິຍໍ, ສິຍາ ອກິຣິຍໍ, ທຸກ຺ຂເວທນຎ຺ຈ ໂຫຕີຕິ.

ອຎ຺ຎວາທກສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໓. ອຸຊ຺ຌາປນກສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ຕຕິເຍ ເຍນ ວຈເນນ ອຸຊ຺ຌາເປນ຺ຕິ ‘‘ຉນ຺ທາຍ ອິຕ຺ຖນ຺ນາໂມ ອິທໍ ນາມ ກໂຣຕີ’’ຕິອາທີນິ ວທນ຺ຕາ ອຸປສມ຺ປນ຺ນໍ ສງ຺ເຆນ ສມ຺ມຕໍ ເສນາສນປຎ຺ຎາປກາທິເຠທໍ ຕສ຺ສ ອຍສກາມາ ຫຸຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂູຫິ ອວຊານາເປນ຺ຕິ, ອວຎ຺ຎາຍ ໂອໂລກາເປນ຺ຕິ, ລາມກໂຕ ວາ ຈິນ຺ຕາເປນ຺ຕິ, ຕໍ ວຈນໍ ອຸຊ຺ຌາປນກໍ. ເຍນ ຈ ຕເຖວ ວທນ຺ຕາ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕິ, ສພ຺ພຕ຺ຖ ຕສ຺ສ ອວຓ຺ຓໍ ປກາເສນ຺ຕິ, ຕໍ ຂິຍ຺ຍນກໍ, ຕສ຺ມິໍ ອຸຊ຺ຌາປນເກ ຂິຍ຺ຍນເກ. ປາຈິຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ ວຕ຺ຖຸທ຺ວເຍ ປາຈິຕ຺ຕິຍທ຺ວຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕສ຺ມາ ໂຍ ສມ຺ມຕສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ອຍສກາມຕາຍ ອຸປສມ຺ປນ຺ນສ຺ສ ວທນ຺ໂຕ ອຸຊ຺ຌາເປຕິ ວາ ຂິຍ຺ຍຕິ ວາ, ຕສ຺ສ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ ໂຫຕິ.

ຣາຊຄເຫ ເມຕ຺ຕິຍຠູມຊເກ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ອຸຊ຺ຌາປນຂິຍ຺ຍນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຍໍ ຕສ຺ສ ອຸປສມ຺ປນ຺ນສ຺ສ ສມ຺ມຸຕິກມ຺ມໍ ກຕໍ, ຕສ຺ມິໍ ຘມ຺ມກມ຺ເມ ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ອຘມ຺ມກມ຺ເມ ຕິກທຸກ຺ກຏໍ, ອນຸປສມ຺ປນ຺ນສ຺ສ ປນ ສນ຺ຕິເກ ຕຖາ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ, ອສມ຺ມຕສ຺ສ ຈ ອວຓ຺ຓໍ ຍສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ສນ຺ຕິເກ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ, ອນຸປສມ຺ປນ຺ນສ຺ສ ປນ ສມ຺ມຕສ຺ສ ວາ ອສມ຺ມຕສ຺ສ ວາ ອວຓ຺ຓໍ ຍສ຺ສ ກສ຺ສຈິເທວ ສນ຺ຕິເກ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ ຈ ທຸກ຺ກຏເມວ. ປກຕິຍາວ ຉນ຺ທາທິວເສນ ກໂຣນ຺ຕໍ ອຸຊ຺ຌາເປນ຺ຕສ຺ສ ວາ ຂິຍ຺ຍນ຺ຕສ຺ສ ວາ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ຘມ຺ມກມ຺ເມນ ສມ຺ມຕຕາ, ອຸປສມ຺ປນ຺ນຕາ, ອຄຕິຄມນາຠາໂວ, ຕສ຺ສ ອວຓ຺ຓກາມຕາ, ຍສ຺ສ ສນ຺ຕິເກ ວທຕິ, ຕສ຺ສ ອຸປສມ຺ປນ຺ນຕາ, ອຸຊ຺ຌາປນໍ ວາ ຂິຍ຺ຍນໍ ວາຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຉ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ອທິນ຺ນາທານສທິສານິ, ອິທໍ ປນ ທຸກ຺ຂເວທນເມວາຕິ.

ອຸຊ຺ຌາປນກສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໔. ປຐມເສນາສນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ຈຕຸຕ຺ເຖ ສງ຺ຆິກນ຺ຕິ ສງ຺ຆສ຺ສ ສນ຺ຕກໍ. ມຎ຺ຈາທີສຸ ໂຍໂກຈິ ມຎ຺ຈສງ຺ເຂເປນ ກໂຕ ສພ຺ໂພປິ ມຎ຺ໂຈເຍວ, ປີເຐປິ ເອເສວ ນໂຍ. ເຍນ ເກນຈິ ປນ ໂຈເຬນ ວາ ກປ຺ປິຍຈມ຺ເມນ ວາ ຉວິໍ ກຕ຺ວາ ຐເປຕ຺ວາ ມນຸສ຺ສໂລມໍ ຕາລີສປຕ຺ຕຎ຺ຈ ເຍຫິ ເກຫິຈິ ໂລມປຓ຺ຓຕິຓວາກໂຈເຬຫິ ປູເຣຕ຺ວາ ກຕເສນາສນໍ ຠິສີຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕຕ຺ຖ ນິສີທິຕຸມ຺ປິ ນິປຊ຺ຊິຕຸມ຺ປິ ວຏ຺ຏຕິ, ປມາຓປຣິຈ຺ເຉໂທປິ ເຈຕ຺ຖ ນຕ຺ຖິ. ໂກຈ຺ຉໍ ປນ ວາກອຸສີຣມຸຎ຺ຊປພ຺ພຊາທີນໍ ອຎ຺ຎຕຣມຍໍ ອນ຺ໂຕ ສໍເວລ຺ລິຕ຺ວາ ພທ຺ຘໍ ເຫຏ຺ຐາ ຈ ອຸປຣິ ຈ ວິຕ຺ຖຕໍ ປຓວສຓ຺ຐານໍ ມຊ຺ເຌ ສີຫຈມ຺ມາທິປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ອກປ຺ປິຍຈມ຺ມໍ ນາເມຕ຺ຖ ນຕ຺ຖິ. ເສນາສນຎ຺ຫິ ໂສວຓ຺ຓມຍມ຺ປິ ວຏ຺ຏຕິ. ອຊ຺ໂຌກາເສຕິ ເອຕ຺ຖ ເຍ ອວສ຺ສິກສງ຺ເກຕາ ວສ຺ສານມາສາຕິ ເອວໍ ອສຎ຺ຎິຕາ ອຏ຺ຐ ມາສາ, ເຕ ຐເປຕ຺ວາ ອິຕເຣສຸ ຈຕູສຸ ມາເສສຸ ສເຈປິ ເທໂວ ນ ວສ຺ສຕິ. ຕຖາປິ ປກຕິອຊ຺ໂຌກາເສ ຈ ໂອວສ຺ສກມຓ຺ຑເປ ຈ ສນ຺ຖຣິຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ຍຕ຺ຖ ປນ ເຫມນ຺ເຕ ວສ຺ສຕິ, ຕຕ຺ຖ ອປເຣປິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ມາເສ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ຄິມ຺ເຫ ປນ ສພ຺ພຕ຺ຖ ວິຄຕວລາຫກໍ ວິສຸທ຺ຘໍ ນຠໍ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ຕທາ ເກນຈິເທວ ກຣຓີເຍນ ຄຈ຺ຉຕິ, ວຏ຺ຏຕິ. ກາກາທີນໍ ນິພທ຺ຘວາສຣຸກ຺ຂມູເລ ປນ ກທາຈິປິ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ອິຕິ ຍຕ຺ຖ ຈ ຍທາ ຈ ສນ຺ຖຣິຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ, ຕໍ ສພ຺ພມິຘ ອຊ຺ໂຌກາສສງ຺ຂເມວ ຄຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ສນ຺ຖຣິຕ຺ວາຕິ ຕຖາຣູເປ ຐາເນ ອຕ຺ຕໂນ ວາ ປຣສ຺ສ ວາ ອຕ຺ຖາຍ ສນ຺ຖຣິຕ຺ວາ. ອຎ຺ຎສ຺ສຕ຺ຖາຍ ສນ຺ຖຕມ຺ປິ ຫິ ຍາວ ໂສ ຕຕ຺ຖ ນ ນິສີທຕິ, ‘ຄຈ຺ຉ ຕ຺ວ’ນ຺ຕິ ວາ ນ ຠຓຕິ, ຕາວ ສນ຺ຖາຣກສ຺ເສວ ຠາໂຣ. ສນ຺ຖຣາເປຕ຺ວາຕິ ອນຸປສມ຺ປນ຺ເນນ ສນ຺ຖຣາເປຕ຺ວາ. ເອຕເທວ ຫິ ຕສ຺ສ ປລິໂພໂຘ ໂຫຕິ, ອຸປສມ຺ປນ຺ເນນ ສນ຺ຖຕໍ ສນ຺ຖາຣກສ຺ເສວ ຠາໂຣ, ຕຎ຺ຈ ໂຂ ຍາວ ອາຓາປໂກ ຕຕ຺ຖ ນ ນິສີທຕິ, ‘ຄຈ຺ຉ ຕ຺ວ’ນ຺ຕິ ວາ ນ ຠຓຕິ. ຍສ຺ມິຎ຺ຫິ ອຕ຺ຕນາ ສນ຺ຖຣາປິເຕ ວາ ປກຕິສນ຺ຖເຕ ວາ ອຸປສມ຺ປນ຺ໂນ ນິສີທຕິ, ສພ຺ພໍ ຕໍ ນິສິນ຺ນສ຺ເສວ ຠາໂຣ, ຕສ຺ມາ ສນ຺ຖຣາປິຕນ຺ຕ຺ເວວ ສງ຺ຂໍ ຄຈ຺ຉຕິ. ຕໍ ປກ຺ກມນ຺ໂຕ ເນວ ອຸທ຺ຘເຣຍ຺ຍ, ນ ອຸທ຺ຘຣາເປຍ຺ຍາຕິ ອຕ຺ຕນາ ວາ ອຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ປຕິຣູເປ ຐາເນ ນ ຐເປຍ຺ຍ, ປເຣນ ວາ ຕຖາ ນ ກາຣາເປຍ຺ຍ. ອນາປຸຈ຺ຉໍ ວາ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍາຕິ ໂຍ ຠິກ຺ຂຸ ວາ ສາມເຓໂຣ ວາ ອາຣາມິໂກ ວາ ລຊ຺ຊີ ໂຫຕິ, ອຕ຺ຕໂນ ປລິໂພຘໍ ວິຍ ມຎ຺ຎຕິ, ຕຖາຣູປໍ ອນາປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ຕໍ ເສນາສນໍ ຕສ຺ສ ອນິຍ຺ຍາເຕຕ຺ວາ ນິຣເປກ຺ໂຂ ຄຈ຺ຉຕິ, ຖາມມຊ຺ຌິມສ຺ສ ປຸຣິສສ຺ສ ເລຑ຺ຑຸປາຕໍ ອຕິກ຺ກເມຍ຺ຍ, ຕສ຺ສ ເອເກນ ປາເທນ ເລຑ຺ຑຸປາຕາຕິກ຺ກເມ ທຸກ຺ກຏໍ, ທຸຕິຍປາທາຕິກ຺ກເມ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ໂຠຊນສາລາຍ ຐິໂຕ ປນ ‘‘ອສຸກສ຺ມິໍ ນາມ ທິວາວິຫາຣຏ຺ຐາເນ ປຎ຺ຎເປຕ຺ວາ ຄຈ຺ຉາຫີ’’ຕິ ເປເສຕ຺ວາ ຕໂຕ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ອຎ຺ຎຕ຺ຖ ຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ປາທຸທ຺ຘາເຣນ ກາເຣຕພ຺ໂພ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ສມ຺ພຫຸເລ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ສນ຺ຖຕໍ ອນຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ອນາປຸຈ຺ຉໍ ປກ຺ກມນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ປຸຄ຺ຄລິເກ ຕິກທຸກ຺ກຏໍ, ຈິມິລິກໍ ວາ ອຸຕ຺ຕຣຕ຺ຖຣຓໍ ວາ ຠູມຕ຺ຖຣຓໍ ວາ ຕຏ຺ຏິກໍ ວາ ຈມ຺ມກ຺ຂຓ຺ຑໍ ວາ ປາທປຸຎ຺ຉນໍ ວາ ຜລກປີຐໍ ວາ ຍໍ ວາ ປນຎ຺ຎໍ ກຎ຺ຈິ ທາຣຸຠຓ຺ຑໍ ມຕ຺ຕິກາຠຓ຺ຑໍ ອນ຺ຕມໂສ ປຕ຺ຕາຘາຣກມ຺ປິ ວຸຕ຺ຕລກ຺ຂເຓ ອຊ຺ໂຌກາເສ ຐເປຕ຺ວາ ຄຈ຺ຉນ຺ຕສ຺ສ ທຸກ຺ກຏເມວ. ອາຣຎ຺ຎເກນ ປນ ອສຕິ ອໂນວສ຺ສເກ ສພ຺ພໍ ຣຸກ຺ເຂ ລຄ຺ເຄຕ຺ວາປິ ຍຖາ ວາ ອຸປຈິກາຫິ ນ ຂຊ຺ຊຕິ, ເອວໍ ກຕ຺ວາປິ ຄນ຺ຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ອພ຺ໂຠກາສິເກນ ປນ ຈີວຣກຸຏິກໍ ກຕ຺ວາປິ ຣກ຺ຂິຕພ຺ພໍ. ອຕ຺ຕໂນ ສນ຺ຕເກ, ວິສ຺ສາສິກປຸຄ຺ຄລິເກ, ອຸທ຺ຘຣຓາທີນິ ກຕ຺ວາ ຄມເນ, ໂອຕາເປນ຺ຕສ຺ສ, ‘‘ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ອຸທ຺ຘຣິສ຺ສາມີ’’ຕິ ຄຈ຺ຉໂຕ, ວຸຑ຺ຒຕຣາ ອຸຏ຺ຐາເປນ຺ຕິ, ອມນຸສ຺ໂສ ຕຕ຺ຖ ນິສີທຕິ, ໂກຈິ ອິສ຺ສໂຣ ຄຓ຺ຫາຕິ, ສີຫາທໂຍ ຕໍ ຐານໍ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ, ເອວໍ ເສນາສນໍ ປລິພຸທ຺ຘໍ ໂຫຕິ, ຕຖາ ປລິພຸທ຺ເຘ ວາ ເສນາສເນ, ຊີວິຕພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍນ຺ຕຣາຍກຣາສຸ ອາປທາສຸ ວາ ຄຈ຺ຉນ຺ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ມຎ຺ຈາທີນໍ ສງ຺ຆິກຕາ, ວຸຕ຺ຕລກ຺ຂເຓ ເທເສ ສນ຺ຖຣຓໍ ວາ ສນ຺ຖຣາປນໍ ວາ, ອປລິພຸທ຺ຘຕາ, ອາປທາຍ ອຠາໂວ, ນິຣເປກ຺ຂຕາ, ເລຑ຺ຑຸປາຕາຕິກ຺ກໂມຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຉ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ປຐມກຖິນສທິສາເນວ, ອິທໍ ປນ ກິຣິຍາກິຣິຍນ຺ຕິ.

ປຐມເສນາສນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໕. ທຸຕິຍເສນາສນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ປຎ຺ຈເມ ວິຫາເຣຕິ ຄພ຺ເຠ ວາ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ມິໍ ວາ ສພ຺ພປຣິຈ຺ຉນ຺ເນ ວຸຕ຺ຕເສນາສເນ. ເສຍ຺ຍນ຺ຕິ ເສຍ຺ຍາ ນາມ ຠິສີ ຈິມິລິກາ ອຸຕ຺ຕຣຕ຺ຖຣຓໍ ຠູມຕ຺ຖຣຓໍ ຕຏ຺ຏິກາ ຈມ຺ມກ຺ຂຓ຺ໂຑ ນິສີທນໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຖຣຓໍ ຕິຓສນ຺ຖາໂຣ ປຓ຺ຓສນ຺ຖາໂຣຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ຈິມິລິກາ ນາມ ປຣິກມ຺ມກຕາຍ ຠູມິຍາ ວຓ຺ຓານຸຣກ຺ຂຓຕ຺ຖໍ ກຕາ. ອຸຕ຺ຕຣຕ຺ຖຣຓໍ ນາມ ມຎ຺ຈປີຐາທີນໍ ອຸປຣິ ອຕ຺ຖຣິຕພ຺ພຍຸຕ຺ຕກໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຖຣຓໍ. ຠູມຕ຺ຖຣຓໍ ນາມ ຈິມິລິກາຍ ສຕິ ຕສ຺ສາ ອຸປຣິ, ອສຕິ ສຸທ຺ຘຠູມິຍໍ ອຕ຺ຖຣິຕພ຺ພາ ກຏສາຣກາທິ ວິກຕິ. ຕຏ຺ຏິກາ ນາມ ຕາລປຓ຺ຓາທີຫິ ກຕຕຏ຺ຏິກາ. ຈມ຺ມກ຺ຂຓ຺ໂຑ ນາມ ຍໍກິຎ຺ຈິ ຈມ຺ມໍ, ສີຫຈມ຺ມາທີນຎ຺ຫິ ປຣິຫຣເຓເຍວ ປຣິກ຺ເຂໂປ, ເສນາສນປຣິໂຠເຄ ປນ ອກປ຺ປິຍຈມ຺ມໍ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ປຈ຺ຈຕ຺ຖຣຓໍ ນາມ ປາວາໂຣ ໂກຊໂວຕິ ເອຕ຺ຕກເມວ, ເສສໍ ປາກຏເມວ. ອິຕິ ອິມາສຸ ທສສຸ ເສຍ຺ຍາສຸ ເອກມ຺ປິ ເສຍ຺ຍໍ ອຕ຺ຕໂນ ວສ຺ສຄ຺ເຄນ ຄເຫຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕລກ຺ຂເຓ ວິຫາເຣ ສນ຺ຖຣິຕ຺ວາ ວາ ສນ຺ຖຣາເປຕ຺ວາ ວາ ໂຍ ຠິກ຺ຂຸ ທິສໍຄມິໂກ ຍຖາ ຐປິຕໍ ອຸປຈິກາຫິ ນ ຂຊ຺ຊຕິ, ຕຖາ ຐປນວເສນ ເນວ ອຸທ຺ຘເຣຍ຺ຍ, ນ ອຸທ຺ຘຣາເປຍ຺ຍ, ປຸຣິມສິກ຺ຂາປເທ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ອນາປຸຈ຺ຉໍ ວາ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ, ຕສ຺ສ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕສ຺ສ ອາຣາມສ຺ສ ປຣິກ຺ເຂປໍ, ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕສ຺ສ ອຸປຈາຣໍ ອຕິກ຺ກມນ຺ຕສ຺ສ ປຐມປາເທ ທຸກ຺ກຏໍ, ທຸຕິຍປາເທ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ຍຕ຺ຖ ປນ ອຸປຈິກາສງ຺ກາ ນຕ຺ຖິ, ຕໂຕ ອນາປຸຈ຺ຉາປິ ຄນ຺ຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ, ອາປຸຈ຺ຉນໍ ປນ ວຕ຺ຕໍ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ສຕ຺ຕຣສວຄ຺ຄິເຍ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ສງ຺ຆິເກ ວິຫາເຣ ເສຍ຺ຍໍ ສນ຺ຖຣິຕ຺ວາ ອນຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ອນາປຸຈ຺ຉາ ປກ຺ກມນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ປຸຄ຺ຄລິເກ ຕິກທຸກ຺ກຏໍ, ວຸຕ຺ຕລກ຺ຂຓສ຺ສ ປນ ວິຫາຣສ຺ສ ອຸປຈາເຣ ພຫິ ອາສນ຺ເນ ອຸປຏ຺ຐານສາລາຍ ວາ ອປຣິຈ຺ຉນ຺ນມຓ຺ຑເປ ວາ ປຣິຈ຺ຉນ຺ເນ ວາປິ ພຫູນໍ ສນ຺ນິປາຕຠູເຕ ຣຸກ຺ຂມູເລ ວາ ສນ຺ຖຣິຕ຺ວາ ວາ ສນ຺ຖຣາເປຕ຺ວາ ວາ, ມຎ຺ຈປີຐຎ຺ຈ ວິຫາເຣ ວາ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາເຣ ວິຫາຣູປຈາເຣ ວາ ສນ຺ຖຣິຕ຺ວາ ວາ ສນ຺ຖຣາເປຕ຺ວາ ວາ ອຸທ຺ຘຣຓາທີນິ ອກຕ຺ວາ ຄຈ຺ຉນ຺ຕສ຺ສ ທຸກ຺ກຏເມວ. ອຕ຺ຕໂນ ສນ຺ຕເກ, ວິສ຺ສາສິກປຸຄ຺ຄລິເກ, ອຸທ຺ຘຣຓາທີນິ ກຕ຺ວາ, ປຸຣິມນເຍເນວ ປລິພຸທ຺ຘໍ ຉຑ຺ເຑຕ຺ວາ ຄມເນ, ໂຍ ຈ ‘‘ອຊ຺ເຊວ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ປຏິຊຄ຺ຄິສ຺ສາມີ’’ຕິ ເອວໍ ສາເປກ຺ໂຂ ນທິປາຣໍ ວາ ຄາມນ຺ຕຣໍ ວາ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຍຕ຺ຖສ຺ສ ຄມນຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ, ຕຕ຺ເຖວ ຐິໂຕ ກຎ຺ຈິ ເປເສຕ຺ວາ ວາ ອາປຸຈ຺ຉຕິ, ນທິປູຣຣາຊໂຈຣາທີສຸ ວາ ເກນຈິ ປລິພຸທ຺ໂຘ ນ ສກ຺ໂກຕິ ປຈ຺ຈາຄນ຺ຕຸໍ, ຕສ຺ສ ຈ, ອາປທາສຸ ຈ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ວຸຕ຺ຕລກ຺ຂຓເສຍ຺ຍາ, ຕສ຺ສາ ສງ຺ຆິກຕາ, ວຸຕ຺ຕລກ຺ຂເຓ ວິຫາເຣ ສນ຺ຖຣຓໍ ວາ ສນ຺ຖຣາປນໍ ວາ, ອປລິພຸທ຺ຘຕາ, ອາປທາຍ ອຠາໂວ, ອນເປກ຺ຂສ຺ສ ທິສາປກ຺ກມນໍ, ອຸປຈາຣສີມາຕິກ຺ກໂມຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ສຕ຺ຕ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ອນນ຺ຕຣສິກ຺ຂາປເທ ວຸຕ຺ຕນຍາເນວາຕິ.

ທຸຕິຍເສນາສນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໖. ອນຸປຂຊ຺ຊສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ຉຏ຺ເຐ ຊານນ຺ຕິ ‘‘ອນຸຏ຺ຐາປນີໂຍ ອຍ’’ນ຺ຕິ ຊານນ຺ໂຕ, ເຕເນວສ຺ສ ປທຠາຊເນ ‘‘ວຸຑ຺ໂຒ’ຕິ ຊານາຕິ, ‘ຄິລາໂນ’ຕິ ຊານາຕິ, ‘ສງ຺ເຆນ ທິນ຺ໂນ’ຕິ ຊານາຕີ’’ຕິ (ປາຈິ. ໑໒໑) ວຸຕ຺ຕໍ. ວຸຑ຺ໂຒ ຫິ ອຕ຺ຕໂນ ວຸຑ຺ຒຕາຍ ອນຸຏ຺ຐາປນີໂຍ, ຄິລາໂນ ຄິລານຕາຍ, ສງ຺ໂຆ ປນ ຠຓ຺ຑາຄາຣິກສ຺ສ ວາ ຘມ຺ມກຖິກວິນຍຘຣຄຓວາຈກາຈຣິຍານໍ ວາ ພຫູປກາຣຕໍ ຄຸຓວິສິຏ຺ຐຕຎ຺ຈ ສລ຺ລກ຺ເຂຕ຺ວາ ຘຸວວາສຕ຺ຖາຍ ວິຫາຣໍ ສລ຺ລກ຺ເຂຕ຺ວາ ສມ຺ມນ຺ນິຕ຺ວາ ເທຕິ, ຕສ຺ມາ ຍສ຺ສ ສງ຺ເຆນ ທິນ຺ໂນ, ໂສປິ ອນຸຏ຺ຐາປນີໂຍ. ປຸພ຺ພຸປຄຕນ຺ຕິ ປຸພ຺ພໍ ອຸປຄຕໍ. ອນຸປຂຊ຺ຊາຕິ ມຎ຺ຈປີຐານໍ ວາ ຕສ຺ສ ວາ ຠິກ຺ຂຸໂນ ປວິສນ຺ຕສ຺ສ ວາ ນິກ຺ຂມນ຺ຕສ຺ສ ວາ ອຸປຈາຣໍ ອນຸປວິສິຕ຺ວາ. ຕຕ຺ຖ ມຎ຺ຈປີຐານໍ ຕາວ ມຫລ຺ລເກ ວິຫາເຣ ສມນ຺ຕາ ທິຍຑ຺ໂຒ ຫຕ຺ໂຖ ອຸປຈາໂຣ, ຂຸທ຺ທເກ ຍໂຕ ປໂຫຕິ, ຕໂຕ ທິຍຑ຺ໂຒ ຫຕ຺ໂຖ, ຕສ຺ສ ປນ ປວິສນ຺ຕສ຺ສ ປາທໂຘວນປາສາຓໂຕ ຍາວ ມຎ຺ຈປີຐໍ, ນິກ຺ຂມນ຺ຕສ຺ສ ມຎ຺ຈປີຐໂຕ ຍາວ ປສ຺ສາວຏ຺ຐານໍ, ຕາວ ອຸປຈາໂຣ. ເສຍ຺ຍໍ ກປ຺ເປຍ຺ຍາຕິ ຕສ຺ສ ສມ຺ພາຘໍ ກຕ຺ຕຸກາມຕາຍ ຕສ຺ມິໍ ອຸປຈາເຣ ທສສຸ ເສຍ຺ຍາສຸ ເອກມ຺ປິ ສນ຺ຖຣນ຺ຕສ຺ສ ວາ ສນ຺ຖຣາເປນ຺ຕສ຺ສ ວາ ທຸກ຺ກຏໍ, ຕຕ຺ຖ ນິສີທນ຺ຕສ຺ສ ວາ ນິປຊ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ ວາ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ທ຺ເວປິ ກໂຣນ຺ຕສ຺ສ ທ຺ເວ ປາຈິຕ຺ຕິຍານິ, ປຸນປ຺ປຸນໍ ກໂຣນ຺ຕສ຺ສ ປໂຍຄຄຓນາຍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ຉພ຺ພຄ຺ຄິເຍ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ອນຸປຂຊ຺ຊ ເສຍ຺ຍກປ຺ປນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ປຸຄ຺ຄລິເກ ຕິກທຸກ຺ກຏໍ, ວຸຕ຺ຕູປຈາຣໂຕ ວາ ພຫິ, ອຸປຏ຺ຐານສາລາທິເກ ວາ, ວິຫາຣສ຺ສ ອຸປຈາເຣ ວາ, ສນ຺ຖຣຓສນ຺ຖຣາປເນສຸປິ ນິສຊ຺ຊສຍເນສຸປິ ທຸກ຺ກຏເມວ. ອຕ຺ຕໂນ ວາ, ວິສ຺ສາສິກສ຺ສ ວາ ສນ຺ຕເກ ປນ ວິຫາເຣ ສນ຺ຖຣນ຺ຕສ຺ສ, ໂຍ ຈ ຄິລາໂນ ວາ ສີຕຸຓ຺ຫປີຬິໂຕ ວາ ປວິສຕິ, ຕສ຺ສ ຈ, ອາປທາສຸ ຈ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ສງ຺ຆິກວິຫາຣຕາ, ອນຸຏ຺ຐາປນີຍຠາວຊານນໍ, ສມ຺ພາເຘຕຸກາມຕາ, ອຸປຈາເຣ ນິສີທນໍ ວາ ນິປຊ຺ຊນໍ ວາຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຈຕ຺ຕາຣິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ປຐມປາຣາຊິກສທິສາເນວ, ອິທໍ ປນ ທຸກ຺ຂເວທນເມວາຕິ.

ອນຸປຂຊ຺ຊສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໗. ນິກ຺ກຑ຺ຒນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ສຕ຺ຕເມ ກຸປິໂຕຕິ ກຸທ຺ໂຘ. ອນຕ຺ຕມໂນຕິ ອຕຸຏ຺ຐຈິຕ຺ໂຕ. ນິກ຺ກຑ຺ເຒຍ຺ຍ ວາ ນິກ຺ກຑ຺ຒາເປຍ຺ຍ ວາ ປາຈິຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ເຍ ອເນກຠູມກາ ປາສາທາ, ອເນກໂກຏ຺ຐການິ ວາ ຈຕຸສ຺ສາລານິ, ຕາທິເສສຸ ເສນາສເນສຸ ຄເຫຕ຺ວາ ອນ຺ຕຣາ ອຏ຺ຐເປຕ຺ວາ ເອເກເນວ ປໂຍເຄນ ອຕິກ຺ກາເມນ຺ຕສ຺ສ ເອກໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ຐເປຕ຺ວາ ຐເປຕ຺ວາ ນານາປໂຍເຄຫິ ອຕິກ຺ກາເມນ຺ຕສ຺ສ ທ຺ວາຣຄຓນາຍ ປາຈິຕ຺ຕິຍານິ, ຫຕ຺ເຖນ ອນາມສິຕ຺ວາ ‘ນິກ຺ຂມາ’ຕິ ວຕ຺ວາ ວາຈາຍ ນິກ຺ກຑ຺ຒນ຺ຕສ຺ສາປິ ເອເສວ ນໂຍ. ນິກ຺ກຑ຺ຒາເປນ຺ຕສ຺ສ ປນ ‘ນິກ຺ກຑ຺ຒາ’ຕິ ອາຓຕ຺ຕມຕ຺ເຕ ທຸກ຺ກຏໍ, ສກິໍ ອາຓຕ຺ເຕ ປນ ຕສ຺ມິໍ ພຫຸເກປິ ທ຺ວາເຣ ນິກ຺ຂມນ຺ເຕ ອິຕຣສ຺ສ ເອກເມວ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ສເຈ ປນ ‘‘ເອຕ຺ຕການິ ທ຺ວາຣານິ ນິກ຺ກຑ຺ຒາຫີ’’ຕິ ວາ, ‘‘ຍາວ ມຫາທ຺ວາຣໍ, ຕາວ ນິກ຺ກຑ຺ຒາຫີ’’ຕິ ວາ ເອວໍ ນິຍເມຕ຺ວາ ອາຓຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ, ທ຺ວາຣຄຓນາຍ ປາຈິຕ຺ຕິຍານິ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ຉພ຺ພຄ຺ຄິເຍ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ຠິກ຺ຂຸໍ ສງ຺ຆິກາ ວິຫາຣາ ນິກ຺ກຑ຺ຒນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ

ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ສາຓຕ຺ຕິກໍ, ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ປຸຄ຺ຄລິເກ ຕິກທຸກ຺ກຏໍ, ຕສ຺ສ ປຣິກ຺ຂາຣນິກ຺ກຑ຺ຒເນ, ອຸປຏ຺ຐານສາລາທິກາ ວິຫາຣູປຈາຣາ ຕສ຺ສ ວາ ຕສ຺ສ ປຣິກ຺ຂາຣສ຺ສ ວາ ນິກ຺ກຑ຺ຒເນ, ອນຸປສມ຺ປນ຺ນສ຺ສ ປນ ອນຸປສມ຺ປນ຺ນປຣິກ຺ຂາຣສ຺ສ ວາ ວິຫາຣາ ວາ ວິຫາຣູປຈາຣາ ວາ ນິກ຺ກຑ຺ຒເນ ນິກ຺ກຑ຺ຒາປເນ ຈ ທຸກ຺ກຏເມວ. ຕຎ຺ຈ ໂຂ ອສມ຺ພທ຺ເຘສຸ ປຣິກ຺ຂາເຣສຸ ປຣິກ຺ຂາຣຄຓນາຍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ອຕ຺ຕໂນ ວາ, ວິສ຺ສາສິກສ຺ສ ວາ ສນ຺ຕກາ ວິຫາຣາ ນິກ຺ກຑ຺ຒເນ, ສກລສງ຺ຆາຣາມໂຕປິ ຠຓ຺ຑນກາຣກສ຺ສ ວາ ຕສ຺ສ ປຣິກ຺ຂາຣສ຺ສ ວາ ນິກ຺ກຑ຺ຒເນ ນິກ຺ກຑ຺ຒາປເນ ວາ, ອຕ຺ຕໂນ ວສນຏ຺ຐານໂຕ ອລຊ຺ຊິສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກສ຺ສ, ນ ສມ຺ມາວຕ຺ຕນ຺ຕານໍ ອນ຺ເຕວາສິກສອວິຫາຣິການໍ, ເຕສໍ ປຣິກ຺ຂາຣສ຺ສ ວາ ນິກ຺ກຑ຺ຒເນ ຈ, ສຍໍ ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ສງ຺ຆິກວິຫາໂຣ, ອຸປສມ຺ປນ຺ນສ຺ສ ຠຓ຺ຑນກາຣກຠາວາທິວິນິມຸຕ຺ຕຕາ, ໂກເປນ ນິກ຺ກຑ຺ຒນໍ ວາ ນິກ຺ກຑ຺ຒາປນໍ ວາຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຕີຓິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ອທິນ຺ນາທານສທິສານິ, ອິທໍ ປນ ທຸກ຺ຂເວທນນ຺ຕິ.

ນິກ຺ກຑ຺ຒນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໘. ເວຫາສກຸຏິສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ອຏ຺ຐເມ ອຸປຣິເວຫາສກຸຏິຍາຕິ ອຸປຣິ ອຈ຺ຉນ຺ນຕລາຍ ທ຺ວິຠູມິກກຸຏິຍາ ວາ ຕິຠູມິກກຸຏິຍາ ວາ, ປທຠາຊເນ ປນ ອິຘ ອຘິປ຺ເປຕໍ ກຸຏິໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ມຊ຺ຌິມສ຺ສ ປຸຣິສສ຺ສ ອສີສຆຏ຺ຏາ’’ຕິ (ປາຈິ. ໑໓໑) ວຸຕ຺ຕໍ. ອາຫຈ຺ຈປາທກນ຺ຕິ ອງ຺ເຄ ວິຊ຺ຌິຕ຺ວາ ປເວສິຕປາທກໍ. ອຠິນິສີເທຍ຺ຍາຕິ ອຠິຠວິຕ຺ວາ ອຊ຺ໂຌຕ຺ຖຣິຕ຺ວາ ນິສີເທຍ຺ຍ, ຠຸມ຺ມຕ຺ເຖ ວາ ເອຕໍ ອຸປໂຍຄວຈນໍ, ມຎ຺ເຈ ວາ ປີເຐ ວາ ນິສີເທຍ຺ຍ ວາ ນິປຊ຺ເຊຍ຺ຍ ວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຠີຕິ ອິທໍ ປນ ປທໂສຠຓຕ຺ເຖ ອຸປສຄ຺ຄມຕ຺ຕເມວ, ຕສ຺ມາ ໂຍ ຠິກ຺ຂຸ ວຸຕ຺ຕລກ຺ຂຓາຍ ເວຫາສກຸຏິຍາ ສພ຺ພນ຺ຕິເມນ ປຣິຈ຺ເຉເທນ ຍາວ ປມາຓມຊ຺ຌິມສ຺ສ ປຸຣິສສ຺ສ ສພ຺ພໂສ ເຫຏ຺ຐິມາຫິ ຕຸລາຫິ ສີສໍ ນ ຆຏ຺ເຏຕິ, ເອຕ຺ຕກໍ ອຸຈ຺ຈາຍ ຕຸລານໍ ອຸປຣິ ຐປິເຕ ອາຫຈ຺ຈປາທເກ ມຎ຺ເຈ ວາ ປີເຐ ວາ ນິສີທຕິ ວາ ນິປຊ຺ຊຕິ ວາ, ຕສ຺ສ ອນຸປຂຊ຺ຊສິກ຺ຂາປເທ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ປໂຍຄຄຓນາຍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ອຎ຺ຎຕຣໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ອາຣພ຺ຠ ອຸປຣິເວຫາສກຸຏິຍາ ອາຫຈ຺ຈປາທກໍ ມຎ຺ຈໍ ປີຐໍ ສຫສາ ອຠິນິສີທນອຠິນິປຊ຺ຊນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ປຸຄ຺ຄລິເກ ຕິກທຸກ຺ກຏໍ, ອຕ຺ຕໂນ ວາ, ວິສ຺ສາສິກສ຺ສ ວາ ສນ຺ຕເກ ວິຫາເຣ, ອເວຫາສກຸຏິຍາ, ສີສຆຏ຺ຏາຍ, ຍສ຺ສ ວາ ເຫຏ຺ຐາ ທພ຺ພສມ຺ຠາຣາທີນໍ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕຕ຺ຕາ ອປຣິໂຠຄໍ ໂຫຕິ, ອຸປຣິຕລໍ ວາ ປທຣສຎ຺ຈິຕໍ ສຸຘາທິປຣິກມ຺ມກຕໍ ວາ, ຕຕ຺ຖ ອາຫຈ຺ຈປາທເກ ນິສີທນ຺ຕສ຺ສ, ໂຍ ເຈ ຕສ຺ມິໍ ເວຫາສຏ຺ເຐປິ ອາຫຈ຺ຈປາທເກ ຐິໂຕ ກິຎ຺ຈິ ຄຓ຺ຫາຕິ ວາ ລຄ຺ຄຕິ ວາ, ຍສ຺ສ ຈ ປຏາຓີ ທິນ຺ນາ ໂຫຕິ, ປາທສີສານໍ ອຸປຣິ ອາຓີ ປເວສິຕາ, ຕຕ຺ຖ ນິສີທນ຺ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ສງ຺ຆິໂກ ວິຫາໂຣ, ອສີສຆຏ຺ຏາ ເວຫາສກຸຏິ, ເຫຏ຺ຐາ ສປຣິໂຠຄໍ, ອປຏາຓິທິນ຺ເນ ອາຫຈ຺ຈປາທເກ ນິສີທນໍ ວາ ນິປຊ຺ຊນໍ ວາຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຈຕ຺ຕາຣິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ເອຬກໂລມສທິສານີຕິ.

ເວຫາສກຸຏິສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໙. ມຫລ຺ລກວິຫາຣສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ນວເມ ມຫລ຺ລກນ຺ຕິ ສສ຺ສາມິກໍ. ວິຫາຣນ຺ຕິ ອຸລ຺ລິຕ຺ຕາວລ຺ລິຕ຺ຕໍ. ຍາວ ທ຺ວາຣໂກສາຕິເອຕ຺ຖ ທ຺ວາຣໂກໂສ ນາມ ອຸກ຺ກຏ຺ຐປຣິຈ຺ເຉເທນ ປິຏ຺ຐສງ຺ຆາຏສ຺ສ ສາມນ຺ຕາ ອຑ຺ຒເຕຍ຺ຍຫຕ຺ໂຖ ປເທໂສ. ອຄ຺ຄຬຏ຺ຐປນາຍາຕິ ສກວາຏກສ຺ສ ທ຺ວາຣພນ຺ຘສ຺ສ ນິຈ຺ຈລຠາວຕ຺ຖາຍ. ກວາຏຎ຺ຫິ ລຫຸປຣິວຕ຺ຕກໍ ວິວຣຓກາເລ ຠິຕ຺ຕິໍ ອາຫນຕິ, ປິທຫນກາເລ ທ຺ວາຣພນ຺ຘໍ. ເຕນ ອາຫເນນ ຠິຕ຺ຕິ ກມ຺ປຕິ, ຕໂຕ ມຕ຺ຕິກາ ຈລຕິ, ຈລິຕ຺ວາ ສິຖິລາ ວາ ໂຫຕິ ປຕຕິ ວາ, ເຕນາຫ ຠຄວາ ‘‘ຍາວ ທ຺ວາຣໂກສາ ອຄ຺ຄຬຏ຺ຐປນາຍາ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ກິຎ຺ຈາປິ ‘‘ອິທໍ ນາມ ກຕ຺ຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ເນວ ມາຕິກາຍໍ, ນ ປທຠາຊເນ ວຸຕ຺ຕໍ, ອຏ຺ຐຸປ຺ປຕ຺ຕິຍໍ ປນ ‘‘ປຸນປ຺ປຸນໍ ຉາທາເປສິ, ປຸນປ຺ປຸນໍ ເລປາເປສີ’’ຕິ (ປາຈິ. ໑໓໔) ອຘິກາຣໂຕ ຍາວ ທ຺ວາຣໂກສາ ອຄ຺ຄຬຏ຺ຐປນາຍ ປຸນປ຺ປຸນໍ ລິມ຺ປິຕພ຺ໂພ ວາ ເລປາເປຕພ຺ໂພ ວາຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ອາໂລກສນ຺ຘິປຣິກມ຺ມາຍາຕິເອຕ຺ຖ ອາໂລກສນ຺ຘີຕິ ວາຕປານກວາຏກາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ເຕ ວິວຣຓກາເລ ວິທຕ຺ຖິມຕ຺ຕມ຺ປິ ອຕິເຣກມ຺ປິ ຠິຕ຺ຕິປ຺ປເທສໍ ປຫຣນ຺ຕິ, ອຸປຈາໂຣ ປເນຕ຺ຖ ສພ຺ພທິສາສຸ ລພ຺ຠຕິ, ຕສ຺ມາ ສພ຺ພທິສາສຸ ກວາຏວິຕ຺ຖາຣປ຺ປມາໂຓ ໂອກາໂສ ອາໂລກສນ຺ຘິປຣິກມ຺ມຕ຺ຖາຍ ລິມ຺ປິຕພ຺ໂພ ວາ ເລປາເປຕພ຺ໂພ ວາຕິ ອຍເມຕ຺ຖ ອຘິປ຺ປາໂຍ.

ເອວໍ ເລປກມ຺ເມ ຍໍ ກຕ຺ຕພ຺ພໍ, ຕໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອິທານິ ຉທເນ ກຕ຺ຕພ຺ພໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ທ຺ວຕ຺ຕິຈ຺ຉທນສ຺ສາຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ທ຺ວຕ຺ຕິຈ຺ຉທນສ຺ສ ປຣິຍາຍນ຺ຕິ ຉທນສ຺ສ ທ຺ວຕ຺ຕິປຣິຍາຍໍ, ປຣິຍາຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຣິກ຺ເຂໂປ, ປຣິກ຺ເຂປທ຺ວຍໍ ວາ ປຣິກ຺ເຂປຕ຺ຕຍໍ ວາ ອຘິຏ຺ຐາຕພ຺ພນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອປ຺ປຫຣິເຕ ຐິເຕນາຕິ ອຫຣິເຕ ຐິເຕນ. ຫຣິຕນ຺ຕິ ເຈຕ຺ຖ ສຕ຺ຕຘຎ຺ຎາທິເຠທໍ ປຸພ຺ພຓ຺ຓໍ, ມຸຄ຺ຄມາສຕິລກຸລຕ຺ຖອລາພຸກຸມ຺ຠຓ຺ຑາທິເຠທຎ຺ຈ ອປຣຓ຺ຓໍ ອຘິປ຺ເປຕໍ. ຍໍ ຕສ຺ມິໍ ເຂຕ຺ເຕ ວຸຕ຺ຕໍ ນ ຕາວ ສມ຺ປຊ຺ຊຕິ, ວສ຺ເສ ປນ ປຕິເຕ ສມ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕິ, ຕມ຺ປິ ຫຣິຕສງ຺ຂເມວ ຄຈ຺ຉຕິ. ຕສ຺ມາ ຕສ຺ມິໍ ຐຕ຺ວາ ອຘິຏ຺ຐຫນ຺ໂຕ ທຸກ຺ກຏໍ ອາປຊ຺ຊຕິ. ອປ຺ປຫຣິເຕ ຐຕ຺ວາ ອຘິຏ຺ຐຫນ຺ຕສ຺ສາປິ ອຍໍ ປຣິຈ຺ເຉໂທ, ປິຏ຺ຐິວໍສສ຺ສ ວາ ກູຏາຄາຣຖູປິກາຍ ວາ ປສ຺ເສ ນິສິນ຺ໂນ ປຸຣິໂສ ຉທນມຸຂວຏ຺ຏິອນ຺ເຕນ ໂອໂລເກນ຺ໂຕ ຍສ຺ມິໍ ຠູມິຠາເຄ ຐິຕໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ປສ຺ສຕິ, ຍສ຺ມິຎ຺ຈ ຐິໂຕ ຕໍ ອຸປຣິ ນິສິນ຺ນກໍ ຕເຖວ ອຸລ຺ໂລເກນ຺ໂຕ ປສ຺ສຕິ, ຕສ຺ມິໍ ຐາຕພ຺ພໍ, ຕສ຺ສ ອນ຺ໂຕ ອຫຣິເຕປິ ຐາຕຸໍ ນ ລຠຕິ. ຕໂຕ ເຈ ອຸຕ຺ຕຣີຕິ ມຄ຺ເຄນ ຉາທິຍມາເນ ຕິຓ຺ຓໍ ມຄ຺ຄານໍ, ປຣິຍາເຍນ ຉາທິຍມາເນ ຕິຓ຺ຓໍ ປຣິຍາຍານໍ ອຸປຣິ ອິຏ຺ຐກສິລາສຸຘາຫິ ຉາທິຍມາເນ ອິຏ຺ຐກສິລາສຸຘາປິຓ຺ຑຄຓນາຍ, ຕິຓປຓ຺ເຓຫິ ຉາທິຍມາເນ ປຓ຺ຓຄຓນາຍ ເຈວ ຕິຓມຸຏ຺ຐິຄຓນາຍ ຈ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ໂກສມ຺ພິຍໍ ຉນ຺ນຕ຺ເຖຣໍ ອາຣພ຺ຠ ປຸນປ຺ປຸນໍ ຉາທາປນເລປາປນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຕິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ອູນທ຺ວຕ຺ຕິປຣິຍາເຍ ອຕິເຣກສຎ຺ຎິໂນ ເວມຕິກສ຺ສ ວາ ທຸກ຺ກຏໍ. ເສຕວຓ຺ຓາທິກຣເຓ, ທ຺ວຕ຺ຕິປຣິຍາເຍ ວາ ອູນກທ຺ວຕ຺ຕິປຣິຍາເຍ ວາ, ເລຓຄຸຫາຕິຓກຸຏິກາທີສຸ, ອຎ຺ຎສ຺ສຕ຺ຖາຍ, ອຕ຺ຕໂນ ຘເນນ ກາເຣນ຺ຕສ຺ສ, ວາສາຄາຣໍ ຐເປຕ຺ວາ ເສສານິ ອຘິຏ຺ຐຫນ຺ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ມຫລ຺ລກວິຫາຣຕາ, ອຕ຺ຕໂນ ວາສາຄາຣຕາ, ອຸຕ຺ຕຣິ ອຘິຏ຺ຐານນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຕີຓິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ສຎ຺ຈຣິຕ຺ເຕ ວຸຕ຺ຕນຍາເນວາຕິ.

ມຫລ຺ລກວິຫາຣສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໑໐. ສປ຺ປາຓກສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ທສເມ ຊານໍ ສປ຺ປາຓກນ຺ຕິ ‘‘ສປ຺ປາຓກໍ ເອຕ’’ນ຺ຕິ ທິສ຺ວາ ວາ ສຸຕ຺ວາ ວາ ເຍນ ເກນຈິ ອາກາເຣນ ຊານນ຺ໂຕ. ສິຎ຺ເຈຍ຺ຍ ວາ ສິຎ຺ຈາເປຍ຺ຍ ວາຕິ ເຕນ ອຸທເກນ ສຍໍ ວາ ສິຎ຺ເຈຍ຺ຍ, ອຎ຺ຎໍ ວາ ອາຓາເປຕ຺ວາ ສິຎ຺ຈາເປຍ຺ຍ. ຕຕ຺ຖ ຘາຣໍ ອວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ສິຎ຺ຈນ຺ຕສ຺ສ ເອກສ຺ມິໍ ຆເຏ ເອກາວ ອາປຕ຺ຕິ, ວິຈ຺ຉິນ຺ທນ຺ຕສ຺ສ ປໂຍຄຄຓນາຍ ອາປຕ຺ຕິໂຍ. ມາຕິກໍ ປມຸຂໍ ກໂຣຕິ, ທິວສມ຺ປິ ສນ຺ທຕຸ, ເອກາວ ອາປຕ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ພນ຺ຘິຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໂຕ ເນນ຺ຕສ຺ສ ປໂຍຄຄຓນາຍ ອາປຕ຺ຕິໂຍ. ພຫຸກມ຺ປິ ຕິຓປຓ຺ຓສາຂາທິໍ ເອກປ຺ປໂຍເຄນ ອຸທເກ ປກ຺ຂິປນ຺ຕສ຺ສ ເອກາວ ອາປຕ຺ຕິ, ເອເກກໍ ປກ຺ຂິປນ຺ຕສ຺ສ ປໂຍຄຄຓນາຍ ອາປຕ຺ຕິໂຍ. ອິທຎ຺ຈ ຍໍ ເອວໍ ປກ຺ຂິປິຍມາເນ ປຣິຍາທານໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ອາວິລໍ ວາ ໂຫຕິ, ຍຖາ ປາຓກາ ມຣນ຺ຕິ, ຕາທິສໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ມຫາອຸທກໍ. ສິຎ຺ຈາປເນ ອາຓຕ຺ຕິຍາ ທຸກ຺ກຏໍ, ເອກາຓຕ຺ຕິຍາ ພຫຸກມ຺ປິ ສິຎ຺ຈຕຸ, ອາຓາປກສ຺ສ ເອກເມວ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ອາຬວິຍໍ ອາຬວເກ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ສິຎ຺ຈນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ສາຓຕ຺ຕິກໍ, ອປ຺ປາຓເກ ສປ຺ປາຓກສຎ຺ຎິໂນ, ອຸໂຠສຸ ເວມຕິກສ຺ສ ທຸກ຺ກຏໍ. ອປ຺ປາຓກສຎ຺ຎິໂນ, ອສຎ຺ຈິຈ຺ຈ ອສ຺ສຕິຍາ ວາ ສິຎ຺ຈນ຺ຕສ຺ສ, ອຊານນ຺ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ອຸທກສ຺ສ ສປ຺ປາຓກຕາ, ‘‘ສິຎ຺ຈເນນ ປາຓກາ ມຣິສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ ຊານນໍ, ຕຎ຺ຈ ອຸທກໍ ຕາທິສເມວ, ວິນາ ວຘກເຈຕນາຍ ເຍນ ເກນຈິ ກຣຓີເຍນ ຕິຓາທີນໍ ສິຎ຺ຈນນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຈຕ຺ຕາຣິ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ອທິນ຺ນາທານສທິສານິ, ອິທໍ ປນ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວຊ຺ຊໍ, ຕິຈິຕ຺ຕໍ, ຕິເວທນນ຺ຕິ.

ສປ຺ປາຓກສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ຠູຕຄາມວຄ຺ໂຄ ທຸຕິໂຍ.