໓. ໂລກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໓. ຕຕິເຍ ໂລໂກຕິ ລຸຊ຺ຊນປລຸຊ຺ຊນຏ຺ເຐນ ໂລໂກ. ອຕ຺ຖໂຕ ປຸຣິມສ຺ມິໍ ອຣິຍສຈ຺ຈທ຺ວຍໍ, ອິຘ ປນ ທຸກ຺ຂໍ ອຣິຍສຈ຺ຈໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ເຕນາຫ ‘‘ໂລໂກຕິ ທຸກ຺ຂສຈ຺ຈ’’ນ຺ຕິ. ວິສໍຍຸຕ຺ໂຕຕິ ວິສໍສຏ຺ໂຐ ນ ປຏິພທ຺ໂຘ, ສພ຺ເພສໍ ສໍໂຍຊນານໍ ສມ຺ມເທວ ສມຸຈ຺ຉິນ຺ນຕ຺ຕາ ຕໂຕ ວິປ຺ປມຸຕ຺ໂຕຕິ ອຕ຺ໂຖ. ໂລກສມຸທໂຍຕິ ສຸຕ຺ຕນ຺ຕນເຍນ ຕຓ຺ຫາ, ອຠິຘມ຺ມນເຍນ ປນ ອຠິສງ຺ຂາເຣຫິ ສທ຺ຘິໍ ທິຍຑ຺ຒກິເລສສຫສ຺ສໍ. ໂລກນິໂຣໂຘຕິ ນິພ຺ພານໍ. ສຈ຺ຉິກໂຕຕິ ອຕ຺ຕປຈ຺ຈກ຺ໂຂ ກໂຕ. ໂລກນິໂຣຘຄາມິນີ ປຏິປທາຕິ ສີລາທິກ຺ຂນ຺ຘຕ຺ຕຍສງ຺ຄໂຫ ອຣິໂຍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິໂກ ມຄ຺ໂຄ. ໂສ ຫິ ໂລກນິໂຣຘໍ ນິພ຺ພານໍ ຄຈ຺ຉຕິ ອຘິຄຈ຺ຉຕິ, ຕທຕ຺ຖໍ ອຣິເຍຫິ ປຏິປຊ຺ຊີຍຕິ ຈາຕິ ໂລກນິໂຣຘຄາມິນີ ປຏິປທາຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ.

ເອຕ຺ຕາວຕາ ຕຖານິ ອຠິສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ຍາຖາວໂຕ ຄໂຕຕິ ຕຖາຄໂຕຕິ ອຍມຕ຺ໂຖ ທສ຺ສິໂຕ ໂຫຕິ. ຈຕ຺ຕາຣິ ຫິ ອຣິຍສຈ຺ຈານິ ຕຖານິ ນາມ. ຍຖາຫ –

‘‘ຈຕ຺ຕາຣິມານິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖານິ ອວິຕຖານິ ອນຎ຺ຎຖານິ. ກຕມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ? ອິທໍ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖເມຕໍ ອວິຕຖເມຕໍ ອນຎ຺ຎຖເມຕ’’ນ຺ຕິ (ສໍ. ນິ. ໕.໑໐໙໐; ປຏິ. ມ. ໒.໘) ວິຕ຺ຖາໂຣ.

ອປິຈ ຕຖາຍ ຄໂຕຕິ ຕຖາຄໂຕ, ຄໂຕຕິ ຈ ອວຄໂຕ ອຕີໂຕ ປຕ຺ໂຕ ປຏິປນ຺ໂນຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ – ຍສ຺ມາ ຠຄວາ ສກລໂລກໍ ຕີຣຓປຣິຎ຺ຎາຍ ຕຖາຍ ອວິປຣີຕາຍ ຄໂຕ ອວຄໂຕ, ຕສ຺ມາ ໂລໂກ ຕຖາຄເຕນ ອຠິສມ຺ພຸທ຺ໂຘຕິ ຕຖາຄໂຕ. ໂລກສມຸທຍໍ ປຫານປຣິຎ຺ຎາຍ ຕຖາຍ ຄໂຕ ອຕີໂຕຕິ ຕຖາຄໂຕ. ໂລກນິໂຣຘໍ ສຈ຺ຉິກິຣິຍາຍ ຕຖາຍ ຄໂຕ ປຕ຺ໂຕຕິ ຕຖາຄໂຕ. ໂລກນິໂຣຘຄາມິນິໍ ປຏິປທໍ ຕຖໍ ອວິປຣີຕໍ ຄໂຕ ປຏິປນ຺ໂນຕິ ຕຖາຄໂຕຕິ. ເອວໍ ອິມິສ຺ສາ ປາຬິຍາ ຕຖາຄຕຠາວທີປນວເສນ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ອິຕິ ຠຄວາ ຈຕຸສຈ຺ຈາຠິສມ຺ໂພຘວເສນ ອຕ຺ຕໂນ ຕຖາຄຕຠາວໍ ປກາເສຕ຺ວາ ອິທານິ ຕຕ຺ຖ ທິຏ຺ຐາທິອຠິສມ຺ໂພຘວເສນປິ ຕໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ຍໍ, ຠິກ຺ຂເວ’’ຕິອາທິມາຫ. ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ‘‘ຈຕູຫິ ສຈ຺ເຈຫິ ອຕ຺ຕໂນ ພຸທ຺ຘຠາວໍ ກເຖຕ຺ວາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕໍ ຕຖາຄຕສທ຺ທພຸທ຺ຘສທ຺ທານໍ ອຕ຺ຖໂຕ ນິນ຺ນານາກຣຓຕໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຖາ ເຈວ ຫິ ປາຬິ ປວຕ຺ຕາຕິ. ທິຏ຺ຐນ຺ຕິ ຣູປາຍຕນໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໂຕ. ເຕນ ຍໍ ທິຏ຺ຐໍ ຍໍ ທິສ຺ສຕິ, ຍໍ ທກ຺ຂຕິ, ຍໍ ສມວາເຍ ປສ຺ເສຍ຺ຍ, ຕໍ ສພ຺ພໍ ທິຏ຺ຐນ຺ເຕວ ຄຫິຕໍ ກາລວິເສສສ຺ສ ອນາມຏ຺ຐຠາວໂຕ ຍຖາ ‘‘ທຸທ຺ຘ’’ນ຺ຕິ ທສ຺ເສຕິ. ສຸຕນ຺ຕິອາທີສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ສຸຕນ຺ຕິ ສທ຺ທາຍຕນໍ ໂສຕພ຺ພໂຕ. ມຸຕນ຺ຕິ ສນິສ຺ສເຍ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍ ນິສ຺ສຍໍ ມຸຎ຺ຈິຕ຺ວາ ປາປຸຓິຕ຺ວາ ຄເຫຕພ຺ພໍ. ເຕນາຫ ‘‘ປຕ຺ວາ ຄເຫຕພ຺ພໂຕ’’ຕິ. ວິຎ຺ຎາຕນ຺ຕິ ວິຊານິຕພ຺ພໍ. ຕໍ ປນ ທິຏ຺ຐາທິວິນິມຸຕ຺ຕໍ ວິຎ຺ເຎຍ຺ຍນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ສຸຂທຸກ຺ຂາທິ ຘມ຺ມາຣມ຺ມຓ’’ນ຺ຕິ. ປຕ຺ຕນ຺ຕິ ຍຖາ ຕຖາ ປຕ຺ວາ ຫຕ຺ຖຄຕໍ, ອຘິຄຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຕນາຫ ‘‘ປຣິເຍສິຕ຺ວາ ວາ ອປຣິເຍສິຕ຺ວາ ວາ’’ຕິ. ປຣິເຍສິຕນ຺ຕິ ປຕ຺ຕິຍາ ອຕ຺ຖໍ ປຣິຍິຏ຺ຐໍ. ຕໍ ປນ ປຕ຺ຕໍ ວາ ສິຍາ ອປ຺ປຕ຺ຕໍ ວາ, ອຸຠຍຖາປິ ປຣິເຍສິຕເມວາຕິ ອາຫ ‘‘ປຕ຺ຕໍ ວາ ອປ຺ປຕ຺ຕໍ ວາ’’ຕິ. ທ຺ວເຍນປິ ທ຺ວິປ຺ປກາຣມ຺ປິ ປຕ຺ຕໍ ທ຺ວິປ຺ປກາຣມ຺ປິ ປຣິເຍສິຕໍ ເຕນ ເຕນ ປກາເຣນ ຕຖາຄເຕນ ອຠິສມ຺ພຸທ຺ຘນ຺ຕິ ທສ຺ເສຕິ. ຈິຕ຺ເຕນ ອນຸສຎ຺ຈຣິຕນ຺ຕິ ເຕ ປນ ອປາເປຕ຺ວາ ຈິຕ຺ເຕເນວ ອນຸ ອນຸ ສຎ຺ຈຣິຕໍ, ວິປຣິຕກ຺ກິຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ປີຕກນ຺ຕິອາທີຕິ ອາທິສທ຺ເທນ ໂລຫິຕໂອທາຕາທິສພ຺ພໍ ຣູປາຣມ຺ມຓຠາຄໍ ສງ຺ຄຓ຺ຫາຕິ. ສຸມໂນຕິ ຣາຄວເສນ ໂລຠວເສນ ສທ຺ຘາທິວເສນ ວາ ສຸມໂນ. ທຸມ຺ມໂນຕິ ພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ກວເສນ ວາ ວິຫິໍສາວິຕກ຺ກວເສນ ວາ ທຸມ຺ມໂນ. ມຊ຺ຌຕ຺ໂຕຕິ ອຎ຺ຎາຓວເສນ, ຎາຓວເສນ ວາ ມຊ຺ຌຕ຺ໂຕ. ເອສ ນໂຍ ສພ຺ພຕ຺ຖ. ຕຕ຺ຖ ອາທິສທ຺ເທນ ສງ຺ຂສທ຺ໂທ, ປຓວສທ຺ໂທ, ປຕ຺ຕຄນ຺ໂຘ, ປຸປ຺ຜຄນ຺ໂຘ, ປຸປ຺ຜຣໂສ, ຜລຣໂສ, ອຸປາທິນ຺ນໍ, ອນຸປາທິນ຺ນໍ, ມຊ຺ຌຕ຺ຕເວທນາ ກຸສລກມ຺ມໍ ອກຸສລກມ຺ມນ຺ຕິ ເອວມາທີນໍ ສງ຺ຄໂຫ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ອປ຺ປຕ຺ຕນ຺ຕິ ຎາເຓນ ອສມ຺ປຕ຺ຕໍ, ອວິທິຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຕນາຫ ‘‘ຎາເຓນ ອສຈ຺ຉິກຕ’’ນ຺ຕິ. ໂລເກນ ຄຕນ຺ຕິ ໂລເກນ ຎາຕໍ. ຕເຖວ ຄຕຕ຺ຕາຕິ ຕເຖວ ຎາຕຕ຺ຕາ ອຠິສມ຺ພຸທ຺ຘຕ຺ຕາ, ຄຕສທ຺ເທນ ເອກຕ຺ຕໍ ພຸທ຺ຘິອຕ຺ຖນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຄຕິອຕ຺ໂຖ ຫິ ຘາຕໂວ ພຸທ຺ຘິອຕ຺ຖາ ຠວນ຺ຕີຕິ ອກ຺ຂຣຈິນ຺ຕກາ.

ຍຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ຣຕິໍ ຕຖາຄໂຕ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ສມ຺ມາສມ຺ໂພຘິໍ ອຠິສມ຺ພຸຊ຺ຌຕີຕິ ຍສ຺ສຎ຺ຈ ວິສາຂປຸຓ຺ຓມາຍ ຣຕ຺ຕິຍໍ ຕຖາອາຄຕຕ຺ຕາທິອຕ຺ເຖນ ຕຖາຄໂຕ ຠຄວາ ໂພຘິມຓ຺ເຑ ອປຣາຊິຕປລ຺ລງ຺ເກ ນິສິນ຺ໂນ ຕິຓ຺ຓໍ ມາຣານໍ ມຕ຺ຖກໍ ມທ຺ທິຕ຺ວາ ອຸຕ຺ຕຣິຕຣາຠາວໂຕ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ສມ຺ມາສມ຺ໂພຘິໍ ອາສວກ຺ຂຍຎາເຓນ ສທ຺ຘິໍ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ ອຘິຄຈ຺ຉຕິ. ຍຎ຺ຈ ຣຕ຺ຕິໍ ອນຸປາທິເສສາຍ ນິພ຺ພານຘາຕຸຍາ ປຣິນິພ຺ພາຍຕີຕິ ຍສ຺ສຎ຺ຈ ວິສາຂປຸຓ຺ຓມາຍ ຣຕ຺ຕິຍໍເຍວ ກຸສິນາຣາຍໍ ອຸປວຕ຺ຕເນ ມລ຺ລານໍ ສາລວເນ ຍມກສາລານມນ຺ຕເຣ ອນຸປາທິເສສາຍ ນິພ຺ພານຘາຕຸຍາ ປຣິນິພ຺ພາຍຕິ. ຍໍ ເອຕສ຺ມິໍ ອນ຺ຕເຣຕິ ອິມາສໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ສອຸປາທິເສສອນຸປາທິເສສນິພ຺ພານຘາຕູນໍ ມຊ຺ເຌ ປຎ຺ຈຈຕ຺ຕາລີສວສ຺ສປຣິມາຓກາເລ ປຐມໂພຘິຍມ຺ປິ ມຊ຺ຌິມໂພຘິຍມ຺ປິ ປຈ຺ຉິມໂພຘິຍມ຺ປິ ຍໍ ສຸຕ຺ຕເຄຍ຺ຍາທິປ຺ປເຠທໍ ຘມ຺ມໍ ຠາສຕິ ນິທສ຺ສນວເສນ, ລປຕິ ອຸທ຺ທິສນວເສນ, ນິທ຺ທິສຕິ ປຣິນິທ຺ທິສນວເສນ. ສພ຺ພໍ ຕໍ ຕເຖວ ໂຫຕີຕິ ຕໍ ເອຕ຺ຖນ຺ຕເຣ ເທສິຕໍ ສພ຺ພໍ ສຸຕ຺ຕເຄຍ຺ຍາທິນວງ຺ຄໍ ພຸທ຺ຘວຈນໍ ອຕ຺ຖໂຕ ພ຺ຍຎ຺ຊນໂຕ ຈ ອນູນໍ ອນຘິກໍ ສພ຺ພາກາຣປຣິປຸຓ຺ຓໍ ຣາຄມທນິມ຺ມທນໍ ໂທສມທນິມ຺ມທນໍ ໂມຫມທນິມ຺ມທນໍ, ນຕ຺ຖິ ຕຕ຺ຖ ວາລຄ຺ຄມຕ຺ຕມ຺ປິ ອວກ຺ຂລິຕໍ, ເອກມຸທ຺ທິກາຍ ລຎ຺ຉິຕໍ ວິຍ ເອກາຍ ນາຬິຍາ ມິຕໍ ວິຍ ເອກຕຸລາຍ ຕຸລິຕໍ ວິຍ ຈ ຕໍ ຕເຖວ ໂຫຕິ ຍສ຺ສຕ຺ຖາຍ ຠາສິຕໍ, ເອກນ຺ເຕເນວ ຕສ຺ສ ສາຘນໂຕ, ໂນ ອຎ຺ຎຖາ, ຕສ຺ມາ ຕຖໍ ອວິຕຖໍ ອນຎ຺ຎຖໍ. ເອເຕນ ຕຖາວາທິຕາຍ ຕຖາຄໂຕຕິ ທສ຺ເສຕິ. ຄທອຕ຺ໂຖ ອຍໍ ຄຕສທ຺ໂທ ທ-ກາຣສ຺ສ ຕ-ກາຣໍ ກຕ຺ວາ, ຕສ຺ມາ ຕຖໍ ຄທຕີຕິ ຕຖາຄໂຕຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຖ ວາ ອາຄທນໍ ອາຄໂທ, ວຈນນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕໂຕ ອວິປຣີໂຕ ອາຄໂທ ອສ຺ສາຕິ ທ-ກາຣສ຺ສ ຕ-ກາຣໍ ກຕ຺ວາ ຕຖາຄໂຕຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ປທສິທ຺ຘິ ເວທິຕພ຺ພາ.

ຍຖາວາທີຕິ ເຍ ຘມ຺ເມ ຠຄວາ ‘‘ອິເມ ຘມ຺ມາ ອກຸສລາ ສາວຊ຺ຊາ ວິຎ຺ຎຸຄຣຫິຕາ ສມຕ຺ຕາ ສມາທິນ຺ນາ ອຫິຕາຍ ທຸກ຺ຂາຍ ສໍວຕ຺ຕນ຺ຕີ’’ຕິ ປເຣສໍ ຘມ຺ມໍ ເທເສນ຺ໂຕ ວທຕິ, ເຕ ຘມ຺ເມ ເອກນ຺ເຕເນວ ສຍໍ ປຫາສິ. ເຍ ປນ ຘມ຺ເມ ຠຄວາ – ‘‘ອິເມ ຘມ຺ມາ ກຸສລາ ອນວຊ຺ຊາ ວິຎ຺ຎຸປ຺ປສຕ຺ຖາ ສມຕ຺ຕາ ສມາທິນ຺ນາ ຫິຕາຍ ສຸຂາຍ ສໍວຕ຺ຕນ຺ຕີ’’ຕິ ວທຕິ, ເຕ ຘມ຺ເມ ເອກນ຺ເຕເນວ ສຍໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ, ຕສ຺ມາ ຍຖາວາທີ ຠຄວາ ຕຖາກາຣີຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ຕຖາ ສມ຺ມເທວ ສີລາທິປຣິປູຣຓວເສນ ສມ຺ມາປຏິປທາຍໍ ຍຖາກາຣີ ຠຄວາ, ຕເຖວ ຘມ຺ມເທສນາຍ ປເຣສໍ ຕຕ຺ຖ ປຕິຏ຺ຐາປນວເສນ ຕຖາວາທີ. ຠຄວໂຕ ຫິ ວາຈາຍ ກາໂຍ ອນຸໂລເມຕິ, ກາຍສ຺ສປິ ວາຈາ, ຕສ຺ມາ ຍຖາວາທີ ຕຖາກາຣີ, ຍຖາກາຣີ ຕຖາວາທີ ຈ ໂຫຕິ. ເອວໍຠູຕສ຺ສ ຈ ຍຖາ ວາຈາ, ກາໂຍປິ ຕຖາ ຄໂຕ ປວຕ຺ໂຕ. ຍຖາ ຈ ກາໂຍ, ວາຈາປິ ຕຖາ ຄຕາ ປວຕ຺ຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອຠິຠູ ອນຠິຠູໂຕຕິ ອຸປຣິ ຠວຄ຺ຄໍ, ເຫຏ຺ຐາ ອວີຈິນິຣຍໍ ປຣິຍນ຺ຕໍ ກຕ຺ວາ ຕິຣິຍໍ ອປຣິມາຓາສຸ ໂລກຘາຕູສຸ ຠຄວາ ສພ຺ພສຕ຺ເຕ ອຠິຠວຕິ ສີເລນປິ ສມາຘິນາປິ ປຎ຺ຎາຍປິ ວິມຸຕ຺ຕິຍາປິ, ນ ຕສ຺ສ ຕຸລາ ວາ ປມາຓໍ ວາ ອຕ຺ຖິ. ອສໂມ ອສມສໂມ ອປ຺ປຏິໂມ ອປ຺ປຏິຠາໂຄ ອປ຺ປຏິປຸຄ຺ຄໂລ ອຕຸໂລ ອປ຺ປເມຍ຺ໂຍ ອນຸຕ຺ຕໂຣ ຘມ຺ມຣາຊາ ເທວເທໂວ ສກ຺ການໍ ອຕິສກ຺ໂກ ພ຺ຣຫ຺ມານໍ ອຕິພ຺ຣຫ຺ມາ, ຕໂຕ ເອວ ອຍໍ ນ ເກນຈິ ອຠິຠູໂຕ. ທກ຺ຂຕີຕິ ສພ຺ພໍ ປສ຺ສຕິ. ວິເສສວຈນິຈ຺ຉາຍປິ ອຠາວໂຕ ອນວເສສວິສໂຍ ທສສທ຺ໂທ. ເຕນ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ເນຍ຺ຍໍ ນາມ, ສພ຺ພໍ ຕໍ ຫຕ຺ຖຕເລ ອາມລກໍ ວິຍ ປສ຺ສຕີຕິ ທີເປຕິ. ອວິປຣີຕໍ ອາສຍາທິອວໂພເຘນ ຫິຕູປສໍຫາຣາທິນາ ຈ ສຕ຺ເຕ, ຠາວຎ຺ຎຕ຺ຖຕ຺ຕູປນຍວເສນ ສງ຺ຂາເຣ, ສພ຺ພາກາເຣນ ສຸຈິຓ຺ຓວສິຕາຍ ສມາປຕ຺ຕິໂຍ, ຈິຕ຺ຕຎ຺ຈ ວເສ ວຕ຺ເຕຕີຕິ ວສວຕ຺ຕີຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ.

ວິສໍຍຸຕ຺ໂຕຕິ ຈຕູຫິ ໂຍເຄຫິ ວິສໍຍຸຕ຺ໂຕ. ເຕນາຫ ‘‘ຈຕຸນ຺ນໍ ໂຍຄານໍ ປຫາເນນ ວິສໍຍຸຕ຺ໂຕ’’ຕິ. ຕຓ຺ຫາທິຏ຺ຐິອຸປເຍຫິ ວິຣຫິໂຕຕິ ສພ຺ພສ຺ມິມ຺ປິ ໂລເກ ຕຓ຺ຫາທິຏ຺ຐິສງ຺ຂາເຕຫິ ອຸປເຍຫິ ວິຣຫິໂຕ.

ອຠິຠວິຕ຺ວາ ຐິໂຕຕິ ຕພ຺ພິສຍກິເລສປ຺ປຫາເນນ ອຠິຠຸຍ຺ຍ ອຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ຐິໂຕ. ຈຕ຺ຕາໂຣປິ ຄນ຺ເຖ ໂມເຈຕ຺ວາ ຐິໂຕຕິ ສພ຺ເພ ອຠິຊ຺ຌາກາຍຄນ຺ຖາທິເກ ສກສນ຺ຕານໂຕ ໂມເຈຕ຺ວາ ຐິໂຕ. ເວເນຍ຺ຍສນ຺ຕາເນ ວາ ອຕ຺ຕໂນ ເທສນາວິລາເສນ ເຕສໍ ປໂມຈໂນຕິ ສພ຺ພຄນ຺ຖປ຺ປໂມຈໂນ. ຜຸຏ຺ຐສ຺ສ ປຣມາ ສນ຺ຕີຕິ ອສ຺ສ ອເນນ ຂີຓາສເວນ ພຸທ຺ເຘນ ປຣມາ ສນ຺ຕິ ຎາຓຜຸສເນນ ຜຸຏ຺ຐາຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ສມ຺ພນ຺ໂຘ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເຕນາຫ ‘‘ຜຸຏ຺ຐສ຺ສາ’’ຕິອາທິ. ນິພ຺ພາເນ ກຸໂຕຈິ ຠຍໍ ນຕ຺ຖີຕິ ກຸໂຕຈິ ຠຍກາຣຓໂຕ ນິພ຺ພາເນ ຠຍໍ ນຕ຺ຖິ ອສງ຺ຂຕຠາເວນ ສພ຺ພໂສ ເຂມຕ຺ຕາ. ເຕນາຫ ຠຄວາ – ‘‘ເຂມຎ຺ຈ ໂວ, ຠິກ຺ຂເວ, ຘມ຺ມໍ ເທເສສ຺ສາມິ ເຂມຄາມິນິຎ຺ຈ ປຏິປທ’’ນ຺ຕິອາທິ (ສໍ. ນິ. ໔.໓໗໙-໔໐໘). ນິພ຺ພານປ຺ປຕ຺ຕສ຺ສ ວາ ກຸໂຕຈິ ຠຍໍ ນຕ຺ຖີຕິ ນິພ຺ພານໍ ອກຸໂຕຠຍນ຺ຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ, ນ ກຸໂຕຈິ ຠຍໍ ເອຕ຺ຖ ເອຕສ຺ມິໍ ອຘິຄເຕຕິ ອກຸໂຕຠຍໍ, ນິພ຺ພານນ຺ຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ນິພ຺ພຈນຎ຺ຈ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ອນີໂຆ ນິທ຺ທຸກ຺ໂຂ. ສພ຺ພກມ຺ມກ຺ຂຍໍ ປຕ຺ໂຕຕິ ສພ຺ເພສໍ ກມ຺ມານໍ ຂຍໍ ປຣິໂຍສານໍ ອຈ຺ຈນ຺ຕຠາວໍ ປຕ຺ໂຕ. ອຸປຘີ ສມ຺ມເທວ ຂີຍນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ອຸປຘິສງ຺ຂໂຍ, ນິພ຺ພານນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ອຸປຘິສງ຺ຂຍສງ຺ຂາເຕ ນິພ຺ພາເນ’’ຕິ. ຈກ຺ກນ຺ຕິ ຘມ຺ມຈກ຺ກໍ. ປວຕ຺ຕຍີຕິ ເຕປຣິວຏ຺ຏໍ ທ຺ວາທສາກາຣໍ ປວຕ຺ເຕສິ. ມຫນ຺ເຕຫິ ສີລາທິຄຸເຓຫິ ສມນ຺ນາຄຕຕ຺ຕາ ມຫນ຺ຕໍ. ວີຕສາຣທນ຺ຕິ ຈຕຸເວສາຣຊ຺ຊໂຍເຄນ ວີຕສາຣທໍ. ເສສໍ ອຸຕ຺ຕານເມວ.

ໂລກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.