໓. ທຸຕິຍອິສິທຕ຺ຕສຸຕ຺ຕໍ

໓໔໕. ເອກໍ ສມຍໍ ສມ຺ພຫຸລາ ເຖຣາ ຠິກ຺ຂູ ມຈ຺ຉິກາສຓ຺ເຑ ວິຫຣນ຺ຕິ ອມ຺ພາຏກວເນ. ອຖ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ເຍນ ເຖຣາ ຠິກ຺ຂູ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເຖເຣ ຠິກ຺ຂູ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ເຖເຣ ຠິກ຺ຂູ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອຘິວາເສນ຺ຕຸ ເມ, ຠນ຺ເຕ ເຖຣາ, ສ຺ວາຕນາຍ ຠຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ. ອຘິວາເສສຸໍ ໂຂ ເຖຣາ ຠິກ຺ຂູ ຕຸຓ຺ຫີຠາເວນ. ອຖ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ເຖຣານໍ ຠິກ຺ຂູນໍ ອຘິວາສນໍ ວິທິຕ຺ວາ ອຸຏ຺ຐາຍາສນາ ເຖເຣ ຠິກ຺ຂູ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ປທກ຺ຂິຓໍ ກຕ຺ວາ ປກ຺ກາມິ. ອຖ ໂຂ ເຖຣາ ຠິກ຺ຂູ ຕສ຺ສາ ຣຕ຺ຕິຍາ ອຈ຺ຈເຍນ ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມຍໍ ນິວາເສຕ຺ວາ ປຕ຺ຕຈີວຣມາທາຍ ເຍນ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຄຫປຕິສ຺ສ ນິເວສນໍ ເຕນຸປສງ຺ກມິໍສຸ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ປຎ຺ຎຕ຺ເຕ ອາສເນ ນິສີທິໍສຸ.

ອຖ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ເຍນ ເຖຣາ ຠິກ຺ຂູ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເຖເຣ ຠິກ຺ຂູ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ເຖຣໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ຍາ ອິມາ, ຠນ຺ເຕ ເຖຣ, ອເນກວິຫິຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ໂລເກ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ – ‘ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກຕິ ວາ, ອສສ຺ສໂຕ ໂລໂກຕິ ວາ, ອນ຺ຕວາ ໂລໂກຕິ ວາ, ອນນ຺ຕວາ ໂລໂກຕິ ວາ, ຕໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣນ຺ຕິ ວາ, ອຎ຺ຎໍ ຊີວໍ ອຎ຺ຎໍ ສຣີຣນ຺ຕິ ວາ, ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ໂຫຕິ ຈ ນ ຈ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’ຕິ ວາ. ຍານິ ຈິມານິ ທ຺ວາສຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ພ຺ຣຫ຺ມຊາເລ ຠຓິຕານິ; ອິມາ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ທິຏ຺ຐິໂຍ ກິສ຺ມິໍ ສຕິ ໂຫນ຺ຕິ, ກິສ຺ມິໍ ອສຕິ ນ ໂຫນ຺ຕີ’’ຕິ?

ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ອາຍສ຺ມາ ເຖໂຣ ຕຸຓ຺ຫີ ອໂຫສິ. ທຸຕິຍມ຺ປິ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ…ເປ… ຕຕິຍມ຺ປິ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ເຖຣໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ຍາ ອິມາ, ຠນ຺ເຕ ເຖຣ, ອເນກວິຫິຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ໂລເກ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ – ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກຕິ ວາ, ອສສ຺ສໂຕ ໂລໂກຕິ ວາ, ອນ຺ຕວາ ໂລໂກຕິ ວາ, ອນນ຺ຕວາ ໂລໂກຕິ ວາ, ຕໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣນ຺ຕິ ວາ, ອຎ຺ຎໍ ຊີວໍ ອຎ຺ຎໍ ສຣີຣນ຺ຕິ ວາ, ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ໂຫຕິ ຈ ນ ຈ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ. ຍານິ ຈິມານິ ທ຺ວາສຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ພ຺ຣຫ຺ມຊາເລ ຠຓິຕານິ; ອິມາ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ທິຏ຺ຐິໂຍ ກິສ຺ມິໍ ສຕິ ໂຫນ຺ຕິ, ກິສ຺ມິໍ ອສຕິ ນ ໂຫນ຺ຕີ’’ຕິ? ຕຕິຍມ຺ປິ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ເຖໂຣ ຕຸຓ຺ຫີ ອໂຫສິ.

ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ອາຍສ຺ມາ ອິສິທຕ຺ໂຕ ຕສ຺ມິໍ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ເຆ ສພ຺ພນວໂກ ໂຫຕິ. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ອິສິທຕ຺ໂຕ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ເຖຣໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ພ຺ຍາກໂຣມຫໍ, ຠນ຺ເຕ ເຖຣ, ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຄຫປຕິໂນ ເອຕໍ ປຎ຺ຫ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ພ຺ຍາກໂຣຫິ ຕ຺ວໍ, ອາວຸໂສ ອິສິທຕ຺ຕ, ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຄຫປຕິໂນ ເອຕໍ ປຎ຺ຫ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ເອວຎ຺ຫິ ຕ຺ວໍ, ຄຫປຕິ, ປຸຈ຺ຉສິ – ‘ຍາ ອິມາ, ຠນ຺ເຕ ເຖຣ, ອເນກວິຫິຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ໂລເກ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ – ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກຕິ ວາ…ເປ…; ອິມາ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ທິຏ຺ຐິໂຍ ກິສ຺ມິໍ ສຕິ ໂຫນ຺ຕິ, ກິສ຺ມິໍ ອສຕິ ນ ໂຫນ຺ຕີ’’’ຕິ? ‘‘ເອວໍ, ຠນ຺ເຕ’’. ‘‘ຍາ ອິມາ, ຄຫປຕິ, ອເນກວິຫິຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ໂລເກ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ – ‘ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກຕິ ວາ, ອສສ຺ສໂຕ ໂລໂກຕິ ວາ, ອນ຺ຕວາ ໂລໂກຕິ ວາ ອນນ຺ຕວາ ໂລໂກຕິ ວາ, ຕໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣນ຺ຕິ ວາ, ອຎ຺ຎໍ ຊີວໍ ອຎ຺ຎໍ ສຣີຣນ຺ຕິ ວາ, ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ໂຫຕິ ຈ ນ ຈ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ. ຍານິ ຈິມານິ ທ຺ວາສຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ພ຺ຣຫ຺ມຊາເລ ຠຓິຕານິ; ອິມາ ໂຂ, ຄຫປຕິ, ທິຏ຺ຐິໂຍ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິຍາ ສຕິ ໂຫນ຺ຕິ, ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິຍາ ອສຕິ ນ ໂຫນ຺ຕີ’’’ຕິ.

‘‘ກຖໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ອິຘ, ຄຫປຕິ, ອສ຺ສຸຕວາ ປຸຖຸຊ຺ຊໂນ ອຣິຍານໍ ອທສ຺ສາວີ ອຣິຍຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ອຣິຍຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ, ສປ຺ປຸຣິສານໍ ອທສ຺ສາວີ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ຣູປວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ, ອຕ຺ຕນິ ວາ ຣູປໍ, ຣູປສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ; ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ…ເປ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ວິຎ຺ຎາຓວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ, ອຕ຺ຕນິ ວາ ວິຎ຺ຎາຓໍ, ວິຎ຺ຎາຓສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ. ເອວໍ ໂຂ, ຄຫປຕິ, ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ໂຫຕີ’’ຕິ.

‘‘ກຖໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ນ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ອິຘ, ຄຫປຕິ, ສຸຕວາ ອຣິຍສາວໂກ ອຣິຍານໍ ທສ຺ສາວີ ອຣິຍຘມ຺ມສ຺ສ ໂກວິໂທ ອຣິຍຘມ຺ເມ ສຸວິນີໂຕ ສປ຺ປຸຣິສານໍ ທສ຺ສາວີ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ມສ຺ສ ໂກວິໂທ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ເມ ສຸວິນີໂຕ ນ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ນ ຣູປວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ, ນ ອຕ຺ຕນິ ວາ ຣູປໍ, ນ ຣູປສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ; ນ ເວທນໍ… ນ ສຎ຺ຎໍ… ນ ສງ຺ຂາເຣ… ນ ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ນ ວິຎ຺ຎາຓວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ, ນ ອຕ຺ຕນິ ວາ ວິຎ຺ຎາຓໍ, ນ ວິຎ຺ຎາຓສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ. ເອວໍ ໂຂ, ຄຫປຕິ, ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ນ ໂຫຕີ’’ຕິ.

‘‘ກຸໂຕ, ຠນ຺ເຕ, ອຍ຺ໂຍ ອິສິທຕ຺ໂຕ ອາຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິ? ‘‘ອວນ຺ຕິຍາ ໂຂ, ຄຫປຕິ, ອາຄຈ຺ຉາມີ’’ຕິ. ‘‘ອຕ຺ຖິ, ຠນ຺ເຕ, ອວນ຺ຕິຍາ ອິສິທຕ຺ໂຕ ນາມ ກຸລປຸຕ຺ໂຕ ອມ຺ຫາກໍ ອທິຏ຺ຐສຫາໂຍ ປພ຺ພຊິໂຕ? ທິຏ຺ໂຐ ໂສ ອາຍສ຺ມຕາ’’ຕິ? ‘‘ເອວໍ, ຄຫປຕີ’’ຕິ. ‘‘ກຫໍ ນຸ ໂຂ ໂສ, ຠນ຺ເຕ, ອາຍສ຺ມາ ເອຕຣຫິ ວິຫຣຕີ’’ຕິ? ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ອາຍສ຺ມາ ອິສິທຕ຺ໂຕ ຕຸຓ຺ຫີ ອໂຫສິ. ‘‘ອຍ຺ໂຍ ໂນ, ຠນ຺ເຕ, ອິສິທຕ຺ໂຕ’’ຕິ? ‘‘ເອວໍ, ຄຫປຕີ’’ຕິ. ‘‘ອຠິຣມຕຸ, ຠນ຺ເຕ, ອຍ຺ໂຍ ອິສິທຕ຺ໂຕ ມຈ຺ຉິກາສຓ຺ເຑ. ຣມຓີຍໍ ອມ຺ພາຏກວນໍ. ອຫໍ ອຍ຺ຍສ຺ສ ອິສິທຕ຺ຕສ຺ສ ອຸສ຺ສຸກ຺ກໍ ກຣິສ຺ສາມິ ຈີວຣປິຓ຺ຑປາຕເສນາສນຄິລານປ຺ປຈ຺ຈຍເຠສຊ຺ຊປຣິກ຺ຂາຣານ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ກລ຺ຍາຓໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຄຫປຕີ’’ຕິ.

ອຖ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ອາຍສ຺ມໂຕ ອິສິທຕ຺ຕສ຺ສ ຠາສິຕໍ ອຠິນນ຺ທິຕ຺ວາ ອນຸໂມທິຕ຺ວາ ເຖເຣ ຠິກ຺ຂູ ປຓີເຕນ ຂາທນີເຍນ ໂຠຊນີເຍນ ສຫຕ຺ຖາ ສນ຺ຕປ຺ເປສິ ສມ຺ປວາເຣສິ. ອຖ ໂຂ ເຖຣາ ຠິກ຺ຂູ ຠຸຕ຺ຕາວິໂນ ໂອນີຕປຕ຺ຕປາຓິໂນ ອຸຏ຺ຐາຍາສນາ ປກ຺ກມິໍສຸ. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ເຖໂຣ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ອິສິທຕ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ສາຘຸ ໂຂ ຕໍ, ອາວຸໂສ ອິສິທຕ຺ຕ, ເອໂສ ປຎ຺ໂຫ ປຏິຠາສິ. ເນໂສ ປຎ຺ໂຫ ມໍ ປຏິຠາສິ. ເຕນຫາວຸໂສ ອິສິທຕ຺ຕ, ຍທາ ອຎ຺ຎຖາປິ ເອວຣູໂປ ປຎ຺ໂຫ ອາຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ, ຕຎ຺ເຎເວຕ຺ຖ ປຏິຠາເສຍ຺ຍາ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ອິສິທຕ຺ໂຕ ເສນາສນໍ ສໍສາເມຕ຺ວາ ປຕ຺ຕຈີວຣມາທາຍ ມຈ຺ຉິກາສຓ຺ຑມ຺ຫາ ປກ຺ກາມິ. ຍໍ ມຈ຺ຉິກາສຓ຺ຑມ຺ຫາ ປກ຺ກາມິ, ຕຖາ ປກ຺ກນ຺ໂຕວ ອໂຫສິ, ນ ປຸນ ປຈ຺ຈາຄຈ຺ຉີຕິ. ຕຕິຍໍ.