໑. ວາຕສຸຕ຺ຕໍ

໒໐໖. ເອກໍ ສມຍໍ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ. ຠຄວາ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກິສ຺ມິໍ ນຸ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ສຕິ, ກິໍ ອຸປາທາຍ, ກິໍ ອຠິນິວິສ຺ສ ເອວໍ ທິຏ຺ຐິ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ – ‘ນ ວາຕາ ວາຍນ຺ຕິ, ນ ນຊ຺ໂຊ ສນ຺ທນ຺ຕິ, ນ ຄພ຺ຠິນິໂຍ ວິຊາຍນ຺ຕິ, ນ ຈນ຺ທິມສູຣິຍາ ອຸເທນ຺ຕິ ວາ ອເປນ຺ຕິ ວາ ເອສິກຏ຺ຐາຍິຏ຺ຐິຕາ’’’ຕິ?

‘‘ຠຄວໍມູລກາ ໂນ, ຠນ຺ເຕ, ຘມ຺ມາ ຠຄວໍເນຕ຺ຕິກາ ຠຄວໍປຏິສຣຓາ. ສາຘຸ ວຕ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວນ຺ຕຎ຺ເຎວ ປຏິຠາຕຸ ເອຕສ຺ສ ຠາສິຕສ຺ສ ອຕ຺ໂຖ. ຠຄວໂຕ ສຸຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂູ ຘາເຣສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ. ‘‘ເຕນ ຫິ, ຠິກ຺ຂເວ, ສຸຓາຖ, ສາຘຸກໍ ມນສິ ກໂຣຖ; ຠາສິສ຺ສາມີ’’ຕິ. ‘‘ເອວໍ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ ໂຂ ເຕ ຠິກ຺ຂູ ຠຄວໂຕ ປຈ຺ຈສ຺ໂສສຸໍ. ຠຄວາ ເອຕທໂວຈ –

‘‘ຣູເປ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ສຕິ, ຣູປໍ ອຸປາທາຍ, ຣູປໍ ອຠິນິວິສ຺ສ ເອວໍ ທິຏ຺ຐິ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ – ‘ນ ວາຕາ ວາຍນ຺ຕິ, ນ ນຊ຺ໂຊ ສນ຺ທນ຺ຕິ, ນ ຄພ຺ຠິນິໂຍ ວິຊາຍນ຺ຕິ, ນ ຈນ຺ທິມສູຣິຍາ ອຸເທນ຺ຕິ ວາ ອເປນ຺ຕິ ວາ ເອສິກຏ຺ຐາຍິຏ຺ຐິຕາ’ຕິ. ເວທນາຍ ສຕິ…ເປ… ສຎ຺ຎາຍ ສຕິ… ສງ຺ຂາເຣສຸ ສຕິ… ວິຎ຺ຎາເຓ ສຕິ, ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຸປາທາຍ, ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຠິນິວິສ຺ສ ເອວໍ ທິຏ຺ຐິ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ – ‘ນ ວາຕາ ວາຍນ຺ຕິ, ນ ນຊ຺ໂຊ ສນ຺ທນ຺ຕິ, ນ ຄພ຺ຠິນິໂຍ ວິຊາຍນ຺ຕິ, ນ ຈນ຺ທິມສູຣິຍາ ອຸເທນ຺ຕິ ວາ ອເປນ຺ຕິ ວາ ເອສິກຏ຺ຐາຍິຏ຺ຐິຕາ’ຕິ. ຕໍ ກິໍ ມຎ຺ຎຖ, ຠິກ຺ຂເວ, ຣູປໍ ນິຈ຺ຈໍ ວາ ອນິຈ຺ຈໍ ວາ’’ຕິ? ‘‘ອນິຈ຺ຈໍ, ຠນ຺ເຕ’’. ‘‘ຍໍ ປນານິຈ຺ຈໍ, ທຸກ຺ຂໍ ວາ ຕໍ ສຸຂໍ ວາ’’ຕິ? ‘‘ທຸກ຺ຂໍ, ຠນ຺ເຕ’’. ‘‘ຍໍ ປນານິຈ຺ຈໍ, ທຸກ຺ຂໍ ວິປຣິຓາມຘມ຺ມໍ, ອປິ ນຸ ຕໍ ອນຸປາທາຍ ເອວໍ ທິຏ຺ຐິ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍ – ‘ນ ວາຕາ ວາຍນ຺ຕິ, ນ ນຊ຺ໂຊ ສນ຺ທນ຺ຕິ, ນ ຄພ຺ຠິນິໂຍ ວິຊາຍນ຺ຕິ, ນ ຈນ຺ທິມສູຣິຍາ ອຸເທນ຺ຕິ ວາ ອເປນ຺ຕິ ວາ ເອສິກຏ຺ຐາຍິຏ຺ຐິຕາ’’’ຕິ? ‘‘ໂນ ເຫຕໍ, ຠນ຺ເຕ’’.

‘‘ເວທນາ ນິຈ຺ຈາ ວາ ອນິຈ຺ຈາ ວາ’’ຕິ… ‘‘ສຎ຺ຎາ… ສງ຺ຂາຣາ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ນິຈ຺ຈໍ ວາ ອນິຈ຺ຈໍ ວາ’’ຕິ? ‘‘ອນິຈ຺ຈໍ, ຠນ຺ເຕ’’. ‘‘ຍໍ ປນານິຈ຺ຈໍ ທຸກ຺ຂໍ ວາ ຕໍ ສຸຂໍ ວາ’’ຕິ? ‘‘ທຸກ຺ຂໍ, ຠນ຺ເຕ’’. ‘‘ຍໍ ປນານິຈ຺ຈໍ ທຸກ຺ຂໍ ວິປຣິຓາມຘມ຺ມໍ, ອປິ ນຸ ຕໍ ອນຸປາທາຍ ເອວໍ ທິຏ຺ຐິ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍ – ‘ນ ວາຕາ ວາຍນ຺ຕິ, ນ ນຊ຺ໂຊ ສນ຺ທນ຺ຕິ, ນ ຄພ຺ຠິນິໂຍ ວິຊາຍນ຺ຕິ, ນ ຈນ຺ທິມສູຣິຍາ ອຸເທນ຺ຕິ ວາ ອເປນ຺ຕິ ວາ ເອສິກຏ຺ຐາຍິຏ຺ຐິຕາ’’’ຕິ? ‘‘ໂນ ເຫຕໍ, ຠນ຺ເຕ’’. ‘‘ຍມ຺ປິທໍ [ຍມິທໍ (ອຎ຺ຎຕ຺ຖ)] ທິຏ຺ຐໍ ສຸຕໍ ມຸຕໍ ວິຎ຺ຎາຕໍ ປຕ຺ຕໍ ປຣິເຍສິຕໍ ອນຸວິຈຣິຕໍ ມນສາ ຕມ຺ປິ ນິຈ຺ຈໍ ວາ ອນິຈ຺ຈໍ ວາ’’ຕິ? ‘‘ອນິຈ຺ຈໍ, ຠນ຺ເຕ’’. ‘‘ຍໍ ປນານິຈ຺ຈໍ ທຸກ຺ຂໍ ວາ ຕໍ ສຸຂໍ ວາ’’ຕິ? ‘‘ທຸກ຺ຂໍ, ຠນ຺ເຕ’’. ‘‘ຍໍ ປນານິຈ຺ຈໍ ທຸກ຺ຂໍ ວິປຣິຓາມຘມ຺ມໍ, ອປິ ນຸ ຕໍ ອນຸປາທາຍ ເອວໍ ທິຏ຺ຐິ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍ – ‘ນ ວາຕາ ວາຍນ຺ຕິ, ນ ນຊ຺ໂຊ ສນ຺ທນ຺ຕິ, ນ ຄພ຺ຠິນິໂຍ ວິຊາຍນ຺ຕິ, ນ ຈນ຺ທິມສູຣິຍາ ອຸເທນ຺ຕິ ວາ ອເປນ຺ຕິ ວາ ເອສິກຏ຺ຐາຍິຏ຺ຐິຕາ’’’ຕິ? ‘‘ໂນ ເຫຕໍ, ຠນ຺ເຕ’’.

‘‘ຍໂຕ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣິຍສາວກສ຺ສ ອິເມສຸ ຈ [ອິເມສຸ ຉສຸ (ສີ. ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ.) ເອວມຸປຣິປິ] ຐາເນສຸ ກງ຺ຂາ ປຫີນາ ໂຫຕິ, ທຸກ຺ເຂປິສ຺ສ ກງ຺ຂາ ປຫີນາ ໂຫຕິ, ທຸກ຺ຂສມຸທເຍປິສ຺ສ ກງ຺ຂາ ປຫີນາ ໂຫຕິ, ທຸກ຺ຂນິໂຣເຘປິສ຺ສ ກງ຺ຂາ ປຫີນາ ໂຫຕິ, ທຸກ຺ຂນິໂຣຘຄາມິນິຍາ ປຏິປທາຍປິສ຺ສ ກງ຺ຂາ ປຫີນາ ໂຫຕິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣິຍສາວໂກ ໂສຕາປນ຺ໂນ ອວິນິປາຕຘມ຺ໂມ ນິຍໂຕ ສມ຺ໂພຘິປຣາຍໂນ’’ຕິ. ປຐມໍ.