໕. ມາຆສຸຕ຺ຕໍ

ເອວໍ ເມ ສຸຕໍ – ເອກ ສມຍໍ ຠຄວາ ຣາຊຄເຫ ວິຫຣຕິ ຄິຊ຺ຌກູເຏ ປພ຺ພເຕ. ອຖ ໂຂ ມາໂຆ ມາຓໂວ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຠຄວຕາ ສທ຺ຘິໍ ສມ຺ໂມທິ. ສມ຺ໂມທນີຍໍ ກຖໍ ສາຣຓີຍໍ ວີຕິສາເຣຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ມາໂຆ ມາຓໂວ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ –

‘‘ອຫຎ຺ຫິ, ໂຠ ໂຄຕມ, ທາຍໂກ ທານປຕິ ວທຎ຺ຎູ ຍາຈໂຍໂຄ; ຘມ຺ເມນ ໂຠເຄ ປຣິເຍສາມິ; ຘມ຺ເມນ ໂຠເຄ ປຣິເຍສິຕ຺ວາ ຘມ຺ມລທ຺ເຘຫິ ໂຠເຄຫິ ຘມ຺ມາຘິຄເຕຫິ ເອກສ຺ສປິ ທທາມິ ທ຺ວິນ຺ນມ຺ປິ ຕິຓ຺ຓມ຺ປິ ຈຕຸນ຺ນມ຺ປິ ປຎ຺ຈນ຺ນມ຺ປິ ຉນ຺ນມ຺ປິ ສຕ຺ຕນ຺ນມ຺ປິ ອຏ຺ຐນ຺ນມ຺ປິ ນວນ຺ນມ຺ປິ ທສນ຺ນມ຺ປິ ທທາມິ, ວີສາຍປິ ຕິໍສາຍປິ ຈຕ຺ຕາລີສາຍປິ ປຎ຺ຎາສາຍປິ ທທາມິ, ສຕສ຺ສປິ ທທາມິ, ຠິຍ຺ໂຍປິ ທທາມິ. ກຈ຺ຈາຫໍ, ໂຠ ໂຄຕມ, ເອວໍ ທທນ຺ໂຕ ເອວໍ ຍຊນ຺ໂຕ ພຫຸໍ ປຸຎ຺ຎໍ ປສວາມີ’’ຕິ?

‘‘ຕຄ຺ຆ ຕ຺ວໍ, ມາຓວ, ເອວໍ ທທນ຺ໂຕ ເອວໍ ຍຊນ຺ໂຕ ພຫຸໍ ປຸຎ຺ຎໍ ປສວສິ. ໂຍ ໂຂ, ມາຓວ, ທາຍໂກ ທານປຕິ ວທຎ຺ຎູ ຍາຈໂຍໂຄ; ຘມ຺ເມນ ໂຠເຄ ປຣິເຍສຕິ; ຘມ຺ເມນ ໂຠເຄ ປຣິເຍສິຕ຺ວາ ຘມ຺ມລທ຺ເຘຫິ ໂຠເຄຫິ ຘມ຺ມາຘິຄເຕຫິ ເອກສ຺ສປິ ທທາຕິ…ເປ… ສຕສ຺ສປິ ທທາຕິ, ຠິຍ຺ໂຍປິ ທທາຕິ, ພຫຸໍ ໂສ ປຸຎ຺ຎໍ ປສວຕີ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ມາໂຆ ມາຓໂວ ຠຄວນ຺ຕໍ ຄາຖາຍ ອຊ຺ຌຠາສິ –

໔໙໑. ‘‘ປຸຈ຺ຉາມຫໍ ໂຄຕມໍ ວທຎ຺ຎຸໍ, (ອິຕິ ມາໂຆ ມາຓໂວ)

ກາສາຍວາສິໍ ອຄຫໍ [ອຄິຫໍ (ສີ.), ອເຄຫໍ (ປີ.)] ຈຣນ຺ຕໍ;

ໂຍ ຍາຈໂຍໂຄ ທານປຕິ [ທານປຕີ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)] ຄຫຏ຺ໂຐ, ປຸຎ຺ຎຕ຺ຖິໂກ [ປຸຎ຺ຎເປໂຂ (ສີ. ປີ. ກ.)] ຍຊຕິ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ;

ທທໍ ປເຣສໍ ອິຘ ອນ຺ນປານໍ, ກຖໍ ຫຸຕໍ ຍຊມານສ຺ສ ສຸຊ຺ເຌ’’.

໔໙໒. ‘‘ໂຍ ຍາຈໂຍໂຄ ທານປຕິ ຄຫຏ຺ໂຐ, (ມາຆາຕິ ຠຄວາ)

ປຸຎ຺ຎຕ຺ຖິໂກ ຍຊຕິ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ;

ທທໍ ປເຣສໍ ອິຘ ອນ຺ນປານໍ, ອາຣາຘເຍ ທກ຺ຂິເຓຍ຺ເຍຠິ ຕາທິ’’.

໔໙໓. ‘‘ໂຍ ຍາຈໂຍໂຄ ທານປຕິ ຄຫຏ຺ໂຐ, (ອິຕິ ມາໂຆ ມາຓໂວ)

ປຸຎ຺ຎຕ຺ຖິໂກ ຍຊຕິ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ;

ທທໍ ປເຣສໍ ອິຘ ອນ຺ນປານໍ, ອກ຺ຂາຫິ ເມ ຠຄວາ ທກ຺ຂິເຓຍ຺ເຍ’’.

໔໙໔. ‘‘ເຍ ເວ ອສຕ຺ຕາ [ອລຄ຺ຄາ (ສ຺ຍາ.)] ວິຈຣນ຺ຕິ ໂລເກ, ອກິຎ຺ຈນາ ເກວລິໂນ ຍຕຕ຺ຕາ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໔໙໕. ‘‘ເຍ ສພ຺ພສໍໂຍຊນພນ຺ຘນຈ຺ຉິທາ, ທນ຺ຕາ ວິມຸຕ຺ຕາ ອນີຆາ ນິຣາສາ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໔໙໖. ‘‘ເຍ ສພ຺ພສໍໂຍຊນວິປ຺ປມຸຕ຺ຕາ, ທນ຺ຕາ ວິມຸຕ຺ຕາ ອນີຆາ ນິຣາສາ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໔໙໗. ‘‘ຣາຄຎ຺ຈ ໂທສຎ຺ຈ ປຫາຍ ໂມຫໍ, ຂີຓາສວາ ວູສິຕພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍາ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໔໙໘. ‘‘ເຍສຸ ນ ມາຍາ ວສຕິ ນ ມາໂນ, ຂີຓາສວາ ວູສິຕພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍາ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໔໙໙. ‘‘ເຍ ວີຕໂລຠາ ອມມາ ນິຣາສາ, ຂີຓາສວາ ວູສິຕພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍາ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໕໐໐. ‘‘ເຍ ເວ ນ ຕຓ຺ຫາສຸ ອຸປາຕິປນ຺ນາ, ວິຕເຣຍ຺ຍ ໂອຆໍ ອມມາ ຈຣນ຺ຕິ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໕໐໑. ‘‘ເຍສໍ ຕຓ຺ຫາ ນຕ຺ຖິ ກຸຫິຎ຺ຈິ ໂລເກ, ຠວາຠວາຍ ອິຘ ວາ ຫຸຣໍ ວາ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໕໐໒. ‘‘ເຍ ກາເມ ຫິຕ຺ວາ ອຄຫາ ຈຣນ຺ຕິ, ສຸສຎ຺ຎຕຕ຺ຕາ ຕສຣໍວ ອຸຊ຺ຊຸໍ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໕໐໓. ‘‘ເຍ ວີຕຣາຄາ ສຸສມາຫິຕິນ຺ທ຺ຣິຍາ, ຈນ຺ໂທວ ຣາຫຸຄ຺ຄຫຓາ ປມຸຕ຺ຕາ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໕໐໔. ‘‘ສມິຕາວິໂນ ວີຕຣາຄາ ອໂກປາ, ເຍສໍ ຄຕີ ນຕ຺ຖິຘ ວິປ຺ປຫາຍ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໕໐໕. ‘‘ຊຫິຕ຺ວາ ຊາຕິມຣຓໍ ອເສສໍ, ກຖໍກຖິໍ ສພ຺ພມຸປາຕິວຕ຺ຕາ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໕໐໖. ‘‘ເຍ ອຕ຺ຕທີປາ ວິຈຣນ຺ຕິ ໂລເກ, ອກິຎ຺ຈນາ ສພ຺ພຘິ ວິປ຺ປມຸຕ຺ຕາ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໕໐໗. ‘‘ເຍ ເຫຕ຺ຖ ຊານນ຺ຕິ ຍຖາ ຕຖາ ອິທໍ, ອຍມນ຺ຕິມາ ນຕ຺ຖິ ປຸນພ຺ຠໂວຕິ;

ກາເລນ ເຕສຸ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ.

໕໐໘. ‘‘ໂຍ ເວທຄູ ຌານຣໂຕ ສຕີມາ, ສມ຺ໂພຘິປຕ຺ໂຕ ສຣຓໍ ພຫູນໍ;

ກາເລນ ຕມ຺ຫິ ຫພ຺ຍໍ ປເວຈ຺ເຉ, ໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ ຍເຊຖ’’.

໕໐໙. ‘‘ອທ຺ຘາ ອໂມຆາ ມມ ປຸຈ຺ຉນາ ອຫຸ, ອກ຺ຂາສິ ເມ ຠຄວາ ທກ຺ຂິເຓຍ຺ເຍ;

ຕ຺ວຎ຺ເຫຕ຺ຖ ຊານາສິ ຍຖາ ຕຖາ ອິທໍ, ຕຖາ ຫິ ເຕ ວິທິໂຕ ເອສ ຘມ຺ໂມ.

໕໑໐. ‘‘ໂຍ ຍາຈໂຍໂຄ ທານປຕິ ຄຫຏ຺ໂຐ, (ອິຕິ ມາໂຆ ມາຓໂວ)

ປຸຎ຺ຎຕ຺ຖິໂກ ຍຊຕິ ປຸຎ຺ຎເປກ຺ໂຂ;

ທທໍ ປເຣສໍ ອິຘ ອນ຺ນປານໍ,

ອກ຺ຂາຫິ ເມ ຠຄວາ ຍຎ຺ຎສມ຺ປທໍ’’.

໕໑໑. ‘‘ຍຊສ຺ສຸ ຍຊມາໂນ ມາຆາຕິ ຠຄວາ, ສພ຺ພຕ຺ຖ ຈ ວິປ຺ປສາເທຫິ ຈິຕ຺ຕໍ;

ອາຣມ຺ມຓໍ ຍຊມານສ຺ສ ຍຎ຺ໂຎ, ເອຕ຺ຖປ຺ປຕິຏ຺ຐາຍ ຊຫາຕິ ໂທສໍ.

໕໑໒. ‘‘ໂສ ວີຕຣາໂຄ ປວິເນຍ຺ຍ ໂທສໍ, ເມຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ຠາວຍມປ຺ປມາຓໍ;

ຣຕ຺ຕິນ຺ທິວໍ ສຕຕມປ຺ປມຕ຺ໂຕ, ສພ຺ພາ ທິສາ ຜຣຕິ ອປ຺ປມຎ຺ຎໍ’’.

໕໑໓. ‘‘ໂກ ສຸຊ຺ຌຕິ ມຸຈ຺ຈຕິ ພຊ຺ຌຕີ ຈ, ເກນຕ຺ຕນາ ຄຈ຺ຉຕິ [ເກນຕ຺ເຖນາ ຄຈ຺ຉຕິ (ກ.)] ພ຺ຣຫ຺ມໂລກໍ;

ອຊານໂຕ ເມ ມຸນິ ພ຺ຣູຫິ ປຸຏ຺ໂຐ, ຠຄວາ ຫິ ເມ ສກ຺ຂິ ພ຺ຣຫ຺ມຊ຺ຊທິຏ຺ໂຐ;

ຕຸວຎ຺ຫິ ໂນ ພ຺ຣຫ຺ມສໂມສິ ສຈ຺ຈໍ, ກຖໍ ອຸປປຊ຺ຊຕິ ພ຺ຣຫ຺ມໂລກໍ ຊຸຕິມ’’.

໕໑໔. ‘‘ໂຍ ຍຊຕິ ຕິວິຘໍ ຍຎ຺ຎສມ຺ປທໍ, (ມາຆາຕິ ຠຄວາ)

ອາຣາຘເຍ ທກ຺ຂິເຓຍ຺ເຍຠິ ຕາທິ;

ເອວໍ ຍຊິຕ຺ວາ ສມ຺ມາ ຍາຈໂຍໂຄ,

ອຸປປຊ຺ຊຕິ ພ຺ຣຫ຺ມໂລກນ຺ຕິ ພ຺ຣູມີ’’ຕິ.

ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ມາໂຆ ມາຓໂວ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອຠິກ຺ກນ຺ຕໍ, ໂຠ ໂຄຕມ…ເປ… ອຊ຺ຊຕຄ຺ເຄ ປາຓຸເປຕໍ ສຣຓໍ ຄຕ’’ນ຺ຕິ.

ມາຆສຸຕ຺ຕໍ ປຎ຺ຈມໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ.