໒. ທິຏ຺ຐິກຖາ

໑໒໒. ກາ ທິຏ຺ຐິ, ກຕິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານານິ, ກຕິ ທິຏ຺ຐິປຣິຍຸຏ຺ຐານານິ, ກຕິ ທິຏ຺ຐິໂຍ, ກຕິ ທິຏ຺ຐາຠິນິເວສາ, ກຕໂມ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານສມຸຄ຺ຆາໂຕຕິ?

[໑] ກາ ທິຏ຺ຐີຕິ ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. [໒] ກຕິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານານີຕິ ອຏ຺ຐ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານານິ. [໓] ກຕິ ທິຏ຺ຐິປຣິຍຸຏ຺ຐານານີຕິ ອຏ຺ຐາຣສ ທິຏ຺ຐິປຣິຍຸຏ຺ຐານານິ. [໔] ກຕິ ທິຏ຺ຐິໂຍຕິ ໂສຬສ ທິຏ຺ຐິໂຍ. [໕] ກຕິ ທິຏ຺ຐາຠິນິເວສາຕິ ຕີຓິ ສຕໍ ທິຏ຺ຐາຠິນິເວສາ. [໖] ກຕໂມ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານສມຸຄ຺ຆາໂຕຕິ ໂສຕາປຕ຺ຕິມຄ຺ໂຄ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານສມຸຄ຺ຆາໂຕ.

໑໒໓. ກຖໍ ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ? [ກຕິ ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐີຕິ (ສ຺ຍາ.)] ຣູປໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ເວທນໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ສຎ຺ຎໍ ເອຕໍ ມມ… ສງ຺ຂາເຣ ເອຕໍ ມມ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຈກ຺ຂຸໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ໂສຕໍ ເອຕໍ ມມ… ຆານໍ ເອຕໍ ມມ… ຊິວ຺ຫໍ ເອຕໍ ມມ… ກາຍໍ ເອຕໍ ມມ… ມນໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຣູເປ [ຣູປໍ (ສ຺ຍາ.) ຕຖາ ປຎ຺ຈສຸ ອາຣມ຺ມເຓສຸ ເອກວຈເນນ] ເອຕໍ ມມ…ເປ… ສທ຺ເທ ເອຕໍ ມມ… ຄນ຺ເຘ ເອຕໍ ມມ… ຣເສ ເອຕໍ ມມ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ເພ ເອຕໍ ມມ… ຘມ຺ເມ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ໂສຕວິຎ຺ຎາຓໍ ເອຕໍ ມມ… ຆານວິຎ຺ຎາຓໍ ເອຕໍ ມມ… ຊິວ຺ຫາວິຎ຺ຎາຓໍ ເອຕໍ ມມ… ກາຍວິຎ຺ຎາຓໍ ເອຕໍ ມມ… ມໂນວິຎ຺ຎາຓໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຈກ຺ຂຸສມ຺ຜສ຺ສໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ໂສຕສມ຺ຜສ຺ສໍ ເອຕໍ ມມ… ຆານສມ຺ຜສ຺ສໍ ເອຕໍ ມມ… ຊິວ຺ຫາສມ຺ຜສ຺ສໍ ເອຕໍ ມມ… ກາຍສມ຺ຜສ຺ສໍ ເອຕໍ ມມ… ມໂນສມ຺ຜສ຺ສໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຈກ຺ຂຸສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ…ເປ… ໂສຕສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ… ຆານສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ… ຊິວ຺ຫາສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ… ກາຍສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ… ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ.

ຣູປສຎ຺ຎໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ສທ຺ທສຎ຺ຎໍ ເອຕໍ ມມ… ຄນ຺ຘສຎ຺ຎໍ ເອຕໍ ມມ… ຣສສຎ຺ຎໍ ເອຕໍ ມມ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພສຎ຺ຎໍ ເອຕໍ ມມ… ຘມ຺ມສຎ຺ຎໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຣູປສຎ຺ເຈຕນໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ສທ຺ທສຎ຺ເຈຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ຄນ຺ຘສຎ຺ເຈຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ຣສສຎ຺ເຈຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພສຎ຺ເຈຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ຘມ຺ມສຎ຺ເຈຕນໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຣູປຕຓ຺ຫໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ສທ຺ທຕຓ຺ຫໍ ເອຕໍ ມມ… ຄນ຺ຘຕຓ຺ຫໍ ເອຕໍ ມມ… ຣສຕຓ຺ຫໍ ເອຕໍ ມມ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພຕຓ຺ຫໍ ເອຕໍ ມມ… ຘມ຺ມຕຓ຺ຫໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຣູປວິຕກ຺ກໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ສທ຺ທວິຕກ຺ກໍ ເອຕໍ ມມ… ຄນ຺ຘວິຕກ຺ກໍ ເອຕໍ ມມ… ຣສວິຕກ຺ກໍ ເອຕໍ ມມ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພວິຕກ຺ກໍ ເອຕໍ ມມ… ຘມ຺ມວິຕກ຺ກໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຣູປວິຈາຣໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ສທ຺ທວິຈາຣໍ ເອຕໍ ມມ… ຄນ຺ຘວິຈາຣໍ ເອຕໍ ມມ… ຣສວິຈາຣໍ ເອຕໍ ມມ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພວິຈາຣໍ ເອຕໍ ມມ… ຘມ຺ມວິຈາຣໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ.

ປຖວີຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ອາໂປຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ເຕໂຊຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ວາໂຍຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ອາກາສຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ປຖວີກສິຓໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ອາໂປກສິຓໍ… ເຕໂຊກສິຓໍ… ວາໂຍກສິຓໍ … ນີລກສິຓໍ… ປີຕກສິຓໍ… ໂລຫິຕກສິຓໍ… ໂອທາຕກສິຓໍ… ອາກາສກສິຓໍ… ວິຎ຺ຎາຓກສິຓໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ.

ເກສໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ໂລມໍ ເອຕໍ ມມ… ນຂໍ ເອຕໍ ມມ… ທນ຺ຕໍ ເອຕໍ ມມ… ຕຈໍ ເອຕໍ ມມ… ມໍສໍ ເອຕໍ ມມ… ນ຺ຫາຣຸໍ ເອຕໍ ມມ… ອຏ຺ຐິໍ ເອຕໍ ມມ… ອຏ຺ຐິມິຎ຺ຊໍ ເອຕໍ ມມ… ວກ຺ກໍ ເອຕໍ ມມ… ຫທຍໍ ເອຕໍ ມມ… ຍກນໍ ເອຕໍ ມມ… ກິໂລມກໍ ເອຕໍ ມມ… ປິຫກໍ ເອຕໍ ມມ… ປປ຺ຜາສໍ ເອຕໍ ມມ… ອນ຺ຕໍ ເອຕໍ ມມ… ອນ຺ຕຄຸຓໍ ເອຕໍ ມມ… ອຸທຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ກຣີສໍ ເອຕໍ ມມ… ປິຕ຺ຕໍ ເອຕໍ ມມ… ເສມ຺ຫໍ ເອຕໍ ມມ… ປຸພ຺ພໍ ເອຕໍ ມມ … ໂລຫິຕໍ ເອຕໍ ມມ… ເສທໍ ເອຕໍ ມມ… ເມທໍ ເອຕໍ ມມ… ອສ຺ສຸໍ ເອຕໍ ມມ… ວສໍ ເອຕໍ ມມ … ເຂຬໍ ເອຕໍ ມມ… ສິງ຺ຆາຓິກໍ ເອຕໍ ມມ… ລສິກໍ ເອຕໍ ມມ… ມຸຕ຺ຕໍ ເອຕໍ ມມ… ມຕ຺ຖລຸງ຺ຄໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ.

ຈກ຺ຂາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ຣູປາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ໂສຕາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ສທ຺ທາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ຆານາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ຄນ຺ຘາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ຊິວ຺ຫາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ຣສາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ກາຍາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ມນາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ຘມ຺ມາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ.

ຈກ຺ຂຸຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ຣູປຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ໂສຕຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ສທ຺ທຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ໂສຕວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ຆານຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ຄນ຺ຘຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ຆານວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ຊິວ຺ຫາຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ຣສຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ຊິວ຺ຫາວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ກາຍຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ກາຍວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ມໂນຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ຘມ຺ມຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ.

ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ໂສຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ຆານິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ຊິວ຺ຫິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ກາຍິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ອິຕ຺ຖິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ປຸຣິສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ທຸກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ອຸເປກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ວີຣິຍິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ສຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ສມາຘິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ… ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ.

ກາມຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ຣູປຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ອຣູປຘາຕຸໍ ເອຕໍ ມມ… ກາມຠວໍ ເອຕໍ ມມ… ຣູປຠວໍ ເອຕໍ ມມ… ອຣູປຠວໍ ເອຕໍ ມມ… ສຎ຺ຎາຠວໍ ເອຕໍ ມມ… ອສຎ຺ຎາຠວໍ ເອຕໍ ມມ… ເນວສຎ຺ຎານາສຎ຺ຎາຠວໍ ເອຕໍ ມມ… ເອກໂວກາຣຠວໍ ເອຕໍ ມມ… ຈຕຸໂວກາຣຠວໍ ເອຕໍ ມມ… ປຎ຺ຈໂວກາຣຠວໍ ເອຕໍ ມມ… ປຐມຊ຺ຌານໍ ເອຕໍ ມມ… ທຸຕິຍຊ຺ຌານໍ ເອຕໍ ມມ… ຕຕິຍຊ຺ຌານໍ ເອຕໍ ມມ… ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານໍ ເອຕໍ ມມ… ເມຕ຺ຕໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ເອຕໍ ມມ… ກຣຸຓໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ເອຕໍ ມມ… ມຸທິຕໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ເອຕໍ ມມ… ອຸເປກ຺ຂໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ເອຕໍ ມມ… ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນສມາປຕ຺ຕິໍ ເອຕໍ ມມ… ວິຎ຺ຎາຓຎ຺ຈາຍຕນສມາປຕ຺ຕິໍ ເອຕໍ ມມ… ອາກິຎ຺ຈຎ຺ຎາຍຕນສມາປຕ຺ຕິໍ ເອຕໍ ມມ… ເນວສຎ຺ຎານາສຎ຺ຎາຍຕນສມາປຕ຺ຕິໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ.

ອວິຊ຺ຊໍ ເອຕໍ ມມ…ເປ… ສງ຺ຂາເຣ ເອຕໍ ມມ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ເອຕໍ ມມ… ນາມຣູປໍ ເອຕໍ ມມ… ສຬາຍຕນໍ ເອຕໍ ມມ… ຜສ຺ສໍ ເອຕໍ ມມ… ເວທນໍ ເອຕໍ ມມ… ຕຓ຺ຫໍ ເອຕໍ ມມ… ອຸປາທານໍ ເອຕໍ ມມ… ຠວໍ ເອຕໍ ມມ … ຊາຕິໍ ເອຕໍ ມມ… ຊຣາມຣຓໍ ເອຕໍ ມມ, ເອໂສຫມສ຺ມິ, ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ເອວໍ ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ.

໑໒໔. ກຕມານິ ອຏ຺ຐ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານານິ? ຂນ຺ຘາປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ, ອວິຊ຺ຊາປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ, ຜສ຺ໂສປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ, ສຎ຺ຎາປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ, ວິຕກ຺ໂກປິ [ວິຕກ຺ກາປິ (ສ຺ຍາ.)] ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ, ອໂຍນິໂສ ມນສິກາໂຣປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ, ປາປມິຕ຺ໂຕປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ, ປຣໂຕໂຆໂສປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ.

ຂນ຺ຘາ ເຫຕຸ ຂນ຺ຘາ ປຈ຺ຈໂຍ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ ອຸປາທາຍ ສມຸຏ຺ຐານຏ຺ເຐນ – ເອວໍ ຂນ຺ຘາປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ. ອວິຊ຺ຊາ ເຫຕຸ ອວິຊ຺ຊາ ປຈ຺ຈໂຍ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ ອຸປາທາຍ ສມຸຏ຺ຐານຏ຺ເຐນ – ເອວໍ ອວິຊ຺ຊາປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ. ຜສ຺ໂສ ເຫຕຸ ຜສ຺ໂສ ປຈ຺ຈໂຍ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ ອຸປາທາຍ ສມຸຏ຺ຐານຏ຺ເຐນ – ເອວໍ ຜສ຺ໂສປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ. ສຎ຺ຎາ ເຫຕຸ ສຎ຺ຎາ ປຈ຺ຈໂຍ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ ອຸປາທາຍ ສມຸຏ຺ຐານຏ຺ເຐນ – ເອວໍ ສຎ຺ຎາປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ. ວິຕກ຺ໂກ ເຫຕຸ ວິຕກ຺ໂກ ປຈ຺ຈໂຍ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ ອຸປາທາຍ, ສມຸຏ຺ຐານຏ຺ເຐນ – ເອວໍ ວິຕກ຺ໂກປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ. ອໂຍນິໂສ ມນສິກາໂຣ ເຫຕຸ ອໂຍນິໂສ ມນສິກາໂຣ ປຈ຺ຈໂຍ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ ອຸປາທາຍ ສມຸຏ຺ຐານຏ຺ເຐນ – ເອວໍ ອໂຍນິໂສ ມນສິກາໂຣປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ. ປາປມິຕ຺ໂຕ ເຫຕຸ ປາປມິຕ຺ໂຕ ປຈ຺ຈໂຍ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ ອຸປາທາຍ, ສມຸຏ຺ຐານຏ຺ເຐນ – ເອວໍ ປາປມິຕ຺ໂຕປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ. ປຣໂຕໂຆໂສ ເຫຕຸ ປຣໂຕໂຆໂສ ປຈ຺ຈໂຍ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ ອຸປາທາຍ ສມຸຏ຺ຐານຏ຺ເຐນ – ເອວໍ ປຣໂຕໂຆໂສປິ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານໍ. ອິມານິ ອຏ຺ຐ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານານິ.

໑໒໕. ກຕມານິ ອຏ຺ຐາຣສ ທິຏ຺ຐິປຣິຍຸຏ຺ຐານານິ? ຍາ ທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕໍ, ທິຏ຺ຐິຄຫນໍ, ທິຏ຺ຐິກນ຺ຕາຣໍ, ທິຏ຺ຐິວິສູກໍ, ທິຏ຺ຐິວິປ຺ຜນ຺ທິຕໍ, ທິຏ຺ຐິສຎ຺ໂຎຊນໍ, ທິຏ຺ຐິສລ຺ລໍ, ທິຏ຺ຐິສມ຺ພາໂຘ, ທິຏ຺ຐິປລິໂພໂຘ, ທິຏ຺ຐິພນ຺ຘນໍ, ທິຏ຺ຐິປປາໂຕ, ທິຏ຺ຐານຸສໂຍ, ທິຏ຺ຐິສນ຺ຕາໂປ, ທິຏ຺ຐິປຣິຬາໂຫ, ທິຏ຺ຐິຄນ຺ໂຖ, ທິຏ຺ຐຸປາທານໍ, ທິຏ຺ຐາຠິນິເວໂສ, ທິຏ຺ຐິປຣາມາໂສ – ອິມານິ ອຏ຺ຐາຣສ ທິຏ຺ຐິປຣິຍຸຏ຺ຐານານິ.

໑໒໖. ກຕມາ ໂສຬສ ທິຏ຺ຐິໂຍ? ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິ, ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ, ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ, ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ, ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິ, ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິ, ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາທິຏ຺ຐິ, ປຸພ຺ພນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ, ອປຣນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ, ສຎ຺ໂຎຊນິກາ ທິຏ຺ຐິ, ອຫນ຺ຕິ ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ, ມມນ຺ຕິ ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ, ອຕ຺ຕວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິ, ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິ, ຠວທິຏ຺ຐິ, ວິຠວທິຏ຺ຐິ – ອິມາ ໂສຬສ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

໑໒໗. ກຕເມ ຕີຓິ ສຕໍ ທິຏ຺ຐາຠິນິເວສາ? ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາຍ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາຍ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ປຸພ຺ພນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອປຣນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ສຎ຺ໂຎຊນິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອຫນ຺ຕິ ມານວິນິພນ຺ຘາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ມມນ຺ຕິ ມານວິນິພນ຺ຘາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອຕ຺ຕວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຠວທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ວິຠວທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ?

ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຕິໍສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິຍາ ທສຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິຍາ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາຍ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິຍາ ປນ຺ນຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາຍ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຎາສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ປຸພ຺ພນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ອປຣນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ຈຕຸຈຕ຺ຕາລີສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ສຎ຺ໂຎຊນິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ອຫນ຺ຕິ ມານວິນິພນ຺ຘາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ມມນ຺ຕິ ມານວິນິພນ຺ຘາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ອຕ຺ຕວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອຏ຺ຐຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ຠວທິຏ຺ຐິຍາ ເອເກນ ອາກາເຣນ [ເອກູນວີສຕິຍາ ອາກາເຣນ (ສ຺ຍາ.)] ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ວິຠວທິຏ຺ຐິຍາ ເອເກນ ອາກາເຣນ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

໑. ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໒໘. ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຕິໍສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຍໍ ຣູປໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ສຸຂໍ ໂສມນສ຺ສໍ, ອຍໍ ຣູປສ຺ສ ອສ຺ສາໂທຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ອສ຺ສາໂທ, ອສ຺ສາໂທ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ໂຎ ອສ຺ສາໂທ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ໂຍ ຈ ອສ຺ສາໂທ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິ.

ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິຍາ ສມນ຺ນາຄໂຕ ປຸຄ຺ຄໂລ ທິຏ຺ຐິວິປນ຺ໂນ. ທິຏ຺ຐິວິປນ຺ໂນ ປຸຄ຺ຄໂລ ນ ເສວິຕພ຺ໂພ ນ ຠຊິຕພ຺ໂພ ນ ປຍິຣຸປາສິຕພ຺ໂພ. ຕໍ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ? ທິຏ຺ຐິ ຫິສ຺ສ ປາປິກາ. ໂຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ຣາໂຄ [ຍາ ທິຏ຺ຐິ ໂຍ ຣາໂຄ (ສ຺ຍາ.)], ໂສ ນ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ຣາໂຄ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ໂຎ ຣາໂຄ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ໂຍ ຈ ຣາໂຄ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ທິຏ຺ຐິຣາໂຄ. ຕາຍ ຈ ທິຏ຺ຐິຍາ ເຕນ ຈ ຣາເຄນ ສມນ຺ນາຄໂຕ ປຸຄ຺ຄໂລ ທິຏ຺ຐິຣາຄຣຕ຺ໂຕ. ທິຏ຺ຐິຣາຄຣຕ຺ເຕ ປຸຄ຺ຄເລ ທິນ຺ນໍ ທານໍ ນ ມຫປ຺ຜລໍ ໂຫຕິ ນ ມຫານິສໍສໍ. ຕໍ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ? ທິຏ຺ຐິ ຫິສ຺ສ ປາປິກາ ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ.

ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກສ຺ສ ປຸຣິສປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ທ຺ເວວ ຄຕິໂຍ – ນິຣໂຍ ວາ ຕິຣຈ຺ຉານໂຍນິ ວາ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກສ຺ສ ປຸຣິສປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ຍຎ຺ເຈວ ກາຍກມ຺ມໍ ຍຖາທິຏ຺ຐິ ສມຕ຺ຕໍ ສມາທິນ຺ນໍ, ຍຎ຺ຈ ວຈີກມ຺ມໍ…ເປ… ຍຎ຺ຈ ມໂນກມ຺ມໍ ຍຖາທິຏ຺ຐິ ສມຕ຺ຕໍ ສມາທິນ຺ນໍ, ຍາ ຈ ເຈຕນາ ຍາ ຈ ປຕ຺ຖນາ ໂຍ ຈ ປຓິຘິ ເຍ ຈ ສງ຺ຂາຣາ, ສພ຺ເພ ເຕ ຘມ຺ມາ ອນິຏ຺ຐາຍ ອກນ຺ຕາຍ ອມນາປາຍ ອຫິຕາຍ ທຸກ຺ຂາຍ ສໍວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຕໍ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ? ທິຏ຺ຐິ ຫິສ຺ສ ປາປິກາ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ນິມ຺ພພີຊໍ ວາ ໂກສາຕກີພີຊໍ ວາ ຕິຕ຺ຕກາລາພຸພີຊໍ ວາ ອລ຺ລາຍ ປຖວິຍາ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ຍໍ ເຈວ ປຖວິຣສໍ ອຸປາທິຍຕິ, ຍຎ຺ຈ ອາໂປຣສໍ ອຸປາທິຍຕິ, ສພ຺ພໍ ຕໍ ຕິຕ຺ຕກຕ຺ຕາຍ ກຏຸກຕ຺ຕາຍ ອສາຕຕ຺ຕາຍ [ອສາຣຕາຍ (ສ຺ຍາ.)] ສໍວຕ຺ຕຕິ. ຕໍ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ? ພີຊໍ ຫິສ຺ສ ປາປິກໍ. ເອວເມວໍ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກສ຺ສ ປຸຣິສປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ຍຎ຺ເຈວ ກາຍກມ຺ມໍ ຍຖາທິຏ຺ຐິ ສມຕ຺ຕໍ ສມາທິນ຺ນໍ, ຍຎ຺ຈ ວຈີກມ຺ມໍ…ເປ… ຍຎ຺ຈ ມໂນກມ຺ມໍ ຍຖາທິຏ຺ຐິ ສມຕ຺ຕໍ ສມາທິນ຺ນໍ, ຍາ ຈ ເຈຕນາ ຍາ ຈ ປຕ຺ຖນາ ໂຍ ຈ ປຓິຘິ ເຍ ຈ ສງ຺ຂາຣາ, ສພ຺ເພ ເຕ ຘມ຺ມາ ອນິຏ຺ຐາຍ ອກນ຺ຕາຍ ອມນາປາຍ ອຫິຕາຍ ທຸກ຺ຂາຍ ສໍວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຕໍ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ? ທິຏ຺ຐິ ຫິສ຺ສ ປາປິກາ ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ.

ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕໍ, ທິຏ຺ຐິຄຫນໍ, ທິຏ຺ຐິກນ຺ຕາຣໍ, ທິຏ຺ຐິວິສູກໍ, ທິຏ຺ຐິວິປ຺ຜນ຺ທິຕໍ, ທິຏ຺ຐິສຎ຺ໂຎຊນໍ, ທິຏ຺ຐິສລ຺ລໍ, ທິຏ຺ຐິສມ຺ພາໂຘ, ທິຏ຺ຐິປລິໂພໂຘ, ທິຏ຺ຐິພນ຺ຘນໍ, ທິຏ຺ຐິປປາໂຕ, ທິຏ຺ຐານຸສໂຍ, ທິຏ຺ຐິສນ຺ຕາໂປ, ທິຏ຺ຐິປຣິຬາໂຫ, ທິຏ຺ຐິຄນ຺ໂຖ, ທິຏ຺ຐຸປາທານໍ, ທິຏ຺ຐາຠິນິເວໂສ, ທິຏ຺ຐິປຣາມາໂສ – ອິເມຫິ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ປຣິຍຸຏ຺ຐິຕຈິຕ຺ຕສ຺ສ ສຎ຺ໂຎໂຄ.

໑໒໙. ອຕ຺ຖິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ ເຈວ ທິຏ຺ຐິໂຍ ຈ, ອຕ຺ຖິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ກຕມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ ເຈວ ທິຏ຺ຐິໂຍ ຈ? ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ, ສີລພ຺ພຕປຣາມາໂສ – ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ ເຈວ ທິຏ຺ຐິໂຍ ຈ. ກຕມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ? ກາມຣາຄສຎ຺ໂຎຊນໍ, ປຏິຆສຎ຺ໂຎຊນໍ, ມານສຎ຺ໂຎຊນໍ, ວິຈິກິຈ຺ຉາສຎ຺ໂຎຊນໍ, ຠວຣາຄສຎ຺ໂຎຊນໍ, ອິສ຺ສາສຎ຺ໂຎຊນໍ, ມຈ຺ຉຣິຍສຎ຺ໂຎຊນໍ, ອນຸນຍສຎ຺ໂຎຊນໍ, ອວິຊ຺ຊາສຎ຺ໂຎຊນໍ – ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ຍໍ ເວທນໍ ປຏິຈ຺ຈ…ເປ… ຍໍ ສຎ຺ຎໍ ປຏິຈ຺ຈ…ເປ… ຍໍ ສງ຺ຂາເຣ [ເຍ ສງ຺ຂາເຣ (ກ.) ສໍ. ນິ. ໓.໒໘ ປສ຺ສິຕພ຺ພາ] ປຏິຈ຺ຈ…ເປ… ຍໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຈກ຺ຂຸໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ໂສຕໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຆານໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຊິວ຺ຫໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ກາຍໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ມນໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຣູເປ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ສທ຺ເທ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຄນ຺ເຘ ປຏິຈ຺ຈ … ຍໍ ຣເສ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ໂຜຏ຺ຐພ຺ເພ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຘມ຺ເມ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ໂສຕວິຎ຺ຎາຓໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຆານວິຎ຺ຎາຓໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຊິວ຺ຫາວິຎ຺ຎາຓໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ກາຍວິຎ຺ຎາຓໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ມໂນວິຎ຺ຎາຓໍ ປຏິຈ຺ຈ … ຍໍ ຈກ຺ຂຸສມ຺ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ໂສຕສມ຺ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຆານສມ຺ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຊິວ຺ຫາສມ຺ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ກາຍສມ຺ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຈກ຺ຂຸສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ໂສຕສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຆານສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ຊິວ຺ຫາສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ກາຍສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ປຏິຈ຺ຈ… ຍໍ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ສຸຂໍ ໂສມນສ຺ສໍ, ອຍໍ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາຍ ເວທນາຍ ອສ຺ສາໂທຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ອສ຺ສາໂທ, ອສ຺ສາໂທ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ໂຎ ອສ຺ສາໂທ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ໂຍ ຈ ອສ຺ສາໂທ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິ.

ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິຍາ ສມນ຺ນາຄໂຕ ປຸຄ຺ຄໂລ ທິຏ຺ຐິວິປນ຺ໂນ. ທິຏ຺ຐິວິປນ຺ໂນ ປຸຄ຺ຄໂລ ນ ເສວິຕພ຺ໂພ ນ ຠຊິຕພ຺ໂພ ນ ປຍິຣຸປາສິຕພ຺ໂພ. ຕໍ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ? ທິຏ຺ຐິ ຫິສ຺ສ ປາປິກາ. ໂຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ຣາໂຄ, ໂສ ນ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ຣາໂຄ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ໂຎ ຣາໂຄ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ໂຍ ຈ ຣາໂຄ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ທິຏ຺ຐິຣາໂຄ. ຕາຍ ຈ ທິຏ຺ຐິຍາ ເຕນ ຈ ຣາເຄນ ສມນ຺ນາຄໂຕ ປຸຄ຺ຄໂລ ທິຏ຺ຐິຣາຄຣຕ຺ໂຕ. ທິຏ຺ຐິຣາຄຣຕ຺ເຕ ປຸຄ຺ຄເລ ທິນ຺ນໍ ທານໍ ນ ມຫປ຺ຜລໍ ໂຫຕິ ນ ມຫານິສໍສໍ. ຕໍ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ? ທິຏ຺ຐິ ຫິສ຺ສ ປາປິກາ ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ.

ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກສ຺ສ ປຸຣິສປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ທ຺ເວວ ຄຕິໂຍ – ນິຣໂຍ ວາ ຕິຣຈ຺ຉານໂຍນິ ວາ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກສ຺ສ ປຸຣິສປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ຍຎ຺ເຈວ ກາຍກມ຺ມໍ ຍຖາທິຏ຺ຐິ ສມຕ຺ຕໍ ສມາທິນ຺ນໍ, ຍຎ຺ຈ ວຈີກມ຺ມໍ…ເປ… ຍຎ຺ຈ ມໂນກມ຺ມໍ ຍຖາທິຏ຺ຐິ ສມຕ຺ຕໍ ສມາທິນ຺ນໍ, ຍາ ຈ ເຈຕນາ ຍາ ຈ ປຕ຺ຖນາ ໂຍ ຈ ປຓິຘິ ເຍ ຈ ສງ຺ຂາຣາ, ສພ຺ເພ ເຕ ຘມ຺ມາ ອນິຏ຺ຐາຍ ອກນ຺ຕາຍ ອມນາປາຍ ອຫິຕາຍ ທຸກ຺ຂາຍ ສໍວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຕໍ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ? ທິຏ຺ຐິ ຫິສ຺ສ ປາປິກາ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ນິມ຺ພພີຊໍ ວາ ໂກສາຕກີພີຊໍ ວາ ຕິຕ຺ຕກາລາພຸພີຊໍ ວາ ອລ຺ລາຍ ປຖວິຍາ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ຍຎ຺ເຈວ ປຖວິຣສໍ ອຸປາທິຍຕິ ຍຎ຺ຈ ອາໂປຣສໍ ອຸປາທິຍຕິ, ສພ຺ພໍ ຕໍ ຕິຕ຺ຕກຕ຺ຕາຍ ກຏຸກຕ຺ຕາຍ ອສາຕຕ຺ຕາຍ ສໍວຕ຺ຕຕິ. ຕໍ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ? ພີຊໍ ຫິສ຺ສ ປາປິກໍ. ເອວເມວໍ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກສ຺ສ ປຸຣິສປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ຍຎ຺ເຈວ ກາຍກມ຺ມໍ ຍຖາທິຏ຺ຐິ ສມຕ຺ຕໍ ສມາທິນ຺ນໍ ຍຎ຺ຈ ວຈີກມ຺ມໍ…ເປ… ຍຎ຺ຈ ມໂນກມ຺ມໍ ຍຖາທິຏ຺ຐິ ສມຕ຺ຕໍ ສມາທິນ຺ນໍ, ຍາ ຈ ເຈຕນາ ຍາ ຈ ປຕ຺ຖນາ ໂຍ ຈ ປຓິຘິ ເຍ ຈ ສງ຺ຂາຣາ, ສພ຺ເພ ເຕ ຘມ຺ມາ ອນິຏ຺ຐາຍ ອກນ຺ຕາຍ ອມນາປາຍ ອຫິຕາຍ ທຸກ຺ຂາຍ ສໍວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຕໍ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ? ທິຏ຺ຐິ ຫິສ຺ສ ປາປິກາ ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ.

ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕໍ ທິຏ຺ຐິຄຫນໍ…ເປ… ທິຏ຺ຐາຠິນິເວໂສ ທິຏ຺ຐິປຣາມາໂສ – ອິເມຫິ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ປຣິຍຸຏ຺ຐິຕຈິຕ຺ຕສ຺ສ ສຎ຺ໂຎໂຄ.

ອຕ຺ຖິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ ເຈວ ທິຏ຺ຐິໂຍ ຈ, ອຕ຺ຖິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ກຕມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ ເຈວ ທິຏ຺ຐິໂຍ ຈ? ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ, ສີລພ຺ພຕປຣາມາໂສ – ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ ເຈວ ທິຏ຺ຐິໂຍ ຈ. ກຕມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ? ກາມຣາຄສຎ຺ໂຎຊນໍ, ປຏິຆສຎ຺ໂຎຊນໍ, ມານສຎ຺ໂຎຊນໍ, ວິຈິກິຈ຺ຉາສຎ຺ໂຎຊນໍ, ຠວຣາຄສຎ຺ໂຎຊນໍ, ອິສ຺ສາສຎ຺ໂຎຊນໍ, ມຈ຺ຉຣິຍສຎ຺ໂຎຊນໍ, ອນຸນຍສຎ຺ໂຎຊນໍ, ອວິຊ຺ຊາສຎ຺ໂຎຊນໍ – ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຕິໍສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ປຐໂມ.

໒. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໓໐. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອິຘ ອສ຺ສຸຕວາ ປຸຖຸຊ຺ຊໂນ ອຣິຍານໍ ອທສ຺ສາວີ ອຣິຍຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ອຣິຍຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ, ສປ຺ປຸຣິສານໍ ອທສ຺ສາວີ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ ຣູປວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ ອຕ຺ຕນິ ວາ ຣູປໍ ຣູປສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ; ເວທນໍ…ເປ… ສຎ຺ຎໍ…ເປ… ສງ຺ຂາເຣ…ເປ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ ວິຎ຺ຎາຓວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ ອຕ຺ຕນິ ວາ ວິຎ຺ຎາຓໍ ວິຎ຺ຎາຓສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ.

໑໓໑. ກຖໍ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ປຖວີກສິຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ – ‘‘ຍໍ ປຖວີກສິຓໍ, ໂສ ອຫໍ; ໂຍ ອຫໍ, ຕໍ ປຖວີກສິຓ’’ນ຺ຕິ. ປຖວີກສິຓຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ເຕລປ຺ປທີປສ຺ສ ຌາຍໂຕ ‘‘ຍາ ອຈ຺ຈິ ໂສ ວຓ຺ໂຓ, ໂຍ ວຓ຺ໂຓ ສາ ອຈ຺ຈີ’’ຕິ – ອຈ຺ຈິຎ຺ຈ ວຓ຺ຓຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ປຖວີກສິຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ – ‘‘ຍໍ ປຖວີກສິຓໍ, ໂສ ອຫໍ; ໂຍ ອຫໍ, ຕໍ ປຖວີກສິຓ’’ນ຺ຕິ. ປຖວີກສິຓຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ຣູປວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກສ຺ສ ປຸຣິສປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ທ຺ເວວ ຄຕິໂຍ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ອິເຘກຈ຺ໂຈ ອາໂປກສິຓໍ… ເຕໂຊກສິຓໍ… ວາໂຍກສິຓໍ… ນີລກສິຓໍ… ປີຕກສິຓໍ… ໂລຫິຕກສິຓໍ… ໂອທາຕກສິຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ – ‘‘ຍໍ ໂອທາຕກສິຓໍ, ໂສ ອຫໍ; ໂຍ ອຫໍ, ຕໍ ໂອທາຕກສິຓ’’ນ຺ຕິ. ໂອທາຕກສິຓຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ເຕລປ຺ປທີປສ຺ສ ຌາຍໂຕ ‘‘ຍາ ອຈ຺ຈິ, ໂສ ວຓ຺ໂຓ; ໂຍ ວຓ຺ໂຓ, ສາ ອຈ຺ຈີ’’ຕິ – ອຈ຺ຈິຎ຺ຈ ວຓ຺ຓຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວ ອິເຘກຈ຺ໂຈ…ເປ… ໂອທາຕກສິຓຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ຣູປວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ຣູປວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມິນາ ຣູເປນ ຣູປວາ’’ຕິ. ຣູປວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ຣຸກ຺ໂຂ ຉາຍາສມ຺ປນ຺ໂນ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຍໍ ຉາຍາ. ອຎ຺ໂຎ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຎ຺ຎາ ຉາຍາ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ ອິມາຍ ຉາຍາຍ ຉາຍາວາ’’ຕິ. ຉາຍາວນ຺ຕໍ ຣຸກ຺ຂໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ເວທນໍ…ເປ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມິນາ ຣູເປນ ຣູປວາ’’ຕິ. ຣູປວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ທຸຕິຍາ ຣູປວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ຣູປວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ອຕ຺ຕນິ ຣູປໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ອິມສ຺ມິຎ຺ຈ ປນ ອຕ຺ຕນິ ອິທໍ ຣູປ’’ນ຺ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ຣູປໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ປຸປ຺ຜໍ ຄນ຺ຘສມ຺ປນ຺ນໍ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອິທໍ ປຸປ຺ຜໍ, ອຍໍ ຄນ຺ໂຘ; ອຎ຺ຎໍ ປຸປ຺ຜໍ, ອຎ຺ໂຎ ຄນ຺ໂຘ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ຄນ຺ໂຘ ອິມສ຺ມິໍ ປຸປ຺ເຜ’’ຕິ. ປຸປ຺ຜສ຺ມິໍ ຄນ຺ຘໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ເວທນໍ…ເປ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ອິມສ຺ມິຎ຺ຈ ປນ ອຕ຺ຕນິ ອິທໍ ຣູປ’’ນ຺ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ຣູປໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ຕຕິຍາ ຣູປວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ອຕ຺ຕນິ ຣູປໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ຣູປສ຺ມິໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ເວທນໍ…ເປ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມສ຺ມິໍ ຣູເປ’’ຕິ. ຣູປສ຺ມິໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ມຓິ ກຣຓ຺ຑເກ ປກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອຍໍ ມຓິ, ອຍໍ ກຣຓ຺ຑໂກ. ອຎ຺ໂຎ ມຓິ, ອຎ຺ໂຎ ກຣຓ຺ຑໂກ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ມຓິ ອິມສ຺ມິໍ ກຣຓ຺ຑເກ’’ຕິ. ກຣຓ຺ຑກສ຺ມິໍ ມຓິໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ເວທນໍ…ເປ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມສ຺ມິໍ ຣູເປ’’ຕິ. ຣູປສ຺ມິໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ຖາ ຣູປວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ຣູປສ຺ມິໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

໑໓໒. ກຖໍ ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຈກ຺ຂຸສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ໂສຕສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ຆານສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ຊິວ຺ຫາສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ກາຍສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ‘‘ຍາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ເວທນາ ໂສ ອຫໍ, ໂຍ ອຫໍ ສາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ເວທນາ’’ຕິ – ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ເຕລປ຺ປທີປສ຺ສ ຌາຍໂຕ ‘‘ຍາ ອຈ຺ຈິ ໂສ ວຓ຺ໂຓ, ໂຍ ວຓ຺ໂຓ ສາ ອຈ຺ຈີ’’ຕິ – ອຈ຺ຈິຎ຺ຈ ວຓ຺ຓຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ‘‘ຍາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ເວທນາ ໂສ ອຫໍ, ໂຍ ອຫໍ ສາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ເວທນາ’’ຕິ – ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ເວທນາວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ເວທນາວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສຎ຺ຎໍ…ເປ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມາຍ ເວທນາຍ ເວທນາວາ’’ຕິ. ເວທນາວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ຣຸກ຺ໂຂ ຉາຍາສມ຺ປນ຺ໂນ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຍໍ ຉາຍາ. ອຎ຺ໂຎ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຎ຺ຎາ ຉາຍາ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ ອິມາຍ ຉາຍາຍ ຉາຍາວາ’’ຕິ. ຉາຍາວນ຺ຕໍ ຣຸກ຺ຂໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສຎ຺ຎໍ…ເປ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມາຍ ເວທນາຍ ເວທນາວາ’’ຕິ. ເວທນາວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ທຸຕິຍາ ເວທນາວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ເວທນາວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ອຕ຺ຕນິ ເວທນໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສຎ຺ຎໍ…ເປ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ອິມສ຺ມິຎ຺ຈ ປນ ອຕ຺ຕນິ ອຍໍ ເວທນາ’’ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ເວທນໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ປຸປ຺ຜໍ ຄນ຺ຘສມ຺ປນ຺ນໍ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອິທໍ ປຸປ຺ຜໍ, ອຍໍ ຄນ຺ໂຘ; ອຎ຺ຎໍ ປຸປ຺ຜໍ, ອຎ຺ໂຎ ຄນ຺ໂຘ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ຄນ຺ໂຘ ອິມສ຺ມິໍ ປຸປ຺ເຜ’’ຕິ. ປຸປ຺ຜສ຺ມິໍ ຄນ຺ຘໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສຎ຺ຎໍ…ເປ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ອິມສ຺ມິຎ຺ຈ ປນ ອຕ຺ຕນິ ອຍໍ ເວທນາ’’ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ເວທນໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ຕຕິຍາ ເວທນາວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ອຕ຺ຕນິ ເວທນໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ເວທນາຍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສຎ຺ຎໍ…ເປ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມາຍ ເວທນາຍາ’’ຕິ. ເວທນາຍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ມຓິ ກຣຓ຺ຑເກ ປກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອຍໍ ມຓິ, ອຍໍ ກຣຓ຺ຑໂກ. ອຎ຺ໂຎ ມຓິ, ອຎ຺ໂຎ ກຣຓ຺ຑໂກ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ມຓິ ອິມສ຺ມິໍ ກຣຓ຺ຑເກ’’ຕິ. ກຣຓ຺ຑກສ຺ມິໍ ມຓິໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມາຍ ເວທນາຍາ’’ຕິ. ເວທນາຍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ຖາ ເວທນາວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ເວທນາຍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

໑໓໓. ກຖໍ ສຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຈກ຺ຂຸສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສຎ຺ຎໍ…ເປ… ໂສຕສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສຎ຺ຎໍ… ຆານສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສຎ຺ຎໍ… ຊິວ຺ຫາສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສຎ຺ຎໍ… ກາຍສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສຎ຺ຎໍ… ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຍາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ສຎ຺ຎາ ໂສ ອຫໍ, ໂຍ ອຫໍ ສາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ສຎ຺ຎາ’’ຕິ. ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສຎ຺ຎຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ເຕລປ຺ປທີປສ຺ສ ຌາຍໂຕ ‘‘ຍາ ອຈ຺ຈິ ໂສ ວຓ຺ໂຓ, ໂຍ ວຓ຺ໂຓ ສາ ອຈ຺ຈີ’’ຕິ – ອຈ຺ຈິຎ຺ຈ ວຓ຺ຓຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ – ‘‘ຍາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ສຎ຺ຎາ ໂສ ອຫໍ, ໂຍ ອຫໍ ສາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ສຎ຺ຎາ’’ຕິ. ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສຎ຺ຎຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ສຎ຺ຎາວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ສຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ສຎ຺ຎາວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສງ຺ຂາເຣ…ເປ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມາຍ ສຎ຺ຎາຍ ສຎ຺ຎາວາ’’ຕິ. ສຎ຺ຎາວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ຣຸກ຺ໂຂ ຉາຍາສມ຺ປນ຺ໂນ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຍໍ ຉາຍາ. ອຎ຺ໂຎ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຎ຺ຎາ ຉາຍາ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ ອິມາຍ ຉາຍາຍ ຉາຍາວາ’’ຕິ. ຉາຍາວນ຺ຕໍ ຣຸກ຺ຂໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມາຍ ສຎ຺ຎາຍ ສຎ຺ຎາວາ’’ຕິ. ສຎ຺ຎາວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ທຸຕິຍາ ສຎ຺ຎາວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ສຎ຺ຎາວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ອຕ຺ຕນິ ສຎ຺ຎໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສງ຺ຂາເຣ…ເປ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ອິມສ຺ມິຎ຺ຈ ປນ ອຕ຺ຕນິ ອຍໍ ສຎ຺ຎາ’’ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ສຎ຺ຎໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ປຸປ຺ຜໍ ຄນ຺ຘສມ຺ປນ຺ນໍ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອິທໍ ປຸປ຺ຜໍ, ອຍໍ ຄນ຺ໂຘ. ອຎ຺ຎໍ ປຸປ຺ຜໍ, ອຎ຺ໂຎ ຄນ຺ໂຘ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ຄນ຺ໂຘ ອິມສ຺ມິໍ ປຸປ຺ເຜ’’ຕິ. ປຸປ຺ຜສ຺ມິໍ ຄນ຺ຘໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ອິມສ຺ມິຎ຺ຈ ປນ ອຕ຺ຕນິ ອຍໍ ສຎ຺ຎາ’’ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ສຎ຺ຎໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ຕຕິຍາ ສຎ຺ຎາວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ອຕ຺ຕນິ ສຎ຺ຎໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ສຎ຺ຎາຍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສງ຺ຂາເຣ …ເປ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມາຍ ສຎ຺ຎາຍາ’’ຕິ. ສຎ຺ຎາຍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ມຓິ ກຣຓ຺ຑເກ ປກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອຍໍ ມຓິ, ອຍໍ ກຣຓ຺ຑໂກ. ອຎ຺ໂຎ ມຓິ, ອຎ຺ໂຎ ກຣຓ຺ຑໂກ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ມຓິ ອິມສ຺ມິໍ ກຣຓ຺ຑເກ’’ຕິ. ກຣຓ຺ຑກສ຺ມິໍ ມຓິໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມາຍ ສຎ຺ຎາຍາ’’ຕິ. ສຎ຺ຎາຍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ຖາ ສຎ຺ຎາວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ສຎ຺ຎາຍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

໑໓໔. ກຖໍ ສງ຺ຂາເຣ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຈກ຺ຂຸສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເຈຕນໍ ໂສຕສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເຈຕນໍ ຆານສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເຈຕນໍ ຊິວ຺ຫາສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເຈຕນໍ ກາຍສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເຈຕນໍ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເຈຕນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ‘‘ຍາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ເຈຕນາ, ໂສ ອຫໍ; ໂຍ ອຫໍ ສາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ເຈຕນາ’’ຕິ – ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເຈຕນຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ເຕລປ຺ປທີປສ຺ສ ຌາຍໂຕ ‘‘ຍາ ອຈ຺ຈິ ໂສ ວຓ຺ໂຓ, ໂຍ ວຓ຺ໂຓ ສາ ອຈ຺ຈີ’’ຕິ – ອຈ຺ຈິຎ຺ຈ ວຓ຺ຓຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເຈຕນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ‘‘ຍາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ເຈຕນາ ໂສ ອຫໍ, ໂຍ ອຫໍ ສາ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊາ ເຈຕນາ’’ຕິ – ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເຈຕນຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ສງ຺ຂາຣວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ສງ຺ຂາເຣ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ສງ຺ຂາຣວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິເມຫິ ສງ຺ຂາເຣຫິ ສງ຺ຂາຣວາ’’ຕິ. ສງ຺ຂາຣວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ຣຸກ຺ໂຂ ຉາຍາສມ຺ປນ຺ໂນ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຍໍ ຉາຍາ. ອຎ຺ໂຎ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຎ຺ຎາ ຉາຍາ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ ອິມາຍ ຉາຍາຍ ຉາຍາວາ’’ຕິ. ຉາຍາວນ຺ຕໍ ຣຸກ຺ຂໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ. ອິເມຫິ ສງ຺ຂາເຣຫິ ສງ຺ຂາຣວາ’’ຕິ. ສງ຺ຂາຣວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ທຸຕິຍາ ສງ຺ຂາຣວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ສງ຺ຂາຣວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ອຕ຺ຕນິ ສງ຺ຂາເຣ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ອິມສ຺ມິຎ຺ຈ ປນ ອຕ຺ຕນິ ອິເມ ສງ຺ຂາຣາ’’ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ສງ຺ຂາເຣ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ປຸປ຺ຜໍ ຄນ຺ຘສມ຺ປນ຺ນໍ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອິທໍ ປຸປ຺ຜໍ, ອຍໍ ຄນ຺ໂຘ; ອຎ຺ຎໍ ປຸປ຺ຜໍ, ອຎ຺ໂຎ ຄນ຺ໂຘ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ຄນ຺ໂຘ ອິມສ຺ມິໍ ປຸປ຺ເຜ’’ຕິ. ປຸປ຺ຜສ຺ມິໍ ຄນ຺ຘໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ອິມສ຺ມິຎ຺ຈ ປນ ອຕ຺ຕນິ ອິເມ ສງ຺ຂາຣາ’’ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ສງ຺ຂາເຣ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ຕຕິຍາ ສງ຺ຂາຣວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ອຕ຺ຕນິ ສງ຺ຂາເຣ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ສງ຺ຂາເຣສຸ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິເມສຸ ສງ຺ຂາເຣສູ’’ຕິ. ສງ຺ຂາເຣສຸ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ມຓິ ກຣຓ຺ຑເກ ປກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອຍໍ ມຓິ, ອຍໍ ກຣຓ຺ຑໂກ. ອຎ຺ໂຎ ມຓິ, ອຎ຺ໂຎ ກຣຓ຺ຑໂກ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ມຓິ ອິມສ຺ມິໍ ກຣຓ຺ຑເກ’’ຕິ. ກຣຓ຺ຑກສ຺ມິໍ ມຓິໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ວິຎ຺ຎາຓໍ… ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິເມສຸ ສງ຺ຂາເຣສູ’’ຕິ. ສງ຺ຂາເຣສຸ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ຖາ ສງ຺ຂາຣວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ສງ຺ຂາເຣສຸ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

໑໓໕. ກຖໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓໍ… ໂສຕວິຎ຺ຎາຓໍ… ຆານວິຎ຺ຎາຓໍ… ຊິວ຺ຫາວິຎ຺ຎາຓໍ ກາຍວິຎ຺ຎາຓໍ… ມໂນວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ‘‘ຍໍ ມໂນວິຎ຺ຎາຓໍ, ໂສ ອຫໍ; ໂຍ ອຫໍ, ຕໍ ມໂນວິຎ຺ຎາຓ’’ນ຺ຕິ – ມໂນວິຎ຺ຎາຓຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ເຕລປ຺ປທີປສ຺ສ ຌາຍໂຕ ‘‘ຍາ ອຈ຺ຈິ ໂສ ວຓ຺ໂຓ, ໂຍ ວຓ຺ໂຓ ສາ ອຈ຺ຈີ’’ຕິ – ອຈ຺ຈິຎ຺ຈ ວຓ຺ຓຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ມໂນວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ‘‘ຍໍ ມໂນວິຎ຺ຎາຓໍ, ໂສ ອຫໍ; ໂຍ ອຫໍ ຕໍ ມໂນວິຎ຺ຎາຓ’’ນ຺ຕິ – ມໂນວິຎ຺ຎາຓຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ວິຎ຺ຎາຓວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ວິຎ຺ຎາຓວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມິນາ ວິຎ຺ຎາເຓນ ວິຎ຺ຎາຓວາ’’ຕິ. ວິຎ຺ຎາຓວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ຣຸກ຺ໂຂ ຉາຍາສມ຺ປນ຺ໂນ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຍໍ ຉາຍາ. ອຎ຺ໂຎ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຎ຺ຎາ ຉາຍາ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ ອິມາຍ ຉາຍາຍ ຉາຍາວາ’’ຕິ. ຉາຍາວນ຺ຕໍ ຣຸກ຺ຂໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມິນາ ວິຎ຺ຎາເຓນ ວິຎ຺ຎາຓວາ’’ຕິ. ວິຎ຺ຎາຓວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ທຸຕິຍາ ວິຎ຺ຎາຓວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ວິຎ຺ຎາຓວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ອຕ຺ຕນິ ວິຎ຺ຎາຓໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ອິມສ຺ມິຎ຺ຈ ປນ ອຕ຺ຕນິ ອິທໍ ວິຎ຺ຎາຓ’’ນ຺ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ວິຎ຺ຎາຓໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ປຸປ຺ຜໍ ຄນ຺ຘສມ຺ປນ຺ນໍ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອິທໍ ປຸປ຺ຜໍ, ອຍໍ ຄນ຺ໂຘ; ອຎ຺ຎໍ ປຸປ຺ຜໍ, ອຎ຺ໂຎ ຄນ຺ໂຘ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ຄນ຺ໂຘ ອິມສ຺ມິໍ ປຸປ຺ເຜ’’ຕິ. ປຸປ຺ຜສ຺ມິໍ ຄນ຺ຘໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ອິມສ຺ມິຎ຺ຈ ປນ ອຕ຺ຕນິ ອິທໍ ວິຎ຺ຎາຓ’’ນ຺ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ວິຎ຺ຎາຓໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ຕຕິຍາ ວິຎ຺ຎາຓວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ອຕ຺ຕນິ ວິຎ຺ຎາຓໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ວິຎ຺ຎາຓສ຺ມິໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມສ຺ມິໍ ວິຎ຺ຎາເຓ’’ຕິ. ວິຎ຺ຎາຓສ຺ມິໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ມຓິ ກຣຓ຺ຑເກ ປກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອຍໍ ມຓິ, ອຍໍ ກຣຓ຺ຑໂກ. ອຎ຺ໂຎ ມຓິ, ອຎ຺ໂຎ ກຣຓ຺ຑໂກ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ມຓິ ອິມສ຺ມິໍ ກຣຓ຺ຑເກ’’ຕິ. ກຣຓ຺ຑກສ຺ມິໍ ມຓິໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຣູປໍ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມສ຺ມິໍ ວິຎ຺ຎາເຓ’’ຕິ. ວິຎ຺ຎາຓສ຺ມິໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ຖາ ວິຎ຺ຎາຓວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ວິຎ຺ຎາຓສ຺ມິໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ທຸຕິໂຍ.

໓. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໓໖. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ທສຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ‘‘ນຕ຺ຖິ ທິນ຺ນ’’ນ຺ຕິ – ວຕ຺ຖຸ [ວຕ຺ຖຸໍ (ສ຺ຍາ.) ເອວມຸປຣິປິ]. ເອວໍວາໂທ ມິຈ຺ຉາຠິນິເວສປຣາມາໂສ [ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐາຠິນິເວສປຣາມາໂສ (ສ຺ຍາ.)] ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ມິຈ຺ຉາວຕ຺ຖຸກາ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ນຕ຺ຖິ ຍິຏ຺ຐ’’ນ຺ຕິ – ວຕ຺ຖຸ…ເປ… ‘‘ນຕ຺ຖິ ຫຸຕ’’ນ຺ຕິ – ວຕ຺ຖຸ… ‘‘ນຕ຺ຖິ ສຸກຕທຸກ຺ກຏານໍ ກມ຺ມານໍ ຜລໍ ວິປາໂກ’’ຕິ – ວຕ຺ຖຸ… ‘‘ນຕ຺ຖິ ອຍໍ ໂລໂກ’’ຕິ – ວຕ຺ຖຸ… ‘‘ນຕ຺ຖິ ປໂຣ ໂລໂກ’’ຕິ – ວຕ຺ຖຸ… ‘‘ນຕ຺ຖິ ມາຕາ’’ຕິ – ວຕ຺ຖຸ… ‘‘ນຕ຺ຖິ ປິຕາ’’ຕິ – ວຕ຺ຖຸ… ‘‘ນຕ຺ຖິ ສຕ຺ຕາ ໂອປປາຕິກາ’’ຕິ – ວຕ຺ຖຸ… ‘‘ນຕ຺ຖິ ໂລເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ສມ຺ມຄ຺ຄຕາ [ສມຄ຺ຄຕາ (ກ.)] ສມ຺ມາປຏິປນ຺ນາ, ເຍ ອິມຎ຺ຈ ໂລກໍ, ປຣຎ຺ຈ ໂລກໍ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ປເວເທນ຺ຕີ’’ຕິ – ວຕ຺ຖຸ. ເອວໍວາໂທ ມິຈ຺ຉາຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ທສມາ ມິຈ຺ຉາວຕ຺ຖຸກາ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກສ຺ສ ປຸຣິສປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ທ຺ເວວ ຄຕິໂຍ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ທສຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ຕຕິໂຍ.

໔. ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໓໗. ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອິຘ ອສ຺ສຸຕວາ ປຸຖຸຊ຺ຊໂນ ອຣິຍານໍ ອທສ຺ສາວີ ອຣິຍຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ອຣິຍຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ, ສປ຺ປຸຣິສານໍ ອທສ຺ສາວີ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ ຣູປວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ ອຕ຺ຕນິ ວາ ຣູປໍ ຣູປສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ. ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ ວິຎ຺ຎາຓວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ ອຕ຺ຕນິ ວາ ວິຎ຺ຎາຓໍ ວິຎ຺ຎາຓສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ.

ກຖໍ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ປຖວີກສິຓໍ…ເປ… ໂອທາຕກສິຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ‘‘ຍໍ ໂອທາຕກສິຓໍ, ໂສ ອຫໍ; ໂຍ ອຫໍ, ຕໍ ໂອທາຕກສິຓ’’ນ຺ຕິ – ໂອທາຕກສິຓຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ເຕລປ຺ປທີປສ຺ສ ຌາຍໂຕ…ເປ… ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ໂອທາຕກສິຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອຍໍ ປຐມາ ຣູປວຕ຺ຖຸກາ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ. ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ…ເປ… ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ຈຕຸຕ຺ໂຖ.

໕. ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໓໘. ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາຍ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປນ຺ນຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອິຘ ອສ຺ສຸຕວາ ປຸຖຸຊ຺ຊໂນ ອຣິຍານໍ ອທສ຺ສາວີ ອຣິຍຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ອຣິຍຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ ສປ຺ປຸຣິສານໍ ອທສ຺ສາວີ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ ຣູປວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ ອຕ຺ຕນິ ວາ ຣູປໍ ຣູປສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ. ເວທນາວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ…ເປ… ສຎ຺ຎາວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ… ສງ຺ຂາຣວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ… ວິຎ຺ຎາຓວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ ອຕ຺ຕນິ ວາ ວິຎ຺ຎາຓໍ ວິຎ຺ຎາຓສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ.

ກຖໍ ຣູປວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອຍໍ ໂຂ ເມ ອຕ຺ຕາ. ໂສ ໂຂ ປນ ເມ ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ອິມິນາ ຣູເປນ ຣູປວາ’’ຕິ. ຣູປວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ຣຸກ຺ໂຂ ຉາຍາສມ຺ປນ຺ໂນ ອສ຺ສ. ຕເມນໍ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘‘ອຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຍໍ ຉາຍາ; ອຎ຺ໂຎ ຣຸກ຺ໂຂ, ອຎ຺ຎາ ຉາຍາ. ໂສ ໂຂ ປນາຍໍ ຣຸກ຺ໂຂ ອິມາຍ ຉາຍາຍ ຉາຍາວາ’’ຕິ. ຉາຍາວນ຺ຕໍ ຣຸກ຺ຂໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ເວທນໍ…ເປ… ອຍໍ ປຐມາ ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິ. ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ຣູປວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ…ເປ… ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາຍ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປນ຺ນຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ປຎ຺ຈໂມ.

໖. ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໓໙. ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາຍ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອິຘ ອສ຺ສຸຕວາ ປຸຖຸຊ຺ຊໂນ ອຣິຍານໍ ອທສ຺ສາວີ ອຣິຍຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ອຣິຍຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ ສປ຺ປຸຣິສານໍ ອທສ຺ສາວີ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ເວທນໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ສຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ສງ຺ຂາເຣ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ.

ກຖໍ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ປຖວີກສິຓໍ…ເປ… ໂອທາຕກສິຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ‘‘ຍໍ ໂອທາຕກສິຓໍ, ໂສ ອຫໍ; ໂຍ ອຫໍ, ຕໍ ໂອທາຕກສິຓ’’ນ຺ຕິ – ໂອທາຕກສິຓຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ເຕລປ຺ປທີປສ຺ສ ຌາຍໂຕ…ເປ… ອຍໍ ປຐມາ ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິ. ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ…ເປ… ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາຍ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ຉຏ຺ໂຐ.

໗. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໔໐. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຎາສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ‘‘ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ‘‘ອສສ຺ສໂຕ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ‘‘ອນ຺ຕວາ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ… ‘‘ອນນ຺ຕວາ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ… ‘‘ຕໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣ’’ນ຺ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ… ‘‘ອຎ຺ຎໍ ຊີວໍ ອຎ຺ຎໍ ສຣີຣ’’ນ຺ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ… ‘‘ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ…ເປ… ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ… ‘‘ໂຫຕິ ຈ ນ ຈ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ… ‘‘ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕິຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ?

‘‘ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ…ເປ… ‘‘ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

[ກ] ‘‘ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຣູປໍ ໂລໂກ ເຈວ ສສ຺ສຕໍ ຈາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ …ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ເວທນາ ໂລໂກ ເຈວ ສສ຺ສຕາ ຈາຕິ…ເປ… ສຎ຺ຎາ ໂລໂກ ເຈວ ສສ຺ສຕາ ຈາຕິ…ເປ… ສງ຺ຂາຣາ ໂລໂກ ເຈວ ສສ຺ສຕາ ຈາຕິ…ເປ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ໂລໂກ ເຈວ ສສ຺ສຕຎ຺ຈາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຎ຺ຈມີ ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

[ຂ] ‘‘ອສສ຺ສໂຕ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຣູປໍ ໂລໂກ ເຈວ ອສສ຺ສຕຎ຺ຈາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ອສສ຺ສໂຕ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິວິປຕ຺ຕິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ເວທນາ ໂລໂກ ເຈວ ອສສ຺ສຕາ ຈາຕິ…ເປ… ສຎ຺ຎາ ໂລໂກ ເຈວ ອສສ຺ສຕາ ຈາຕິ…ເປ… ສງ຺ຂາຣາ ໂລໂກ ເຈວ ອສສ຺ສຕາ ຈາຕິ…ເປ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ໂລໂກ ເຈວ ອສສ຺ສຕຎ຺ຈາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ອສສ຺ສໂຕ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

[ຄ] ‘‘ອນ຺ຕວາ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ປຣິຕ຺ຕໍ ໂອກາສໍ ນີລກໂຕ ຜຣຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອນ຺ຕວາ ອຍໍ ໂລໂກ ປຣິວຏຸໂມ’’ຕິ. ອນ຺ຕສຎ຺ຎີ ໂຫຕິ. ຍໍ ຜຣຕິ, ຕໍ ວຕ຺ຖຸ ເຈວ ໂລໂກ ຈ. ເຍນ ຜຣຕິ, ໂສ ອຕ຺ຕາ ເຈວ ໂລໂກ ຈາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ອນ຺ຕວາ ໂລໂກ’’ຕິ ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ອິເຘກຈ຺ໂຈ ປຣິຕ຺ຕໍ ໂອກາສໍ ປີຕກໂຕ ຜຣຕິ… ໂລຫິຕກໂຕ ຜຣຕິ… ໂອທາຕກໂຕ ຜຣຕິ… ໂອຠາສກໂຕ ຜຣຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອນ຺ຕວາ ອຍໍ ໂລໂກ ປຣິວຏຸໂມ’’ຕິ. ອນ຺ຕສຎ຺ຎີ ໂຫຕິ. ຍໍ ຜຣຕິ ຕໍ ວຕ຺ຖຸ ເຈວ ໂລໂກ ຈ. ເຍນ ຜຣຕິ ໂສ ອຕ຺ຕາ ເຈວ ໂລໂກ ຈາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອນ຺ຕວາ ໂລໂກຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

[ຆ] ‘‘ອນນ຺ຕວາ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ວິປຸລໍ ໂອກາສໍ ນີລກໂຕ ຜຣຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອນນ຺ຕວາ ອຍໍ ໂລໂກ ອປຣິຍນ຺ໂຕ’’ຕິ. ອນນ຺ຕສຎ຺ຎີ ໂຫຕິ. ຍໍ ຜຣຕິ ຕໍ ວຕ຺ຖຸ ເຈວ ໂລໂກ ຈ; ເຍນ ຜຣຕິ ໂສ ອຕ຺ຕາ ເຈວ ໂລໂກ ຈາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ອນນ຺ຕວາ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ອິເຘກຈ຺ໂຈ ວິປຸລໍ ໂອກາສໍ ປີຕກໂຕ ຜຣຕິ… ໂລຫິຕກໂຕ ຜຣຕິ… ໂອທາຕກໂຕ ຜຣຕິ… ໂອຠາສກໂຕ ຜຣຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອນນ຺ຕວາ ອຍໍ ໂລໂກ ອປຣິຍນ຺ໂຕ’’ຕິ. ອນນ຺ຕສຎ຺ຎີ ໂຫຕິ. ຍໍ ຜຣຕິ ຕໍ ວຕ຺ຖຸ ເຈວ ໂລໂກ ຈ; ເຍນ ຜຣຕິ ໂສ ອຕ຺ຕາ ເຈວ ໂລໂກ ຈາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອນນ຺ຕວາ ໂລໂກຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

[ງ] ‘‘ຕໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣ’’ນ຺ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຣູປໍ ຊີວຎ຺ເຈວ ສຣີຣຎ຺ຈ; ຍໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣໍ, ຍໍ ສຣີຣໍ ຕໍ ຊີວນ຺ຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ຕໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣ’’ນ຺ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ເວທນາ ຊີວາ ເຈວ ສຣີຣໍ ຈ… ສຎ຺ຎາ ຊີວາ ເຈວ ສຣີຣໍ ຈ… ສງ຺ຂາຣາ ຊີວາ ເຈວ ສຣີຣໍ ຈ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ຊີວຎ຺ເຈວ ສຣີຣຎ຺ຈ; ຍໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣໍ, ຍໍ ສຣີຣໍ ຕໍ ຊີວນ຺ຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ…ເປ… ‘‘ຕໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣ’’ນ຺ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

[ຈ] ‘‘ອຎ຺ຎໍ ຊີວໍ ອຎ຺ຎໍ ສຣີຣ’’ນ຺ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຣູປໍ ສຣີຣໍ, ນ ຊີວໍ; ຊີວໍ ນ ສຣີຣໍ. ອຎ຺ຎໍ ຊີວໍ ອຎ຺ຎໍ ສຣີຣນ຺ຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ອຎ຺ຎໍ ຊີວໍ ອຎ຺ຎໍ ສຣີຣ’’ນ຺ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ເວທນາ ສຣີຣໍ, ນ ຊີວໍ… ສຎ຺ຎາ ສຣີຣໍ, ນ ຊີວໍ… ສງ຺ຂາຣາ ສຣີຣໍ, ນ ຊີວໍ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ສຣີຣໍ, ນ ຊີວໍ; ຊີວໍ ນ ສຣີຣໍ. ອຎ຺ຎໍ ຊີວໍ, ອຎ຺ຎໍ ສຣີຣນ຺ຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອຎ຺ຎໍ ຊີວໍ, ອຎ຺ຎໍ ສຣີຣນ຺ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

[ຉ] ‘‘ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຣູປໍ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມໍ. ຕຖາຄໂຕ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ໂຫຕິປິ ຕິຏ຺ຐຕິປິ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິປິ ນິພ຺ພຕ຺ຕຕິປີຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ເວທນາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ…ເປ… ສຎ຺ຎາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ… ສງ຺ຂາຣາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມໍ. ຕຖາຄໂຕ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ໂຫຕິປິ ຕິຏ຺ຐຕິປິ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິປິ ນິພ຺ພຕ຺ຕຕິປີຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ…ເປ… ‘‘ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

[ຊ] ‘‘ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຣູປໍ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມໍ. ຕຖາຄໂຕປິ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ອຸຈ຺ຉິຊ຺ຊຕິ ວິນສ຺ສຕິ; ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ເວທນາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ…ເປ… ສຎ຺ຎາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ… ສງ຺ຂາຣາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມໍ. ຕຖາຄໂຕປິ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ອຸຈ຺ຉິຊ຺ຊຕິ ວິນສ຺ສຕິ. ‘‘ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ…ເປ… ‘‘ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

[ຌ] ‘‘ໂຫຕິ ຈ ນ ຈ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຣູປໍ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມໍ. ຕຖາຄໂຕ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ໂຫຕິ ຈ ນ ຈ ໂຫຕີຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ໂຫຕິ ຈ ນ ຈ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ເວທນາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ…ເປ… ສຎ຺ຎາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ… ສງ຺ຂາຣາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມໍ. ຕຖາຄໂຕ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ໂຫຕິ ຈ ນ ຈ ໂຫຕີຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ…ເປ… ‘‘ໂຫຕິ ຈ ນ ຈ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

[ຎ] ‘‘ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຣູປໍ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມໍ. ຕຖາຄໂຕ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ປຣໍ ມຣຓາ ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕີຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ເວທນາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ…ເປ… ສຎ຺ຎາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ… ສງ຺ຂາຣາ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມາ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອິເຘວ ມຣຓຘມ຺ມໍ. ຕຖາຄໂຕ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ປຣໍ ມຣຓາ ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕີຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ທິຏ຺ຐິ. ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ໂສ ອນ຺ໂຕ ຄຫິໂຕຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຎ຺ຈມີ ‘‘ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ. ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ປຎ຺ຎາສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ສຕ຺ຕໂມ.

໘. ປຸພ຺ພນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໔໑. ປຸພ຺ພນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຈຕ຺ຕາໂຣ ສສ຺ສຕວາທາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ເອກຈ຺ຈສສ຺ສຕິກາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ອນ຺ຕານນ຺ຕິກາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ອມຣາວິກ຺ເຂປິກາ, ທ຺ເວ ອຘິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນິກາ – ປຸພ຺ພນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ປຸພ຺ພນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ອຏ຺ຐໂມ.

໙. ອປຣນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໔໒. ອປຣນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ຈຕຸຈຕ຺ຕາລີສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ໂສຬສ ສຎ຺ຎີວາທາ, ອຏ຺ຐ ອສຎ຺ຎີວາທາ, ອຏ຺ຐ ເນວສຎ຺ຎີນາສຎ຺ຎີວາທາ, ສຕ຺ຕ ອຸຈ຺ເຉທວາທາ, ປຎ຺ຈ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມນິພ຺ພານວາທາ – ອປຣນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ຈຕຸຈຕ຺ຕາລີສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ອປຣນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ນວໂມ.

໑໐-໑໒. ສຎ຺ໂຎຊນິກາທິທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໔໓. ສຎ຺ໂຎຊນິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຍາ ທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕໍ ທິຏ຺ຐິຄຫນໍ…ເປ… ທິຏ຺ຐາຠິນິເວໂສ ທິຏ຺ຐິປຣາມາໂສ – ສຎ຺ໂຎຊນິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

໑໔໔. ‘‘ອຫ’’ນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຈກ຺ຂຸ ອຫນ຺ຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ. ອຫນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ອຫ’’ນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ. ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ໂສຕໍ ອຫນ຺ຕິ…ເປ… ຆານໍ ອຫນ຺ຕິ…ເປ… ຊິວ຺ຫາ ອຫນ຺ຕິ…ເປ… ກາໂຍ ອຫນ຺ຕິ…ເປ… ມໂນ ອຫນ຺ຕິ…ເປ… ຣູປາ ອຫນ຺ຕິ…ເປ… ຘມ຺ມາ ອຫນ຺ຕິ… ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓໍ ອຫນ຺ຕິ…ເປ… ມໂນວິຎ຺ຎາຓໍ ອຫນ຺ຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ. ອຫນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ອຏ຺ຐາຣສມີ ‘‘ອຫ’’ນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ. ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ອຫ’’ນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

໑໔໕. ‘‘ມມ’’ນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ຈກ຺ຂຸ ມມນ຺ຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ. ມມນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ‘‘ມມ’’ນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ. ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ໂສຕໍ ມມນ຺ຕິ…ເປ… ຆານໍ ມມນ຺ຕິ…ເປ… ຊິວ຺ຫາ ມມນ຺ຕິ…ເປ… ກາໂຍ ມມນ຺ຕິ…ເປ… ມໂນ ມມນ຺ຕິ…ເປ… ຣູປາ ມມນ຺ຕິ…ເປ… ຘມ຺ມາ ມມນ຺ຕິ…ເປ… ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓໍ ມມນ຺ຕິ…ເປ… ມໂນວິຎ຺ຎາຓໍ ມມນ຺ຕິ ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ. ມມນ຺ຕິ ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ອຏ຺ຐາຣສມີ ‘‘ມມ’’ນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ. ມານວິນິພນ຺ຘາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ມມ’’ນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ສຎ຺ໂຎຊນິກາທິທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ທ຺ວາທສໂມ.

໑໓. ອຕ຺ຕວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໔໖. ອຕ຺ຕວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ອິຘ ອສ຺ສຸຕວາ ປຸຖຸຊ຺ຊໂນ ອຣິຍານໍ ອທສ຺ສາວີ ອຣິຍຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ອຣິຍຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ ສປ຺ປຸຣິສານໍ ອທສ຺ສາວີ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິໂທ ສປ຺ປຸຣິສຘມ຺ເມ ອວິນີໂຕ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ ຣູປວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ ອຕ຺ຕນິ ວາ ຣູປໍ ຣູປສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ…ເປ… ເວທນໍ… ສຎ຺ຎໍ… ສງ຺ຂາເຣ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ ວິຎ຺ຎາຓວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ ອຕ຺ຕນິ ວາ ວິຎ຺ຎາຓໍ ວິຎ຺ຎາຓສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ…ເປ….

ກຖໍ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ປຖວີກສິຓໍ…ເປ… ໂອທາຕກສິຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ‘‘ຍໍ ໂອທາຕກສິຓໍ, ໂສ ອຫໍ; ໂຍ ອຫໍ, ຕໍ ໂອທາຕກສິຓ’’ນ຺ຕິ – ໂອທາຕກສິຓຎ຺ຈ ອຕ຺ຕຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ເຕລປ຺ປທີປສ຺ສ ຌາຍໂຕ ‘‘ຍາ ອຈ຺ຈິ, ໂສ ວຓ຺ໂຓ; ໂຍ ວຓ຺ໂຓ, ສາ ອຈ຺ຈີ’’ຕິ – ອຈ຺ຈິຎ຺ຈ ວຓ຺ຓຎ຺ຈ ອທ຺ວຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ເອວເມວໍ ອິເຘກຈ຺ໂຈ ໂອທາຕກສິຓໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ…ເປ… ອຍໍ ປຐມາ ຣູປວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິ. ອຕ຺ຕວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອວໍ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ…ເປ… ອຕ຺ຕວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ອຕ຺ຕວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ເຕຣສໂມ.

໑໔. ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໔໗. ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ກຕເມຫິ ອຏ຺ຐຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ? ສສ຺ສໂຕ ອຕ຺ຕາ ຈ ໂລໂກ ຈາຕິ – ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ, ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ປຐມາ ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິ. ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ…ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ອສສ຺ສໂຕ ອຕ຺ຕາ ຈ ໂລໂກ ຈາຕິ…ເປ… ສສ຺ສໂຕ ຈ ອສສ຺ສໂຕ ຈ ອຕ຺ຕາ ຈ ໂລໂກ ຈາຕິ…ເປ… ເນວ ສສ຺ສໂຕ ນາສສ຺ສໂຕ ອຕ຺ຕາ ຈ ໂລໂກ ຈາຕິ… ອນ຺ຕວາ ອຕ຺ຕາ ຈ ໂລໂກ ຈາຕິ… ອນນ຺ຕວາ ອຕ຺ຕາ ຈ ໂລໂກ ຈາຕິ… ອນ຺ຕວາ ຈ ອນນ຺ຕວາ ຈ ອຕ຺ຕາ ຈ ໂລໂກ ຈາຕິ… ເນວ ອນ຺ຕວາ ນ ອນນ຺ຕວາ ອຕ຺ຕາ ຈ ໂລໂກ ຈາຕິ ອຠິນິເວສປຣາມາໂສ ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິ. ທິຏ຺ຐິ ນ ວຕ຺ຖຸ, ວຕ຺ຖຸ ນ ທິຏ຺ຐິ. ອຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐິ, ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ. ຍາ ຈ ທິຏ຺ຐິ ຍຎ຺ຈ ວຕ຺ຖຸ – ອຍໍ ອຏ຺ຐມີ ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິ. ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ …ເປ… ອິມານິ ສຎ຺ໂຎຊນານິ, ນ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິເມຫິ ອຏ຺ຐຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ໂຫຕິ.

ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ຈຸທ຺ທສໂມ.

໑໕-໑໖. ຠວ-ວິຠວທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ

໑໔໘. ໂອລີຍນາຠິນິເວໂສ ຠວທິຏ຺ຐິ. ອຕິຘາວນາຠິນິເວໂສ ວິຠວທິຏ຺ຐິ. ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຕິໍສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ກຕິ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ກຕິ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ? ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ກຕິ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ ກຕິ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ…ເປ… ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອຏ຺ຐຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ກຕິ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ ກຕິ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ?

ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຕິໍສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສິຍາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ສິຍາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ປນ຺ນຣສ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ປຎ຺ຈ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິຍາ ທສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສພ຺ພາວ ຕາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິຍາ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ປນ຺ນຣສ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ປຎ຺ຈ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາຍ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິຍາ ປນ຺ນຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສພ຺ພາວ ຕາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ສກ຺ກາຍວຕ຺ຖຸກາຍ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສພ຺ພາວ ຕາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ.

‘‘ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສພ຺ພາວ ຕາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ອສສ຺ສໂຕ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສພ຺ພາວ ຕາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ອນ຺ຕວາ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສິຍາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ສິຍາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ອນນ຺ຕວາ ໂລໂກ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສິຍາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ສິຍາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ຕໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣ’’ນ຺ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສພ຺ພາວ ຕາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ອຎ຺ຎໍ ຊີວໍ ອຎ຺ຎໍ ສຣີຣ’’ນ຺ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສພ຺ພາວ ຕາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສພ຺ພາວ ຕາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສພ຺ພາວ ຕາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ‘‘ໂຫຕິ ຈ ນ ຈ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສິຍາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ສິຍາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ ‘‘ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາ’’ຕິ – ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສິຍາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ສິຍາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ.

ປຸພ຺ພນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສິຍາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ສິຍາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ອປຣນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິຍາ ຈຕຸຈຕ຺ຕາຣີສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສິຍາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ສິຍາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ສຎ຺ໂຎຊນິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສິຍາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ສິຍາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ອຫນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສພ຺ພາວ ຕາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ມມນ຺ຕິ – ມານວິນິພນ຺ຘາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສພ຺ພາວ ຕາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ອຕ຺ຕວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ວີສຕິຍາ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ປນ຺ນຣສ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ປຎ຺ຈ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ. ໂລກວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ອຏ຺ຐຫິ ອາກາເຣຫິ ອຠິນິເວໂສ ສິຍາ ຠວທິຏ຺ຐິໂຍ, ສິຍາ ວິຠວທິຏ຺ຐິໂຍ.

ສພ຺ພາວ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ອສ຺ສາທທິຏ຺ຐິໂຍ. ສພ຺ພາວ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິໂຍ. ສພ຺ພາວ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິໂຍ. ສພ຺ພາວ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິໂຍ. ສພ຺ພາວ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ສພ຺ພາວ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ສຎ຺ໂຎຊນິກາ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ສພ຺ພາວ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ອຕ຺ຕວາທປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

ຠວຎ຺ຈ ທິຏ຺ຐິໍ ວິຠວຎ຺ຈ ທິຏ຺ຐິໍ, ເອຕໍ ທ຺ວຍໍ ຕກ຺ກິກາ ນິສ຺ສິຕາເສ;

ເຕສໍ ນິໂຣຘມ຺ຫິ ນ ຫຕ຺ຖິ ຎາຓໍ, ຍຕ຺ຖາຍໍ ໂລໂກ ວິປຣີຕສຎ຺ຎີຕິ.

໑໔໙. ‘‘ທ຺ວີຫິ, ຠິກ຺ຂເວ, ທິຏ຺ຐິຄເຕຫິ ປຣິຍຸຏ຺ຐິຕາ ເທວມນຸສ຺ສາ ໂອລີຍນ຺ຕິ [ໂອລິຍນ຺ຕິ (ສ຺ຍາ. ກ.) ອິຕິວຸ. ໔໙ ປສ຺ສິຕພ຺ພາ] ເອເກ, ອຕິຘາວນ຺ຕິ ເອເກ; ຈກ຺ຂຸມນ຺ໂຕ ຈ ປສ຺ສນ຺ຕິ. ກຖຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ໂອລີຍນ຺ຕິ ເອເກ? ຠວາຣາມາ, ຠິກ຺ຂເວ, ເທວມນຸສ຺ສາ ຠວຣຕາ ຠວສມ຺ມຸທິຕາ. ເຕສໍ ຠວນິໂຣຘາຍ ຘມ຺ເມ ເທສິຍມາເນ ຈິຕ຺ຕໍ ນ ປກ຺ຂນ຺ທຕິ ນ ປສີທຕິ ນ ສນ຺ຕິຏ຺ຐຕິ ນາຘິມຸຈ຺ຈຕິ. ເອວໍ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ໂອລີຍນ຺ຕິ ເອເກ.

‘‘ກຖຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຕິຘາວນ຺ຕິ ເອເກ? ຠເວເນວ ໂຂ ປເນເກ ອຏ຺ຏີຍມານາ [ອຏ຺ຏິຍມານາ (ສ຺ຍາ. ກ.) ອິຕິວຸ. ໔໙ ປສ຺ສິຕພ຺ພາ] ຫຣາຍມານາ ຊິຄຸຈ຺ຉມານາ ວິຠວໍ ອຠິນນ຺ທນ຺ຕິ – ‘‘ຍໂຕ ກິຣ, ໂຠ, ອຍໍ ອຕ຺ຕາ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ປຣໍ ມຣຓາ ອຸຈ຺ຉິຊ຺ຊຕິ ວິນສ຺ສຕິ ນ ໂຫຕິ ປຣໍ ມຣຓາ, ເອຕໍ ສນ຺ຕໍ ເອຕໍ ປຓີຕໍ ເອຕໍ ຍາຖາວນ຺ຕິ. ເອວໍ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຕິຘາວນ຺ຕິ ເອເກ.

‘‘ກຖຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ຈກ຺ຂຸມນ຺ໂຕ ຈ ປສ຺ສນ຺ຕິ? ອິຘ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸ ຠູຕໍ ຠູຕໂຕ ປສ຺ສຕິ. ຠູຕໍ ຠູຕໂຕ ທິສ຺ວາ ຠູຕສ຺ສ ນິພ຺ພິທາຍ ວິຣາຄາຍ ນິໂຣຘາຍ ປຏິປນ຺ໂນ ໂຫຕິ. ເອວໍ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ຈກ຺ຂຸມນ຺ໂຕ ຈ ປສ຺ສນ຺ຕິ.

‘‘ໂຍ [ອຍໍ ຄາຖາ ອິຕິວຸ. ໔໙ ທິສ຺ສຕິ] ຠູຕໍ ຠູຕໂຕ ທິສ຺ວາ, ຠູຕສ຺ສ ຈ ອຕິກ຺ກມໍ;

ຍຖາຠູເຕຘິມຸຈ຺ຈຕິ, ຠວຕຓ຺ຫາ ປຣິກ຺ຂຍາ.

‘‘ສ ເວ ຠູຕປຣິຎ຺ຎາໂຕ, ວີຕຕຓ຺ໂຫ ຠວາຠເວ;

ຠູຕສ຺ສ ວິຠວາ ຠິກ຺ຂຸ, ນາຄຈ຺ຉຕິ ປຸນພ຺ຠວ’’ນ຺ຕິ.

໑໕໐. ຕໂຍ ປຸຄ຺ຄລາ ວິປນ຺ນທິຏ຺ຐີ, ຕໂຍ ປຸຄ຺ຄລາ ສມ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐີ. ກຕເມ ຕໂຍ ປຸຄ຺ຄລາ ວິປນ຺ນທິຏ຺ຐີ? ຕິຕ຺ຖິໂຍ ຈ, ຕິຕ຺ຖິຍສາວໂກ ຈ, ໂຍ ຈ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິໂກ – ອິເມ ຕໂຍ ປຸຄ຺ຄລາ ວິປນ຺ນທິຏ຺ຐີ.

ກຕເມ ຕໂຍ ປຸຄ຺ຄລາ ສມ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐີ? ຕຖາຄໂຕ ຈ, ຕຖາຄຕສາວໂກ ຈ, ໂຍ ຈ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິໂກ – ອິເມ ຕໂຍ ປຸຄ຺ຄລາ ສມ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐີ.

‘‘ໂກຘໂນ ອຸປນາຫີ ຈ, ປາປມກ຺ຂີ ຈ ໂຍ ນໂຣ;

ວິປນ຺ນທິຏ຺ຐິ ມາຍາວີ, ຕໍ ຊຎ຺ຎາ ວສໂລ ອິຕິ’’ [ອິເມ (ສ຺ຍາ.) ສຸ. ນິ. ໑໑໖ ປສ຺ສິຕພ຺ພາ].

ອກ຺ໂກຘໂນ ອນຸປນາຫີ, ວິສຸທ຺ໂຘ [ອມກ຺ຂີ (ສ຺ຍາ.) ອຏ຺ຐກຖາ ໂອໂລເກຕພ຺ພາ] ສຸທ຺ຘຕໍ ຄໂຕ;

ສມ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐິ ເມຘາວີ, ຕໍ ຊຎ຺ຎາ ອຣິໂຍ ອິຕີຕິ.

ຕິສ຺ໂສ ວິປນ຺ນທິຏ຺ຐິໂຍ, ຕິສ຺ໂສ ສມ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐິໂຍ. ກຕມາ ຕິສ຺ໂສ ວິປນ຺ນທິຏ຺ຐິໂຍ? ເອຕໍ ມມາຕິ – ວິປນ຺ນທິຏ຺ຐິ. ເອໂສຫມສ຺ມີຕິ – ວິປນ຺ນທິຏ຺ຐິ. ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ວິປນ຺ນທິຏ຺ຐິ. ອິມາ ຕິສ຺ໂສ ວິປນ຺ນທິຏ຺ຐິໂຍ.

ກຕມາ ຕິສ຺ໂສ ສມ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐິໂຍ? ເນຕໍ ມມາຕິ – ສມ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐິ. ເນໂສຫມສ຺ມີຕິ – ສມ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐິ. ນ ເມໂສ ອຕ຺ຕາຕິ – ສມ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐິ. ອິມາ ຕິສ຺ໂສ ສມ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐິໂຍ.

ເອຕໍ ມມາຕິ – ກາ ທິຏ຺ຐິ, ກຕິ ທິຏ຺ຐິໂຍ, ກຕມນ຺ຕານຸຄ຺ຄຫິຕາ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ? ເອໂສຫມສ຺ມີຕິ – ກາ ທິຏ຺ຐິ, ກຕິ ທິຏ຺ຐິໂຍ, ກຕມນ຺ຕານຸຄ຺ຄຫິຕາ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ? ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ກາ ທິຏ຺ຐິ, ກຕິ ທິຏ຺ຐິໂຍ, ກຕມນ຺ຕານຸຄ຺ຄຫິຕາ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ?

ເອຕໍ ມມາຕິ – ປຸພ຺ພນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ອຏ຺ຐາຣສ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ປຸພ຺ພນ຺ຕານຸຄ຺ຄຫິຕາ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອໂສຫມສ຺ມີຕິ – ອປຣນ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ຈຕຸຈຕ຺ຕາຣີສໍ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ອປຣນ຺ຕານຸຄ຺ຄຫິຕາ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ. ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ – ວີສຕິວຕ຺ຖຸກາ ອຕ຺ຕານຸທິຏ຺ຐິ. ວີສຕິວຕ຺ຖຸກາ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ. ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິປ຺ປມຸຂານິ [ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິປ຺ປມຸເຂນ (ສ຺ຍາ.)] ທ຺ວາສຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ. ປຸພ຺ພນ຺ຕາປຣນ຺ຕານຸຄ຺ຄຫິຕາ ຕາ ທິຏ຺ຐິໂຍ.

໑໕໑. ‘‘ເຍ ເກຈິ, ຠິກ຺ຂເວ, ມຍິ ນິຏ຺ຐໍ ຄຕາ, ສພ຺ເພ ເຕ ທິຏ຺ຐິສມ຺ປນ຺ນາ. ເຕສໍ ທິຏ຺ຐິສມ຺ປນ຺ນານໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ນິຏ຺ຐາ, ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ວິຫາຍ ນິຏ຺ຐາ. ກຕເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ນິຏ຺ຐາ? ສຕ຺ຕກ຺ຂຕ຺ຕຸປຣມສ຺ສ, ໂກລໍໂກລສ຺ສ, ເອກພີຊິສ຺ສ, ສກທາຄາມິສ຺ສ, ໂຍ ຈ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ອຣຫາ – ອິເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ນິຏ຺ຐາ.

‘‘ກຕເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ວິຫາຍ ນິຏ຺ຐາ? ອນ຺ຕຣາປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສ, ອຸປຫຈ຺ຈປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສ, ອສງ຺ຂາຣປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສ, ສສງ຺ຂາຣປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສ, ອຸທ຺ຘໍໂສຕສ຺ສ, ອກນິຏ຺ຐຄາມິໂນ – ອິເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ວິຫາຍ ນິຏ຺ຐາ.

‘‘ເຍ ເກຈິ, ຠິກ຺ຂເວ, ມຍິ ນິຏ຺ຐໍ ຄຕາ, ສພ຺ເພ ເຕ ທິຏ຺ຐິສມ຺ປນ຺ນາ. ເຕສໍ ທິຏ຺ຐິສມ຺ປນ຺ນານໍ ອິເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ນິຏ຺ຐາ, ອິເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ວິຫາຍ ນິຏ຺ຐາ.

‘‘ເຍ ເກຈິ, ຠິກ຺ຂເວ, ມຍິ ອເວຈ຺ຈປ຺ປສນ຺ນາ, ສພ຺ເພ ເຕ ໂສຕາປນ຺ນາ. ເຕສໍ ໂສຕາປນ຺ນານໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ນິຏ຺ຐາ, ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ວິຫາຍ ນິຏ຺ຐາ. ກຕເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ນິຏ຺ຐາ? ສຕ຺ຕກ຺ຂຕ຺ຕຸປຣມສ຺ສ, ໂກລໍໂກລສ຺ສ, ເອກພີຊິສ຺ສ, ສກທາຄາມິສ຺ສ, ໂຍ ຈ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ອຣຫາ – ອິເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ນິຏ຺ຐາ.

‘‘ກຕເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ວິຫາຍ ນິຏ຺ຐາ? ອນ຺ຕຣາປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສ, ອຸປຫຈ຺ຈປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສ, ອສງ຺ຂາຣປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສ, ສສງ຺ຂາຣປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສ, ອຸທ຺ຘໍໂສຕສ຺ສ, ອກນິຏ຺ຐຄາມິໂນ – ອິເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ວິຫາຍ ນິຏ຺ຐາ.

‘‘ເຍ ເກຈິ, ຠິກ຺ຂເວ, ມຍິ ອເວຈ຺ຈປ຺ປສນ຺ນາ, ສພ຺ເພ ເຕ ໂສຕາປນ຺ນາ. ເຕສໍ ໂສຕາປນ຺ນານໍ ອິເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ນິຏ຺ຐາ. ອິເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິຘ ວິຫາຍ ນິຏ຺ຐາຕິ’’.

ຠວວິຠວທິຏ຺ຐິນິທ຺ເທໂສ ໂສຬສໂມ.

ທິຏ຺ຐິກຖາ ນິຏ຺ຐິຕາ.