໑໘. ປາຣາຍນານຸຄີຕິຄາຖານິທ຺ເທໂສ

໑໐໒. ປາຣາຍນມນຸຄາຍິສ຺ສໍ, [ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ປິງ຺ຄິໂຍ]

ຍຖາທ຺ທກ຺ຂິ ຕຖາກ຺ຂາສິ, ວິມໂລ ຠູຣິເມຘໂສ;

ນິກ຺ກາໂມ ນິພ຺ພໂນ ນາໂຄ, ກິສ຺ສ ເຫຕຸ ມຸສາ ຠເຓ.

ປາຣາຍນມນຸຄາຍິສ຺ສນ຺ຕິ ຄີຕມນຸຄາຍິສ຺ສໍ ກຖິຕມນຸກຖຍິສ຺ສໍ [ກຖິຕມນຸຄາຍິສ຺ສໍ (ສ຺ຍາ.) ເອວໍ ສພ຺ພປເທສຸ ອນຸຄາຍິສ຺ສນ຺ຕິ ອາຄຕໍ] ຠຓິຕມນຸຠຓິສ຺ສໍ ລປິຕມນຸລປິສ຺ສໍ ຠາສິຕມນຸຠາສິສ຺ສນ຺ຕິ – ປາຣາຍນມນຸຄາຍິສ຺ສໍ. ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ປິງ຺ຄິໂຍຕິ. ອິຈ຺ຈາຕິ ປທສນ຺ຘິ…ເປ… ປທານຸປຸພ຺ພຕາເປຕໍ – ອິຈ຺ຈາຕິ. ອາຍສ຺ມາຕິ ປິຍວຈນໍ ຄຣຸວຈນໍ ສຄາຣວສປ຺ປຕິສ຺ສາຘິວຈນເມຕໍ – ອາຍສ຺ມາຕິ. ປິງ຺ຄິໂຍຕິ ຕສ຺ສ ເຖຣສ຺ສ ນາມໍ ສງ຺ຂາ ສມຎ຺ຎາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ໂວຫາໂຣ ນາມໍ ນາມກມ຺ມໍ ນາມເຘຍ຺ຍໍ ນິຣຸຕ຺ຕິ ພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ອຠິລາໂປຕິ – ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ປິງ຺ຄິໂຍ.

ຍຖາທ຺ທກ຺ຂິ ຕຖາກ຺ຂາສີຕິ ຍຖາ ອທ຺ທກ຺ຂິ ຕຖາ ອກ຺ຂາສິ ອາຈິກ຺ຂິ ເທເສສິ ປຎ຺ຎເປສິ ປຏ຺ຐເປສິ ວິວຣິ ວິຠຊິ ອຸຕ຺ຕານີອກາສິ ປກາເສສິ. ‘‘ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ອນິຈ຺ຈາ’’ຕິ ຍຖາ ອທ຺ທກ຺ຂິ ຕຖາ ອກ຺ຂາສິ ອາຈິກ຺ຂິ ເທເສສິ ປຎ຺ຎເປສິ ປຏ຺ຐເປສິ ວິວຣິ ວິຠຊິ ອຸຕ຺ຕານີອກາສິ ປກາເສສິ. ‘‘ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ທຸກ຺ຂາ’’ຕິ…ເປ… ‘‘ສພ຺ເພ ຘມ຺ມາ ອນຕ຺ຕາ’’ຕິ… ‘‘ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ສມຸທຍຘມ຺ມໍ ສພ຺ພໍ ຕໍ ນິໂຣຘຘມ຺ມ’’ນ຺ຕິ ຍຖາ ອທ຺ທກ຺ຂິ ຕຖາ ອກ຺ຂາສິ ອາຈິກ຺ຂິ ເທເສສິ ປຎ຺ຎເປສິ ປຏ຺ຐເປສິ ວິວຣິ ວິຠຊິ ອຸຕ຺ຕານີອກາສິ ປກາເສສີຕິ – ຍຖາທ຺ທກ຺ຂິ ຕຖາກ຺ຂາສິ.

ວິມໂລ ຠູຣິເມຘໂສຕິ. ວິມໂລຕິ ຣາໂຄ ມລໍ, ໂທໂສ ມລໍ, ໂມໂຫ ມລໍ, ໂກໂຘ… ອຸປນາໂຫ…ເປ… ສພ຺ພາກຸສລາຠິສງ຺ຂາຣາ ມລາ. ເຕ ມລາ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ ປຫີນາ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນມູລາ ຕາລາວຕ຺ຖຸກຕາ ອນຠາວໍກຕາ ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ມາ. ອມໂລ ພຸທ຺ໂຘ ວິມໂລ ນິມ຺ມໂລ ມລາປຄໂຕ ມລວິປ຺ປຫີໂນ ມລວິມຸຕ຺ໂຕ ສພ຺ພມລວີຕິວຕ຺ໂຕ. ຠູຣິ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຖວີ. ຠຄວາ ຕາຍ [ຠຄວາ ອິມາຍ (ສ຺ຍາ.)] ປຖວິສມາຍ ປຎ຺ຎາຍ ວິປຸລາຍ ວິຕ຺ຖຕາຍ ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເມຘາ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຎ຺ຎາ. ຍາ ປຎ຺ຎາ ປຊານນາ…ເປ… ອໂມໂຫ ຘມ຺ມວິຈໂຍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ. ຠຄວາ ອິມາຍ ເມຘາຍ ປຎ຺ຎາຍ ອຸເປໂຕ ສມຸເປໂຕ ອຸປາຄໂຕ ສມຸປາຄໂຕ ອຸປປນ຺ໂນ ສມຸປປນ຺ໂນ ສມນ຺ນາຄໂຕ, ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ສຸເມຘໂສຕິ – ວິມໂລ ຠູຣິເມຘໂສ.

ນິກ຺ກາໂມ ນິພ຺ພໂນ ນາໂຄຕິ. ກາມາຕິ ອຸທ຺ທານໂຕ ທ຺ເວ ກາມາ – ວຕ຺ຖຸກາມາ ຈ ກິເລສກາມາ ຈ…ເປ… ອິເມ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ວຕ຺ຖຸກາມາ…ເປ… ອິເມ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ກິເລສກາມາ. ພຸທ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ ວຕ຺ຖຸກາມາ ປຣິຎ຺ຎາຕາ ກິເລສກາມາ ປຫີນາ ວຕ຺ຖຸກາມານໍ ປຣິຎ຺ຎາຕຕ຺ຕາ ກິເລສກາມານໍ ປຫີນຕ຺ຕາ. ຠຄວາ ນ ກາເມ ກາເມຕິ ນ ກາເມ ອິຈ຺ຉຕິ ນ ກາເມ ປຕ຺ເຖຕິ ນ ກາເມ ປິເຫຕິ ນ ກາເມ ອຠິຊປ຺ປຕິ. ເຍ ກາເມ ກາເມນ຺ຕິ ກາເມ ອິຈ຺ຉນ຺ຕິ ກາເມ ປຕ຺ເຖນ຺ຕິ ກາເມ ປິເຫນ຺ຕິ ກາເມ ອຠິຊປ຺ປນ຺ຕິ ເຕ ກາມກາມິໂນ ຣາຄຣາຄິໂນ ສຎ຺ຎສຎ຺ຎິໂນ. ຠຄວາ ນ ກາເມ ກາເມຕິ ນ ກາເມ ອິຈ຺ຉຕິ ນ ກາເມ ປຕ຺ເຖຕິ ນ ກາເມ ປິເຫຕິ ນ ກາເມ ອຠິຊປ຺ປຕິ. ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ອກາໂມ ນິກ຺ກາໂມ ຈຕ຺ຕກາໂມ ວນ຺ຕກາໂມ ມຸຕ຺ຕກາໂມ ປຫີນກາໂມ ປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐກາໂມ ວີຕຣາໂຄ ວິຄຕຣາໂຄ ຈຕ຺ຕຣາໂຄ ວນ຺ຕຣາໂຄ ມຸຕ຺ຕຣາໂຄ ປຫີນຣາໂຄ ປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐຣາໂຄ ນິຈ຺ຉາໂຕ ນິພ຺ພຸໂຕ ສີຕິຠູໂຕ ສຸຂປ຺ປຏິສໍເວທີ ພ຺ຣຫ຺ມຠູເຕນ ອຕ຺ຕນາ ວິຫຣຕີຕິ – ນິກ຺ກາໂມ.

ນິພ຺ພໂນຕິ ຣາໂຄ ວນໍ, ໂທໂສ ວນໍ, ໂມໂຫ ວນໍ, ໂກໂຘ ວນໍ, ອຸປນາໂຫ ວນໍ…ເປ… ສພ຺ພາກຸສລາຠິສງ຺ຂາຣາ ວນາ. ເຕ ວນາ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ ປຫີນາ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນມູລາ ຕາລາວຕ຺ຖຸກຕາ ອນຠາວໍກຕາ ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ມາ. ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ອວໂນ ວິວໂນ ນິພ຺ພໂນ ວນາປຄໂຕ ວນວິປ຺ປຫີໂນ ວນວິມຸຕ຺ໂຕ ສພ຺ພວນວີຕິວຕ຺ໂຕຕິ – ນິພ຺ພໂນ. ນາໂຄຕິ ນາໂຄ; ຠຄວາ ອາຄຸໍ ນ ກໂຣຕີຕິ ນາໂຄ, ນ ຄຈ຺ຉຕີຕິ ນາໂຄ, ນ ອາຄຈ຺ຉຕີຕິ ນາໂຄ…ເປ… ເອວໍ ຠຄວາ ນ ອາຄຈ຺ຉຕີຕິ ນາໂຄຕິ – ນິກ຺ກາໂມ ນິພ຺ພໂນ ນາໂຄ.

ກິສ຺ສ ເຫຕຸ ມຸສາ ຠເຓຕິ. ກິສ຺ສ ເຫຕູຕິ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ ກິໍເຫຕຸ ກິໍກາຣຓາ ກິໍນິທານາ ກິໍປຈ຺ຈຍາຕິ – ກິສ຺ສ ເຫຕຸ. ມຸສາ ຠເຓຕິ ມຸສາ ຠເຓຍ຺ຍ ກເຖຍ຺ຍ ທີເປຍ຺ຍ ໂວຫເຣຍ຺ຍ; ມຸສາ ຠເຓຕິ ໂມສວຊ຺ຊໍ ຠເຓຍ຺ຍ, ມຸສາວາທໍ ຠເຓຍ຺ຍ, ອນຣິຍວາທໍ ຠເຓຍ຺ຍ. ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສຠາຄໂຕ [ສຠຄ຺ຄໂຕ (ສ຺ຍາ.)] ວາ ປຣິສາຄໂຕ [ປຣິສຄ຺ຄໂຕ (ສ຺ຍາ.)] ວາ ຎາຕິມຊ຺ຌຄໂຕ ວາ ປູຄມຊ຺ຌຄໂຕ ວາ ຣາຊກຸລມຊ຺ຌຄໂຕ ວາ ອຠິນີໂຕ ສກ຺ຂິປຸຏ຺ໂຐ – ‘‘ເອຫມ຺ໂຠ [ເອຫິ ໂຠ (ສ຺ຍາ.) ປສ຺ສ ມ. ນິ. ໓.໑໑໒] ປຸຣິສ, ຍໍ ຊານາສິ ຕໍ ວເທຫີ’’ຕິ, ໂສ ອຊານໍ ວາ ອາຫ – ‘‘ຊານາມີ’’ຕິ, ຊານໍ ວາ ອາຫ – ‘‘ນ ຊານາມີ’’ຕິ, ອປສ຺ສໍ ວາ ອາຫ – ‘‘ປສ຺ສາມີ’’ຕິ, ປສ຺ສໍ ວາ ອາຫ – ‘‘ນ ປສ຺ສາມີ’’ຕິ. ອິຕິ ອຕ຺ຕເຫຕຸ ວາ ປຣເຫຕຸ ວາ ອາມິສກິຎ຺ຈິກ຺ຂເຫຕຸ ວາ ສມ຺ປຊານມຸສາ ຠາສຕິ, ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ໂມສວຊ຺ຊໍ.

ອປິ ຈ, ຕີຫາກາເຣຫິ ມຸສາວາໂທ ໂຫຕິ. ປຸພ຺ເພວສ຺ສ ໂຫຕິ – ‘‘ມຸສາ ຠຓິສ຺ສ’’ນ຺ຕິ, ຠຓນ຺ຕສ຺ສ ໂຫຕິ – ‘‘ມຸສາ ຠຓາມີ’’ຕິ, ຠຓິຕສ຺ສ ໂຫຕິ – ‘‘ມຸສາ ມຍາ ຠຓິຕ’’ນ຺ຕິ – ອິເມຫິ ຕີຫາກາເຣຫິ ມຸສາວາໂທ ໂຫຕິ. ອປິ ຈ, ຈຕູຫາກາເຣຫິ ມຸສາວາໂທ ໂຫຕິ. ປຸພ຺ເພວສ຺ສ ໂຫຕິ – ‘‘ມຸສາ ຠຓິສ຺ສ’’ນ຺ຕິ, ຠຓນ຺ຕສ຺ສ ໂຫຕິ – ‘‘ມຸສາ ຠຓາມີ’’ຕິ, ຠຓິຕສ຺ສ ໂຫຕິ – ‘‘ມຸສາ ມຍາ ຠຓິຕ’’ນ຺ຕິ, ວິນິຘາຍ ທິຏ຺ຐິໍ – ອິເມຫິ ຈຕູຫາກາເຣຫິ ມຸສາວາໂທ ໂຫຕິ. ອປິ ຈ, ປຎ຺ຈຫາກາເຣຫິ…ເປ… ຉຫາກາເຣຫິ… ສຕ຺ຕຫາກາເຣຫິ… ອຏ຺ຐຫາກາເຣຫິ ມຸສາວາໂທ ໂຫຕິ. ປຸພ຺ເພວສ຺ສ ໂຫຕິ – ‘‘ມຸສາ ຠຓິສ຺ສ’’ນ຺ຕິ, ຠຓນ຺ຕສ຺ສ ໂຫຕິ – ‘‘ມຸສາ ຠຓາມີ’’ຕິ, ຠຓິຕສ຺ສ ໂຫຕິ – ‘‘ມຸສາ ມຍາ ຠຓິຕ’’ນ຺ຕິ, ວິນິຘາຍ ທິຏ຺ຐິໍ, ວິນິຘາຍ ຂນ຺ຕິໍ, ວິນິຘາຍ ຣຸຈິໍ, ວິນິຘາຍ ສຎ຺ຎໍ, ວິນິຘາຍ ຠາວໍ – ອິເມຫິ ອຏ຺ຐຫາກາເຣຫິ ມຸສາວາໂທ ໂຫຕິ ໂມສວຊ຺ຊໍ. ກິສ຺ສ ເຫຕຸ ມຸສາ ຠເຓຍ຺ຍ ກເຖຍ຺ຍ ທີເປຍ຺ຍ ໂວຫເຣຍ຺ຍາຕິ – ກິສ຺ສ ເຫຕຸ ມຸສາ ຠເຓ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ປາຣາຍນມນຸຄາຍິສ຺ສໍ, [ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ປິງ຺ຄິໂຍ]

ຍຖາທ຺ທກ຺ຂິ ຕຖາກ຺ຂາສິ, ວິມໂລ ຠູຣິເມຘໂສ;

ນິກ຺ກາໂມ ນິພ຺ພໂນ ນາໂຄ, ກິສ຺ສ ເຫຕຸ ມຸສາ ຠເຓ’’ຕິ.

໑໐໓. ປຫີນມລໂມຫສ຺ສ, ມານມກ຺ຂປ຺ປຫາຍິໂນ;

ຫນ຺ທາຫໍ ກິຕ຺ຕຍິສ຺ສາມິ, ຄິຣໍ ວຓ຺ຓູປສໍຫິຕໍ.

ປຫີນມລໂມຫສ຺ສາຕິ. ມລນ຺ຕິ ຣາໂຄ ມລໍ, ໂທໂສ ມລໍ, ໂມໂຫ ມລໍ, ມາໂນ ມລໍ, ທິຏ຺ຐິ ມລໍ, ກິເລໂສ ມລໍ, ສພ຺ພທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ມລໍ, ສພ຺ພຠວຄາມິກມ຺ມໍ ມລໍ.

ໂມໂຫຕິ ຍໍ ທຸກ຺ເຂ ອຎ຺ຎາຓໍ…ເປ… ອວິຊ຺ຊາລງ຺ຄີ ໂມໂຫ ອກຸສລມູລໍ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ໂມໂຫ. ມລຎ຺ຈ ໂມໂຫ ຈ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ ປຫີນາ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນມູລາ ຕາລາວຕ຺ຖຸກຕາ ອນຠາວໍກຕາ ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ມາ. ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ປຫີນມລໂມໂຫຕິ – ປຫີນມລໂມຫສ຺ສ.

ມານມກ຺ຂປ຺ປຫາຍິໂນຕິ. ມາໂນຕິ ເອກວິເຘນ ມາໂນ – ຍາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຸນ຺ນຕິ [ອຸຓ຺ຓຕິ (ສ຺ຍາ. ກ.)]. ທຸວິເຘນ ມາໂນ – ອຕ຺ຕຸກ຺ກໍສນມາໂນ, ປຣວມ຺ຠນມາໂນ. ຕິວິເຘນ ມາໂນ – ເສຍ຺ໂຍຫມສ຺ມີຕິ ມາໂນ, ສທິໂສຫມສ຺ມີຕິ ມາໂນ, ຫີໂນຫມສ຺ມີຕິ ມາໂນ. ຈຕຸພ຺ພິເຘນ ມາໂນ – ລາເຠນ ມານໍ ຊເນຕິ, ຍເສນ ມານໍ ຊເນຕິ, ປສໍສາຍ ມານໍ ຊເນຕິ, ສຸເຂນ ມານໍ ຊເນຕິ. ປຎ຺ຈວິເຘນ ມາໂນ – ລາຠິມ຺ຫິ ມນາປິການໍ ຣູປານນ຺ຕິ ມານໍ ຊເນຕິ, ລາຠິມ຺ຫິ ມນາປິການໍ ສທ຺ທານໍ…ເປ… ຄນ຺ຘານໍ… ຣສານໍ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພານນ຺ຕິ ມານໍ ຊເນຕິ. ຉພ຺ພິເຘນ ມາໂນ – ຈກ຺ຂຸສມ຺ປທາຍ ມານໍ ຊເນຕິ, ໂສຕສມ຺ປທາຍ…ເປ… ຆານສມ຺ປທາຍ… ຊິວ຺ຫາສມ຺ປທາຍ… ກາຍສມ຺ປທາຍ… ມໂນສມ຺ປທາຍ ມານໍ ຊເນຕິ. ສຕ຺ຕວິເຘນ ມາໂນ – ມາໂນ, ອຕິມາໂນ, ມານາຕິມາໂນ, ໂອມາໂນ, ອວມາໂນ, ອສ຺ມິມາໂນ, ມິຈ຺ຉາມາໂນ. ອຏ຺ຐວິເຘນ ມາໂນ – ລາເຠນ ມານໍ ຊເນຕິ, ອລາເຠນ ໂອມານໍ ຊເນຕິ, ຍເສນ ມານໍ ຊເນຕິ, ອຍເສນ ໂອມານໍ ຊເນຕິ, ປສໍສາຍ ມານໍ ຊເນຕິ, ນິນ຺ທາຍ ໂອມານໍ ຊເນຕິ, ສຸເຂນ ມານໍ ຊເນຕິ, ທຸກ຺ເຂນ ໂອມານໍ ຊເນຕິ. ນວວິເຘນ ມາໂນ – ເສຍ຺ຍສ຺ສ ເສຍ຺ໂຍຫມສ຺ມີຕິ ມາໂນ, ເສຍ຺ຍສ຺ສ ສທິໂສຫມສ຺ມີຕິ ມາໂນ, ເສຍ຺ຍສ຺ສ ຫີໂນຫມສ຺ມີຕິ ມາໂນ, ສທິສສ຺ສ ເສຍ຺ໂຍຫມສ຺ມີຕິ ມາໂນ, ສທິສສ຺ສ ສທິໂສຫມສ຺ມີຕິ ມາໂນ, ສທິສສ຺ສ ຫີໂນຫມສ຺ມີຕິ ມາໂນ, ຫີນສ຺ສ ເສຍ຺ໂຍຫມສ຺ມີຕິ ມາໂນ, ຫີນສ຺ສ ສທິໂສຫມສ຺ມີຕິ ມາໂນ, ຫີນສ຺ສ ຫີໂນຫມສ຺ສີຕິ ມາໂນ. ທສວິເຘນ ມາໂນ – ອິເຘກຈ຺ໂຈ ມານໍ ຊເນຕິ ຊາຕິຍາ ວາ ໂຄຕ຺ເຕນ ວາ ໂກລປຸຕ຺ຕິເຍນ ວາ ວຓ຺ຓໂປກ຺ຂຣຕາຍ ວາ ຘເນນ ວາ ອຊ຺ເຌເນນ ວາ ກມ຺ມາຍຕເນນ ວາ ສິປ຺ປາຍຕເນນ ວາ ວິຊ຺ຊາຏ຺ຐາເນນ [ວິຊ຺ຊາຐາເນນ (ກ.)] ວາ ສຸເຕນ ວາ ປຏິຠາເນນ ວາ ອຎ຺ຎຕຣຎ຺ຎຕເຣນ ວາ ວຕ຺ຖຸນາ. ໂຍ ເອວຣູໂປ ມາໂນ ມຎ຺ຎນາ ມຎ຺ຎິຕຕ຺ຕໍ ອຸນ຺ນຕິ ອຸນ຺ນໂມ ຘໂຊ ສມ຺ປຄ຺ຄາໂຫ ເກຕຸກມ຺ຍຕາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ມາໂນ.

ມກ຺ໂຂຕິ ໂຍ ມກ຺ໂຂ ມກ຺ຂາຍນາ ມກ຺ຂາຍິຕຕ຺ຕໍ ນິຏ຺ຐຸຣິຍໍ ນິຏ຺ຐຸຣິຍກມ຺ມໍ [ນິຕ຺ຖຸຣິຍກມ຺ມໍ (ກ.) ປສ຺ສ ວິຠ. ໘໙໒] – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ມກ຺ໂຂ. ພຸທ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ ມາໂນ ຈ ມກ຺ໂຂ ຈ ປຫີນາ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນມູລາ ຕາລາວຕ຺ຖຸກຕາ ອນຠາວໍກຕາ ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ມາ. ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ມານມກ຺ຂປ຺ປຫາຍີຕິ – ມານມກ຺ຂປ຺ປຫາຍິໂນ.

ຫນ຺ທາຫໍ ກິຕ຺ຕຍິສ຺ສາມິ ຄິຣໍ ວຓ຺ຓູປສໍຫິຕນ຺ຕິ. ຫນ຺ທາຫນ຺ຕິ ປທສນ຺ຘິ ປທສໍສຄ຺ໂຄ ປທປາຣິປູຣີ ອກ຺ຂຣສມວາໂຍ ພ຺ຍຎ຺ຊນສິລິຏ຺ຐຕາ ປທານຸປຸພ຺ພຕາເປຕໍ – ຫນ຺ທາຫນ຺ຕິ. ກິຕ຺ຕຍິສ຺ສາມິ ຄິຣໍ ວຓ຺ຓູປສໍຫິຕນ຺ຕິ ວຓ຺ເຓນ ອຸເປຕໍ ສມຸເປຕໍ ອຸປາຄຕໍ ສມຸປາຄຕໍ ອຸປປນ຺ນໍ ສມຸປປນ຺ນໍ ສມນ຺ນາຄຕໍ ວາຈໍ ຄິຣໍ ພ຺ຍປ຺ປຖໍ ອຸທີຣຓໍ [ໂອທີຣຓໍ (ສ຺ຍາ.)] ກິຕ຺ຕຍິສ຺ສາມິ ເທເສສ຺ສາມິ ປຎ຺ຎເປສ຺ສາມິ ປຏ຺ຐເປສ຺ສາມິ ວິວຣິສ຺ສາມິ ວິຠຊິສ຺ສາມິ ອຸຕ຺ຕານີກຣິສ຺ສາມິ ປກາເສສ຺ສາມີຕິ – ຫນ຺ທາຫໍ ກິຕ຺ຕຍິສ຺ສາມິ ຄິຣໍ ວຓ຺ຓູປສໍຫິຕໍ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ປຫີນມລໂມຫສ຺ສ, ມານມກ຺ຂປ຺ປຫາຍິໂນ;

ຫນ຺ທາຫໍ ກິຕ຺ຕຍິສ຺ສາມິ, ຄິຣໍ ວຓ຺ຓູປສໍຫິຕ’’ນ຺ຕິ.

໑໐໔. ຕໂມນຸໂທ ພຸທ຺ໂຘ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂຸ, ໂລກນ຺ຕຄູ ສພ຺ພຠວາຕິວຕ຺ໂຕ;

ອນາສໂວ ສພ຺ພທຸກ຺ຂປ຺ປຫີໂນ, ສຈ຺ຈວ຺ຫໂຍ ພ຺ຣຫ຺ເມ ອຸປາສິໂຕ ເມ.

ຕໂມນຸໂທ ພຸທ຺ໂຘ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂູຕິ. ຕໂມນຸໂທຕິ ຣາຄຕມໍ ໂທສຕມໍ ໂມຫຕມໍ ມານຕມໍ ທິຏ຺ຐິຕມໍ ກິເລສຕມໍ ທຸຈ຺ຈຣິຕຕມໍ ອນ຺ຘກຣຓໍ ອຎ຺ຎາຓກຣຓໍ ປຎ຺ຎານິໂຣຘິກໍ ວິຆາຕປກ຺ຂິກໍ ອນິພ຺ພານສໍວຕ຺ຕນິກໍ ນຸທິ ປນຸທິ ປຊຫິ ວິໂນເທສິ ພ຺ຍນ຺ຕີອກາສິ ອນຠາວໍ ຄເມສິ. ພຸທ຺ໂຘຕິ ໂຍ ໂສ ຠຄວາ…ເປ… ສຈ຺ຉິກາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ; ຍທິທໍ ພຸທ຺ໂຘຕິ. ສມນ຺ຕຈກ຺ຂຸ ວຸຈ຺ຈຕິ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎາຓໍ…ເປ… ຕຖາຄໂຕ ເຕນ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂູຕິ – ຕໂມນຸໂທ ພຸທ຺ໂຘ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂຸ.

ໂລກນ຺ຕຄູ ສພ຺ພຠວາຕິວຕ຺ໂຕຕິ. ໂລໂກຕິ ເອໂກ ໂລໂກ – ຠວໂລໂກ. ທ຺ເວ ໂລກາ – ຠວໂລໂກ ຈ ສມ຺ຠວໂລໂກ ຈ; ສມ຺ປຕ຺ຕິຠວໂລໂກ ຈ ສມ຺ປຕ຺ຕິສມ຺ຠວໂລໂກ ຈ; ວິປຕ຺ຕິຠວໂລໂກ ຈ ວິປຕ຺ຕິສມ຺ຠວໂລໂກ ຈ [ທ຺ເວ ໂລກາ ສມ຺ປຕ຺ຕິ ຈ ຠວໂລໂກ ວິປຕ຺ຕິ ຈ ຠວໂລໂກ (ສ຺ຍາ.)]. ຕໂຍ ໂລກາ – ຕິສ຺ໂສ ເວທນາ. ຈຕ຺ຕາໂຣ ໂລກາ – ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາຫາຣາ. ປຎ຺ຈ ໂລກາ – ປຎ຺ຈຸປາທານກ຺ຂນ຺ຘາ. ຉ ໂລກາ – ຉ ອຊ຺ຌຕ຺ຕິການິ ອາຍຕນານິ. ສຕ຺ຕ ໂລກາ – ສຕ຺ຕວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິໂຍ. ອຏ຺ຐ ໂລກາ – ອຏ຺ຐ ໂລກຘມ຺ມາ. ນວ ໂລກາ – ນວ ສຕ຺ຕາວາສາ. ທສ ໂລກາ – ທສ ອາຍຕນານິ. ທ຺ວາທສ ໂລກາ – ທ຺ວາທສາຍຕນານິ. ອຏ຺ຐາຣສ ໂລກາ – ອຏ຺ຐາຣສ ຘາຕຸໂຍ. ໂລກນ຺ຕຄູຕິ ຠຄວາ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕຄໂຕ ອນ຺ຕປ຺ປຕ຺ໂຕ ໂກຏິຄໂຕ ໂກຏິປ຺ປຕ຺ໂຕ… ນິພ຺ພານຄໂຕ ນິພ຺ພານປ຺ປຕ຺ໂຕ. ໂສ ວຸຕ຺ຖວາໂສ ຈິຓ຺ຓຈຣໂຓ… ຊາຕິມຣຓສໍສາໂຣ ນຕ຺ຖິ ຕສ຺ສ ປຸນພ຺ຠໂວຕິ – ໂລກນ຺ຕຄູ.

ສພ຺ພຠວາຕິວຕ຺ໂຕຕິ. ຠວາຕິ ທ຺ເວ ຠວາ – ກມ຺ມຠໂວ ຈ ປຏິສນ຺ຘິໂກ ຈ ປຸນພ຺ຠໂວ. ກຕໂມ ກມ຺ມຠໂວ? ປຸຎ຺ຎາຠິສງ຺ຂາໂຣ ອປຸຎ຺ຎາຠິສງ຺ຂາໂຣ ອາເນຎ຺ຊາຠິສງ຺ຂາໂຣ – ອຍໍ ກມ຺ມຠໂວ. ກຕໂມ ປຏິສນ຺ຘິໂກ ປຸນພ຺ຠໂວ? ປຏິສນ຺ຘິກາ ຣູປາ ເວທນາ ສຎ຺ຎາ ສງ຺ຂາຣາ ວິຎ຺ຎາຓໍ – ອຍໍ ປຏິສນ຺ຘິໂກ ປຸນພ຺ຠໂວ. ຠຄວາ ກມ຺ມຠວຎ຺ຈ ປຏິສນ຺ຘິກຎ຺ຈ ປຸນພ຺ຠວໍ ອຕິວຕ຺ໂຕ [ອຸປາຕິວຕ຺ໂຕ (ກ.)] ອຕິກ຺ກນ຺ໂຕ ວີຕິວຕ຺ໂຕຕິ – ໂລກນ຺ຕຄູ ສພ຺ພຠວາຕິວຕ຺ໂຕ.

ອນາສໂວ ສພ຺ພທຸກ຺ຂປ຺ປຫີໂນຕິ. ອນາສໂວຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາສວາ – ກາມາສໂວ, ຠວາສໂວ, ທິຏ຺ຐາສໂວ, ອວິຊ຺ຊາສໂວ. ເຕ ອາສວາ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ ປຫີນາ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນມູລາ ຕາລາວຕ຺ຖຸກຕາ ອນຠາວໍກຕາ ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ມາ. ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ອນາສໂວ. ສພ຺ພທຸກ຺ຂປ຺ປຫີໂນຕິ ສພ຺ພໍ ຕສ຺ສ ປຏິສນ຺ຘິກໍ ຊາຕິທຸກ຺ຂໍ ຊຣາທຸກ຺ຂໍ ພ຺ຍາຘິທຸກ຺ຂໍ ມຣຓທຸກ຺ຂໍ ໂສກປຣິເທວທຸກ຺ຂໂທມນສ຺ສຸປາຍາສທຸກ຺ຂໍ …ເປ… ທິຏ຺ຐິພ຺ຍສນທຸກ຺ຂໍ ປຫີນໍ ສມຸຈ຺ຉິນ຺ນໍ ວູປສນ຺ຕໍ ປຏິປ຺ປສ຺ສທ຺ຘໍ ອຠພ຺ພຸປ຺ປຕ຺ຕິກໍ ຎາຓຄ຺ຄິນາ ທຑ຺ຒໍ. ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ສພ຺ພທຸກ຺ຂປ຺ປຫີໂນຕິ – ອນາສໂວ ສພ຺ພທຸກ຺ຂປ຺ປຫີໂນ.

ສຈ຺ຈວ຺ຫໂຍ ພ຺ຣຫ຺ເມ ອຸປາສິໂຕ ເມຕິ. ສຈ຺ຈວ຺ຫໂຍຕິ ສຈ຺ຈວ຺ຫໂຍ ສທິສນາໂມ ສທິສວ຺ຫໂຍ ສຈ຺ຈສທິສວ຺ຫໂຍ. ວິປສ຺ສີ ຠຄວາ, ສິຂີ ຠຄວາ, ເວສ຺ສຠູ ຠຄວາ, ກກຸສນ຺ໂຘ ຠຄວາ, ໂກຓາຄມໂນ ຠຄວາ, ກສ຺ສໂປ ຠຄວາ. ເຕ ພຸທ຺ຘາ ຠຄວນ຺ໂຕ ສທິສນາມາ ສທິສວ຺ຫຍາ. ຠຄວາປິ ສກ຺ຍມຸນິ ເຕສໍ ພຸທ຺ຘານໍ ຠຄວນ຺ຕານໍ ສທິສນາໂມ ສທິສວ຺ຫໂຍຕິ – ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ສຈ຺ຈວ຺ຫໂຍ.

ພ຺ຣຫ຺ເມ ອຸປາສິໂຕ ເມຕິ ໂສ ມຍາ ຠຄວາ ອາສິໂຕ ອຸປາສິໂຕ ປຍິຣຸປາສິໂຕ ປຣິປຸຈ຺ຉິໂຕ ປຣິປຎ຺ຫິໂຕຕິ – ສຈ຺ຈວ຺ຫໂຍ ພ຺ຣຫ຺ເມ ອຸປາສິໂຕ ເມ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ຕໂມນຸໂທ ພຸທ຺ໂຘ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂຸ, ໂລກນ຺ຕຄູ ສພ຺ພຠວາຕິວຕ຺ໂຕ;

ອນາສໂວ ສພ຺ພທຸກ຺ຂປ຺ປຫີໂນ, ສຈ຺ຈວ຺ຫໂຍ ພ຺ຣຫ຺ເມ ອຸປາສິໂຕ ເມ’’ຕິ.

໑໐໕. ທິໂຊ ຍຖາ ກຸພ຺ພນກໍ ປຫາຍ, ພຫຸປ຺ຜລໍ ການນມາວເສຍ຺ຍ;

ເອວມຫໍ ອປ຺ປທສ຺ເສ ປຫາຍ, ມໂຫທຘິໍ ຫໍໂສຣິວ ອຊ຺ຌປຕ຺ໂຕ [ອຊ຺ຊ ປຕ຺ໂຕ (ກ.)] .

ທິໂຊ ຍຖາ ກຸພ຺ພນກໍ ປຫາຍ, ພຫຸປ຺ຜລໍ ການນມາວເສຍ຺ຍາຕິ. ທິໂຊ ວຸຈ຺ຈຕິ ປກ຺ຂີ. ກິໍກາຣຓາ ທິໂຊ ວຸຈ຺ຈຕິ ປກ຺ຂີ? ທ຺ວິກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ຊາຍຕີຕິ ທິໂຊ, ມາຕຸກຸຈ຺ຉິມ຺ຫາ ຈ ອຓ຺ຑໂກສມ຺ຫາ ຈ. ຕໍກາຣຓາ ທິໂຊ ວຸຈ຺ຈຕິ ປກ຺ຂີຕິ – ທິໂຊ. ຍຖາ ກຸພ຺ພນກໍ ປຫາຍາຕິ ຍຖາ ທິໂຊ ກຸພ຺ພນກໍ ປຣິຕ຺ຕວນກໍ ອປ຺ປຜລໍ ອປ຺ປຠກ຺ຂໍ ອປ຺ໂປທກໍ ປຫາຍ ຊຫິຕ຺ວາ ອຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ສມຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ວີຕິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ພຫຸປ຺ຜລໍ ພຫຸຠກ຺ຂໍ ພຫູທກໍ [ພຫຸຣຸກ຺ຂໍ (ສ຺ຍາ.)] ມຫນ຺ຕໍ ການນໍ ວນສຓ຺ຑໍ ອຘິຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ ວິນ຺ເທຍ຺ຍ ປຏິລເຠຍ຺ຍ, ຕສ຺ມິຎ຺ຈ ວນສຓ຺ເຑ ວາສໍ ກປ຺ເປຍ຺ຍາຕິ – ທິໂຊ ຍຖາ ກຸພ຺ພນກໍ ປຫາຍ ພຫຸປ຺ຜລໍ ການນໍ ອາວເສຍ຺ຍ.

ເອວມຫໍ ອປ຺ປທສ຺ເສ ປຫາຍ, ມໂຫທຘິໍ ຫໍໂສຣິວ ອຊ຺ຌປຕ຺ໂຕຕິ. ເອວນ຺ຕິ ໂອປມ຺ມສມ຺ປຏິປາທນໍ. ອປ຺ປທສ຺ເສ ປຫາຍາຕິ ໂຍ ຈ ພາວຣີ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ເຍ ຈຎ຺ເຎ ຕສ຺ສ ອາຈຣິຍາ ພຸທ຺ຘໍ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຸປາທາຍ ອປ຺ປທສ຺ສາ ປຣິຕ຺ຕທສ຺ສາ ໂຖກທສ຺ສາ ໂອມກທສ຺ສາ ລາມກທສ຺ສາ ຉຕຸກ຺ກທສ຺ສາ [ຊຕຸກ຺ກທສ຺ສາ (ສ຺ຍາ.), ຊຕຸກທສ຺ສາ (ສີ. ອຏ຺ຐ.)] ວາ. ເຕ ອປ຺ປທສ຺ເສ ປຣິຕ຺ຕທສ຺ເສ ໂຖກທສ຺ເສ ໂອມກທສ຺ເສ ລາມກທສ຺ເສ ຉຕຸກ຺ກທສ຺ເສ ປຫາຍ ປຊຫິຕ຺ວາ ອຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ສມຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ວີຕິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ພຸທ຺ຘໍ ຠຄວນ຺ຕໍ ອປ຺ປມາຓທສ຺ສໍ ອຄ຺ຄທສ຺ສໍ ເສຏ຺ຐທສ຺ສໍ ວິເສຏ຺ຐທສ຺ສໍ ປາໂມກ຺ຂທສ຺ສໍ ອຸຕ຺ຕມທສ຺ສໍ ປວຣທສ຺ສໍ ອສມໍ ອສມສມໍ ອປ຺ປຏິສມໍ ອປ຺ປຏິຠາຄໍ ອປ຺ປຏິປຸຄ຺ຄລໍ ເທວາຕິເທວໍ ນຣາສຠໍ ປຸຣິສສີຫໍ ປຸຣິສນາຄໍ ປຸຣິສາຊຎ຺ຎໍ ປຸຣິສນິສຠໍ ປຸຣິສໂຘຣຍ຺ຫໍ ທສພລຘາຣິໍ [ທສພລໍ ຕາທິໍ (ສ຺ຍາ.)] ອຘິຄຈ຺ຉິໍ ວິນ຺ທິໍ ປຏິລຠິໍ. ຍຖາ ຈ ຫໍໂສ ມຫນ຺ຕໍ ມານສກໍ [ມານຸສກຕໍ (ສ຺ຍາ.)] ວາ ສຣໍ ອໂນຕຕ຺ຕໍ ວາ ທຫໍ ມຫາສມຸທ຺ທໍ ວາ ອກ຺ໂຂຠໍ ອມິໂຕທກໍ ຊລຣາສິໍ ອຘິຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ ວິນ຺ເທຍ຺ຍ ປຏິລເຠຍ຺ຍ, ເອວເມວ ພຸທ຺ຘໍ ຠຄວນ຺ຕໍ ອກ຺ໂຂຠໍ ອມິຕເຕຊໍ ປຠິນ຺ນຎາຓໍ ວິວຏຈກ຺ຂຸໍ ປຎ຺ຎາປເຠທກຸສລໍ ອຘິຄຕປຏິສມ຺ຠິທໍ ຈຕຸເວສາຣຊ຺ຊປ຺ປຕ຺ຕໍ ສຸທ຺ຘາຘິມຸຕ຺ຕໍ ເສຕປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ອທ຺ວຍຠາຓິໍ ຕາທິໍ ຕຖາປຏິຎ຺ຎໍ ອປຣິຕ຺ຕໍ ມຫນ຺ຕໍ ຄມ຺ຠີຣໍ ອປ຺ປເມຍ຺ຍໍ ທຸປ຺ປຣິໂຍຄາຫໍ ປຫູຕຣຕນໍ ສາຄຣສມໍ ຉຬງ຺ຄຸເປກ຺ຂາຍ ສມນ຺ນາຄຕໍ ອຕຸລໍ ວິປຸລໍ ອປ຺ປເມຍ຺ຍໍ, ຕໍ ຕາທິສໍ ປວທຕໍ ມຄ຺ຄວາທິນໍ [ປວຣມຄ຺ຄວາທິນໍ (ກ.)] ເມຣຸມິວ ນຄານໍ ຄຣຸຬມິວ ທິຊານໍ ສີຫມິວ ມິຄານໍ ອຸທຘິມິວ ອຓ຺ຓວານໍ ອຘິຄຈ຺ຉິໍ, ຕໍ ສຕ຺ຖາຣໍ ຊິນປວຣໍ ມເຫສິນ຺ຕິ – ເອວມຫໍ ອປ຺ປທສ຺ເສ ປຫາຍ ມໂຫທຘິໍ ຫໍໂສຣິວ ອຊ຺ຌປຕ຺ໂຕ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ທິໂຊ ຍຖາ ກຸພ຺ພນກໍ ປຫາຍ, ພຫຸປ຺ຜລໍ ການນມາວເສຍ຺ຍ;

ເອວມຫໍ ອປ຺ປທສ຺ເສ ປຫາຍ, ມໂຫທຘິໍ ຫໍໂສຣິວ ອຊ຺ຌປຕ຺ໂຕ’’ຕິ.

໑໐໖. ເຍ ເມ ປຸພ຺ເພ ວິຍາກໍສຸ,

ຫຸຣໍ ໂຄຕມສາສນາ ‘ອິຈ຺ຈາສິ ອິຕິ ຠວິສ຺ສຕິ’;

ສພ຺ພໍ ຕໍ ອິຕິຫີຕິຫໍ, ສພ຺ພໍ ຕໍ ຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ.

ເຍ ເມ ປຸພ຺ເພ ວິຍາກໍສູຕິ. ເຍຕິ ໂຍ ຈ ພາວຣີ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ເຍ ຈຎ຺ເຎ ຕສ຺ສ ອາຈຣິຍາ, ເຕ ສກໍ ທິຏ຺ຐິໍ ສກໍ ຂນ຺ຕິໍ ສກໍ ຣຸຈິໍ ສກໍ ລທ຺ຘິໍ ສກໍ ອຊ຺ຌາສຍໍ ສກໍ ອຘິປ຺ປາຍໍ ພ຺ຍາກໍສຸ ອາຈິກ຺ຂິໍສຸ ເທສຍິໍສຸ ປຎ຺ຎປິໍສຸ ປຏ຺ຐປິໍສຸ ວິວຣິໍສຸ ວິຠຊິໍສຸ ອຸຕ຺ຕານີອກໍສຸ ປກາເສສຸນ຺ຕິ – ເຍ ເມ ປຸພ຺ເພ ວິຍາກໍສຸ.

ຫຸຣໍ ໂຄຕມສາສນາຕິ ຫຸຣໍ ໂຄຕມສາສນາ, ປຣໍ ໂຄຕມສາສນາ, ປຸເຣ ໂຄຕມສາສນາ, ປຐມຕຣໍ ໂຄຕມສາສນາ ພຸທ຺ຘສາສນາ ຊິນສາສນາ ຕຖາຄຕສາສນາ [ຕຖາຄຕສາສນາ ເທວສາສນາ (ສ຺ຍາ. ກ.)] ອຣຫນ຺ຕສາສນາຕິ – ຫຸຣໍ ໂຄຕມສາສນາ.

ອິຈ຺ຈາສິ ອິຕິ ຠວິສ຺ສຕີຕິ ເອວໍ ກິຣ ອາສິ, ເອວໍ ກິຣ ຠວິສ຺ສຕີຕິ – ອິຈ຺ຈາສິ ອິຕິ ຠວິສ຺ສຕິ.

ສພ຺ພໍ ຕໍ ອິຕິຫີຕິຫນ຺ຕິ ສພ຺ພໍ ຕໍ ອິຕິຫີຕິຫໍ ອິຕິກິຣາຍ ປຣມ຺ປຣາຍ ປິຏກສມ຺ປທາຍ ຕກ຺ກເຫຕຸ ນຍເຫຕຸ ອາກາຣປຣິວິຕກ຺ເກນ ທິຏ຺ຐິນິຊ຺ຌານກ຺ຂນ຺ຕິຍາ ນ ສາມໍ ສຍມຠິຎ຺ຎາຕໍ ນ ອຕ຺ຕປຈ຺ຈກ຺ຂໍ ຘມ຺ມໍ ຍໍ ກຖຍິໍສູຕິ – ສພ຺ພໍ ຕໍ ອິຕິຫີຕິຫໍ.

ສພ຺ພໍ ຕໍ ຕກ຺ກວຑ຺ຒນນ຺ຕິ ສພ຺ພໍ ຕໍ ຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ ວິຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ ສງ຺ກປ຺ປວຑ຺ຒນໍ ກາມວິຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ ພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ ວິຫິໍສາວິຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ ຎາຕິວິຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ ຊນປທວິຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ ອມຣາວິຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ ປຣານຸທຍຕາປຏິສໍຍຸຕ຺ຕວິຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ ລາຠສກ຺ກາຣສິໂລກປຏິສໍຍຸຕ຺ຕວິຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ ອນວຎ຺ຎຕ຺ຕິປຏິສໍຍຸຕ຺ຕວິຕກ຺ກວຑ຺ຒນນ຺ຕິ – ສພ຺ພໍ ຕໍ ຕກ຺ກວຑ຺ຒນໍ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ເຍ ເມ ປຸພ຺ເພ ວິຍາກໍສຸ, ຫຸຣໍ ໂຄຕມສາສນາ;

‘ອິຈ຺ຈາສິ ອິຕິ ຠວິສ຺ສ’ຕິ;

ສພ຺ພໍ ຕໍ ອິຕິຫີຕິຫໍ, ສພ຺ພໍ ຕໍ ຕກ຺ກວຑ຺ຒນ’’ນ຺ຕິ.

໑໐໗. ເອໂກ ຕໂມນຸທາສີໂນ, ຊຸຕິມາ ໂສ ປຠງ຺ກໂຣ;

ໂຄຕໂມ ຠູຣິປຎ຺ຎາໂຓ, ໂຄຕໂມ ຠູຣິເມຘໂສ.

ເອໂກ ຕໂມນຸທາສີໂນຕິ. ເອໂກຕິ ຠຄວາ ປພ຺ພຊ຺ຊສງ຺ຂາເຕນ ເອໂກ, ອທຸຕິຍຏ຺ເຐນ ເອໂກ, ຕຓ຺ຫາຍ ປຫານຏ຺ເຐນ ເອໂກ, ເອກນ຺ຕວີຕຣາໂຄຕິ ເອໂກ, ເອກນ຺ຕວີຕໂທໂສຕິ ເອໂກ, ເອກນ຺ຕວີຕໂມໂຫຕິ ເອໂກ, ເອກນ຺ຕນິກ຺ກິເລໂສຕິ ເອໂກ, ເອກາຍນມຄ຺ຄໍ ຄໂຕຕິ ເອໂກ, ເອໂກ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ສມ຺ມາສມ຺ໂພຘິໍ ອຠິສມ຺ພຸທ຺ໂຘຕິ ເອໂກ.

ກຖໍ ຠຄວາ ປພ຺ພຊ຺ຊສງ຺ຂາເຕນ ເອໂກ? ຠຄວາ ທຫໂຣວ ສມາໂນ ສຸສຸ ກາຬເກໂສ ຠທ຺ເຣນ ໂຍພ຺ພເນນ ສມນ຺ນາຄໂຕ ປຐເມນ ວຍສາ ອກາມການໍ ມາຕາປິຕູນໍ ອສ຺ສຸມຸຂານໍ ໂຣທນ຺ຕານໍ ວິລປນ຺ຕານໍ ຎາຕິສງ຺ຆໍ ສພ຺ພໍ ຆຣາວາສປລິໂພຘໍ ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ປຸຕ຺ຕທາຣປລິໂພຘໍ ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ຎາຕິປລິໂພຘໍ ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ມິຕ຺ຕາມຈ຺ຈປລິໂພຘໍ ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ເກສມສ຺ສຸໍ ໂອຫາເຣຕ຺ວາ ກາສາຍານິ ວຕ຺ຖານິ ອຈ຺ຉາເທຕ຺ວາ ອຄາຣສ຺ມາ ອນຄາຣິຍໍ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ອກິຎ຺ຈນຠາວໍ ອຸປຄນ຺ຕ຺ວາ ເອໂກ ຈຣຕິ ວິຫຣຕິ ອິຣິຍຕິ ວຕ຺ເຕຕິ ປາເລຕິ ຍເປຕິ ຍາເປຕິ. ເອວໍ ຠຄວາ ປພ຺ພຊ຺ຊສງ຺ຂາເຕນ ເອໂກ.

ກຖໍ ຠຄວາ ອທຸຕິຍຏ຺ເຐນ ເອໂກ? ເອວໍ ປພ຺ພຊິໂຕ ສມາໂນ ເອໂກ ອຣຎ຺ຎວນປຕ຺ຖານິ ປນ຺ຕານິ ເສນາສນານິ ປຏິເສວຕິ ອປ຺ປສທ຺ທານິ ອປ຺ປນິຄ຺ໂຆສານິ ວິຊນວາຕານິ ມນຸສ຺ສຣາຫສ຺ເສຍ຺ຍການິ [ມນຸສ຺ສຣາຫເສຍ຺ຍການິ (ສ຺ຍາ. ກ.)] ປຏິສລ຺ລານສາຣຸປ຺ປານິ [ປຏິສລ຺ລາຓສາຣຸປ຺ປານິ (ກ.)]. ໂສ ເອໂກ ຄຈ຺ຉຕິ, ເອໂກ ຕິຏ຺ຐຕິ, ເອໂກ ນິສີທຕິ, ເອໂກ ເສຍ຺ຍໍ ກປ຺ເປຕິ, ເອໂກ ຄາມໍ ປິຓ຺ຑາຍ ປວິສຕິ, ເອໂກ ອຠິກ຺ກມຕິ, ເອໂກ ປຏິກ຺ກມຕິ, ເອໂກ ຣໂຫ ນິສີທຕິ, ເອໂກ ຈງ຺ກມໍ ອຘິຏ຺ຐາຕິ, ເອໂກ ຈຣຕິ ວິຫຣຕິ ອິຣິຍຕິ ວຕ຺ເຕຕິ ປາເລຕິ ຍເປຕິ ຍາເປຕິ. ເອວໍ ຠຄວາ ອທຸຕິຍຏ຺ເຐນ ເອໂກ.

ກຖໍ ຠຄວາ ຕຓ຺ຫາຍ ປຫານຏ຺ເຐນ ເອໂກ? ໂສ ເອວໍ ເອໂກ ອທຸຕິໂຍ ອປ຺ປມຕ຺ໂຕ ອາຕາປີ ປຫິຕຕ຺ໂຕ ວິຫຣນ຺ໂຕ ນຊ຺ຊາ ເນຣຎ຺ຊຣາຍ ຕີເຣ ໂພຘິຣຸກ຺ຂມູເລ ມຫາປຘານໍ ປທຫນ຺ໂຕ ມາຣໍ ສເສນໍ ກຓ຺ຫໍ ນມຸຈິໍ ປມຕ຺ຕພນ຺ຘຸໍ ວິຘມິຕ຺ວາ ຕຓ຺ຫາຊາລິນິໍ [ຕຓ຺ຫໍ ຊາລິນິໍ (ສ຺ຍາ.)] ວິສຏໍ [ສຣິຕໍ (ສ຺ຍາ.) ມຫານິ. ໑໙໑] ວິສຕ຺ຕິກໍ ປຊຫິ ວິໂນເທສິ ພ຺ຍນ຺ຕີອກາສິ ອນຠາວໍ ຄເມສິ.

‘‘ຕຓ຺ຫາທຸຕິໂຍ ປຸຣິໂສ, ທີຆມທ຺ຘານ ສໍສຣໍ;

ອິຕ຺ຖຠາວຎ຺ຎຖາຠາວໍ, ສໍສາຣໍ ນາຕິວຕ຺ຕຕິ.

‘‘ເອຕມາທີນວໍ [ເອວມາທີນວໍ (ກ.) ປສ຺ສ ອິຕິວຸ. ໑໕] ຎຕ຺ວາ, ຕຓ຺ຫໍ [ຕຓ຺ຫາ (ສ຺ຍາ. ກ.) ມຫານິ. ໑໙໑] ທຸກ຺ຂສ຺ສ ສມ຺ຠວໍ;

ວີຕຕຓ຺ໂຫ ອນາທາໂນ, ສໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ປຣິພ຺ພເຊ’’ຕິ.

ເອວໍ ຠຄວາ ຕຓ຺ຫາຍ ປຫານຏ຺ເຐນ ເອໂກ.

ກຖໍ ຠຄວາ ເອກນ຺ຕວີຕຣາໂຄຕິ ເອໂກ? ຣາຄສ຺ສ ປຫີນຕ຺ຕາ ເອກນ຺ຕວີຕຣາໂຄຕິ ເອໂກ, ໂທສສ຺ສ ປຫີນຕ຺ຕາ ເອກນ຺ຕວີຕໂທໂສຕິ ເອໂກ, ໂມຫສ຺ສ ປຫີນຕ຺ຕາ ເອກນ຺ຕວີຕໂມໂຫຕິ ເອໂກ, ກິເລສານໍ ປຫີນຕ຺ຕາ ເອກນ຺ຕນິກ຺ກິເລໂສຕິ ເອໂກ.

ກຖໍ ຠຄວາ ເອກາຍນມຄ຺ຄໍ ຄໂຕຕິ ເອໂກ? ເອກາຍນມຄ຺ໂຄ ວຸຈ຺ຈຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ສຕິປຏ຺ຐານາ…ເປ… ອຣິໂຍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິໂກ ມຄ຺ໂຄ.

‘‘ເອກາຍນໍ ຊາຕິຂຍນ຺ຕທສ຺ສີ, ມຄ຺ຄໍ ປຊານາຕິ ຫິຕານຸກມ຺ປີ;

ເອເຕນ ມຄ຺ເຄນ ຕຣິໍສຸ [ອຕຣິໍສຸ (ກ.) ປສ຺ສ ສໍ. ນິ. ໕.໔໐໙; ມຫານິ. ໑໙໑] ປຸພ຺ເພ, ຕຣິສ຺ສນ຺ຕິ ເຍ ຈ ຕຣນ຺ຕິ ໂອຆ’’ນ຺ຕິ.

ເອວໍ ຠຄວາ ເອກາຍນມຄ຺ຄໍ ຄໂຕຕິ ເອໂກ.

ກຖໍ ຠຄວາ ເອໂກ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ສມ຺ມາສມ຺ໂພຘິໍ ອຠິສມ຺ພຸທ຺ໂຘຕິ ເອໂກ. ໂພຘິ ວຸຈ຺ຈຕິ ຈຕູສຸ ມຄ຺ເຄສຸ ຎາຓໍ ປຎ຺ຎາ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຎ຺ຎາພລໍ ຘມ຺ມວິຈຍສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ ວີມໍສາ ວິປສ຺ສນາ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ. ຠຄວາ ເຕນ ໂພຘິຎາເຓນ ‘‘ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ອນິຈ຺ຈາ’’ຕິ ພຸຊ຺ຌິ, ‘‘ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ທຸກ຺ຂາ’’ຕິ ພຸຊ຺ຌິ, ‘‘ສພ຺ເພ ຘມ຺ມາ ອນຕ຺ຕາ’’ຕິ ພຸຊ຺ຌິ…ເປ… ‘‘ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ສມຸທຍຘມ຺ມໍ ສພ຺ພໍ ຕໍ ນິໂຣຘຘມ຺ມ’’ນ຺ຕິ ພຸຊ຺ຌິ. ອຖ ວາ, ຍໍ ພຸຊ຺ຌິຕພ຺ພໍ ອນຸພຸຊ຺ຌິຕພ຺ພໍ ປຏິພຸຊ຺ຌິຕພ຺ພໍ ສມ຺ພຸຊ຺ຌິຕພ຺ພໍ ອຘິຄນ຺ຕພ຺ພໍ ຜສ຺ສິຕພ຺ພໍ ສຈ຺ຉິກາຕພ຺ພໍ ສພ຺ພໍ ຕໍ ເຕນ ໂພຘິຎາເຓນ ພຸຊ຺ຌິ ອນຸພຸຊ຺ຌິ ປຏິພຸຊ຺ຌິ ສມ຺ພຸຊ຺ຌິ ອຘິຄຈ຺ຉິ ຜສ຺ເສສິ ສຈ຺ຉາກາສິ. ເອວໍ ຠຄວາ ເອໂກ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ສມ຺ມາສມ຺ໂພຘິໍ ອຠິສມ຺ພຸທ຺ໂຘຕິ ເອໂກ.

ຕໂມນຸໂທຕິ ຠຄວາ ຣາຄຕມໍ ໂທສຕມໍ ໂມຫຕມໍ ທິຏ຺ຐິຕມໍ ກິເລສຕມໍ ທຸຈ຺ຈຣິຕຕມໍ ອນ຺ຘກຣຓໍ ອຈກ຺ຂຸກຣຓໍ ອຎ຺ຎາຓກຣຓໍ ປຎ຺ຎານິໂຣຘິກໍ ວິຆາຕປກ຺ຂິກໍ ອນິພ຺ພານສໍວຕ຺ຕນິກໍ ນຸທິ ປນຸທິ ປຊຫິ ວິໂນເທສິ ພ຺ຍນ຺ຕີອກາສິ ອນຠາວໍ ຄເມສິ. ອາສີໂນຕິ ນິສິນ຺ໂນ ຠຄວາ ປາສາຓເກ ເຈຕິເຍຕິ – ອາສີໂນ [ອາສິໂນ (ກ.)].

ນຄສ຺ສ ປສ຺ເສ ອາສີນໍ, ມຸນິໍ ທຸກ຺ຂສ຺ສ ປາຣຄຸໍ;

ສາວກາ ປຍິຣຸປາສນ຺ຕິ, ເຕວິຊ຺ຊາ ມຈ຺ຈຸຫາຍິໂນຕິ.

ເອວມ຺ປິ ຠຄວາ ອາສີໂນ…ເປ… ອຖ ວາ, ຠຄວາ ສພ຺ໂພສ຺ສຸກ຺ກປຏິປ຺ປສ຺ສທ຺ຘຕ຺ຕາ ອາສີໂນ ໂສ ວຸຕ຺ຖວາໂສ ຈິຓ຺ຓຈຣໂຓ…ເປ… ຊາຕິມຣຓສໍສາໂຣ ນຕ຺ຖິ ຕສ຺ສ ປຸນພ຺ຠໂວຕິ, ເອວມ຺ປິ ຠຄວາ ອາສີໂນຕິ – ເອໂກ ຕໂມນຸທາສີໂນ.

ຊຸຕິມາ ໂສ ປຠງ຺ກໂຣຕິ. ຊຸຕິມາຕິ ຊຸຕິມາ ມຕິມາ ປຓ຺ຑິໂຕ ປຎ຺ຎວາ ພຸທ຺ຘິມາ ຎາຓີ ວິຠາວີ ເມຘາວີ. ປຠງ຺ກໂຣຕິ ປຠງ຺ກໂຣ ອາໂລກກໂຣ ໂອຠາສກໂຣ ທີປງ຺ກໂຣ ປທີປກໂຣ ອຸຊ຺ໂຊຕກໂຣ ປຊ຺ໂຊຕກໂຣຕິ – ຊຸຕິມາ ໂສ ປຠງ຺ກໂຣ.

ໂຄຕໂມ ຠູຣິປຎ຺ຎາໂຓຕິ ໂຄຕໂມ ຠູຣິປຎ຺ຎາໂຓ ຎາຓປຎ຺ຎາໂຓ ປຎ຺ຎາຘໂຊ ປຎ຺ຎາເກຕຸ ປຎ຺ຎາຘິປເຕຍ຺ໂຍ ວິຈຍພຫຸໂລ ປວິຈຍພຫຸໂລ ໂອກ຺ຂາຍນພຫຸໂລ ສໂມກ຺ຂາຍນຘມ຺ໂມ ວິຠູຕວິຫາຣີ ຕຈ຺ຈຣິໂຕ ຕພ຺ພຫຸໂລ ຕຄ຺ຄຣຸໂກ ຕນ຺ນິນ຺ໂນ ຕປ຺ໂປໂຓ ຕປ຺ປພ຺ຠາໂຣ ຕທຘິມຸຕ຺ໂຕ ຕທຘິປເຕຍ຺ໂຍ.

ຘໂຊ ຣຖສ຺ສ ປຎ຺ຎາຓໍ, ຘູໂມ [ຘຸໂມ (ສ຺ຍາ.)] ປຎ຺ຎາຓມຄ຺ຄິໂນ;

ຣາຊາ ຣຏ຺ຐສ຺ສ ປຎ຺ຎາຓໍ, ຠຕ຺ຕາ ປຎ຺ຎາຓມິຕ຺ຖິຍາຕິ.

ເອວເມວ ໂຄຕໂມ ຠູຣິປຎ຺ຎາໂຓ ຎາຓປຎ຺ຎາໂຓ ປຎ຺ຎາຘໂຊ ປຎ຺ຎາເກຕຸ ປຎ຺ຎາຘິປເຕຍ຺ໂຍ ວິຈຍພຫຸໂລ ປວິຈຍພຫຸໂລ ໂອກ຺ຂາຍນພຫຸໂລ ສໂມກ຺ຂາຍນຘມ຺ໂມ ວິຠູຕວິຫາຣີ ຕຈ຺ຈຣິໂຕ ຕພ຺ພຫຸໂລ ຕຄ຺ຄຣຸໂກ ຕນ຺ນິນ຺ໂນ ຕປ຺ໂປໂຓ ຕປ຺ປພ຺ຠາໂຣ ຕທຘິມຸຕ຺ໂຕ ຕທຘິປເຕຍ຺ໂຍຕິ – ໂຄຕໂມ ຠູຣິປຎ຺ຎາໂຓ.

ໂຄຕໂມ ຠູຣິເມຘໂສຕິ ຠູຣິ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຖວີ. ຠຄວາ ຕາຍ ປຖວິສມາຍ ປຎ຺ຎາຍ ວິປຸລາຍ ວິຕ຺ຖຕາຍ ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເມຘາ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຎ຺ຎາ. ຍາ ປຎ຺ຎາ ປຊານນາ…ເປ… ອໂມໂຫ ຘມ຺ມວິຈໂຍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ. ຠຄວາ ອິມາຍ ເມຘາຍ ອຸເປໂຕ ສມຸເປໂຕ ອຸປາຄໂຕ ສມຸປາຄໂຕ ອຸປປນ຺ໂນ ສມຸປປນ຺ໂນ ສມນ຺ນາຄໂຕ, ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ສຸເມຘໂສຕິ [ຠູຣິເມຘໂສຕິ (ສ຺ຍາ.) ເອວມຸປຣິປິ] – ໂຄຕໂມ ຠູຣິເມຘໂສ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ເອໂກ ຕໂມນຸທາສີໂນ, ຊຸຕິມາ ໂສ ປຠງ຺ກໂຣ;

ໂຄຕໂມ ຠູຣິປຎ຺ຎາໂຓ, ໂຄຕໂມ ຠູຣິເມຘໂສ’’ຕິ.

໑໐໘. ໂຍ ເມ ຘມ຺ມມເທເສສິ, ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກໍ;

ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກໍ, ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈິ.

ໂຍ ເມ ຘມ຺ມເທເສສີຕິ. ໂຍຕິ ໂຍ ໂສ ຠຄວາ ສຍມ຺ຠູ ອນາຈຣິຍໂກ ປຸພ຺ເພ ອນນຸສ຺ສຸເຕສຸ ຘມ຺ເມສຸ ສາມໍ ສຈ຺ຈານິ ອຠິສມ຺ພຸຊ຺ຌິ, ຕຕ຺ຖ ຈ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕໍ ປຕ຺ໂຕ ພເລສຸ ຈ ວສີຠາວໍ. ຘມ຺ມມເທເສສີຕິ. ຘມ຺ມນ຺ຕິ ອາທິກລ຺ຍາຓໍ ມຊ຺ເຌກລ຺ຍາຓໍ ປຣິໂຍສານກລ຺ຍາຓໍ ສາຕ຺ຖໍ ສພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ເກວລປຣິປຸຓ຺ຓໍ ປຣິສຸທ຺ຘໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ສຕິປຏ຺ຐາເນ…ເປ… ອຣິຍໍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິກໍ ມຄ຺ຄໍ ນິພ຺ພານຎ຺ຈ ນິພ຺ພານຄາມິນິຎ຺ຈ ປຏິປທໍ ອາຈິກ຺ຂິ ເທເສສິ ປຎ຺ຎເປສິ ປຏ຺ຐເປສິ ວິວຣິ ວິຠຊິ ອຸຕ຺ຕານີອກາສິ ປກາເສສີຕິ – ໂຍ ເມ ຘມ຺ມມເທເສສິ.

ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກນ຺ຕິ ສນ຺ທິຏ຺ຐິກໍ ອກາລິກໍ ເອຫິປສ຺ສິກໍ ໂອປເນຍ຺ຍິກໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ເວທິຕພ຺ພໍ ວິຎ຺ຎູຫີຕິ – ເອວໍ ສນ຺ທິຏ຺ຐິກໍ. ອຖ ວາ, ໂຍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ອຣິຍໍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິກໍ ມຄ຺ຄໍ ຠາເວຕິ, ຕສ຺ສ ມຄ຺ຄສ຺ສ ອນນ຺ຕຣາ ສມນນ຺ຕຣາ ອຘິຄຈ຺ຉເຕວ ຜລໍ ວິນ຺ທຕິ ປຏິລຠຕີຕິ, ເອວມ຺ປິ ສນ຺ທິຏ຺ຐິກໍ. ອກາລິກນ຺ຕິ ຍຖາ ມນຸສ຺ສາ ກາລິກໍ ຘນໍ ທຕ຺ວາ ອນນ຺ຕຣາ ນ ລຠນ຺ຕິ ກາລໍ ອາຄເມນ຺ຕິ, ເນວາຍໍ ຘມ຺ໂມ. ໂຍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ອຣິຍໍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິກໍ ມຄ຺ຄໍ ຠາເວຕິ, ຕສ຺ສ ມຄ຺ຄສ຺ສ ອນນ຺ຕຣາ ສມນນ຺ຕຣາ ອຘິຄຈ຺ຉເຕວ ຜລໍ ວິນ຺ທຕິ ປຏິລຠຕິ, ນ ປຣຕ຺ຖ ນ ປຣໂລເກ, ເອວໍ ອກາລິກນ຺ຕິ – ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກໍ.

ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກນ຺ຕິ. ຕຓ຺ຫາຕິ ຣູປຕຓ຺ຫາ…ເປ… ຘມ຺ມຕຓ຺ຫາ. ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍນ຺ຕິ ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍໍ ຣາຄກ຺ຂຍໍ ໂທສກ຺ຂຍໍ ໂມຫກ຺ຂຍໍ ຄຕິກ຺ຂຍໍ ອຸປປຕ຺ຕິກ຺ຂຍໍ ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂຍໍ ຠວກ຺ຂຍໍ ສໍສາຣກ຺ຂຍໍ ວຏ຺ຏກ຺ຂຍໍ. ອນີຕິກນ຺ຕິ ອີຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ກິເລສາ ຈ ຂນ຺ຘາ ຈ ອຠິສງ຺ຂາຣາ ຈ. ອີຕິປ຺ປຫານໍ ອີຕິວູປສມໍ ອີຕິປຏິນິສ຺ສຄ຺ຄໍ ອີຕິປຏິປ຺ປສ຺ສທ຺ຘິໍ ອມຕໍ ນິພ຺ພານນ຺ຕິ – ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກໍ.

ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈີຕິ. ຍສ຺ສາຕິ ນິພ຺ພານສ຺ສ. ນຕ຺ຖິ ອຸປມາຕິ ອຸປມາ ນຕ຺ຖິ, ອຸປນິຘາ ນຕ຺ຖິ, ສທິສໍ ນຕ຺ຖິ, ປຏິຠາໂຄ ນຕ຺ຖິ ນ ສຕິ ນ ສໍວິຊ຺ຊຕິ ນຸປລພ຺ຠຕິ. ກ຺ວຈີຕິ ກ຺ວຈິ ກິມ຺ຫິຈິ ກຕ຺ຖຈິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວາ ພຫິທ຺ຘາ ວາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕພຫິທ຺ຘາ ວາຕິ – ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈິ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ໂຍ ເມ ຘມ຺ມມເທເສສິ, ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກໍ;

ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກໍ, ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈີ’’ຕິ.

໑໐໙. ກິໍ ນຸ ຕມ຺ຫາ ວິປ຺ປວສິ, ມຸຫຸຕ຺ຕມປິ ປິງ຺ຄິຍ;

ໂຄຕມາ ຠູຣິປຎ຺ຎາຓາ, ໂຄຕມາ ຠູຣິເມຘສາ.

ກິໍ ນຸ ຕມ຺ຫາ ວິປ຺ປວສີຕິ ກິໍ ນຸ ພຸທ຺ຘມ຺ຫາ ວິປ຺ປວສິ ອເປສິ ອປຄຈ຺ຉິ [ອປຄຈ຺ຉສິ (ສ຺ຍາ. ກ.)] ວິນາ ໂຫສີຕິ – ກິໍ ນຸ ຕມ຺ຫາ ວິປ຺ປວສິ.

ມຸຫຸຕ຺ຕມປິ ປິງ຺ຄິຍາຕິ ມຸຫຸຕ຺ຕມ຺ປິ ຂຓມ຺ປິ ລຍມ຺ປິ ວຍມ຺ປິ ອທ຺ຘມ຺ປີຕິ – ມຸຫຸຕ຺ຕມປິ. ປິງ຺ຄິຍາຕິ ພາວຣີ ຕໍ ນຕ຺ຕາຣໍ ນາເມນ ອາລປຕິ.

ໂຄຕມາ ຠູຣິປຎ຺ຎາຓາຕິ ໂຄຕມາ ຠູຣິປຎ຺ຎາຓາ ຎາຓປຎ຺ຎາຓາ ປຎ຺ຎາຘຊາ ປຎ຺ຎາເກຕຸມ຺ຫາ ປຎ຺ຎາຘິປເຕຍ຺ຍມ຺ຫາ ວິຈຍພຫຸລາ ປວິຈຍພຫຸລາ ໂອກ຺ຂາຍນພຫຸລາ ສໂມກ຺ຂາຍນຘມ຺ມາ ວິຠູຕວິຫາຣິມ຺ຫາ ຕຈ຺ຈຣິຕາ ຕພ຺ພຫຸລາ ຕຄ຺ຄຣຸກາ ຕນ຺ນິນ຺ນາ ຕປ຺ໂປຓາ ຕປ຺ປພ຺ຠາຣາ ຕທຘິມຸຕ຺ຕາ ຕທຘິປເຕຍ຺ຍມ຺ຫາຕິ – ໂຄຕມາ ຠູຣິປຎ຺ຎາຓາ.

ໂຄຕມາ ຠູຣິເມຘສາຕິ ຠູຣິ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຖວີ. ຠຄວາ ຕາຍ ປຖວິສມາຍ ປຎ຺ຎາຍ ວິປຸລາຍ ວິຕ຺ຖຕາຍ ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເມຘາ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຎ຺ຎາ. ຍາ ປຎ຺ຎາ ປຊານນາ…ເປ… ອໂມໂຫ ຘມ຺ມວິຈໂຍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ. ຠຄວາ ອິມາຍ ເມຘາຍ ປຎ຺ຎາຍ ອຸເປໂຕ ສມຸເປໂຕ ອຸປາຄໂຕ ສມຸປາຄໂຕ ອຸປປນ຺ໂນ ສມຸປປນ຺ໂນ ສມນ຺ນາຄໂຕ, ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ສຸເມຘໂສຕິ – ໂຄຕມາ ຠູຣິເມຘສາ. ເຕນາຫ ໂສ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ –

‘‘ກິໍນຸ ຕມ຺ຫາ ວິປ຺ປວສິ, ມຸຫຸຕ຺ຕມປິ ປິງ຺ຄິຍ;

ໂຄຕມາ ຠູຣິປຎ຺ຎາຓາ, ໂຄຕມາ ຠູຣິເມຘສາ’’ຕິ.

໑໑໐. ໂຍ ເຕ ຘມ຺ມມເທເສສິ, ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກໍ;

ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກໍ, ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈິ.

ໂຍ ເຕ ຘມ຺ມມເທເສສີຕິ ໂຍ ໂສ ຠຄວາ…ເປ… ຕຕ຺ຖ ຈ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕໍ ປຕ຺ໂຕ ພເລສຸ ຈ ວສີຠາວໍ. ຘມ຺ມມເທເສສີຕິ ຘມ຺ມນ຺ຕິ ອາທິກລ຺ຍາຓໍ ມຊ຺ເຌກລ຺ຍາຓໍ…ເປ… ນິພ຺ພານຎ຺ຈ ນິພ຺ພານຄາມິນິຎ຺ຈ ປຏິປທໍ ອາຈິກ຺ຂິ ເທເສສິ ປຎ຺ຎເປສິ ປຏ຺ຐເປສິ ວິວຣິ ວິຠຊິ ອຸຕ຺ຕານີອກາສິ ປກາເສສີຕິ – ໂຍ ເຕ ຘມ຺ມມເທເສສິ.

ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກນ຺ຕິ ສນ຺ທິຏ຺ຐິກໍ ອກາລິກໍ ເອຫິປສ຺ສິກໍ ໂອປເນຍ຺ຍິກໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ເວທິຕພ຺ພໍ ວິຎ຺ຎູຫີຕິ – ເອວໍ ສນ຺ທິຏ຺ຐິກໍ. ອຖ ວາ, ໂຍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ອຣິຍໍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິກໍ ມຄ຺ຄໍ ຠາເວຕິ, ຕສ຺ສ ມຄ຺ຄສ຺ສ ອນນ຺ຕຣາ ສມນນ຺ຕຣາ ອຘິຄຈ຺ຉເຕວ ຜລໍ ວິນ຺ທຕິ ປຏິລຠຕີຕິ – ເອວມ຺ປິ ສນ຺ທິຏ຺ຐິກໍ. ອກາລິກນ຺ຕິ ຍຖາ ມນຸສ຺ສາ ກາລິກໍ ຘນໍ ທຕ຺ວາ ອນນ຺ຕຣາ ນ ລຠນ຺ຕິ, ກາລໍ ອາຄເມນ຺ຕິ, ເນວາຍໍ ຘມ຺ໂມ. ໂຍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ອຣິຍໍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິກໍ ມຄ຺ຄໍ ຠາເວຕິ; ຕສ຺ສ ມຄ຺ຄສ຺ສ ອນນ຺ຕຣາ ສມນນ຺ຕຣາ ອຘິຄຈ຺ຉເຕວ ຜລໍ ວິນ຺ທຕິ ປຏິລຠຕິ, ນ ປຣຕ຺ຖ ນ ປຣໂລເກ, ເອວໍ ອກາລິກນ຺ຕິ – ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກໍ.

ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກນ຺ຕິ. ຕຓ຺ຫາຕິ ຣູປຕຓ຺ຫາ…ເປ… ຘມ຺ມຕຓ຺ຫາ. ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍນ຺ຕິ ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍໍ ຣາຄກ຺ຂຍໍ ໂທສກ຺ຂຍໍ ໂມຫກ຺ຂຍໍ ຄຕິກ຺ຂຍໍ ອຸປປຕ຺ຕິກ຺ຂຍໍ ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂຍໍ ຠວກ຺ຂຍໍ ສໍສາຣກ຺ຂຍໍ ວຏ຺ຏກ຺ຂຍໍ. ອນີຕິກນ຺ຕິ ອີຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ກິເລສາ ຈ ຂນ຺ຘາ ຈ ອຠິສງ຺ຂາຣາ ຈ. ອີຕິປ຺ປຫານໍ ອີຕິວູປສມໍ ອີຕິປຏິນິສ຺ສຄ຺ຄໍ ອີຕິປຏິປ຺ປສ຺ສທ຺ຘິໍ ອມຕໍ ນິພ຺ພານນ຺ຕິ – ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກໍ.

ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈີຕິ. ຍສ຺ສາຕິ ນິພ຺ພານສ຺ສ. ນຕ຺ຖິ ອຸປມາຕິ ອຸປມາ ນຕ຺ຖິ, ອຸປນິຘາ ນຕ຺ຖິ, ສທິສໍ ນຕ຺ຖິ, ປຏິຠາໂຄ ນຕ຺ຖິ ນ ສຕິ ນ ສໍວິຊ຺ຊຕິ ນຸປລພ຺ຠຕິ. ກ຺ວຈີຕິ ກ຺ວຈິ ກິມ຺ຫິຈິ ກຕ຺ຖຈິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວາ ພຫິທ຺ຘາ ວາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕພຫິທ຺ຘາ ວາຕິ – ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈິ. ເຕນາຫ ໂສ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ –

‘‘ໂຍ ເຕ ຘມ຺ມມເທເສສິ, ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກໍ;

ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກໍ, ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈີ’’ຕິ.

໑໑໑. ນາຫໍ ຕມ຺ຫາ ວິປ຺ປວສາມິ, ມຸຫຸຕ຺ຕມປິ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ;

ໂຄຕມາ ຠູຣິປຎ຺ຎາຓາ, ໂຄຕມາ ຠູຣິເມຘສາ.

ນາຫໍ ຕມ຺ຫາ ວິປ຺ປວສາມີຕິ ນາຫໍ ພຸທ຺ຘມ຺ຫາ ວິປ຺ປວສາມິ ອເປມິ ອປຄຈ຺ຉາມິ ວິນາ ໂຫມີຕິ – ນາຫໍ ຕມ຺ຫາ ວິປ຺ປວສາມິ.

ມຸຫຸຕ຺ຕມປິ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາຕິ ມຸຫຸຕ຺ຕມ຺ປິ ຂຓມ຺ປິ ລຍມ຺ປິ ວຍມ຺ປິ ອທ຺ຘມ຺ປີຕິ ມຸຫຸຕ຺ຕມປິ. ພ຺ຣາຫ຺ມຓາຕິ ຄາຣເວນ ມາຕຸລໍ ອາລປຕິ.

ໂຄຕມາ ຠູຣິປຎ຺ຎາຓາຕິ ໂຄຕມາ ຠູຣິປຎ຺ຎາຓາ ຎາຓປຎ຺ຎາຓາ ປຎ຺ຎາຘຊາ ປຎ຺ຎາເກຕຸມ຺ຫາ ປຎ຺ຎາຘິປເຕຍ຺ຍມ຺ຫາ ວິຈຍພຫຸລາ ປວິຈຍພຫຸລາ ໂອກ຺ຂາຍນພຫຸລາ ສໂມກ຺ຂາຍນຘມ຺ມາ ວິຠູຕວິຫາຣິມ຺ຫາ ຕຈ຺ຈຣິຕາ ຕພ຺ພຫຸລາ ຕຄ຺ຄຣຸກາ ຕນ຺ນິນ຺ນາ ຕປ຺ໂປຓາ ຕປ຺ປພ຺ຠາຣາ ຕທຘິມຸຕ຺ຕາ ຕທຘິປເຕຍ຺ຍມ຺ຫາຕິ – ໂຄຕມາ ຠູຣິປຎ຺ຎາຓາ.

ໂຄຕມາ ຠູຣິເມຘສາຕິ ຠູຣິ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຖວີ. ຠຄວາ ຕາຍ ປຖວິສມາຍ ປຎ຺ຎາຍ ວິປຸລາຍ ວິຕ຺ຖຕາຍ ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເມຘາ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຎ຺ຎາ. ຍາ ປຎ຺ຎາ ປຊານນາ…ເປ… ອໂມໂຫ ຘມ຺ມວິຈໂຍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ. ຠຄວາ ອິມາຍ ເມຘາຍ ປຎ຺ຎາຍ ອຸເປໂຕ ສມຸເປໂຕ ອຸປາຄໂຕ ສມຸປາຄໂຕ ອຸປປນ຺ໂນ ສມຸປປນ຺ໂນ ສມນ຺ນາຄໂຕ. ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ສຸເມຘໂສຕິ – ໂຄຕມາ ຠູຣິເມຘສາ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ນາຫໍ ຕມ຺ຫາ ວິປ຺ປວສາມິ, ມຸຫຸຕ຺ຕມປິ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ;

ໂຄຕມາ ຠູຣິປຎ຺ຎາຓາ, ໂຄຕມາ ຠູຣິເມຘສາ’’ຕິ.

໑໑໒. ໂຍ ເມ ຘມ຺ມມເທເສສິ, ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກໍ;

ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກໍ, ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈິ.

ໂຍ ເມ ຘມ຺ມມເທເສສີຕິ ໂຍ ໂສ ຠຄວາ ສຍມ຺ຠູ ອນາຈຣິຍໂກ ປຸພ຺ເພ ອນນຸສ຺ສຸເຕສຸ ຘມ຺ເມສຸ ສາມໍ ສຈ຺ຈານິ ອຠິສມ຺ພຸຊ຺ຌິ, ຕຕ຺ຖ ຈ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕໍ ປຕ຺ໂຕ ພເລສຸ ຈ ວສີຠາວໍ. ຘມ຺ມມເທເສສີຕິ. ຘມ຺ມນ຺ຕິ ອາທິກລ຺ຍາຓໍ ມຊ຺ເຌກລ຺ຍາຓໍ ປຣິໂຍສານກລ຺ຍາຓໍ ສາຕ຺ຖໍ ສພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ເກວລປຣິປຸຓ຺ຓໍ ປຣິສຸທ຺ຘໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ສຕິປຏ຺ຐາເນ ຈຕ຺ຕາໂຣ ສມ຺ມປ຺ປຘາເນ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອິທ຺ຘິປາເທ ປຎ຺ຈິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ປຎ຺ຈ ພລານິ ສຕ຺ຕ ໂພຊ຺ຌງ຺ເຄ ອຣິຍໍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິກໍ ມຄ຺ຄໍ ນິພ຺ພານຎ຺ຈ ນິພ຺ພານຄາມິນິຎ຺ຈ ປຏິປທໍ ອາຈິກ຺ຂິ ເທເສສິ ປຎ຺ຎເປສິ ປຏ຺ຐເປສິ ວິວຣິ ວິຠຊິ ອຸຕ຺ຕານີອກາສິ ປກາເສສີຕິ – ໂຍ ເມ ຘມ຺ມມເທເສສິ.

ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກນ຺ຕິ ສນ຺ທິຏ຺ຐິກໍ ອກາລິກໍ ເອຫິປສ຺ສິກໍ ໂອປເນຍ຺ຍິກໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ເວທິຕພ຺ພໍ ວິຎ຺ຎູຫີຕິ, ເອວໍ ສນ຺ທິຏ຺ຐິກໍ. ອຖ ວາ, ໂຍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ອຣິຍໍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິກໍ ມຄ຺ຄໍ ຠາເວຕິ, ຕສ຺ສ ມຄ຺ຄສ຺ສ ອນນ຺ຕຣາ ສມນນ຺ຕຣາ ອຘິຄຈ຺ຉເຕວ ຜລໍ ວິນ຺ທຕິ ປຏິລຠຕີຕິ, ເອວມ຺ປິ ສນ຺ທິຏ຺ຐິກໍ. ອກາລິກນ຺ຕິ ຍຖາ ມນຸສ຺ສາ ກາລິກໍ ຘນໍ ທຕ຺ວາ ອນນ຺ຕຣາ ນ ລຠນ຺ຕິ, ກາລໍ ອາຄເມນ຺ຕິ, ເນວາຍໍ ຘມ຺ໂມ. ໂຍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ອຣິຍໍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິກໍ ມຄ຺ຄໍ ຠາເວຕິ, ຕສ຺ສ ມຄ຺ຄສ຺ສ ອນນ຺ຕຣາ ສມນນ຺ຕຣາ ອຘິຄຈ຺ຉເຕວ ຜລໍ ວິນ຺ທຕິ ປຏິລຠຕິ, ນ ປຣຕ຺ຖ ນ ປຣໂລເກ, ເອວໍ ອກາລິກນ຺ຕິ – ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກໍ.

ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກນ຺ຕິ. ຕຓ຺ຫາຕິ ຣູປຕຓ຺ຫາ…ເປ… ຘມ຺ມຕຓ຺ຫາ. ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍນ຺ຕິ ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍໍ ຣາຄກ຺ຂຍໍ ໂທສກ຺ຂຍໍ ໂມຫກ຺ຂຍໍ ຄຕິກ຺ຂຍໍ ອຸປປຕ຺ຕິກ຺ຂຍໍ ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂຍໍ ຠວກ຺ຂຍໍ ສໍສາຣກ຺ຂຍໍ ວຏ຺ຏກ຺ຂຍໍ. ອນີຕິກນ຺ຕິ ອີຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ກິເລສາ ຈ ຂນ຺ຘາ ຈ ອຠິສງ຺ຂາຣາ ຈ. ອີຕິປ຺ປຫານໍ ອີຕິວູປສມໍ ອີຕິປຏິປ຺ປສ຺ສທ຺ຘິໍ ອມຕໍ ນິພ຺ພານນ຺ຕິ – ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກໍ.

ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈີຕິ. ຍສ຺ສາຕິ ນິພ຺ພານສ຺ສ. ນຕ຺ຖິ ອຸປມາຕິ ອຸປມາ ນຕ຺ຖິ, ອຸປນິຘາ ນຕ຺ຖິ, ສທິສໍ ນຕ຺ຖິ, ປຏິຠາໂຄ ນຕ຺ຖິ ນ ອຕ຺ຖິ ນ ສໍວິຊ຺ຊຕິ ນຸປລພ຺ຠຕິ. ກ຺ວຈີຕິ ກ຺ວຈິ ກິມ຺ຫິຈິ ກຕ຺ຖຈິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວາ ພຫິທ຺ຘາ ວາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕພຫິທ຺ຘາ ວາຕິ – ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈິ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ໂຍ ເມ ຘມ຺ມມເທເສສິ, ສນ຺ທິຏ຺ຐິກມກາລິກໍ;

ຕຓ຺ຫກ຺ຂຍມນີຕິກໍ, ຍສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອຸປມາ ກ຺ວຈີ’’ຕິ.

໑໑໓. ປສ຺ສາມິ ນໍ ມນສາ ຈກ຺ຂຸນາວ, ຣຕ຺ຕິນ຺ທິວໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ ອປ຺ປມຕ຺ໂຕ;

ນມສ຺ສມາໂນ ວິວເສມິ [ນມສ຺ສມາໂນວ ວເສມິ (ສີ. ອຏ຺ຐ.) … ວິວສາມິ (ສ຺ຍາ.)] ຣຕ຺ຕິໍ, ເຕເນວ ມຎ຺ຎາມິ ອວິປ຺ປວາສໍ.

ປສ຺ສາມິ ນໍ ມນສາ ຈກ຺ຂຸນາວາຕິ ຍຖາ ຈກ຺ຂຸມາ ປຸຣິໂສ ອາໂລເກ ຣູປຄຕານິ ປສ຺ເສຍ຺ຍ ທກ຺ເຂຍ຺ຍ ໂອໂລເກຍ຺ຍ ນິຊ຺ຌາເຍຍ຺ຍ ອຸປປຣິກ຺ເຂຍ຺ຍ, ເອວເມວາຫໍ ພຸທ຺ຘໍ ຠຄວນ຺ຕໍ ມນສາ ປສ຺ສາມິ ທກ຺ຂາມິ ໂອໂລເກມິ ນິຊ຺ຌາຍາມິ ອຸປປຣິກ຺ຂາມີຕິ – ປສ຺ສາມິ ນໍ ມນສາ ຈກ຺ຂຸນາວ.

ຣຕ຺ຕິນ຺ທິວໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ ອປ຺ປມຕ຺ໂຕຕິ ຣຕ຺ຕິຎ຺ຈ ທິວາ ຈ ພຸທ຺ຘານຸສ຺ສຕິໍ ມນສາ ຠາເວນ຺ໂຕ ອປ຺ປມຕ຺ໂຕຕິ – ຣຕ຺ຕິນ຺ທິວໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ ອປ຺ປມຕ຺ໂຕ.

ນມສ຺ສມາໂນ ວິວເສມິ ຣຕ຺ຕິນ຺ຕິ. ນມສ຺ສມາໂນຕິ ກາເຍນ ວາ ນມສ຺ສມາໂນ, ວາຈາຍ ວາ ນມສ຺ສມາໂນ, ຈິຕ຺ເຕນ ວາ ນມສ຺ສມາໂນ, ອນ຺ວຕ຺ຖປຏິປຕ຺ຕິຍາ ວາ ນມສ຺ສມາໂນ, ຘມ຺ມານຸຘມ຺ມປຏິປຕ຺ຕິຍາ ວາ ນມສ຺ສມາໂນ ສກ຺ກາຣມາໂນ ຄຣຸກາຣມາໂນ ມານຍມາໂນ ປູຊຍມາໂນ ຣຕ຺ຕິນ຺ທິວໍ ວິວເສມິ ອຕິນາເມມິ ອຕິກ຺ກເມມີຕິ – ນມສ຺ສມາໂນ ວິວເສມິ ຣຕ຺ຕິໍ.

ເຕເນວ ມຎ຺ຎາມິ ອວິປ຺ປວາສນ຺ຕິ ຕາຍ ພຸທ຺ຘານຸສ຺ສຕິຍາ ຠາເວນ຺ໂຕ ອວິປ຺ປວາໂສຕິ ຕໍ ມຎ຺ຎາມິ, ອວິປ຺ປວຸຏ຺ໂຐຕິ ຕໍ ມຎ຺ຎາມິ ຊານາມິ. ເອວໍ ຊານາມິ ເອວໍ ອາຊານາມິ ເອວໍ ວິຊານາມິ ເອວໍ ປຏິວິຊານາມິ ເອວໍ ປຏິວິຊ຺ຌາມີຕິ – ເຕເນວ ມຎ຺ຎາມິ ອວິປ຺ປວາສໍ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ປສ຺ສາມິ ນໍ ມນສາ ຈກ຺ຂຸນາວ, ຣຕ຺ຕິນ຺ທິວໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ ອປ຺ປມຕ຺ໂຕ;

ນມສ຺ສມາໂນ ວິວເສມິ ຣຕ຺ຕິໍ, ເຕເນວ ມຎ຺ຎາມິ ອວິປ຺ປວາສ’’ນ຺ຕິ.

໑໑໔. ສທ຺ຘາ ຈ ປີຕິ ຈ ມໂນ ສຕິ ຈ,ນາເປນ຺ຕິເມ ໂຄຕມສາສນມ຺ຫາ;

ຍໍ ຍໍ ທິສໍ ວຊຕິ ຠູຣິປຎ຺ໂຎ, ສ ເຕນ ເຕເນວ ນໂຕຫມສ຺ມິ.

ສທ຺ຘາ ຈ ປີຕິ ຈ ມໂນ ສຕິ ຈາຕິ. ສທ຺ຘາຕິ ຍາ ຈ ຠຄວນ຺ຕໍ ອາຣພ຺ຠ ສທ຺ຘາ ສທ຺ທຫນາ [ສທ຺ຘຫນາ (ກ.)] ໂອກປ຺ປນາ ອຠິປ຺ປສາໂທ ສທ຺ຘາ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ສທ຺ຘາພລໍ. ປີຕີຕິ ຍາ ຠຄວນ຺ຕໍ ອາຣພ຺ຠ ປີຕິ ປາໂມຊ຺ຊໍ [ປາມຸຊ຺ຊໍ (ສ຺ຍາ.)] ໂມທນາ ອາໂມທນາ ປໂມທນາ ຫາໂສ ປຫາໂສ ວິຕ຺ຕິ ຕຸຏ຺ຐິ ໂອທຄ຺ຍໍ ອຕ຺ຕມນຕາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ. ມໂນຕິ ຍຎ຺ຈ ຠຄວນ຺ຕໍ ອາຣພ຺ຠ ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນ ມານສໍ ຫທຍໍ ປຓ຺ຑຣໍ ມໂນ ມນາຍຕນໍ ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ວິຎ຺ຎາຓກ຺ຂນ຺ໂຘ ຕຊ຺ຊາ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ. ສຕີຕິ ຍາ ຠຄວນ຺ຕໍ ອາຣພ຺ຠ ສຕິ ອນຸສ຺ສຕິ ສມ຺ມາສຕີຕິ – ສທ຺ຘາ ຈ ປີຕິ ຈ ມໂນ ສຕິ ຈ.

ນາເປນ຺ຕິເມ ໂຄຕມສາສນມ຺ຫາຕິ ອິເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຘມ຺ມາ ໂຄຕມສາສນາ ພຸທ຺ຘສາສນາ ຊິນສາສນາ ຕຖາຄຕສາສນາ ອຣຫນ຺ຕສາສນາ ນາເປນ຺ຕິ ນ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ນ ວິຊຫນ຺ຕິ ນ ວິນາເສນ຺ຕີຕິ – ນາເປນ຺ຕິເມ ໂຄຕມສາສນມ຺ຫາ.

ຍໍ ຍໍ ທິສໍ ວຊຕິ ຠູຣິປຎ຺ໂຎຕິ. ຍໍ ຍໍ ທິສນ຺ຕິ ປຸຣຕ຺ຖິມໍ ວາ ທິສໍ ປຈ຺ຉິມໍ ວາ ທິສໍ ທກ຺ຂິຓໍ ວາ ທິສໍ ອຸຕ຺ຕຣໍ ວາ ທິສໍ ວຊຕິ ຄຈ຺ຉຕິ ກມຕິ ອຠິກ຺ກມຕິ. ຠູຣິປຎ຺ໂຎຕິ ຠູຣິປຎ຺ໂຎ ມຫາປຎ຺ໂຎ ຕິກ຺ຂປຎ຺ໂຎ ປຸຖຸປຎ຺ໂຎ ຫາສປຎ຺ໂຎ ຊວນປຎ຺ໂຎ ນິພ຺ເພຘິກປຎ຺ໂຎ. ຠູຣິ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຖວີ. ຠຄວາ ຕາຍ ປຖວິສມາຍ ປຎ຺ຎາຍ ວິປຸລາຍ ວິຕ຺ຖຕາຍ ສມນ຺ນາຄໂຕຕິ – ຍໍ ຍໍ ທິສໍ ວຊຕິ ຠູຣິປຎ຺ໂຎ.

ສ ເຕນ ເຕເນວ ນໂຕຫມສ຺ມີຕິ ໂສ ເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ເຕນ ເຕເນວ ນໂຕ ຕນ຺ນິນ຺ໂນ ຕປ຺ໂປໂຓ ຕປ຺ປພ຺ຠາໂຣ ຕທຘິມຸຕ຺ໂຕ ຕທຘິປເຕຍ຺ໂຍຕິ – ສ ເຕນ ເຕເນວ ນໂຕຫມສ຺ມິ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ສທ຺ຘາ ຈ ປີຕິ ຈ ມໂນ ສຕິ ຈ, ນາເປນ຺ຕິເມ ໂຄຕມສາສນມ຺ຫາ;

ຍໍ ຍໍ ທິສໍ ວຊຕິ ຠູຣິປຎ຺ໂຎ, ສ ເຕນ ເຕເນວ ນໂຕຫມສ຺ມີ’’ຕິ.

໑໑໕. ຊິຓ຺ຓສ຺ສ ເມ ທຸພ຺ພລຖາມກສ຺ສ,ເຕເນວ ກາໂຍ ນ ປເລຕິ ຕຕ຺ຖ;

ສງ຺ກປ຺ປຍນ຺ຕາຍ ວຊາມິ ນິຈ຺ຈໍ, ມໂນ ຫິ ເມ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ ເຕນ ຍຸຕ຺ໂຕ.

ຊິຓ຺ຓສ຺ສ ເມ ທຸພ຺ພລຖາມກສ຺ສາຕິ ຊິຓ຺ຓສ຺ສ ວຸຑ຺ຒສ຺ສ ມຫລ຺ລກສ຺ສ ອທ຺ຘຄຕສ຺ສ ວໂຍອນຸປ຺ປຕ຺ຕສ຺ສ. ທຸພ຺ພລຖາມກສ຺ສາຕິ ທຸພ຺ພລຖາມກສ຺ສ ອປ຺ປຖາມກສ຺ສ ປຣິຕ຺ຕຖາມກສ຺ສາຕິ – ຊິຓ຺ຓສ຺ສ ເມ ທຸພ຺ພລຖາມກສ຺ສ.

ເຕເນວ ກາໂຍ ນ ປເລຕິ ຕຕ຺ຖາຕິ ກາໂຍ ເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ເຕນ ນ ປເລຕິ ນ ວຊຕິ ນ ຄຈ຺ຉຕິ ນາຕິກ຺ກມຕີຕິ – ເຕເນວ ກາໂຍ ນ ປເລຕິ ຕຕ຺ຖ.

ສງ຺ກປ຺ປຍນ຺ຕາຍ ວຊາມິ ນິຈ຺ຈນ຺ຕິ ສງ຺ກປ຺ປຄມເນນ ວິຕກ຺ກຄມເນນ ຎາຓຄມເນນ ປຎ຺ຎາຄມເນນ ພຸທ຺ຘິຄມເນນ ວຊາມິ ຄຈ຺ຉາມິ ອຕິກ຺ກມາມີຕິ – ສງ຺ກປ຺ປຍນ຺ຕາຍ ວຊາມິ ນິຈ຺ຈໍ.

ມໂນ ຫິ ເມ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ ເຕນ ຍຸຕ຺ໂຕຕິ. ມໂນຕິ ຍໍ ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນ ມານສໍ…ເປ… ຕຊ຺ຊາ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ. ມໂນ ຫິ ເມ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ ເຕນ ຍຸຕ຺ໂຕຕິ ມໂນ ເຍນ ພຸທ຺ໂຘ ເຕນ ຍຸຕ຺ໂຕ ປຍຸຕ຺ໂຕ ສໍຍຸຕ຺ໂຕຕິ – ມໂນ ຫິ ເມ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ ເຕນ ຍຸຕ຺ໂຕ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ຊິຓ຺ຓສ຺ສ ເມ ທຸພ຺ພລຖາມກສ຺ສ, ເຕເນວ ກາໂຍ ນ ປເລຕິ ຕຕ຺ຖ;

ສງ຺ກປ຺ປຍນ຺ຕາຍ ວຊາມິ ນິຈ຺ຈໍ, ມໂນ ຫິ ເມ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ ເຕນ ຍຸຕ຺ໂຕ’’ຕິ.

໑໑໖. ປງ຺ເກ ສຍາໂນ ປຣິຜນ຺ທມາໂນ, ທີປາ ທີປໍ ອຸປລ຺ລວິໍ;

ອຖທ຺ທສາສິໍ ສມ຺ພຸທ຺ຘໍ, ໂອຆຕິຓ຺ຓມນາສວໍ.

ປງ຺ເກ ສຍາໂນ ປຣິຜນ຺ທມາໂນຕິ. ປງ຺ເກ ສຍາໂນຕິ ກາມປງ຺ເກ ກາມກທ຺ທເມ ກາມກິເລເສ ກາມພຬິເສ ກາມປຣິຬາເຫ ກາມປລິໂພເຘ ເສມາໂນ ສຍມາໂນ ວສມາໂນ ອາວສມາໂນ ປຣິວສມາໂນ [ອວເສມາໂນ ປຣິເສມາໂນ (ສ຺ຍາ.)] ຕິ – ປງ຺ເກ ສຍາໂນ. ປຣິຜນ຺ທມາໂນຕິ ຕຓ຺ຫາຜນ຺ທນາຍ ຜນ຺ທມາໂນ, ທິຏ຺ຐິຜນ຺ທນາຍ ຜນ຺ທມາໂນ, ກິເລສຜນ຺ທນາຍ ຜນ຺ທມາໂນ, ປໂຍຄຜນ຺ທນາຍ ຜນ຺ທມາໂນ, ວິປາກຜນ຺ທນາຍ ຜນ຺ທມາໂນ, ມໂນທຸຈ຺ຈຣິຕຜນ຺ທນາຍ ຜນ຺ທມາໂນ, ຣຕ຺ໂຕ ຣາເຄນ ຜນ຺ທມາໂນ, ທຸຏ຺ໂຐ ໂທເສນ ຜນ຺ທມາໂນ, ມູຬ຺ໂຫ ໂມເຫນ ຜນ຺ທມາໂນ, ວິນິພນ຺ໂຘ ມາເນນ ຜນ຺ທມາໂນ, ປຣາມຏ຺ໂຐ ທິຏ຺ຐິຍາ ຜນ຺ທມາໂນ, ວິກ຺ເຂປຄໂຕ ອຸທ຺ຘຈ຺ເຈນ ຜນ຺ທມາໂນ, ອນິຏ຺ຐງ຺ຄໂຕ ວິຈິກິຈ຺ຉາຍ ຜນ຺ທມາໂນ, ຖາມຄໂຕ ອນຸສເຍຫິ ຜນ຺ທມາໂນ, ລາເຠນ ຜນ຺ທມາໂນ, ອລາເຠນ ຜນ຺ທມາໂນ, ຍເສນ ຜນ຺ທມາໂນ, ອຍເສນ ຜນ຺ທມາໂນ, ປສໍສາຍ ຜນ຺ທມາໂນ, ນິນ຺ທາຍ ຜນ຺ທມາໂນ, ສຸເຂນ ຜນ຺ທມາໂນ, ທຸກ຺ເຂນ ຜນ຺ທມາໂນ, ຊາຕິຍາ ຜນ຺ທມາໂນ, ຊຣາຍ ຜນ຺ທມາໂນ, ພ຺ຍາຘິນາ ຜນ຺ທມາໂນ, ມຣເຓນ ຜນ຺ທມາໂນ, ໂສກປຣິເທວທຸກ຺ຂໂທມນສ຺ສຸປາຍາເສຫິ ຜນ຺ທມາໂນ, ເນຣຍິເກນ ທຸກ຺ເຂນ ຜນ຺ທມາໂນ, ຕິຣຈ຺ຉານໂຍນິເກນ ທຸກ຺ເຂນ ຜນ຺ທມາໂນ, ເປຕ຺ຕິວິສຍິເກນ ທຸກ຺ເຂນ ຜນ຺ທມາໂນ, ມານຸສິເກນ ທຸກ຺ເຂນ…ເປ… ຄພ຺ໂຠກ຺ກນ຺ຕິມູລເກນ ທຸກ຺ເຂນ… ຄພ຺ຠຏ຺ຐິຕິມູລເກນ ທຸກ຺ເຂນ… ຄພ຺ຠວຸຏ຺ຐານມູລເກນ ທຸກ຺ເຂນ… ຊາຕສ຺ສູປນິພນ຺ຘເກນ ທຸກ຺ເຂນ… ຊາຕສ຺ສ ປຣາເຘຍ຺ຍເກນ ທຸກ຺ເຂນ… ອຕ຺ຕູປກ຺ກເມນ ທຸກ຺ເຂນ… ປຣູປກ຺ກເມນ ທຸກ຺ເຂນ… ສງ຺ຂາຣທຸກ຺ເຂນ… ວິປຣິຓາມທຸກ຺ເຂນ… ຈກ຺ຂຸໂຣເຄນ ທຸກ຺ເຂນ… ໂສຕໂຣເຄນ ທຸກ຺ເຂນ… ຆານໂຣເຄນ ທຸກ຺ເຂນ… ຊິວ຺ຫາໂຣເຄນ ທຸກ຺ເຂນ… ກາຍໂຣເຄນ ທຸກ຺ເຂນ… ສີສໂຣເຄນ ທຸກ຺ເຂນ… ກຓ຺ຓໂຣເຄນ ທຸກ຺ເຂນ… ມຸຂໂຣເຄນ ທຸກ຺ເຂນ… ທນ຺ຕໂຣເຄນ ທຸກ຺ເຂນ… ໂອຏ຺ຐໂຣເຄນ ທຸກ຺ເຂນ… ກາເສນ… ສາເສນ… ປິນາເສນ… ຑາເຫນ [ທາເຫນ (ກ.) ມຫານິ. ໑໑] … ຊເຣນ… ກຸຈ຺ຉິໂຣເຄນ… ມຸຈ຺ຉາຍ… ປກ຺ຂນ຺ທິກາຍ… ສູລາຍ… ວິສູຈິກາຍ… ກຸຏ຺ເຐນ… ຄຓ຺ເຑນ… ກິລາເສນ… ໂສເສນ… ອປມາເຣນ … ທທ຺ທຸຍາ… ກຓ຺ຑຸຍາ… ກຈ຺ຉຸຍາ… ຣຂສາຍ… ວິຕຈ຺ຉິກາຍ… ໂລຫິຕປິຕ຺ເຕນ [ໂລຫິເຕນ. ປິຕ຺ເຕນ (ສ຺ຍາ. ກ.)] … ມຘຸເມເຫນ… ອໍສາຍ… ປິຬກາຍ… ຠຄນ຺ທເລນ [ຠຄນ຺ທລາຍ (ສ຺ຍາ.)] … ປິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ອາພາເຘນ… ເສມ຺ຫສມຸຏ຺ຐາເນນ ອາພາເຘນ… ວາຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ອາພາເຘນ… ສນ຺ນິປາຕິເກນ ອາພາເຘນ… ອຸຕຸປຣິຓາມເຊນ ອາພາເຘນ… ວິສມປຣິຫາຣເຊນ ອາພາເຘນ… ໂອປກ຺ກມິເກນ ອາພາເຘນ… ກມ຺ມວິປາກເຊນ ອາພາເຘນ… ສີເຕນ… ອຸຓ຺ເຫນ… ຊິຆຈ຺ຉາຍ … ປິປາສາຍ… ອຸຈ຺ຈາເຣນ… ປສ຺ສາເວນ… ຑໍສມກສວາຕາຕປສຣີສປສມ຺ຜສ຺ເສນ ທຸກ຺ເຂນ… ມາຕຸມຣເຓນ ທຸກ຺ເຂນ… ປິຕຸມຣເຓນ ທຸກ຺ເຂນ… ປຸຕ຺ຕມຣເຓນ ທຸກ຺ເຂນ… ຘີຕຸມຣເຓນ ທຸກ຺ເຂນ… ຎາຕິພ຺ຍສເນນ ທຸກ຺ເຂນ… ໂຠຄພ຺ຍສເນນ ທຸກ຺ເຂນ… ໂຣຄພ຺ຍສເນນ ທຸກ຺ເຂນ… ສີລພ຺ຍສເນນ ທຸກ຺ເຂນ… ທິຏ຺ຐິພ຺ຍສເນນ ທຸກ຺ເຂນ ຜນ຺ທມາໂນ ປຣິຜນ຺ທມາໂນ ປເວຘມາໂນ ສມ຺ປເວຘມາໂນຕິ – ປງ຺ເກ ສຍາໂນ ປຣິຜນ຺ທມາໂນ.

ທີປາ ທີປໍ ອຸປລ຺ລວິນ຺ຕິ ສຕ຺ຖາຣໂຕ ສຕ຺ຖາຣໍ ຘມ຺ມກ຺ຂານໂຕ ຘມ຺ມກ຺ຂານໍ ຄຓໂຕ ຄຓໍ ທິຏ຺ຐິຍາ ທິຏ຺ຐິໍ ປຏິປທາຍ ປຏິປທໍ ມຄ຺ຄໂຕ ມຄ຺ຄໍ ປລ຺ລວິໍ ອຸປລ຺ລວິໍ ສມ຺ປລ຺ລວິນ຺ຕິ – ທີປາ ທີປໍ ອຸປລ຺ລວິໍ.

ອຖທ຺ທສາສິໍ ສມ຺ພຸທ຺ຘນ຺ຕິ. ອຖາຕິ ປທສນ຺ຘິ ປທສໍສຄ຺ໂຄ ປທປາຣິປູຣີ ອກ຺ຂຣສມວາໂຍ ພ຺ຍຎ຺ຊນສິລິຏ຺ຐຕາ ປທານຸປຸພ຺ພຕາເປຕໍ – ອຖາຕິ. ອທ຺ທສາສິນ຺ຕິ ອທ຺ທສໍ ອທ຺ທກ຺ຂິໍ ອປສ຺ສິໍ ປຏິວິຊ຺ຌິໍ. ພຸທ຺ໂຘຕິ ໂຍ ໂສ ຠຄວາ ສຍມ຺ຠູ ອນາຈຣິຍໂກ…ເປ… ສຈ຺ຉິກາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ຍທິທໍ ພຸທ຺ໂຘຕິ – ອຖທ຺ທສາສິໍ ສມ຺ພຸທ຺ຘໍ.

ໂອຆຕິຓ຺ຓມນາສວນ຺ຕິ. ໂອຆຕິຓ຺ຓນ຺ຕິ ຠຄວາ ກາໂມຆໍ ຕິຓ຺ໂຓ, ຠໂວຆໍ ຕິຓ຺ໂຓ, ທິຏ຺ໂຐຆໍ ຕິຓ຺ໂຓ, ອວິຊ຺ໂຊຆໍ ຕິຓ຺ໂຓ, ສພ຺ພສໍສາຣປຖໍ ຕິຓ຺ໂຓ ອຸຕ຺ຕິຓ຺ໂຓ ນິຕ຺ຖິຓ຺ໂຓ ອຕິກ຺ກນ຺ໂຕ ສມຕິກ຺ກນ຺ໂຕ ວີຕິວຕ຺ໂຕ, ໂສ ວຸຕ຺ຖວາໂສ ຈິຓ຺ຓຈຣໂຓ…ເປ… ຊາຕິມຣຓສໍສາໂຣ, ນຕ຺ຖິ ຕສ຺ສ ປຸນພ຺ຠໂວຕິ – ໂອຆຕິຓ຺ຓໍ. ອນາສວນ຺ຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາສວາ – ກາມາສໂວ, ຠວາສໂວ, ທິຏ຺ຐາສໂວ, ອວິຊ຺ຊາສໂວ. ເຕ ອາສວາ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ ປຫີນາ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນມູລາ ຕາລາວຕ຺ຖຸກຕາ ອນຠາວໍກຕາ ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ມາ. ຕສ຺ມາ ພຸທ຺ໂຘ ອນາສວາຕິ – ໂອຆຕິຓ຺ຓມນາສວໍ. ເຕນາຫ ເຖໂຣ ປິງ຺ຄິໂຍ –

‘‘ປງ຺ເກ ສຍາໂນ ປຣິຜນ຺ທມາໂນ, ທີປາ ທີປໍ ອຸປລ຺ລວິໍ;