໑. ອຊິຕມາຓວປຸຈ຺ຉານິທ຺ເທໂສ

໑. ເກນສ຺ສຸ ນິວຸໂຕ ໂລໂກ, [ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ອຊິໂຕ]

ເກນສ຺ສຸ ນປ຺ປກາສຕິ;

ກິສ຺ສາຠິເລປນໍ ພ຺ຣູສິ [ພ຺ຣູຫິ (ສ຺ຍາ.)], ກິໍສຸ ຕສ຺ສ ມຫພ຺ຠຍໍ.

ເກນສ຺ສຸ ນິວຸໂຕ ໂລໂກຕິ. ໂລໂກຕິ ນິຣຍໂລໂກ ຕິຣຈ຺ຉານໂລໂກ ເປຕ຺ຕິວິສຍໂລໂກ ມນຸສ຺ສໂລໂກ ເທວໂລໂກ ຂນ຺ຘໂລໂກ ຘາຕຸໂລໂກ ອາຍຕນໂລໂກ ອຍໍ ໂລໂກ ປໂຣ ໂລໂກ ພ຺ຣຫ຺ມໂລໂກ ເທວໂລໂກ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ໂລໂກ. ອຍໍ ໂລໂກ ເກນ ອາວຸໂຕ ນິວຸໂຕ ໂອວຸໂຕ [ໂອຜຸໂຕ (ສ຺ຍາ.)] ປິຫິໂຕ ປຏິຈ຺ຉນ຺ໂນ ປຏິກຸຊ຺ຊິໂຕຕິ – ເກນສ຺ສຸ ນິວຸໂຕ ໂລໂກ?

ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ອຊິໂຕຕິ. ອິຈ຺ຈາຕິ ປທສນ຺ຘິ ປທສໍສຄ຺ໂຄ ປທປາຣິປູຣີ ອກ຺ຂຣສມວາໂຍ ພ຺ຍຎ຺ຊນສິລິຏ຺ຐຕາ ປທານຸປຸພ຺ພຕາເປຕໍ [ປທານຸປຸພ຺ພຕາເມຕໍ (ພຫູສຸ)] ອິຈ຺ຈາຕິ. ອາຍສ຺ມາຕິ ປິຍວຈນໍ ຄຣຸວຈນໍ ສຄາຣວສປ຺ປຕິສ຺ສາຘິວຈນເມຕໍ ອາຍສ຺ມາຕິ. ອຊິໂຕຕິ ຕສ຺ສ ພ຺ຣາຫ຺ມຓສ຺ສ ນາມໍ ສງ຺ຂາ ສມຎ຺ຎາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ໂວຫາໂຣ ນາມໍ ນາມກມ຺ມໍ ນາມເຘຍ຺ຍໍ ນິຣຸຕ຺ຕິ ພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ອຠິລາໂປຕິ – ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ອຊິໂຕ.

ເກນສ຺ສຸ ນປ຺ປກາສຕີຕິ ເກນ ໂລໂກ ນປ຺ປກາສຕິ ນ ຠາສຕິ ນ ຕປຕິ ນ ວິໂຣຈຕິ ນ ຎາຍຕິ ນ ປຎ຺ຎາຍຕີຕິ – ເກນສ຺ສຸ ນປ຺ປກາສຕິ.

ກິສ຺ສາຠິເລປນໍ ພ຺ຣູສີຕິ ກິໍ ໂລກສ຺ສ ເລປນໍ ລຄ຺ຄນໍ ພນ຺ຘນໍ ອຸປກ຺ກິເລໂສ. ເກນ ໂລໂກ ລິຕ຺ໂຕ ສໍລິຕ຺ໂຕ ອຸປລິຕ຺ໂຕ ກິລິຏ຺ໂຐ ສໍກິລິຏ຺ໂຐ ມກ຺ຂິໂຕ ສໍສຏ຺ໂຐ ລຄ຺ໂຄ ລຄ຺ຄິໂຕ ປລິພຸທ຺ໂຘ, ພ຺ຣູສິ ອາຈິກ຺ຂສິ ເທເສສິ ປຎ຺ຎເປສິ [ປຎ຺ຎາເປສິ (ກ.)] ປຏ຺ຐເປສິ ວິວຣສິ ວິຠຊສິ ອຸຕ຺ຕານີກໂຣສິ [ອຸຕ຺ຕານິໍ ກໂຣສິ (ກ.)] ປກາເສສີຕິ – ກິສ຺ສາຠິເລປນໍ ພ຺ຣູສິ.

ກິໍສຸ ຕສ຺ສ ມຫພ຺ຠຍນ຺ຕິ ກິໍ ໂລກສ຺ສ ຠຍໍ ມຫພ຺ຠຍໍ ປີຬນໍ ຆຏ຺ຏນໍ ອຸປທ຺ທໂວ ອຸປສຄ຺ໂຄຕິ – ກິໍສຸ ຕສ຺ສ ມຫພ຺ຠຍໍ. ເຕນາຫ ໂສ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ –

‘‘ເກນສ຺ສຸ ນິວຸໂຕ ໂລໂກ, [ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ອຊິໂຕ]

ເກນສ຺ສຸ ນປ຺ປກາສຕິ;

ກິສ຺ສາຠິເລປນໍ ພ຺ຣູສິ, ກິໍສຸ ຕສ຺ສ ມຫພ຺ຠຍ’’ນ຺ຕິ.

໒. ອວິຊ຺ຊາຍ ນິວຸໂຕ ໂລໂກ, [ອຊິຕາຕິ ຠຄວາ]

ເວວິຈ຺ຉາ ປມາທາ ນປ຺ປກາສຕິ;

ຊປ຺ປາຠິເລປນໍ ພ຺ຣູມິ, ທຸກ຺ຂມສ຺ສ ມຫພ຺ຠຍໍ.

ອວິຊ຺ຊາຍ ນິວຸໂຕ ໂລໂກຕິ. ອວິຊ຺ຊາຕິ ທຸກ຺ເຂ ອຎ຺ຎາຓໍ ທຸກ຺ຂສມຸທເຍ ອຎ຺ຎາຓໍ ທຸກ຺ຂນິໂຣເຘ ອຎ຺ຎາຓໍ ທຸກ຺ຂນິໂຣຘຄາມິນິຍາ ປຏິປທາຍ ອຎ຺ຎາຓໍ, ປຸພ຺ພນ຺ເຕ ອຎ຺ຎາຓໍ ອປຣນ຺ເຕ ອຎ຺ຎາຓໍ ປຸພ຺ພນ຺ຕາປຣນ຺ເຕ ອຎ຺ຎາຓໍ, ອິທປ຺ປຈ຺ຈຍຕາປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ເນສຸ ຘມ຺ເມສຸ ອຎ຺ຎາຓໍ, ຍໍ ເອວຣູປໍ ອຎ຺ຎາຓໍ ອທສ຺ສນໍ ອນຠິສມໂຍ ອນນຸໂພໂຘ ອສມ຺ໂພໂຘ ອປ຺ປຏິເວໂຘ ອສໍຄາຫນາ ອປຣິໂຍຄາຫນາ ອສມເປກ຺ຂນາ ອປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓາ [ອປຈ຺ຈເວກ຺ຂນາ (ສ຺ຍາ.)] ອປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓກມ຺ມໍ ທຸມ຺ເມຊ຺ຌໍ ພາລ຺ຍໍ ອສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ ໂມໂຫ ປໂມໂຫ ສມ຺ໂມໂຫ ອວິຊ຺ຊາ ອວິຊ຺ໂຊໂຆ ອວິຊ຺ຊາໂຍໂຄ ອວິຊ຺ຊານຸສໂຍ ອວິຊ຺ຊາປຣິຍຸຏ຺ຐານໍ ອວິຊ຺ຊາລງ຺ຄີ ໂມໂຫ ອກຸສລມູລໍ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ – ອວິຊ຺ຊາ.

ໂລໂກຕິ ນິຣຍໂລໂກ ຕິຣຈ຺ຉານໂລໂກ ເປຕ຺ຕິວິສຍໂລໂກ ມນຸສ຺ສໂລໂກ ເທວໂລໂກ ຂນ຺ຘໂລໂກ ຘາຕຸໂລໂກ ອາຍຕນໂລໂກ ອຍໍ ໂລໂກ ປໂຣ ໂລໂກ ພ຺ຣຫ຺ມໂລໂກ ເທວໂລໂກ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ໂລໂກ. ອຍໍ ໂລໂກ ອິມາຍ ອວິຊ຺ຊາຍ ອາວຸໂຕ ນິວຸໂຕ ໂອວຸໂຕ ປິຫິໂຕ ປຏິຈ຺ຉນ຺ໂນ ປຏິກຸຊ຺ຊິໂຕຕິ – ອວິຊ຺ຊາຍ ນິວຸໂຕ ໂລໂກ.

ອຊິຕາຕິ ຠຄວາ ຕໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ ນາເມນ ອາລປຕິ. ຠຄວາຕິ ຄາຣວາຘິວຈນໍ. ອປິ ຈ, ຠຄ຺ຄຣາໂຄຕິ ຠຄວາ; ຠຄ຺ຄໂທໂສຕິ ຠຄວາ; ຠຄ຺ຄໂມໂຫຕິ ຠຄວາ; ຠຄ຺ຄມາໂນຕິ ຠຄວາ; ຠຄ຺ຄທິຏ຺ຐີຕິ ຠຄວາ; ຠຄ຺ຄກຓ຺ຏໂກຕິ ຠຄວາ; ຠຄ຺ຄກິເລໂສຕິ ຠຄວາ; ຠຊິ ວິຠຊິ ປວິຠຊິ ຘມ຺ມຣຕນນ຺ຕິ ຠຄວາ; ຠວານໍ ອນ຺ຕກໂຣຕິ ຠຄວາ; ຠາວິຕກາໂຍ ຠາວິຕສີໂລ ຠາວິຕຈິຕ຺ໂຕ [ຠາວິຕກາໂຍຕິ ຠຄວາ, ຠາວິຕສີໂລຕິ ຠາວິຕຈິຕ຺ໂຕຕິ (ສ຺ຍາ.)] ຠາວິຕປຎ຺ໂຎຕິ ຠຄວາ; ຠຊິ ວາ ຠຄວາ ອຣຎ຺ຎວນປຕ຺ຖານິ ປນ຺ຕານິ ເສນາສນານິ ອປ຺ປສທ຺ທານິ ອປ຺ປນິຄ຺ໂຆສານິ ວິຊນວາຕານິ ມນຸສ຺ສຣາຫສ຺ເສຍ຺ຍການິ [ມນຸສ຺ສຣາຫເສຍ຺ຍການິ (ສ຺ຍາ.)] ປຏິສລ຺ລານສາຣຸປ຺ປານີຕິ ຠຄວາ; ຠາຄີ ວາ ຠຄວາ ຈີວຣປິຓ຺ຑປາຕເສນາສນຄິລານປຈ຺ຈຍເຠສຊ຺ຊປຣິກ຺ຂາຣານນ຺ຕິ ຠຄວາ; ຠາຄີ ວາ ຠຄວາ ອຕ຺ຖຣສສ຺ສ ຘມ຺ມຣສສ຺ສ ວິມຸຕ຺ຕິຣສສ຺ສ ອຘິສີລສ຺ສ ອຘິຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຘິປຎ຺ຎາຍາຕິ ຠຄວາ; ຠາຄີ ວາ ຠຄວາ ຈຕຸນ຺ນໍ ຌານານໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ອປ຺ປມຎ຺ຎານໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ອຣູປສມາປຕ຺ຕີນນ຺ຕິ ຠຄວາ; ຠາຄີ ວາ ຠຄວາ ອຏ຺ຐນ຺ນໍ ວິໂມກ຺ຂານໍ ອຏ຺ຐນ຺ນໍ ອຠິຠາຍຕນານໍ ນວນ຺ນໍ ອນຸປຸພ຺ພສມາປຕ຺ຕີນນ຺ຕິ ຠຄວາ; ຠາຄີ ວາ ຠຄວາ ທສນ຺ນໍ ສຎ຺ຎາຠາວນານໍ ກສິຓສມາປຕ຺ຕີນໍ ອານາປານສ຺ສຕິສມາຘິສ຺ສ ອສຸຠສມາປຕ຺ຕິຍາຕິ ຠຄວາ; ຠາຄີ ວາ ຠຄວາ ຈຕຸນ຺ນໍ ສຕິປຏ຺ຐານານໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ສມ຺ມປ຺ປຘານານໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ອິທ຺ຘິປາທານໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ພລານໍ ສຕ຺ຕນ຺ນໍ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄານໍ ອຣິຍສ຺ສ ອຏ຺ຐງ຺ຄິກສ຺ສ ມຄ຺ຄສ຺ສາຕິ ຠຄວາ; ຠາຄີ ວາ ຠຄວາ ທສນ຺ນໍ ຕຖາຄຕພລານໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ເວສາຣຊ຺ຊານໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ປຏິສມ຺ຠິທານໍ ຉນ຺ນໍ ອຠິຎ຺ຎານໍ ຉນ຺ນໍ ພຸທ຺ຘຘມ຺ມານນ຺ຕິ ຠຄວາ; ຠຄວາຕິ ເນຕໍ ນາມໍ ມາຕຣາ ກຕໍ ນ ປິຕຣາ ກຕໍ ນ ຠາຕຣາ ກຕໍ ນ ຠຄິນິຍາ ກຕໍ ນ ມິຕ຺ຕາມຈ຺ເຈຫິ ກຕໍ ນ ຎາຕິສາໂລຫິເຕຫິ ກຕໍ ນ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມເຓຫິ ກຕໍ ນ ເທວຕາຫິ ກຕໍ. ວິໂມກ຺ຂນ຺ຕິກເມຕໍ ພຸທ຺ຘານໍ ຠຄວນ຺ຕານໍ ໂພຘິຍາ ມູເລ ສຫ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎາຓສ຺ສ ປຏິລາຠາ ສຈ຺ຉິກາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ຍທິທໍ ຠຄວາຕິ – ອຊິຕາຕິ ຠຄວາ.

ເວວິຈ຺ຉາ ປມາທາ ນປ຺ປກາສຕີຕິ. ເວວິຈ຺ຉໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຎ຺ຈ ມຈ຺ຉຣິຍານິ – ອາວາສມຈ຺ຉຣິຍໍ, ກຸລມຈ຺ຉຣິຍໍ, ລາຠມຈ຺ຉຣິຍໍ, ວຓ຺ຓມຈ຺ຉຣິຍໍ, ຘມ຺ມມຈ຺ຉຣິຍໍ. ຍໍ ເອວຣູປໍ ມຈ຺ເຉຣໍ ມຈ຺ຉຣາຍນາ ມຈ຺ຉຣາຍິຕຕ຺ຕໍ ເວວິຈ຺ຉໍ ກທຣິຍໍ ກຏຸກຎ຺ຈຸກຕາ ອຄ຺ຄຫິຕຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ມຈ຺ຉຣິຍໍ. ອປິ ຈ ຂນ຺ຘມຈ຺ຉຣິຍມ຺ປິ ມຈ຺ຉຣິຍໍ, ຘາຕຸມຈ຺ຉຣິຍມ຺ປິ ມຈ຺ຉຣິຍໍ, ອາຍຕນມຈ຺ຉຣິຍມ຺ປິ ມຈ຺ຉຣິຍໍ, ຄາໂຫ ວຸຈ຺ຈຕິ ມຈ຺ຉຣິຍໍ. ປມາໂທ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ – ກາຍທຸຈ຺ຈຣິເຕ ວາ ວຈີທຸຈ຺ຈຣິເຕ ວາ ມໂນທຸຈ຺ຈຣິເຕ ວາ ປຎ຺ຈສຸ ກາມຄຸເຓສຸ ວາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ໂວສຄ຺ໂຄ [ໂວສ຺ສຄ຺ໂຄ (ພຫູສຸ)] ໂວສຄ຺ຄານຸປ຺ປທານໍ ກຸສລານໍ ຘມ຺ມານໍ ຠາວນາຍ ອສກ຺ກຈ຺ຈກິຣິຍຕາ ອສາຕຈ຺ຈກິຣິຍຕາ ອນຏ຺ຐິຕກິຣິຍຕາ [ອນິຏ຺ຐິຕກິຣິຍຕາ (ກ.) ວິຠ. ໘໔໖] ໂອລີນວຸຕ຺ຕິຕາ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕຈ຺ຉນ຺ທຕາ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕຘຸຣຕາ ອນາເສວນາ ອຠາວນາ ອພຫຸລີກມ຺ມໍ ອນຘິຏ຺ຐານໍ ອນນຸໂຍໂຄ ປມາໂທ. ໂຍ ເອວຣູໂປ ປມາໂທ ປມຊ຺ຊນາ ປມຊ຺ຊິຕຕ຺ຕໍ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ປມາໂທ. ເວວິຈ຺ຉາ ປມາທາ ນປ຺ປກາສຕີຕິ ອິມິນາ ຈ ມຈ຺ຉຣິເຍນ ອິມິນາ ຈ ປມາເທນ ໂລໂກ ນປ຺ປກາສຕິ ນ ຠາສຕິ ນ ຕປຕິ ນ ວິໂຣຈຕິ ນ ຎາຍຕິ ນ ປຎ຺ຎາຍຕີຕິ – ເວວິຈ຺ຉາ ປມາທາ ນປ຺ປກາສຕິ.

ຊປ຺ປາຠິເລປນໍ ພ຺ຣູມີຕິ ຊປ຺ປາ ວຸຈ຺ຈຕິ ຕຓ຺ຫາ. ໂຍ ຣາໂຄ ສາຣາໂຄ ອນຸນໂຍ ອນຸໂຣໂຘ ນນ຺ທີ [ນນ຺ທິ (ສ຺ຍາ.)] ນນ຺ທິຣາໂຄ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ສາຣາໂຄ ອິຈ຺ຉາ ມຸຈ຺ຉາ ອຊ຺ໂຌສານໍ ເຄໂຘ ປລິເຄໂຘ ສງ຺ໂຄ ປງ຺ໂກ ເອຊາ ມາຍາ ຊນິກາ ສຎ຺ຊນນີ ສິພ຺ພິນີ ຊາລິນີ ສຣິຕາ ວິສຕ຺ຕິກາ ສຸຕ຺ຕໍ ວິສຏາ [ໂສຕ຺ຕໍ ວິສຕາ (ສ຺ຍາ.)] ອາຍູຫນີ ທຸຕິຍາ ປຓິຘິ ຠວເນຕ຺ຕິ ວນໍ ວນໂຖ ສນ຺ຖໂວ [ສນ຺ຘໂວ (ກ.) ວິຠ. ໙໐໙] ສິເນໂຫ ອເປກ຺ຂາ ປຏິພນ຺ຘຸ ອາສາ ອາສີສນາ [ອາສິໍສນາ (ສ຺ຍາ.)] ອາສີສິຕຕ຺ຕໍ ຣູປາສາ ສທ຺ທາສາ ຄນ຺ຘາສາ ຣສາສາ ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາສາ ລາຠາສາ ຘນາສາ ປຸຕ຺ຕາສາ ຊີວິຕາສາ ຊປ຺ປາ ປຊປ຺ປາ ອຠິຊປ຺ປາ ຊປ຺ປນາ ຊປ຺ປິຕຕ຺ຕໍ ໂລລຸປ຺ປໍ ໂລລຸປ຺ປາຍນາ ໂລລຸປ຺ປາຍິຕຕ຺ຕໍ ປຸຈ຺ຉຎ຺ຊິກຕາ ສາຘຸກມ຺ຍຕາ ອຘມ຺ມຣາໂຄ ວິສມໂລໂຠ ນິກນ຺ຕິ ນິກາມນາ ປຕ຺ຖນາ ປິຫນາ ສມ຺ປຕ຺ຖນາ ກາມຕຓ຺ຫາ ຠວຕຓ຺ຫາ ວິຠວຕຓ຺ຫາ ຣູປຕຓ຺ຫາ ອຣູປຕຓ຺ຫາ ນິໂຣຘຕຓ຺ຫາ ຣູປຕຓ຺ຫາ ສທ຺ທຕຓ຺ຫາ ຄນ຺ຘຕຓ຺ຫາ ຣສຕຓ຺ຫາ ໂຜຏ຺ຐພ຺ພຕຓ຺ຫາ ຘມ຺ມຕຓ຺ຫາ ໂອໂຆ ໂຍໂຄ ຄນ຺ໂຖ ອຸປາທານໍ ອາວຣຓໍ ນີວຣຓໍ ຉທນໍ ພນ຺ຘນໍ ອຸປກ຺ກິເລໂສ ອນຸສໂຍ ປຣິຍຸຏ຺ຐານໍ ລຕາ ເວວິຈ຺ຉໍ ທຸກ຺ຂມູລໍ ທຸກ຺ຂນິທານໍ ທຸກ຺ຂປ຺ປຠໂວ ມາຣປາໂສ ມາຣພຬິສໍ ມາຣາມິສໍ ມາຣວິສໂຍ ມາຣນິວາໂສ ມາຣໂຄຈໂຣ ມາຣພນ຺ຘນໍ ຕຓ຺ຫານທີ ຕຓ຺ຫາຊາລໍ ຕຓ຺ຫາຄທ຺ທຸລໍ ຕຓ຺ຫາສມຸທ຺ໂທ ອຠິຊ຺ຌາ ໂລໂຠ ອກຸສລມູລໍ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ຊປ຺ປາ. ໂລກສ຺ສ ເລປນໍ ລຄ຺ຄນໍ ພນ຺ຘນໍ ອຸປກ຺ກິເລໂສ ອິມາຍ ຊປ຺ປາຍ ໂລໂກ ລິຕ຺ໂຕ ສໍລິຕ຺ໂຕ ອຸປລິຕ຺ໂຕ ກິລິຏ຺ໂຐ ສໍກິລິຏ຺ໂຐ ມກ຺ຂິໂຕ ສໍສຏ຺ໂຐ ລຄ຺ໂຄ ລຄ຺ຄິໂຕ ປລິພຸທ຺ໂຘຕິ ພ຺ຣູມິ ອາຈິກ຺ຂາມິ ເທເສມິ ປຎ຺ຎເປມິ ປຏ຺ຐເປມິ ວິວຣາມິ ວິຠຊາມິ ອຸຕ຺ຕານີກໂຣມິ ປກາເສມີຕິ – ຊປ຺ປາຠິເລປນໍ ພ຺ຣູມິ.

ທຸກ຺ຂມສ຺ສ ມຫພ຺ຠຍນ຺ຕິ. ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ຊາຕິທຸກ຺ຂໍ ຊຣາທຸກ຺ຂໍ ພ຺ຍາຘິທຸກ຺ຂໍ ມຣຓທຸກ຺ຂໍ ໂສກປຣິເທວທຸກ຺ຂໂທມນສ຺ສຸປາຍາສທຸກ຺ຂໍ ເນຣຍິກໍ ທຸກ຺ຂໍ ຕິຣຈ຺ຉານໂຍນິກໍ ທຸກ຺ຂໍ ເປຕ຺ຕິວິສຍິກໍ ທຸກ຺ຂໍ ມານຸສິກໍ ທຸກ຺ຂໍ ຄພ຺ໂຠກ຺ກນ຺ຕິມູລກໍ ທຸກ຺ຂໍ ຄພ຺ຠຏ຺ຐິຕິມູລກໍ [ຄພ຺ເຠຐິຕິມູລກໍ (ສ຺ຍາ. ກ.)] ທຸກ຺ຂໍ ຄພ຺ຠວຸຏ຺ຐານມູລກໍ ທຸກ຺ຂໍ ຊາຕສ຺ສູປນິພນ຺ຘກໍ ທຸກ຺ຂໍ ຊາຕສ຺ສ ປຣາເຘຍ຺ຍກໍ ທຸກ຺ຂໍ ອຕ຺ຕູປກ຺ກມທຸກ຺ຂໍ ປຣູປກ຺ກມທຸກ຺ຂໍ ສງ຺ຂາຣທຸກ຺ຂໍ ວິປຣິຓາມທຸກ຺ຂໍ ຈກ຺ຂຸໂຣໂຄ ໂສຕໂຣໂຄ ຆານໂຣໂຄ ຊິວ຺ຫາໂຣໂຄ ກາຍໂຣໂຄ ສີສໂຣໂຄ ກຓ຺ຓໂຣໂຄ ມຸຂໂຣໂຄ ທນ຺ຕໂຣໂຄ ກາໂສ ສາໂສ ປິນາໂສ ຑາໂຫ [ຑໂຫ (ສ຺ຍາ.)] ຊໂຣ ກຸຈ຺ຉິໂຣໂຄ ມຸຈ຺ຉາ ປກ຺ຂນ຺ທິກາ ສູລາ ວິສູຈິກາ ກຸຏ຺ຐໍ ຄຓ຺ໂຑ ກິລາໂສ ໂສໂສ ອປມາໂຣ ທທ຺ທຸ ກຓ຺ຑຸ ກຈ຺ຉຸ ຣຂສາ [ຣກ຺ຂສາ (ກ.)] ວິຕຈ຺ຉິກາ ໂລຫິຕປິຕ຺ຕໍ [ໂລຫິຕໍ ປິຕ຺ຕໍ (ພຫູສຸ)] ມຘຸເມໂຫ ອໍສາ ປິຬກາ ຠຄນ຺ທລາ ປິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານາ ອາພາຘາ ເສມ຺ຫສມຸຏ຺ຐານາ ອາພາຘາ ວາຕສມຸຏ຺ຐານາ ອາພາຘາ ສນ຺ນິປາຕິກາ ອາພາຘາ ອຸຕຸປຣິຓາມຊາ ອາພາຘາ ວິສມປຣິຫາຣຊາ ອາພາຘາ ໂອປກ຺ກມິກາ ອາພາຘາ ກມ຺ມວິປາກຊາ ອາພາຘາ ສີຕໍ ອຸຓ຺ຫໍ ຊິຆຈ຺ຉາ ປິປາສາ ອຸຈ຺ຈາໂຣ ປສ຺ສາໂວ ຑໍສມກສວາຕາຕປສຣີສປສມ຺ຜສ຺ສໍ ທຸກ຺ຂໍ ມາຕຸມຣຓໍ ທຸກ຺ຂໍ ປິຕຸມຣຓໍ ທຸກ຺ຂໍ ຠາຕຸມຣຓໍ ທຸກ຺ຂໍ ຠຄິນິມຣຓໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຸຕ຺ຕມຣຓໍ ທຸກ຺ຂໍ ຘີຕຸມຣຓໍ ທຸກ຺ຂໍ ຎາຕິພ຺ຍສນໍ ທຸກ຺ຂໍ ໂຣຄພ຺ຍສນໍ ທຸກ຺ຂໍ ໂຠຄພ຺ຍສນໍ ທຸກ຺ຂໍ ສີລພ຺ຍສນໍ ທຸກ຺ຂໍ ທິຏ຺ຐິພ຺ຍສນໍ ທຸກ຺ຂໍ ເຍສໍ ຘມ຺ມານໍ ອາທິໂຕ ສມຸທາຄມນໍ ປຎ຺ຎາຍຕິ. ອຕ຺ຖງ຺ຄມໂຕ ນິໂຣໂຘ ປຎ຺ຎາຍຕິ. ກມ຺ມສນ຺ນິສ຺ສິໂຕ ວິປາໂກ. ວິປາກສນ຺ນິສ຺ສິຕໍ ກມ຺ມໍ, ນາມສນ຺ນິສ຺ສິຕໍ ຣູປໍ ຣູປສນ຺ນິສ຺ສິຕໍ ນາມໍ, ຊາຕິຍາ ອນຸຄຕໍ ຊຣາຍ ອນຸສຏໍ ພ຺ຍາຘິນາ ອຠິຠູຕໍ ມຣເຓນ ອພ຺ຠາຫຕໍ ທຸກ຺ເຂ ປຕິຏ຺ຐິຕໍ ອຕາຓໍ ອເລຓໍ ອສຣຓໍ ອສຣຓີຠູຕໍ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ທຸກ຺ຂໍ. ອິທໍ ທຸກ຺ຂໍ ໂລກສ຺ສ ຠຍໍ ມຫາຠຍໍ ປີຬນໍ ຆຏ຺ຏນໍ ອຸປທ຺ທໂວ ອຸປສຄ຺ໂຄຕິ – ທຸກ຺ຂມສ຺ສ ມຫພ຺ຠຍໍ. ເຕນາຫ ຠຄວາ –

‘‘ອວິຊ຺ຊາຍ ນິວຸໂຕ ໂລໂກ, [ອຊິຕາຕິ ຠຄວາ]

ເວວິຈ຺ຉາ ປມາທາ ນປ຺ປກາສຕິ;

ຊປ຺ປາຠິເລປນໍ ພ຺ຣູມິ, ທຸກ຺ຂມສ຺ສ ມຫພ຺ຠຍ’’ນ຺ຕິ.

໓. ສວນ຺ຕິ ສພ຺ພຘິ ໂສຕາ, [ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ອຊິໂຕ]

ໂສຕານໍ ກິໍ ນິວາຣຓໍ;

ໂສຕານໍ ສໍວຣໍ ພ຺ຣູຫິ, ເກນ ໂສຕາ ປິຘິຍ຺ຍເຣ [ປິຖິຍ຺ຍເຣ (ສ຺ຍາ.), ປິຖີຍເຣ (ສີ. ອຏ຺ຐ.)] .

ສວນ຺ຕິ ສພ຺ພຘິ ໂສຕາຕິ. ໂສຕາຕິ ຕຓ຺ຫາໂສໂຕ ທິຏ຺ຐິໂສໂຕ ກິເລສໂສໂຕ ທຸຈ຺ຈຣິຕໂສໂຕ ອວິຊ຺ຊາໂສໂຕ. ສພ຺ພຘີຕິ ສພ຺ເພສຸ ອາຍຕເນສຸ. ສວນ຺ຕີຕິ ສວນ຺ຕິ ອາສວນ຺ຕິ ສນ຺ທນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຈກ຺ຂຸໂຕ ຣູເປ ສວນ຺ຕິ ອາສວນ຺ຕິ ສນ຺ທນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ໂສຕໂຕ ສທ຺ເທ ສວນ຺ຕິ…ເປ… ຆານໂຕ ຄນ຺ເຘ ສວນ຺ຕິ… ຊິວ຺ຫາໂຕ ຣເສ ສວນ຺ຕິ… ກາຍໂຕ ໂຜຏ຺ຐພ຺ເພ ສວນ຺ຕິ… ມນໂຕ ຘມ຺ເມ ສວນ຺ຕິ ອາສວນ຺ຕິ ສນ຺ທນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຈກ຺ຂຸໂຕ ຣູປຕຓ຺ຫາ ສວນ຺ຕິ ອາສວນ຺ຕິ ສນ຺ທນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ໂສຕໂຕ ສທ຺ທຕຓ຺ຫາ ສວນ຺ຕິ ອາສວນ຺ຕິ ສນ຺ທນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຆານໂຕ ຄນ຺ຘຕຓ຺ຫາ ສວນ຺ຕິ… ຊິວ຺ຫາໂຕ ຣສຕຓ຺ຫາ ສວນ຺ຕິ… ກາຍໂຕ ໂຜຏ຺ຐພ຺ພຕຓ຺ຫາ ສວນ຺ຕິ… ມນໂຕ ຘມ຺ມຕຓ຺ຫາ ສວນ຺ຕິ ອາສວນ຺ຕິ ສນ຺ທນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ – ສວນ຺ຕິ ສພ຺ພຘິ ໂສຕາ.

ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ອຊິໂຕຕິ. ອິຈ຺ຈາຕິ ປທສນ຺ຘິ…ເປ… ປທານຸປຸພ຺ພຕາເປຕໍ ອິຈ຺ຈາຕິ…ເປ… ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ອຊິໂຕ.

ໂສຕານໍ ກິໍ ນິວາຣຓນ຺ຕິ ໂສຕານໍ ກິໍ ອາວຣຓໍ ນີວຣຓໍ ສໍວຣຓໍ ຣກ຺ຂນໍ ໂຄປນນ຺ຕິ – ໂສຕານໍ ກິໍ ນິວາຣຓໍ.

ໂສຕານໍ ສໍວຣໍ ພ຺ຣູຫີຕິ ໂສຕານໍ ອາວຣຓໍ ນີວຣຓໍ ສໍວຣຓໍ ຣກ຺ຂນໍ ໂຄປນໍ ພ຺ຣູຫິ ອາຈິກ຺ຂ ເທເສຫິ ປຎ຺ຎເປຫິ ປຏ຺ຐເປຫິ ວິວຣາຫິ ວິຠຊາຫິ ອຸຕ຺ຕານີກໂຣຫິ ປກາເສຫີຕິ – ໂສຕານໍ ສໍວຣໍ ພ຺ຣູຫິ.

ເກນ ໂສຕາ ປິຘິຍ຺ຍເຣຕິ ເກນ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ – ເກນ ໂສຕາ ປິຘິຍ຺ຍເຣ. ເຕນາຫ ໂສ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ –

‘‘ສວນ຺ຕິ ສພ຺ພຘິ ໂສຕາ, [ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ອຊິໂຕ]

ໂສຕານໍ ກິໍ ນິວາຣຓໍ;

ໂສຕານໍ ສໍວຣໍ ພ຺ຣູຫິ, ເກນ ໂສຕາ ປິຘິຍ຺ຍເຣ’’.

໔. ຍານິ ໂສຕານິ ໂລກສ຺ມິໍ, [ອຊິຕາຕິ ຠຄວາ]

ສຕິ ເຕສໍ ນິວາຣຓໍ;

ໂສຕານໍ ສໍວຣໍ ພ຺ຣູມິ, ປຎ຺ຎາເຍເຕ ປິຘິຍ຺ຍເຣ.

ຍານິ ໂສຕານິ ໂລກສ຺ມິນ຺ຕິ ຍານິ ເອຕານິ ໂສຕານິ ມຍາ ກິຕ຺ຕິຕານິ ປກິຕ຺ຕິຕານິ ອາຈິກ຺ຂິຕານິ ເທສິຕານິ ປຎ຺ຎປິຕານິ ປຏ຺ຐປິຕານິ ວິວຣິຕານິ ວິຠຊິຕານິ [ວິຠຕ຺ຕານິ (ກ.)] ອຸຕ຺ຕານີກຕານິ ປກາສິຕານິ, ເສຍ຺ຍຖິທໍ [ເສຍ຺ຍຖີທໍ (ສ຺ຍາ.)] – ຕຓ຺ຫາໂສໂຕ ທິຏ຺ຐິໂສໂຕ ກິເລສໂສໂຕ ທຸຈ຺ຈຣິຕໂສໂຕ ອວິຊ຺ຊາໂສໂຕ. ໂລກສ຺ມິນ຺ຕິ ອປາຍໂລເກ ມນຸສ຺ສໂລເກ ເທວໂລເກ ຂນ຺ຘໂລເກ ຘາຕຸໂລເກ ອາຍຕນໂລເກຕິ – ຍານິ ໂສຕານິ ໂລກສ຺ມິໍ. ອຊິຕາຕິ ຠຄວາ ຕໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ ນາເມນ ອາລປຕິ.

ສຕິ ເຕສໍ ນິວາຣຓນ຺ຕິ. ສຕີຕິ ຍາ ສຕິ ອນຸສ຺ສຕິ ປຏິສ຺ສຕິ ສຕິ ສຣຓຕາ ຘາຣຓຕາ ອປິລາປນຕາ ອສມ຺ມຸສ຺ສນຕາ ສຕິ ສຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ສຕິພລໍ ສມ຺ມາສຕິ ສຕິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ ເອກາຍນມຄ຺ໂຄ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ສຕິ. ນິວາຣຓນ຺ຕິ ອາວຣຓໍ ນີວຣຓໍ ສໍວຣຓໍ ຣກ຺ຂນໍ ໂຄປນນ຺ຕິ – ສຕິ ເຕສໍ ນິວາຣຓໍ.

ໂສຕານໍ ສໍວຣໍ ພ຺ຣູມີຕິ ໂສຕານໍ ອາວຣຓໍ ນີວຣຓໍ ສໍວຣຓໍ ຣກ຺ຂນໍ ໂຄປນໍ ພ຺ຣູມິ ອາຈິກ຺ຂາມິ…ເປ… ອຸຕ຺ຕານີກໂຣມິ ປກາເສມີຕິ – ໂສຕານໍ ສໍວຣໍ ພ຺ຣູມິ.

ປຎ຺ຎາເຍເຕ ປິຘິຍ຺ຍເຣຕິ. ປຎ຺ຎາຕິ ຍາ ປຎ຺ຎາ ປຊານນາ…ເປ… ອໂມໂຫ ຘມ຺ມວິຈໂຍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ. ປຎ຺ຎາເຍເຕ ປິຘິຍ຺ຍເຣຕິ – ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ‘‘ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ອນິຈ຺ຈາ’’ຕິ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ‘‘ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ທຸກ຺ຂາ’’ຕິ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ‘‘ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ອນຕ຺ຕາ’’ຕິ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ‘‘ອວິຊ຺ຊາປຈ຺ຈຍາ ສງ຺ຂາຣາ’’ຕິ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ‘‘ສງ຺ຂາຣປຈ຺ຈຍາ ວິຎ຺ຎາຓ’’ນ຺ຕິ…ເປ… ‘‘ວິຎ຺ຎາຓປຈ຺ຈຍາ ນາມຣູປ’’ນ຺ຕິ… ‘‘ນາມຣູປປຈ຺ຈຍາ ສຬາຍຕນ’’ນ຺ຕິ… ‘‘ສຬາຍຕນປຈ຺ຈຍາ ຜສ຺ໂສ’’ຕິ… ‘‘ຜສ຺ສປຈ຺ຈຍາ ເວທນາ’’ຕິ… ‘‘ເວທນາປຈ຺ຈຍາ ຕຓ຺ຫາ’’ຕິ… ‘‘ຕຓ຺ຫາປຈ຺ຈຍາ ອຸປາທານ’’ນ຺ຕິ… ‘‘ອຸປາທານປຈ຺ຈຍາ ຠໂວ’’ຕິ… ‘‘ຠວປຈ຺ຈຍາ ຊາຕີ’’ຕິ… ‘‘ຊາຕິປຈ຺ຈຍາ ຊຣາມຣຓ’’ນ຺ຕິ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ‘‘ອວິຊ຺ຊານິໂຣຘາ ສງ຺ຂາຣນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ສງ຺ຂາຣນິໂຣຘາ ວິຎ຺ຎາຓນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ວິຎ຺ຎາຓນິໂຣຘາ ນາມຣູປນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ນາມຣູປນິໂຣຘາ ສຬາຍຕນນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ສຬາຍຕນນິໂຣຘາ ຜສ຺ສນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ຜສ຺ສນິໂຣຘາ ເວທນານິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ເວທນານິໂຣຘາ ຕຓ຺ຫານິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ຕຓ຺ຫານິໂຣຘາ ອຸປາທານນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ອຸປາທານນິໂຣຘາ ຠວນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ຠວນິໂຣຘາ ຊາຕິນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ຊາຕິນິໂຣຘາ ຊຣາມຣຓນິໂຣໂຘ’’ຕິ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ‘‘ອິທໍ ທຸກ຺ຂ’’ນ຺ຕິ…ເປ… ‘‘ອຍໍ ທຸກ຺ຂສມຸທໂຍ’’ຕິ… ‘‘ອຍໍ ທຸກ຺ຂນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ອຍໍ ທຸກ຺ຂນິໂຣຘຄາມິນີ ປຏິປທາ’’ຕິ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ‘‘ອິເມ ຘມ຺ມາ ອາສວາ’’ຕິ…ເປ… ‘‘ອຍໍ ອາສວສມຸທໂຍ’’ຕິ… ‘‘ອຍໍ ອາສວນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ອຍໍ ອາສວນິໂຣຘຄາມິນີ ປຏິປທາ’’ຕິ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ‘‘ອິເມ ຘມ຺ມາ ອຠິຎ຺ເຎຍ຺ຍາ’’ຕິ…ເປ… ‘‘ອິເມ ຘມ຺ມາ ປຣິຎ຺ເຎຍ຺ຍາ’’ຕິ… ‘‘ອິເມ ຘມ຺ມາ ປຫາຕພ຺ພາ’’ຕິ… ‘‘ອິເມ ຘມ຺ມາ ຠາເວຕພ຺ພາ’’ຕິ… ‘‘ອິເມ ຘມ຺ມາ ສຈ຺ຉິກາຕພ຺ພາ’’ຕິ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຉນ຺ນໍ ຜສ຺ສາຍຕນານໍ ສມຸທຍຎ຺ຈ ອຕ຺ຖງ຺ຄມຎ຺ຈ ອສ຺ສາທຎ຺ຈ ອາທີນວຎ຺ຈ ນິສ຺ສຣຓຎ຺ຈ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອຸປາທານກ຺ຂນ຺ຘານໍ ສມຸທຍຎ຺ຈ ອຕ຺ຖງ຺ຄມຎ຺ຈ ອສ຺ສາທຎ຺ຈ ອາທີນວຎ຺ຈ ນິສ຺ສຣຓຎ຺ຈ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ… ຈຕຸນ຺ນໍ ມຫາຠູຕານໍ ສມຸທຍຎ຺ຈ ອຕ຺ຖງ຺ຄມຎ຺ຈ ອສ຺ສາທຎ຺ຈ ອາທີນວຎ຺ຈ ນິສ຺ສຣຓຎ຺ຈ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ… ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ສມຸທຍຘມ຺ມໍ ສພ຺ພໍ ຕໍ ນິໂຣຘຘມ຺ມນ຺ຕິ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕ ປຎ຺ຎາເຍເຕ ໂສຕາ ປິຘີຍນ຺ຕິ ປຈ຺ຉິຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ສວນ຺ຕິ ນ ອາສວນ຺ຕິ ນ ສນ຺ທນ຺ຕິ ນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ – ປຎ຺ຎາເຍເຕ ປິຘິຍ຺ຍເຣ. ເຕນາຫ ຠຄວາ –

‘‘ຍານິ ໂສຕານິ ໂລກສ຺ມິໍ, [ອຊິຕາຕິ ຠຄວາ]

ສຕິ ເຕສໍ ນິວາຣຓໍ;

ໂສຕານໍ ສໍວຣໍ ພ຺ຣູມິ, ປຎ຺ຎາເຍເຕ ປິຘິຍ຺ຍເຣ’’ຕິ.

໕. ປຎ຺ຎາ ເຈວ ສຕິ ຈາປິ, [ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ອຊິໂຕ]

ນາມຣູປຎ຺ຈ ມາຣິສ;

ເອຕໍ ເມ ປຸຏ຺ໂຐ ປພ຺ຣູຫິ, ກຕ຺ເຖຕໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕິ.

ປຎ຺ຎາ ເຈວ ສຕິ ຈາປີຕິ. ປຎ຺ຎາຕິ ຍາ ປຎ຺ຎາ ປຊານນາ ວິຈໂຍ ປວິຈໂຍ ຘມ຺ມວິຈໂຍ ສລ຺ລກ຺ຂຓາ ອຸປລກ຺ຂຓາ ປຈ຺ຈຸປລກ຺ຂຓາ ປຓ຺ຑິຈ຺ຈໍ ໂກສລ຺ລໍ ເນປຸຎ຺ຎໍ ເວຠພ຺ຍາ ຈິນ຺ຕາ ອຸປປຣິກ຺ຂາ ຠູຣີ [ຠູຣິ (ກ.)] ເມຘາ ປຣິຓາຍິກາ ວິປສ຺ສນາ ສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ ປໂຕໂທ ປຎ຺ຎາ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຎ຺ຎາພລໍ ປຎ຺ຎາສຕ຺ຖໍ ປຎ຺ຎາປາສາໂທ ປຎ຺ຎາອາໂລໂກ ປຎ຺ຎາໂອຠາໂສ ປຎ຺ຎາປຊ຺ໂຊໂຕ ປຎ຺ຎາຣຕນໍ ອໂມໂຫ ຘມ຺ມວິຈໂຍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ. ສຕີຕິ ຍາ ສຕິ ອນຸສ຺ສຕິ…ເປ… ສມ຺ມາສຕີຕິ – ປຎ຺ຎາ ເຈວ ສຕິຈາປິ, ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ອຊິໂຕ.

ນາມຣູປຎ຺ຈ ມາຣິສາຕິ. ນາມນ຺ຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອຣູປິໂນ ຂນ຺ຘາ. ຣູປນ຺ຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ມຫາຠູຕາ ຈຕຸນ຺ນຎ຺ຈ ມຫາຠູຕານໍ ອຸປາທາຍຣູປໍ. ມາຣິສາຕິ ປິຍວຈນໍ ຄຣຸວຈນໍ ສຄາຣວສປ຺ປຕິສ຺ສາຘິວຈນເມຕໍ ມາຣິສາຕິ – ນາມຣູປຎ຺ຈ ມາຣິສ.

ເອຕໍ ເມ ປຸຏ຺ໂຐ ປພ຺ຣູຫີຕິ. ເອຕໍ ເມຕິ ຍໍ ປຸຈ຺ຉາມິ ຍໍ ຍາຈາມິ ຍໍ ອຊ຺ເຌສາມິ ຍໍ ປສາເທມິ. ປຸຏ຺ໂຐຕິ ປຸຈ຺ຉິໂຕ ຍາຈິໂຕ ອຊ຺ເຌສິໂຕ ປສາທິໂຕ. ປພ຺ຣູຫີຕິ ພ຺ຣູຫິ ອາຈິກ຺ຂາຫິ ເທເສຫິ ປຎ຺ຎເປຫິ ປຏ຺ຐເປຫິ ວິວຣາຫິ ວິຠຊາຫິ [ວິວເຣຫິ ວິຠເຊຫິ (ກ.)] ອຸຕ຺ຕານີກໂຣຫິ ປກາເສຫີຕິ – ເອຕໍ ເມ ປຸຏ຺ໂຐ ປພ຺ຣູຫິ.

ກຕ຺ເຖຕໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕີຕິ ກຕ຺ເຖຕໍ ນິຣຸຊ຺ຌຕິ ວູປສມ຺ມຕິ ອຕ຺ຖໍ ຄຈ຺ຉຕິ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕີຕິ. ກຕ຺ເຖຕໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕິ. ເຕນາຫ ໂສ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ –

‘‘ປຎ຺ຎາ ເຈວ ສຕິ ຈາປິ, [ອິຈ຺ຈາຍສ຺ມາ ອຊິໂຕ]

ນາມຣູປຎ຺ຈ ມາຣິສ;

ເອວໍ ເມ ປຸຏ຺ໂຐ ປພ຺ຣູຫິ, ກຕ຺ເຖຕໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕີ’’ຕິ.

໖. ຍເມຕໍ ປຎ຺ຫໍ ອປຸຈ຺ຉິ, ອຊິຕ ຕໍ ວທາມິ ເຕ;

ຍຕ຺ຖ ນາມຎ຺ຈ ຣູປຎ຺ຈ, ອເສສໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕິ;

ວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ນິໂຣເຘນ, ເອຕ຺ເຖຕໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕິ.

ຍເມຕໍ ປຎ຺ຫໍ ອປຸຈ຺ຉີຕິ. ຍເມຕນ຺ຕິ ປຎ຺ຎຎ຺ຈ ສຕິຎ຺ຈ ນາມຣູປຎ຺ຈ. ອປຸຈ຺ຉີຕິ ອປຸຈ຺ຉສິ ຍາຈສິ ອຊ຺ເຌສຕິ [ອຊ຺ເຌສິ (ກ.)] ປສາເທສີຕິ – ຍເມຕໍ ປຎ຺ຫໍ ອປຸຈ຺ຉິ.

ອຊິຕ ຕໍ ວທາມິ ເຕຕິ. ອຊິຕາຕິ ຠຄວາ ຕໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ ນາເມນ ອາລປຕິ. ຕນ຺ຕິ ປຎ຺ຎຎ຺ຈ ສຕິຎ຺ຈ ນາມຣູປຎ຺ຈ. ວທາມີຕິ ວທາມິ ອາຈິກ຺ຂາມິ ເທເສມິ ປຎ຺ຎເປມິ ປຏ຺ຐເປມິ ວິວຣາມິ ວິຠຊາມິ ອຸຕ຺ຕານີກໂຣມິ ປກາເສມີຕິ. ອຊິຕ ຕໍ ວທາມິ ເຕ.

ຍຕ຺ຖ ນາມຎ຺ຈ ຣູປຎ຺ຈ, ອເສສໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕີຕິ ນາມນ຺ຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອຣູປິໂນ ຂນ຺ຘາ. ຣູປນ຺ຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ມຫາຠູຕາ ຈຕຸນ຺ນຎ຺ຈ ມຫາຠູຕານໍ ອຸປາທາຍຣູປໍ. ອເສສນ຺ຕິ ສພ຺ເພນ ສພ຺ພໍ ສພ຺ພຖາ ສພ຺ພໍ ອເສສໍ ນິສ຺ເສສໍ ປຣິຍາທິຍນວຈນເມຕໍ [ປຣິຍາທາຍວຈນເມຕໍ (ສ຺ຍາ. ກ.)] ອເສສນ຺ຕິ. ອຸປຣຸຊ຺ຌຕີຕິ ນິຣຸຊ຺ຌຕິ ວູປສມ຺ມຕິ ອຕ຺ຖໍ ຄຈ຺ຉຕິ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕີຕິ. ຍຕ຺ຖ ນາມຎ຺ຈ ຣູປຎ຺ຈ ອເສສໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕິ.

ວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ນິໂຣເຘນ, ເອຕ຺ເຖຕໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕີຕິ ໂສຕາປຕ຺ຕິມຄ຺ຄຎາເຓນ ອຠິສງ຺ຂາຣວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ນິໂຣເຘນ ສຕ຺ຕ ຠເວ ຐເປຕ຺ວາ ອນມຕຄ຺ເຄ ສໍສາເຣ ເຍ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍຸໍ ນາມຎ຺ຈ ຣູປຎ຺ຈ, ເອຕ຺ເຖເຕ ນິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ ວູປສມ຺ມນ຺ຕິ ອຕ຺ຖໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠນ຺ຕິ. ສກທາຄາມິມຄ຺ຄຎາເຓນ ອຠິສງ຺ຂາຣວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ນິໂຣເຘນ ທ຺ເວ ຠເວ ຐເປຕ຺ວາ ປຎ຺ຈສຸ ຠເວສຸ ເຍ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍຸໍ ນາມຎ຺ຈ ຣູປຎ຺ຈ, ເອຕ຺ເຖເຕ ນິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ ວູປສມ຺ມນ຺ຕິ ອຕ຺ຖໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠນ຺ຕິ. ອນາຄາມິມຄ຺ຄຎາເຓນ ອຠິສງ຺ຂາຣວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ນິໂຣເຘນ ເອກໍ ຠວໍ ຐເປຕ຺ວາ ຣູປຘາຕຸຍາ ວາ ອຣູປຘາຕຸຍາ ວາ ເຍ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍຸໍ ນາມຎ຺ຈ ຣູປຎ຺ຈ, ເອຕ຺ເຖເຕ ນິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ ວູປສມ຺ມນ຺ຕິ ອຕ຺ຖໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠນ຺ຕິ. ອຣຫຕ຺ຕມຄ຺ຄຎາເຓນ ອຠິສງ຺ຂາຣວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ນິໂຣເຘນ ເຍ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍຸໍ ນາມຎ຺ຈ ຣູປຎ຺ຈ, ເອຕ຺ເຖເຕ ນິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ ວູປສມ຺ມນ຺ຕິ ອຕ຺ຖໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠນ຺ຕິ. ອຣຫໂຕ ອນຸປາທິເສສາຍ ນິພ຺ພານຘາຕຸຍາ ປຣິນິພ຺ພາຍນ຺ຕສ຺ສ ຈຣິມວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ນິໂຣເຘນ ປຎ຺ຎາ ຈ ສຕິ ຈ ນາມຎ຺ຈ ຣູປຎ຺ຈ, ເອຕ຺ເຖເຕ ນິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ ວູປສມ຺ມນ຺ຕິ ອຕ຺ຖໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠນ຺ຕີຕິ – ວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ນິໂຣເຘນ ເອຕ຺ເຖຕໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕິ. ເຕນາຫ ຠຄວາ –

‘‘ຍເມຕໍ ປຎ຺ຫໍ ອປຸຈ຺ຉິ, ອຊິຕ ຕໍ ວທາມິ ເຕ;

ຍຕ຺ຖ ນາມຎ຺ຈ ຣູປຎ຺ຈ, ອເສສໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕິ;

ວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ນິໂຣເຘນ, ເອຕ຺ເຖຕໍ ອຸປຣຸຊ຺ຌຕີ’’ຕິ.

໗. ເຍ ຈ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາເສ, ເຍ ຈ ເສຂາ [ເສກ຺ຂາ (ສ຺ຍາ. ກ.)] ປຸຖູ ອິຘ;

ເຕສໍ ເມ ນິປໂກ ອິຣິຍໍ, ປຸຏ຺ໂຐ ປພ຺ຣູຫິ ມາຣິສ.

ເຍ ຈ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາເສຕິ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ອຣຫນ຺ໂຕ ຂີຓາສວາ. ກິໍກາຣຓາ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ອຣຫນ຺ໂຕ ຂີຓາສວາ? ເຕ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາ ຎາຕຘມ຺ມາ ຕຸລິຕຘມ຺ມາ ຕີຣິຕຘມ຺ມາ ວິຠູຕຘມ຺ມາ ວິຠາວິຕຘມ຺ມາ. ‘‘ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ອນິຈ຺ຈາ’’ຕິ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາ ຎາຕຘມ຺ມາ ຕຸລິຕຘມ຺ມາ ຕີຣິຕຘມ຺ມາ ວິຠູຕຘມ຺ມາ ວິຠາວິຕຘມ຺ມາ. ‘‘ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ທຸກ຺ຂາ’’ຕິ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາ…ເປ… ‘‘ສພ຺ເພ ຘມ຺ມາ ອນຕ຺ຕາ’’ຕິ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາ… ‘‘ອວິຊ຺ຊາປຈ຺ຈຍາ ສງ຺ຂາຣາ’’ຕິ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາ… ‘‘ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ສມຸທຍຘມ຺ມໍ ສພ຺ພໍ ຕໍ ນິໂຣຘຘມ຺ມ’’ນ຺ຕິ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາ ຎາຕຘມ຺ມາ ຕຸລິຕຘມ຺ມາ ຕີຣິຕຘມ຺ມາ ວິຠູຕຘມ຺ມາ ວິຠາວິຕຘມ຺ມາ. ອຖ ວາ ເຕສໍ ຂນ຺ຘາ ສງ຺ຂາຕາ ຘາຕຸໂຍ ສງ຺ຂາຕາ ອາຍຕນານິ ສງ຺ຂາຕາ ຄຕິໂຍ ສງ຺ຂາຕາ ອຸປປຕ຺ຕິໂຍ ສງ຺ຂາຕາ ປຏິສນ຺ຘິ ສງ຺ຂາຕາ ຠວາ ສງ຺ຂາຕາ ສໍສາຣາ ສງ຺ຂາຕາ ວຏ຺ຏາ ສງ຺ຂາຕາ. ອຖ ວາ ເຕ ຂນ຺ຘປຣິຍນ຺ເຕ ຐິຕາ ຘາຕຸປຣິຍນ຺ເຕ ຐິຕາ ອາຍຕນປຣິຍນ຺ເຕ ຐິຕາ ຄຕິປຣິຍນ຺ເຕ ຐິຕາ ອຸປປຕ຺ຕິປຣິຍນ຺ເຕ ຐິຕາ ປຏິສນ຺ຘິປຣິຍນ຺ເຕ ຐິຕາ ຠວປຣິຍນ຺ເຕ ຐິຕາ ສໍສາຣປຣິຍນ຺ເຕ ຐິຕາ ວຏ຺ຏປຣິຍນ຺ເຕ ຐິຕາ ອນ຺ຕິເມ ຠເວ ຐິຕາ ອນ຺ຕິເມ ສມຸສ຺ສເຍ ຐິຕາ ອນ຺ຕິມເທຫຘຣາ ອຣຫນ຺ໂຕ.

ເຕສໍ ຈາຍໍ [ຍາຍໍ (ກ.)] ປຈ຺ຉິມໂກ, ຈຣິໂມຍໍ ສມຸສ຺ສໂຍ;

ຊາຕິມຣຓສໍສາໂຣ, ນຕ຺ຖິ ເນສໍ ປຸນພ຺ຠໂວຕິ.

ຕໍກາຣຓາ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ອຣຫນ຺ໂຕ ຂີຓາສວາຕິ. ເຍ ຈ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາເສ, ເຍ ຈ ເສຂາ ປຸຖູ ອິຘາຕິ. ເສຂາຕິ ກິໍກາຣຓາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ເສຂາ? ສິກ຺ຂນ຺ຕີຕິ ເສຂາ. ກິຎ຺ຈ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ? ອຘິສີລມ຺ປິ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ, ອຘິຈິຕ຺ຕມ຺ປິ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ, ອຘິປຎ຺ຎມ຺ປິ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ. ກຕມາ ອຘິສີລສິກ຺ຂາ? ອິຘ ຠິກ຺ຂຸ ສີລວາ ໂຫຕິ ປາຕິໂມກ຺ຂສໍວຣສໍວຸໂຕ ວິຫຣຕິ ອາຈາຣໂຄຈຣສມ຺ປນ຺ໂນ ອຓຸມຕ຺ເຕສຸ ວຊ຺ເຊສຸ ຠຍທສ຺ສາວີ, ສມາທາຍ ສິກ຺ຂຕິ ສິກ຺ຂາປເທສຸ. ຂຸທ຺ທໂກ ສີລກ຺ຂນ຺ໂຘ ມຫນ຺ໂຕ ສີລກ຺ຂນ຺ໂຘ ສີລໍ ປຕິຏ຺ຐາ ອາທິ ຈຣຓໍ ສໍຍໂມ ສໍວໂຣ ມຸຂໍ ປມຸຂໍ ກຸສລານໍ ຘມ຺ມານໍ ສມາປຕ຺ຕິຍາ – ອຍໍ ອຘິສີລສິກ຺ຂາ.

ກຕມາ ອຘິຈິຕ຺ຕສິກ຺ຂາ? ອິຘ ຠິກ຺ຂຸ ວິວິຈ຺ເຈວ ກາເມຫິ…ເປ… ປຐມໍ ຌານໍ… ທຸຕິຍໍ ຌານໍ… ຕຕິຍໍ ຌານໍ… ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ – ອຍໍ ອຘິຈິຕ຺ຕສິກ຺ຂາ.

ກຕມາ ອຘິປຎ຺ຎາສິກ຺ຂາ? ອິຘ ຠິກ຺ຂຸ ປຎ຺ຎວາ ໂຫຕິ ອຸທຍຕ຺ຖຄາມິນິຍາ ປຎ຺ຎາຍ ສມນ຺ນາຄໂຕ ອຣິຍາຍ ນິພ຺ເພຘິກາຍ ສມ຺ມາ ທຸກ຺ຂກ຺ຂຍຄາມິນິຍາ. ໂສ ‘‘ອິທໍ ທຸກ຺ຂ’’ນ຺ຕິ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ, ‘‘ອຍໍ ທຸກ຺ຂສມຸທໂຍ’’ຕິ…ເປ… ‘‘ອຍໍ ທຸກ຺ຂນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ອຍໍ ທຸກ຺ຂນິໂຣຘຄາມິນີ ປຏິປທາ’’ຕິ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ. ‘‘ອິເມ ອາສວາ’’ຕິ…ເປ… ‘‘ອຍໍ ອາສວສມຸທໂຍ’’ຕິ… ‘‘ອຍໍ ອາສວນິໂຣໂຘ’’ຕິ… ‘‘ອຍໍ ອາສວນິໂຣຘຄາມິນີ ປຏິປທາ’’ຕິ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ. ‘‘ອຍໍ ອຘິປຎ຺ຎາສິກ຺ຂາ’’… ອິມາ ຕິສ຺ໂສ ສິກ຺ຂາໂຍ ອາວຊ຺ຊນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ຊານນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ປສ຺ສນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ຈິຕ຺ຕໍ ອຘິຏ຺ຐຫນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ສທ຺ຘາຍ ອຘິມຸຈ຺ຈນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ວີຣິຍໍ [ວິຣິຍໍ (ສ຺ຍາ.)] ປຄ຺ຄຓ຺ຫນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ສຕິໍ ອຸປຏ຺ຐເປນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ຈິຕ຺ຕໍ ສມາທຫນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ປຎ຺ຎາຍ ປຊານນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ອຠິຎ຺ເຎຍ຺ຍໍ ອຠິຊານນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ປຣິຎ຺ເຎຍ຺ຍໍ ປຣິຊານນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ປຫາຕພ຺ພໍ ປຊຫນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ຠາເວຕພ຺ພໍ ຠາເວນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ສຈ຺ຉິກາຕພ຺ພໍ ສຈ຺ຉິກໂຣນ຺ຕາ ສິກ຺ຂນ຺ຕິ ອາຈຣນ຺ຕິ ສມາຈຣນ຺ຕິ ສມາທາຍ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຕໍກາຣຓາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ – ເສຂາ. ປຸຖູຕິ ພຫຸກາ. ເອເຕ ເສຂາ ໂສຕາປນ຺ນາ ຈ ປຏິປນ຺ນາ ຈ ສກທາຄາມິໂນ ຈ ປຏິປນ຺ນາ ຈ ອນາຄາມິໂນ ຈ ປຏິປນ຺ນາ ຈ ອຣຫນ຺ໂຕ ຈ ປຏິປນ຺ນາ ຈ. ອິຘາຕິ ອິມິສ຺ສາ ທິຏ຺ຐິຍາ ອິມິສ຺ສາ ຂນ຺ຕິຍາ ອິມິສ຺ສາ ຣຸຈິຍາ ອິມສ຺ມິໍ ອາທາເຍ ອິມສ຺ມິໍ ຘມ຺ເມ ອິມສ຺ມິໍ ວິນເຍ ອິມສ຺ມິໍ ຘມ຺ມວິນເຍ ອິມສ຺ມິໍ ປາວຈເນ ອິມສ຺ມິໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍ ອິມສ຺ມິໍ ສຕ຺ຖຸສາສເນ ອິມສ຺ມິໍ ອຕ຺ຕຠາເວ ອິມສ຺ມິໍ ມນຸສ຺ສໂລເກຕິ – ເຍ ຈ ເສຂາ ປຸຖູ ອິຘ.

ເຕສໍ ເມ ນິປໂກ ອິຣິຍໍ, ປຸຏ຺ໂຐ ປພ຺ຣູຫິ ມາຣິສາຕິ ຕ຺ວມ຺ປິ ນິປໂກ ປຓ຺ຑິໂຕ ປຎ຺ຎວາ ພຸທ຺ຘິມາ ຎາຓີ ເມຘາວີ. ເຕສໍ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມານຎ຺ຈ ເສກ຺ຂານຎ຺ຈ ອິຣິຍໍ ຈຣິຍໍ ວຸຕ຺ຕິ ປວຕ຺ຕິ ອາຈຣໍ ໂຄຈຣໍ ວິຫາຣໍ ປຏິປທໍ. ປຸຏ຺ໂຐຕິ ປຸຈ຺ຉິໂຕ ຍາຈິໂຕ ອຊ຺ເຌສິໂຕ ປສາທິໂຕ. ປພ຺ຣູຫີຕິ ພ຺ຣູຫິ ອາຈິກ຺ຂາຫິ ເທເສຫິ ປຎ຺ຎເປຫິ ປຏ຺ຐເປຫິ ວິວຣາຫິ ວິຠຊາຫິ ອຸຕ຺ຕານີກໂຣຫິ ປກາເສຫິ. ມາຣິສາຕິ ປິຍວຈນໍ ຄຣຸວຈນໍ ສຄາຣວສປ຺ປຕິສ຺ສາຘິວຈນເມຕໍ ມາຣິສາຕິ – ເຕສໍ ເມ ນິປໂກ ອິຣິຍໍ, ປຸຏ຺ໂຐ ປພ຺ຣູຫິ ມາຣິສ. ເຕນາຫ ໂສ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ –

‘‘ເຍ ຈ ສງ຺ຂາຕຘມ຺ມາເສ, ເຍ ຈ ເສຂາ ປຸຖູ ອິຘ;

ເຕສໍ ເມ ນິປໂກ ອິຣິຍໍ, ປຸຏ຺ໂຐ ປພ຺ຣູຫິ ມາຣິສາ’’ຕິ.

໘. ກາເມສຸ ນາຠິຄິຊ຺ເຌຍ຺ຍ, ມນສານາວິໂລ ສິຍາ;

ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ, ສໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ປຣິພ຺ພເຊ.

ກາເມສຸ ນາຠິຄິຊ຺ເຌຍ຺ຍາຕິ. ກາມາຕິ ອຸທ຺ທານໂຕ ທ຺ເວ ກາມາ – ວຕ຺ຖຸກາມາ ຈ ກິເລສກາມາ ຈ. ກຕເມ ວຕ຺ຖຸກາມາ? ມນາປິກາ ຣູປາ ມນາປິກາ ສທ຺ທາ ມນາປິກາ ຄນ຺ຘາ ມນາປິກາ ຣສາ ມນາປິກາ ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາ, ອຕ຺ຖຣຓາ ປາວຸຣຓາ [ປາປຸຣຓາ (ສ຺ຍາ.)] ທາສິທາສາ ອເຊຬກາ ກຸກ຺ກຸຏສູກຣາ ຫຕ຺ຖິຄວາສ຺ສວຬວາ ເຂຕ຺ຕໍ ວຕ຺ຖຸ ຫິຣຎ຺ຎໍ ສຸວຓ຺ຓໍ ຄາມນິຄມຣາຊຘານິໂຍ [ຣາຊຐານິໂຍ (ກ.)] ຣຏ຺ຐຎ຺ຈ ຊນປໂທ ຈ ໂກໂສ ຈ ໂກຏ຺ຐາຄາຣຎ຺ຈ – ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ຣຊນີຍວຕ຺ຖຸ ວຕ຺ຖຸກາມາ.

ອປິ ຈ ອຕີຕາ ກາມາ ອນາຄຕາ ກາມາ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນາ ກາມາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕາ ກາມາ ພຫິທ຺ຘາ ກາມາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕພຫິທ຺ຘາ ກາມາ, ຫີນາ ກາມາ ມຊ຺ຌິມາ ກາມາ ປຓີຕາ ກາມາ, ອາປາຍິກາ ກາມາ ມານຸສິກາ ກາມາ ທິພ຺ພາ ກາມາ, ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐິຕາ ກາມາ, ນິມ຺ມິຕາ ກາມາ ປຣນິມ຺ມິຕາ ກາມາ, ປຣິຄ຺ຄຫິຕາ ກາມາ ອປຣິຄ຺ຄຫິຕາ ກາມາ, ມມາຍິຕາ ກາມາ ອມມາຍິຕາ ກາມາ, ສພ຺ເພປິ ກາມາວຈຣາ ຘມ຺ມາ, ສພ຺ເພປິ ຣູປາວຈຣາ ຘມ຺ມາ, ສພ຺ເພປິ ອຣູປາວຈຣາ ຘມ຺ມາ, ຕຓ຺ຫາວຕ຺ຖຸກາ ຕຓ຺ຫາຣມ຺ມຓາ, ກາມນີຍຏ຺ເຐນ ຣຊນີຍຏ຺ເຐນ ມທນີຍຏ຺ເຐນ ຣມຓີຍຏ຺ເຐນ [ນຕ຺ຖິ ສ຺ຍາ. ໂປຕ຺ຖເກ ມຫານິ. ໑] ກາມາ. ອິເມ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ວຕ຺ຖຸກາມາ.

ກຕເມ ກິເລສກາມາ? ຉນ຺ໂທ ກາໂມ ຣາໂຄ ກາໂມ ຉນ຺ທຣາໂຄ ກາໂມ ສງ຺ກປ຺ໂປ ກາໂມ ຣາໂຄ ກາໂມ ສງ຺ກປ຺ປຣາໂຄ ກາໂມ, ໂຍ ກາເມສຸ ກາມຈ຺ຉນ຺ໂທ ກາມຣາໂຄ ກາມນນ຺ທີ ກາມຕຓ຺ຫາ ກາມສິເນໂຫ ກາມປິປາສາ ກາມປຣິຬາໂຫ ກາມເຄໂຘ ກາມມຸຈ຺ຉາ ກາມຊ຺ໂຌສານໍ ກາໂມໂຆ ກາມໂຍໂຄ ກາມຸປາທານໍ ກາມຈ຺ຉນ຺ທນີວຣຓໍ –

ອທ຺ທສໍ ກາມ ເຕ ມູລໍ, ສງ຺ກປ຺ປາ ກາມ ຊາຍສິ;

ນ ຕໍ ສງ຺ກປ຺ປຍິສ຺ສາມິ, ເອວໍ ກາມ ນ ເຫຫິສີຕິ.

ອິເມ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ກິເລສກາມາ. ເຄໂຘ ວຸຈ຺ຈຕິ ຕຓ຺ຫາ, ໂຍ ຣາໂຄ ສາຣາໂຄ…ເປ… ອຠິຊ຺ຌາ ໂລໂຠ ອກຸສລມູລໍ. ກາເມສຸ ນາຠິຄິຊ຺ເຌຍ຺ຍາຕິ ກິເລສກາເມນ ວຕ຺ຖຸກາເມສຸ ນາຠິຄິຊ຺ເຌຍ຺ຍ ນ ປລິພຸນ຺ເຘຍ຺ຍ [ປລິພຸຊ຺ເຌຍ຺ຍ (ສ຺ຍາ.)] ອຄິທ຺ໂຘ ອສ຺ສ ອຄຘິໂຕ ອມຸຈ຺ຉິໂຕ ອນຊ຺ຌາປນ຺ໂນ [ອນຊ຺ໂຌປນ຺ໂນ (ສ຺ຍາ.)] ວີຕເຄໂຘ ວິຄຕເຄໂຘ ຈຕ຺ຕເຄໂຘ ວນ຺ຕເຄໂຘ ມຸຕ຺ຕເຄໂຘ ປຫີນເຄໂຘ ປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐເຄໂຘ ວີຕຣາໂຄ ວິຄຕຣາໂຄ ຈຕ຺ຕຣາໂຄ ວນ຺ຕຣາໂຄ ມຸຕ຺ຕຣາໂຄ ປຫີນຣາໂຄ ປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐຣາໂຄ ນິຈ຺ຉາໂຕ ນິພ຺ພຸໂຕ ສີຕິຠູໂຕ ສຸຂປ຺ປຏິສໍເວທີ ພ຺ຣຫ຺ມຠູເຕນ ອຕ຺ຕນາ ວິຫເຣຍ຺ຍາຕິ – ກາເມສຸ ນາຠິຄິຊ຺ເຌຍ຺ຍ.

ມນສານາວິໂລ ສິຍາຕິ. ມໂນຕິ ຍໍ ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນ ມານສໍ ຫທຍໍ ປຓ຺ຑຣໍ ມໂນ ມນາຍຕນໍ ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ວິຎ຺ຎາຓກ຺ຂນ຺ໂຘ ຕຊ຺ຊາ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ. ກາຍທຸຈ຺ຈຣິເຕນ ຈິຕ຺ຕໍ ອາວິລໍ ໂຫຕິ ລຸຬິຕໍ ເອຣິຕໍ ຆຏ຺ຏິຕໍ ຈລິຕໍ ຠນ຺ຕໍ ອວູປສນ຺ຕໍ. ວຈີທຸຈ຺ຈຣິເຕນ…ເປ… ມໂນທຸຈ຺ຈຣິເຕນ… ຣາເຄນ… ໂທເສນ… ໂມເຫນ… ໂກເຘນ… ອຸປນາເຫນ… ມກ຺ເຂນ… ປຬາເສນ… ອິສ຺ສາຍ… ມຈ຺ຉຣິເຍນ… ມາຍາຍ… ສາເຐຍ຺ເຍນ… ຖມ຺ເຠນ… ສາຣມ຺ເຠນ… ມາເນນ… ອຕິມາເນນ… ມເທນ… ປມາເທນ… ສພ຺ພກິເລເສຫິ… ສພ຺ພທຸຈ຺ຈຣິເຕຫິ… ສພ຺ພຑາເຫຫິ… ສພ຺ພປຣິຬາເຫຫິ… ສພ຺ພສນ຺ຕາເປຫິ… ສພ຺ພາກຸສລາຠິສງ຺ຂາເຣຫິ ຈິຕ຺ຕໍ ອາວິລໍ ໂຫຕິ ລຸຬິຕໍ ເອຣິຕໍ ຆຏ຺ຏິຕໍ ຈລິຕໍ ຠນ຺ຕໍ ອວູປສນ຺ຕໍ. ມນສານາວິໂລ ສິຍາຕິ ຈິຕ຺ເຕນ ອນາວິໂລ ສິຍາ – ອລຸຬິໂຕ ອເນຣິໂຕ ອຆຏ຺ຏິໂຕ ອຈລິໂຕ ອຠນ຺ໂຕ ວູປສນ຺ໂຕ ອາວິລກເຣ ກິເລເສ ຊເຫຍ຺ຍ ປຊເຫຍ຺ຍ ວິໂນເທຍ຺ຍ ພ຺ຍນ຺ຕີກເຣຍ຺ຍ [ພ຺ຍນ຺ຕິໍ ກເຣຍ຺ຍ (ກ.)] ອນຠາວໍ ຄເມຍ຺ຍ, ອາວິລກເຣຫິ ກິເລເສຫິ ຈ ອາຣໂຕ [ອາຣໂຕ ອສ຺ສ (ກ.) ມຫານິ. ໑໘ ປສ຺ສ] ວິຣໂຕ ປຏິວິຣໂຕ ນິກ຺ຂນ຺ໂຕ ນິສ຺ສໂຏ ວິປ຺ປມຸຕ຺ໂຕ ວິສຎ຺ຎຸຕ຺ໂຕ ວິມຣິຍາທິກເຕນ ເຈຕສາ ວິຫເຣຍ຺ຍາຕິ – ມນສານາວິໂລ ສິຍາ.

ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານນ຺ຕິ ‘‘ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ອນິຈ຺ຈາ’’ຕິ ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ, ‘‘ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ທຸກ຺ຂາ’’ຕິ ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ, ‘‘ສພ຺ເພ ຘມ຺ມາ ອນຕ຺ຕາ’’ຕິ ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ, ‘‘ອວິຊ຺ຊາປຈ຺ຈຍາ ສງ຺ຂາຣາ’’ຕິ ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ…ເປ… ‘‘ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ສມຸທຍຘມ຺ມໍ ສພ຺ພໍ ຕໍ ນິໂຣຘຘມ຺ມ’’ນ຺ຕິ ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ. ເອວມ຺ປິ ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ.

ອຖ ວາ, ອນິຈ຺ຈໂຕ ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ, ທຸກ຺ຂໂຕ…ເປ… ໂຣຄໂຕ… ຄຓ຺ຑໂຕ… ສລ຺ລໂຕ… ອຆໂຕ… ອາພາຘໂຕ… ປຣໂຕ… ປໂລກໂຕ… ອີຕິໂຕ… ອຸປທ຺ທວໂຕ… ຠຍໂຕ… ອຸປສຄ຺ຄໂຕ… ຈລໂຕ… ປຠງ຺ຄຸໂຕ… ອທ຺ຘຸວໂຕ [ອຘຸວໂຕ (ກ.) ມຫານິ. ໑໓] … ອຕາຓໂຕ… ອເລຓໂຕ… ອສຣຓໂຕ… ອສຣຓີຠູຕໂຕ… ຣິຕ຺ຕໂຕ… ຕຸຈ຺ຉໂຕ… ສຸຎ຺ຎໂຕ… ອນຕ຺ຕໂຕ… ອາທີນວໂຕ… ວິປຣິຓາມຘມ຺ມໂຕ… ອສາຣກໂຕ… ອຆມູລໂຕ… ວຘກໂຕ… ວິຠວໂຕ… ສາສວໂຕ… ສງ຺ຂຕໂຕ… ມາຣາມິສໂຕ… ຊາຕິຘມ຺ມໂຕ… ຊຣາຘມ຺ມໂຕ… ພ຺ຍາຘິຘມ຺ມໂຕ… ມຣຓຘມ຺ມໂຕ… ໂສກປຣິເທວທຸກ຺ຂໂທມນສ຺ສຸປາຍາສຘມ຺ມໂຕ … ສໍກິເລສິກຘມ຺ມໂຕ… ສມຸທຍໂຕ… ອຕ຺ຖງ຺ຄມໂຕ… ອສ຺ສາທໂຕ… ອາທີນວໂຕ… ນິສ຺ສຣຓໂຕ ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ. ເອວມ຺ປິ ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ.

ອຖ ວາ, ຂນ຺ຘກຸສໂລ ຘາຕຸກຸສໂລ ອາຍຕນກຸສໂລ ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປາທກຸສໂລ ສຕິປຏ຺ຐານກຸສໂລ ສມ຺ມປ຺ປຘານກຸສໂລ ອິທ຺ຘິປາທກຸສໂລ ອິນ຺ທ຺ຣິຍກຸສໂລ ພລກຸສໂລ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄກຸສໂລ ມຄ຺ຄກຸສໂລ ຜລກຸສໂລ ນິພ຺ພານກຸສໂລ. ເອວມ຺ປິ ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ.

ອຖ ວາ, ສພ຺ພຘມ຺ມາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ທ຺ວາທສາຍຕນານິ – ຈກ຺ຂຸ ເຈວ [ຈກ຺ຂຸຎ຺ເຈວ (ກ.)] ຣູປາ ຈ, ໂສຕຎ຺ຈ ສທ຺ທາ ຈ, ຆານຎ຺ຈ ຄນ຺ຘາ ຈ, ຊິວ຺ຫາ ຈ ຣສາ ຈ, ກາໂຍ ຈ ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາ ຈ, ມໂນ ຈ ຘມ຺ມາ ຈ. ຍໂຕ ຈ ອຊ຺ຌຕ຺ຕິກພາຫິເຣສຸ ອາຍຕເນສຸ ຉນ຺ທຣາໂຄ ປຫີໂນ ໂຫຕິ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນມູໂລ ຕາລາວຕ຺ຖຸກໂຕ ອນຠາວໍກໂຕ [ອນຠາວງ຺ຄໂຕ (ສ຺ຍາ.)] ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ໂມ, ເອຕ຺ຕາວຕາປິ ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານນ຺ຕິ – ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ.

ສໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ປຣິພ຺ພເຊຕິ. ສໂຕຕິ ຈຕູຫິ ກາຣເຓຫິ ສໂຕ – ກາເຍ ກາຍານຸປສ຺ສນາສຕິປຏ຺ຐານໍ ຠາເວນ຺ໂຕ ສໂຕ, ເວທນາສຸ ເວທນານຸປສ຺ສນາສຕິປຏ຺ຐານໍ ຠາເວນ຺ໂຕ ສໂຕ, ຈິຕ຺ເຕ ຈິຕ຺ຕານຸປສ຺ສນາສຕິປຏ຺ຐານໍ ຠາເວນ຺ໂຕ ສໂຕ, ຘມ຺ເມສຸ ຘມ຺ມານຸປສ຺ສນາສຕິປຏ຺ຐານໍ ຠາເວນ຺ໂຕ ສໂຕ.

ອປເຣຫິປິ ຈຕູຫິ ກາຣເຓຫິ ສໂຕ – ອສຕິປຣິວຊ຺ຊນາຍ ສໂຕ, ສຕິກຣຓີຍານໍ ຘມ຺ມານໍ ກຕຕ຺ຕາ ສໂຕ, ສຕິປຣິພນ຺ຘານໍ [ສຕິປຏິປກ຺ຂານໍ (ສ຺ຍາ.) ມຫານິ. ໓] ຘມ຺ມານໍ ຫຕຕ຺ຕາ ສໂຕ, ສຕິນິມິຕ຺ຕານໍ ຘມ຺ມານໍ ອສມ຺ມຸຏ຺ຐຕ຺ຕາ [ອປ຺ປມຸຏ຺ຐຕ຺ຕາ (ສ຺ຍາ.)] ສໂຕ.

ອປເຣຫິປິ ຈຕູຫິ ກາຣເຓຫິ ສໂຕ – ສຕິຍາ ສມນ຺ນາຄຕຕ຺ຕາ ສໂຕ, ສຕິຍາ ວສິຕຕ຺ຕາ ສໂຕ, ສຕິຍາ ປາຄຸຎ຺ເຎນ ສມນ຺ນາຄຕຕ຺ຕາ ສໂຕ, ສຕິຍາ ອປຈ຺ໂຈໂຣຫຓຕາຍ ສໂຕ.

ອປເຣຫິປິ ຈຕູຫິ ກາຣເຓຫິ ສໂຕ – ສຕິຍາ ສມນ຺ນາຄຕຕ຺ຕາ ສໂຕ, ສນ຺ຕຕ຺ຕາ ສໂຕ, ສມິຕຕ຺ຕາ ສໂຕ, ສນ຺ຕຘມ຺ມສມນ຺ນາຄຕຕ຺ຕາ ສໂຕ. ພຸທ຺ຘານຸສ຺ສຕິຍາ ສໂຕ, ຘມ຺ມານຸສ຺ສຕິຍາ ສໂຕ, ສງ຺ຆານຸສ຺ສຕິຍາ ສໂຕ, ສີລານຸສ຺ສຕິຍາ ສໂຕ, ຈາຄານຸສ຺ສຕິຍາ ສໂຕ, ເທວຕານຸສ຺ສຕິຍາ ສໂຕ, ອານາປານສ຺ສຕິຍາ ສໂຕ, ມຣຓສ຺ສຕິຍາ ສໂຕ, ກາຍຄຕາສຕິຍາ ສໂຕ, ອຸປສມານຸສ຺ສຕິຍາ ສໂຕ. ຍາ ສຕິ ອນຸສ຺ສຕິ…ເປ… ສມ຺ມາສຕິ ສຕິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ ເອກາຍນມຄ຺ໂຄ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ສຕິ. ອິມາຍ ສຕິຍາ ອຸເປໂຕ ໂຫຕິ ສມຸເປໂຕ ອຸປາຄໂຕ ສມຸປາຄໂຕ ອຸປປນ຺ໂນ ສມຸປປນ຺ໂນ [ສມ຺ປນ຺ໂນ (ກ.)] ສມນ຺ນາຄໂຕ, ໂສ ວຸຈ຺ຈຕິ ສໂຕ. ຠິກ຺ຂູຕິ ສຕ຺ຕນ຺ນໍ ຘມ຺ມານໍ ຠິນ຺ນຕ຺ຕາ ຠິກ຺ຂຸ – ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ຠິນ຺ນາ ໂຫຕິ, ວິຈິກິຈ຺ຉາ ຠິນ຺ນາ ໂຫຕິ, ສີລພ຺ພຕປຣາມາໂສ ຠິນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ຣາໂຄ ຠິນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ໂທໂສ ຠິນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ໂມໂຫ ຠິນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ມາໂນ ຠິນ຺ໂນ ໂຫຕິ. ຠິນ຺ນາ ໂຫນ຺ຕິ ປາປກາ ອກຸສລາ ຘມ຺ມາ ສໍກິເລສິກາ ໂປໂນຠວິກາ [ໂປໂນພ຺ຠວິກາ (ສ຺ຍາ. ກ.)] ສທຣາ ທຸກ຺ຂວິປາກາ ອາຍຕິໍ ຊາຕິຊຣາມຣຓິຍາ.

ປຊ຺ເຊນ ກເຕນ [ປຊ຺ໂຊຕກເຕນ (ກ.) ສຸ. ນິ. ໕໑໙] ອຕ຺ຕນາ, [ສຠິຍາຕິ ຠຄວາ]

ປຣິນິພ຺ພານຄໂຕ ວິຕິຓ຺ຓກງ຺ໂຂ;

ວິຠວຎ຺ຈ ຠວຎ຺ຈ ວິປ຺ປຫາຍ, ວຸສິຕວາ ຂີຓປຸນພ຺ຠໂວ ສ ຠິກ຺ຂູຕິ.

ສໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ປຣິພ຺ພເຊຕິ ສໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ປຣິພ຺ພເຊ, ສໂຕ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ, ສໂຕ ຕິຏ຺ເຐຍ຺ຍ, ສໂຕ ນິສີເທຍ຺ຍ, ສໂຕ ເສຍ຺ຍໍ ກປ຺ເປຍ຺ຍ, ສໂຕ ອຠິກ຺ກເມຍ຺ຍ, ສໂຕ ປຏິກ຺ກເມຍ຺ຍ, ສໂຕ ອາໂລເກຍ຺ຍ, ສໂຕ ວິໂລເກຍ຺ຍ, ສໂຕ ສມິຎ຺ເຊຍ຺ຍ, ສໂຕ ປສາເຣຍ຺ຍ, ສໂຕ ສງ຺ຆາຏິປຕ຺ຕຈີວຣໍ ຘາເຣຍ຺ຍ, ສໂຕ ຈເຣຍ຺ຍ ວິຫເຣຍ຺ຍ ອິຣິເຍຍ຺ຍ ວຕ຺ເຕຍ຺ຍ ປາເລຍ຺ຍ ຍເປຍ຺ຍ ຍາເປຍ຺ຍາຕິ – ສໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ປຣິພ຺ພເຊ. ເຕນາຫ ຠຄວາ –

‘‘ກາເມສຸ ນາຠິຄິຊ຺ເຌຍ຺ຍ, ມນສານາວິໂລ ສິຍາ;

ກຸສໂລ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ, ສໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ປຣິພ຺ພເຊ’’ຕິ.

ສຫ ຄາຖາປຣິໂຍສານາ ເຍ ເຕ ພ຺ຣາຫ຺ມເຓນ ສທ຺ຘິໍ ເອກຈ຺ຉນ຺ທາ ເອກປໂຍຄາ ເອກາຘິປ຺ປາຍາ ເອກວາສນວາສິຕາ, ເຕສໍ ອເນກປາຓສຫສ຺ສານໍ ວິຣຊໍ ວີຕມລໍ ຘມ຺ມຈກ຺ຂຸໍ ອຸທປາທິ – ‘‘ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ສມຸທຍຘມ຺ມໍ ສພ຺ພໍ ຕໍ ນິໂຣຘຘມ຺ມ’’ນ຺ຕິ. ຕສ຺ສ ພ຺ຣາຫ຺ມຓສ຺ສ ອນຸປາທາຍ ອາສເວຫິ ຈິຕ຺ຕໍ ວິມຸຈ຺ຈິ. ສຫ ອຣຫຕ຺ຕປ຺ປຕ຺ຕາ ອຊິນຊຏາວາກຈີຣຕິທຓ຺ຑກມຓ຺ຑລຸເກສາ ຈ ມສ຺ສູ ຈ ອນ຺ຕຣຫິຕາ, ຠຓ຺ຑຸກາສາຍວຕ຺ຖວສໂນ ສງ຺ຆາຏິປຕ຺ຕຈີວຣຘໂຣ ອນ຺ວຕ຺ຖປຏິປຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຊລິໂກ ຠຄວນ຺ຕໍ ນມສ຺ສມາໂນ ນິສິນ຺ໂນ ໂຫຕິ – ‘‘ສຕ຺ຖາ ເມ ຠນ຺ເຕ ຠຄວາ, ສາວໂກຫມສ຺ມີ’’ຕິ.

ອຊິຕມາຓວປຸຈ຺ຉານິທ຺ເທໂສ ປຐໂມ.