໖. ອກາລມຣຓປຎ຺ໂຫ

໖. ‘‘ຠນ຺ເຕ ນາຄເສນ, ເຍ ເຕ ສຕ຺ຕາ ມຣນ຺ຕິ, ສພ຺ເພ ເຕ ກາເລ ເຍວ ມຣນ຺ຕິ, ອຸທາຫຸ ອກາເລປິ ມຣນ຺ຕີ’’ຕິ? ‘‘ອຕ຺ຖິ, ມຫາຣາຊ, ກາເລປິ ມຣຓໍ, ອຕ຺ຖິ ອກາເລປິ ມຣຓ’’ນ຺ຕິ.

‘‘ຠນ຺ເຕ ນາຄເສນ, ເກ ກາເລ ມຣນ຺ຕິ, ເກ ອກາເລ ມຣນ຺ຕີ’’ຕິ? ‘‘ທິຏ຺ຐປຸພ຺ພາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ຕຍາ ອມ຺ພຣຸກ຺ຂາ ວາ ຊມ຺ພຸຣຸກ຺ຂາ ວາ, ອຎ຺ຎສ຺ມາ ວາ ປນ ຜລຣຸກ຺ຂາ ຜລານິ ປຕນ຺ຕານິ ອາມານິ ຈ ປກ຺ການິ ຈາ’’ຕິ? ‘‘ອາມ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ. ‘‘ຍານິ ຕານິ, ມຫາຣາຊ, ຜລານິ ຣຸກ຺ຂໂຕ ປຕນ຺ຕິ, ສພ຺ພານິ ຕານິ ກາເລ ເຍວ ປຕນ຺ຕິ, ອຸທາຫຸ ອກາເລປີ’’ຕິ? ‘‘ຍານິ ຕານິ, ຠນ຺ເຕ ນາຄເສນ, ຜລານິ ປຣິປກ຺ການິ ວິລີນານິ ປຕນ຺ຕິ, ສພ຺ພານິ ຕານິ ກາເລ ປຕນ຺ຕິ. ຍານິ ປນ ຕານິ ອວເສສານິ ຜລານິ ເຕສຸ ການິຈິ ກິມິວິທ຺ຘານິ ປຕນ຺ຕິ, ການິຈິ ລຄຸຬຫຕານິ [ສກຸຓປຫຕາ (ສ຺ຍາ.), ລກຸຏຫຕານິ (ສີ. ປີ. ກ.)] ປຕນ຺ຕິ, ການິຈິ ວາຕປ຺ປຫຕານິ ປຕນ຺ຕິ, ການິຈິ ອນ຺ໂຕປູຕິການິ ຫຸຕ຺ວາ ປຕນ຺ຕິ, ສພ຺ພານິ ຕານິ ອກາເລ ປຕນ຺ຕີ’’ຕິ. ‘‘ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ເຍ ເຕ ຊຣາເວຄຫຕາ ມຣນ຺ຕິ, ເຕ ເຍວ ກາເລ ມຣນ຺ຕິ, ອວເສສາ ເກຈິ ກມ຺ມປ຺ປຏິພາຬ຺ຫາ ມຣນ຺ຕິ, ເກຈິ ຄຕິປ຺ປຏິພາຬ຺ຫາ ມຣນ຺ຕິ, ເກຈິ ກິຣິຍປ຺ປຏິພາຬ຺ຫາ ມຣນ຺ຕີ’’ຕິ.

‘‘ຠນ຺ເຕ ນາຄເສນ, ເຍ ເຕ ກມ຺ມປ຺ປຏິພາຬ຺ຫາ ມຣນ຺ຕິ, ເຍປິ ເຕ ຄຕິປ຺ປຏິພາຬ຺ຫາ ມຣນ຺ຕິ, ເຍປິ ເຕ ກິຣິຍປ຺ປຏິພາຬ຺ຫາ ມຣນ຺ຕິ, ເຍປິ ເຕ ຊຣາເວຄປ຺ປຏິພາຬ຺ຫາ ມຣນ຺ຕິ, ສພ຺ເພ ເຕ ກາເລ ເຍວ ມຣນ຺ຕິ, ໂຍປິ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິຄໂຕ ມຣຕິ, ໂສ ຕສ຺ສ ກາໂລ, ກາເລ ເຍວ ໂສ ມຣຕິ. ໂຍປິ ວິຊາຕຆເຣ ມຣຕິ, ໂສ ຕສ຺ສ ກາໂລ, ໂສປິ ກາເລ ເຍວ ມຣຕິ. ໂຍປິ ມາສິໂກ ມຣຕິ…ເປ… ໂຍປິ ວສ຺ສສຕິໂກ ມຣຕິ, ໂສ ຕສ຺ສ ກາໂລ, ກາເລ ເຍວ ໂສ ມຣຕິ, ເຕນ ຫິ, ຠນ຺ເຕ ນາຄເສນ, ອກາເລ ມຣຓໍ ນາມ ນ ໂຫຕິ, ເຍ ເກຈິ ມຣນ຺ຕິ, ສພ຺ເພ ເຕ ກາເລ ເຍວ ມຣນ຺ຕີ’’ຕິ.

‘‘ສຕ຺ຕິເມ, ມຫາຣາຊ, ວິຊ຺ຊມາເນປິ ອຸຕ຺ຕຣິໍ ອາຍຸສ຺ມິໍ ອກາເລ ມຣນ຺ຕິ. ກຕເມ ສຕ຺ຕ? ຊິຆຈ຺ຉິໂຕ, ມຫາຣາຊ, ໂຠຊນໍ ອລຠມາໂນ ອຸປຫຕພ຺ຠນ຺ຕໂຣ ວິຊ຺ຊມາເນປິ ອຸຕ຺ຕຣິໍ ອາຍຸສ຺ມິໍ ອກາເລ ມຣຕິ, ປິປາສິໂຕ, ມຫາຣາຊ, ປານີຍໍ ອລຠມາໂນ ປຣິສຸກ຺ຂຫທໂຍ ວິຊ຺ຊມາເນປິ ອຸຕ຺ຕຣິໍ ອາຍຸສ຺ມິໍ ອກາເລ ມຣຕິ, ອຫິນາ ທຏ຺ໂຐ, ມຫາຣາຊ, ວິສເວຄາຠິຫໂຕ ຕິກິຈ຺ຉກໍ ອລຠມາໂນ ວິຊ຺ຊມາເນປິ ອຸຕ຺ຕຣິໍ ອາຍຸສ຺ມິໍ ອກາເລ ມຣຕິ, ວິສມາສິໂຕ, ມຫາຣາຊ, ຑຍ຺ຫນ຺ເຕສຸ ອງ຺ຄປຈ຺ຈງ຺ເຄສຸ ອຄທໍ ອລຠມາໂນ ວິຊ຺ຊມາເນປິ ອຸຕ຺ຕຣິໍ ອາຍຸສ຺ມິໍ ອກາເລ ມຣຕິ, ອຄ຺ຄິຄໂຕ, ມຫາຣາຊ, ຌາຍມາໂນ ນິພ຺ພາປນໍ ອລຠມາໂນ ວິຊ຺ຊມາເນປິ ອຸຕ຺ຕຣິໍ ອາຍຸສ຺ມິໍ ອກາເລ ມຣຕິ, ອຸທກຄໂຕ, ມຫາຣາຊ, ປຕິຏ຺ຐໍ ອລຠມາໂນ ວິຊ຺ຊມາເນປິ ອຸຕ຺ຕຣິໍ ອາຍຸສ຺ມິໍ ອກາເລ ມຣຕິ, ສຕ຺ຕິຫໂຕ, ມຫາຣາຊ, ອາພາຘິໂກ ຠິສກ຺ກໍ ອລຠມາໂນ ວິຊ຺ຊມາເນປິ ອຸຕ຺ຕຣິໍ ອາຍຸສ຺ມິໍ ອກາເລ ມຣຕິ, ອິເມ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ສຕ຺ຕ ວິຊ຺ຊມາເນປິ ອຸຕ຺ຕຣິໍ ອາຍຸສ຺ມິໍ ອກາເລ ມຣນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຣາປາຫໍ, ມຫາຣາຊ, ເອກໍເສນ ວທາມິ.

‘‘ອຏ຺ຐວິເຘນ, ມຫາຣາຊ, ສຕ຺ຕານໍ ກາລງ຺ກິຣິຍາ ໂຫຕິ, ວາຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ປິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ເສມ຺ຫສມຸຏ຺ຐາເນນ ສນ຺ນິປາຕິເກນ ອຸຕຸວິປຣິຓາເມນ ວິສມປຣິຫາເຣນ ໂອປກ຺ກມິເກນ ກມ຺ມວິປາເກນ, ມຫາຣາຊ, ສຕ຺ຕານໍ ກາລງ຺ກິຣິຍາ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຣ, ມຫາຣາຊ, ຍທິທໍ ກມ຺ມວິປາເກນ ກາລງ຺ກິຣິຍາ, ສາ ເຍວ ຕຕ຺ຖ ສາມຍິກາ [ສາມາຍິກາ (ກ.)] ກາລງ຺ກິຣິຍາ, ອວເສສາ ອສາມຍິກາ ກາລງ຺ກິຣິຍາຕິ. ຠວຕິ ຈ –

‘‘‘ຊິຆຈ຺ຉາຍ ປິປາສາຍ, ອຫິທຏ຺ຐາ [ອຫິທຏ຺ໂຐ (ສີ.), ອຫິນາ ທຏ຺ໂຐ (ປີ.)] ວິເສນ ຈ;

ອຄ຺ຄິອຸທກສຕ຺ຕີຫິ, ອກາເລ ຕຕ຺ຖ ມີຍຕິ;

ວາຕປິຕ຺ເຕນ ເສມ຺ເຫນ, ສນ຺ນິປາເຕນຸຕູຫິ ຈ;

ວິສໂມປກ຺ກມກມ຺ເມຫິ, ອກາເລ ຕຕ຺ຖ ມີຍຕີ’ຕິ.

‘‘ເກຈິ, ມຫາຣາຊ, ສຕ຺ຕາ ປຸພ຺ເພ ກເຕນ ເຕນ ເຕນ ອກຸສລກມ຺ມວິປາເກນ ມຣນ຺ຕິ. ອິຘ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ປຸພ຺ເພ ປເຣ ຊິຆຈ຺ຉາຍ ມາເຣຕິ, ໂສ ພຫູນິ ວສ຺ສສຕສຫສ຺ສານິ ຊິຆຈ຺ຉາຍ ປຣິປີຬິໂຕ ຉາໂຕ ປຣິກິລນ຺ໂຕ ສຸກ຺ຂມິລາຕຫທໂຍ ພຸຠຸກ຺ຂິໂຕ [ສຸກ຺ຂິໂຕ (ສີ. ປີ. ກ.)] ວິສຸກ຺ຂິໂຕ ຌາຍນ຺ໂຕ ອພ຺ຠນ຺ຕຣໍ ປຣິຑຍ຺ຫນ຺ໂຕ ຊິຆຈ຺ຉາຍ ເຍວ ມຣຕິ ທຫໂຣປິ ມຊ຺ຌິໂມປິ ມຫລ຺ລໂກປິ, ອິທມ຺ປິ ຕສ຺ສ ສາມຍິກມຣຓໍ.

‘‘ໂຍ ປຸພ຺ເພ ປເຣ ປິປາສາຍ ມາເຣຕິ, ໂສ ພຫູນິ ວສ຺ສສຕສຫສ຺ສານິ ເປໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ນິຊ຺ຌາມຕຓ຺ຫິໂກ ສມາໂນ ລູໂຂ ກິໂສ ປຣິສຸກ຺ຂິຕຫທໂຍ ປິປາສາຍ ເຍວ ມຣຕິ ທຫໂຣປິ ມຊ຺ຌິໂມປິ ມຫລ຺ລໂກປິ, ອິທມ຺ປິ ຕສ຺ສ ສາມຍິກມຣຓໍ.

‘‘ໂຍ ປຸພ຺ເພ ປເຣ ອຫິນາ ຑໍສາເປຕ຺ວາ ມາເຣຕິ, ໂສ ພຫູນິ ວສ຺ສສຕສຫສ຺ສານິ ອຊຄຣມຸເຂເນວ ອຊຄຣມຸຂໍ ກຓ຺ຫສປ຺ປມຸເຂເນວ ກຓ຺ຫສປ຺ປມຸຂໍ ປຣິວຕ຺ຕິຕ຺ວາ ເຕຫິ ຂາຍິຕຂາຍິໂຕ ອຫີຫິ ທຏ຺ໂຐ ເຍວ ມຣຕິ ທຫໂຣປິ ມຊ຺ຌິໂມປິ ມຫລ຺ລໂກປິ, ອິທມ຺ປິ ຕສ຺ສ ສາມຍິກມຣຓໍ.

‘‘ໂຍ ປຸພ຺ເພ ປເຣ ວິສໍ ທຕ຺ວາ ມາເຣຕິ, ໂສ ພຫູນິ ວສ຺ສສຕສຫສ຺ສານິ ຑຍ຺ຫນ຺ເຕຫິ ອງ຺ຄປຈ຺ຈງ຺ເຄຫິ ຠິຊ຺ຊມາເນນ ສຣີເຣນ ກຸຓປຄນ຺ຘໍ ວາຍນ຺ໂຕ ວິເສເນວ ມຣຕິ ທຫໂຣປິ ມຊ຺ຌິໂມປິ ມຫລ຺ລໂກປິ, ອິທມ຺ປິ ຕສ຺ສ ສາມຍິກມຣຓໍ.

‘‘ໂຍ ປຸພ຺ເພ ປເຣ ອຄ຺ຄິນາ ມາເຣຕິ, ໂສ ພຫູນິ ວສ຺ສສຕສຫສ຺ສານິ ອງ຺ຄາຣປພ຺ພເຕເນວ ອງ຺ຄາຣປພ຺ພຕໍ ຍມວິສເຍເນວ ຍມວິສຍໍ ປຣິວຕ຺ຕິຕ຺ວາ ທຑ຺ຒວິທຑ຺ຒຄຕ຺ໂຕ ອຄ຺ຄິນາ ເຍວ ມຣຕິ ທຫໂຣປິ ມຊ຺ຌິໂມປິ ມລລ຺ລໂກປິ, ອິທມ຺ປິ ຕສ຺ສ ສາມຍິກມຣຓໍ.

‘‘ໂຍ ປຸພ຺ເພ ປເຣ ອຸທເກນ ມາເຣຕິ, ໂສ ພຫູນິ ວສ຺ສສຕສຫສ຺ສານິ ຫຕວິລຸຕ຺ຕຠຄ຺ຄທຸພ຺ພລຄຕ຺ໂຕ ຂຸພ຺ຠິຕຈິຕ຺ໂຕ [ຂຸຠິຕຈິຕ຺ໂຕ (ສີ. ປີ.)] ອຸທເກເນວ [ອຸທເກ ເຍວ (ພຫູສຸ)] ມຣຕິ ທຫໂຣປິ ມຊ຺ຌິໂມປິ ມຫລ຺ລໂກປິ, ອິທມ຺ປິ ຕສ຺ສ ສາມຍິກມຣຓໍ.

‘‘ໂຍ ປຸພ຺ເພ ປເຣ ສຕ຺ຕິຍາ ມາເຣຕິ, ໂສ ພຫູນິ ວສ຺ສສຕສຫສ຺ສານິ ຉິນ຺ນຠິນ຺ນໂກຏ຺ຏິຕວິໂກຏ຺ຏິໂຕ ສຕ຺ຕິມຸຂສມາຫໂຕ ສຕ຺ຕິຍາ ເຍວ ມຣຕິ ທຫໂຣປິ ມຊ຺ຌິໂມປິ ມຫລ຺ລໂກປິ, ອິທມ຺ປິ ຕສ຺ສ ສາມຍິກມຣຓໍ’’.

‘‘ຠນ຺ເຕ ນາຄເສນ, ອກາເລ ມຣຓໍ ອຕ຺ຖີຕິ ຍໍ ວເທຕິ, ອິງ຺ຆ ເມ ຕ຺ວໍ ຕຕ຺ຖ ກາຣຓໍ ອຕິທິສາຕິ’’. ‘‘ຍຖາ, ມຫາຣາຊ, ມຫຕິມຫາອຄ຺ຄິກ຺ຂນ຺ໂຘ ອາທິນ຺ນຕິຓກຏ຺ຐສາຂາປລາໂສ ປຣິຍາທິນ຺ນຠກ຺ໂຂ ອຸປາທານສງ຺ຂຍາ ນິພ຺ພາຍຕິ, ໂສ ອຄ຺ຄິ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ສມເຍ ນິພ຺ພຸໂຕ ນາມາ’ຕິ, ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ພຫູນິ ທິວສສຫສ຺ສານິ ຊີວິຕ຺ວາ ຊຣາຊິຓ຺ໂຓ ອາຍຸກ຺ຂຍາ ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ມຣຕິ, ໂສ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ສມເຍ ມຣຓມຸປຄໂຕ’ຕິ.

‘‘ຍຖາ ວາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ມຫຕິມຫາອຄ຺ຄິກ຺ຂນ຺ໂຘ ອາທິນ຺ນຕິຓກຏ຺ຐສາຂາປລາໂສ ອສ຺ສ, ຕໍ ອປຣິຍາທິນ຺ເນ ເຍວ ຕິຓກຏ຺ຐສາຂາປລາເສ ມຫຕິມຫາເມໂຆ ອຠິປ຺ປວສ຺ສິຕ຺ວາ ນິພ຺ພາເປຍ຺ຍ, ອປິ ນຸ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ມຫາອຄ຺ຄິກ຺ຂນ຺ໂຘ ສມເຍ ນິພ຺ພຸໂຕ ນາມ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ນ ຫິ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ. ‘‘ກິສ຺ສ ປນ ໂສ, ມຫາຣາຊ, ປຈ຺ຉິໂມ ອຄ຺ຄິກ຺ຂນ຺ໂຘ ປຸຣິມເກນ ອຄ຺ຄິກ຺ຂນ຺ເຘນ ສມສມຄຕິໂກ ນາໂຫສີ’’ຕິ? ‘‘ອາຄນ຺ຕຸເກນ, ຠນ຺ເຕ, ເມເຆນ ປຏິປີຬິໂຕ ໂສ ອຄ຺ຄິກ຺ຂນ຺ໂຘ ອສມເຍ ນິພ຺ພຸໂຕ’’ຕິ. ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ອກາເລ ມຣຕິ, ໂສ ອາຄນ຺ຕຸເກນ ໂຣເຄນ ປຏິປີຬິໂຕ ວາຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ ປິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ ເສມ຺ຫສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ ສນ຺ນິປາຕິເກນ ວາ ອຸຕຸປຣິຓາມເຊນ ວາ ວິສມປຣິຫາຣເຊນ ວາ ໂອປກ຺ກມິເກນ ວາ ຊິຆຈ຺ຉາຍ ວາ ປິປາສາຍ ວາ ສປ຺ປທຏ຺ເຐນ ວາ ວິສມາສິເຕນ ວາ ອຄ຺ຄິນາ ວາ ອຸທເກນ ວາ ສຕ຺ຕິເວຄປ຺ປຏິປີຬິໂຕ ວາ ອກາເລ ມຣຕິ. ອິທເມຕ຺ຖ, ມຫາຣາຊ, ກາຣຓໍ, ເຍນ ກາຣເຓນ ອກາເລ ມຣຓໍ ອຕ຺ຖິ.

‘‘ຍຖາ ວາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ຄຄເນ ມຫຕິມຫາວລາຫໂກ ອຸຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ນິນ຺ນຎ຺ຈ ຖລຎ຺ຈ ປຣິປູຣຍນ຺ໂຕ ອຠິວສ຺ສຕິ, ໂສ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ເມໂຆ ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ວສ຺ສຕີ’ຕິ. ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ຈິຣໍ ຊີວິຕ຺ວາ ຊຣາຊິຓ຺ໂຓ ອາຍຸກ຺ຂຍາ ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ມຣຕິ, ໂສ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ສມເຍ ມຣຓມຸປຄໂຕ’ຕິ.

‘‘ຍຖາ ວາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ຄຄເນ ມຫຕິມຫາວລາຫໂກ ອຸຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ອນ຺ຕຣາເຍວ ມຫຕາ ວາເຕນ ອພ຺ຠຕ຺ຖໍ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ, ອປິ ນຸ ໂຂ ໂສ, ມຫາຣາຊ, ມຫາວລາຫໂກ ສມເຍ ວິຄໂຕ ນາມ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ນ ຫິ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ. ‘‘ກິສ຺ສ ປນ ໂສ, ມຫາຣາຊ, ປຈ຺ຉິໂມ ວລາຫໂກ ປຸຣິເມນ ວລາຫເກນ ສມສມຄຕິໂກ ນາໂຫສີ’’ຕິ? ‘‘ອາຄນ຺ຕຸເກນ, ຠນ຺ເຕ, ວາເຕນ ປຏິປີຬິໂຕ ໂສ ວລາຫໂກ ອສມຍປ຺ປຕ຺ໂຕ ເຍວ ວິຄໂຕ’’ຕິ. ‘‘ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ອກາເລ ມຣຕິ, ໂສ ອາຄນ຺ຕຸເກນ ໂຣເຄນ ປຏິປີຬິໂຕ ວາຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ…ເປ… ສຕ຺ຕິເວຄປ຺ປຏິປີຬິໂຕ ວາ ອກາເລ ມຣຕິ. ອິທເມຕ຺ຖ, ມຫາຣາຊ, ກາຣຓໍ, ເຍນ ກາຣເຓນ ອກາເລ ມຣຓໍ ອຕ຺ຖີຕິ.

‘‘ຍຖາ ວາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ພລວາ ອາສີວິໂສ ກຸປິໂຕ ກິຎ຺ຈິເທວ ປຸຣິສໍ ຑໍເສຍ຺ຍ, ຕສ຺ສ ຕໍ ວິສໍ ອນີຕິກໍ ອນຸປທ຺ທວໍ ມຣຓໍ ປາເປຍ຺ຍ, ຕໍ ວິສໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ອນີຕິກມນຸປທ຺ທວໍ ໂກຏິຄຕ’ນ຺ຕິ. ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ຈິຣໍ ຊີວິຕ຺ວາ ຊຣາຊິຓ຺ໂຓ ອາຍຸກ຺ຂຍາ ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ມຣຕິ, ໂສ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ຊີວິຕໂກຏິຄໂຕ ສາມຍິກໍ ມຣຓມຸປຄໂຕ’ຕິ.

‘‘ຍຖາ ວາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ພລວຕາ ອາສີວິເສນ ທຏ຺ຐສ຺ສ ອນ຺ຕຣາເຍວ ອາຫິຕຸຓ຺ຑິໂກ ອຄທໍ ທຕ຺ວາ ອວິສໍ ກເຣຍ຺ຍ, ອປິ ນຸ ໂຂ ຕໍ, ມຫາຣາຊ, ວິສໍ ສມເຍ ວິຄຕໍ ນາມ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ນ ຫິ ຠນ຺ເຕ’’ຕິ. ‘‘ກິສ຺ສ ປນ ຕໍ, ມຫາຣາຊ, ປຈ຺ຉິມໍ ວິສໍ ປຸຣິມເກນ ວິເສນ ສມສມຄຕິກໍ ນາໂຫສີ’’ຕິ? ‘‘ອາຄນ຺ຕຸເກນ, ຠນ຺ເຕ, ອຄເທນ ປຏິປີຬິຕໍ ວິສໍ ອໂກຏິຄຕໍ ເຍວ ວິຄຕ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ອກາເລ ມຣຕິ, ໂສ ອາຄນ຺ຕຸເກນ ໂຣເຄນ ປຏິປີຬິໂຕ ວາຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ…ເປ… ສຕ຺ຕິເວຄປ຺ປຏິປີຬິໂຕ ວາ ອກາເລ ມຣຕິ. ອິທເມຕ຺ຖ, ມຫາຣາຊ, ກາຣຓໍ, ເຍນ ກາຣເຓນ ອກາເລ ມຣຓໍ ອຕ຺ຖີຕິ.

‘‘ຍຖາ ວາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ອິສ຺ສາໂສ ສຣໍ ປາເຕຍ຺ຍ, ສເຈ ໂສ ສໂຣ ຍຖາຄຕິຄມນປຖມຕ຺ຖກໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ໂສ ສໂຣ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ຍຖາຄຕິຄມນປຖມຕ຺ຖກໍ ຄໂຕ ນາມາ’ຕິ. ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ຈິຣໍ ຊີວິຕ຺ວາ ຊຣາຊິຓ຺ໂຓ ອາຍຸກ຺ຂຍາ ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ມຣຕິ, ໂສ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ສມເຍ ມຣຓມຸປຄໂຕ’ຕິ.

‘‘ຍຖາ ວາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ອິສ຺ສາໂສ ສຣໍ ປາເຕຍ຺ຍ, ຕສ຺ສ ຕໍ ສຣໍ ຕສ຺ມິໍ ເຍວ ຂເຓ ໂກຈິ ຄຓ຺ເຫຍ຺ຍ, ອປິ ນຸ ໂຂ ໂສ, ມຫາຣາຊ, ສໂຣ ຍຖາຄຕິຄມນປຖມຕ຺ຖກໍ ຄໂຕ ນາມ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ນ ຫິ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ. ‘‘ກິສ຺ສ ປນ ໂສ, ມຫາຣາຊ, ປຈ຺ຉິໂມ ສໂຣ ປຸຣິມເກນ ສເຣນ ສມສມຄຕິໂກ ນາໂຫສີ’’ຕິ? ‘‘ອາຄນ຺ຕຸເກນ, ຠນ຺ເຕ, ຄຫເຓນ ຕສ຺ສ ສຣສ຺ສ ຄມນໍ ອຸປຈ຺ຉິນ຺ນ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ອກາເລ ມຣຕິ, ໂສ ອາຄນ຺ຕຸເກນ ໂຣເຄນ ປຏິປີຬິໂຕ ວາຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ…ເປ… ສຕ຺ຕິເວຄປ຺ປຏິປີຬິໂຕ ວາ ອກາເລ ມຣຕິ. ອິທເມຕ຺ຖ, ມຫາຣາຊ, ກາຣຓໍ, ເຍນ ກາຣເຓນ ອກາເລ ມຣຓໍ ອຕ຺ຖີຕິ.

‘‘ຍຖາ ວາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ໂລຫມຍໍ ຠາຊນໍ ອາໂກເຏຍ຺ຍ, ຕສ຺ສ ອາໂກຏເນນ ສທ຺ໂທ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ຍຖາຄຕິຄມນປຖມຕ຺ຖກໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ໂສ ສທ຺ໂທ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ຍຖາຄຕິຄມນປຖມຕ຺ຖກໍ ຄໂຕ ນາມາ’ຕິ. ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ພຫູນິ ທິວສສຫສ຺ສານິ ຊີວິຕ຺ວາ ຊຣາຊິຓ຺ໂຓ ອາຍຸກ຺ຂຍາ ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ມຣຕິ, ໂສ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ສມເຍ ມຣຓມຸປາຄໂຕ’ຕິ.

‘‘ຍຖາ ວາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ໂລຫມຍໍ ຠາຊນໍ ອາໂກເຏຍ຺ຍ, ຕສ຺ສ ອາໂກຏເນນ ສທ຺ໂທ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຍ຺ຍ, ນິພ຺ພຕ຺ເຕ ສທ຺ເທ ອທູຣຄເຕ ໂກຈິ ອາມເສຍ຺ຍ, ສຫ ອາມສເນນ ສທ຺ໂທ ນິຣຸຊ຺ເຌຍ຺ຍ, ອປິ ນຸ ໂຂ ໂສ, ມຫາຣາຊ, ສທ຺ໂທ ຍຖາຄຕິຄມນປຖມຕ຺ຖກໍ ຄໂຕ ນາມ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ນ ຫິ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ. ‘‘ກິສ຺ສ ປນ, ມຫາຣາຊ, ປຈ຺ຉິໂມ ສທ຺ໂທ ປຸຣິມເກນ ສທ຺ເທນ ສມສມຄຕິໂກ ນາໂຫສີ’’ຕິ? ‘‘ອາຄນ຺ຕຸເກນ, ຠນ຺ເຕ, ອາມສເນນ ໂສ ສທ຺ໂທ ອຸປຣໂຕ’’ຕິ. ‘‘ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ອກາເລ ມຣຕິ, ໂສ ອາຄນ຺ຕຸເກນ ໂຣເຄນ ປຏິປີຬິໂຕ ວາຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ…ເປ… ສຕ຺ຕິເວຄປ຺ປຏິປີຬິໂຕ ວາ ອກາເລ ມຣຕິ. ອິທເມຕ຺ຖ ມຫາຣາຊ ກາຣຓໍ, ເຍນ ກາຣເຓນ ອກາເລ ມຣຓໍ ອຕ຺ຖີຕິ.

‘‘ຍຖາ ວາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ເຂຕ຺ເຕ ສຸວິຣູຬ຺ຫໍ ຘຎ຺ຎພີຊໍ ສມ຺ມາ ປວຕ຺ຕມາເນນ ວສ຺ເສນ ໂອຕຕວິຕຕອາກິຓ຺ຓພຫຸຜລໍ ຫຸຕ຺ວາ [ອຸຏ຺ຐິຕອາກິຓ຺ຓພຫຸຜລໍ ຠວິຕ຺ວາ (ສ຺ຍາ.)] ສສ຺ສຸຏ຺ຐານສມຍໍ ປາປຸຓາຕິ, ຕໍ ຘຎ຺ຎໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ອນີຕິກມນຸປທ຺ທວໍ ສມຍສມ຺ປຕ຺ຕໍ ນາມ ໂຫຕີ’ຕິ. ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ພຫູນິ ທິວສສຫສ຺ສານິ ຊີວິຕ຺ວາ ຊຣາຊິຓ຺ໂຓ ອາຍຸກ຺ຂຍາ ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ມຣຕິ, ໂສ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘ອນີຕິໂກ ອນຸປທ຺ທໂວ ສມເຍ ມຣຓມຸປຄໂຕ’ຕິ.

‘‘ຍຖາ ວາ ປນ, ມຫາຣາຊ, ເຂຕ຺ເຕ ສຸວິຣູຬ຺ຫໍ ຘຎ຺ຎພີຊໍ ອຸທເກນ ວິກລໍ ມເຣຍ຺ຍ, ອປິ ນຸ ໂຂ ຕໍ, ມຫາຣາຊ, ຘຎ຺ຎໍ ອສມຍສມ຺ປຕ຺ຕໍ ນາມ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ນ ຫິ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ. ‘‘ກິສ຺ສ ປນ ຕໍ, ມຫາຣາຊ, ປຈ຺ຉິມໍ ຘຎ຺ຎໍ ປຸຣິມເກນ ຘຎ຺ເຎນ ສມສມຄຕິກໍ ນາໂຫສີ’’ຕິ? ‘‘ອາຄນ຺ຕຸເກນ, ຠນ຺ເຕ, ອຸຓ຺ເຫນ ປຏິປີຬິຕໍ ຕໍ ຘຎ຺ຎໍ ມຕ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ອກາເລ ມຣຕິ, ໂສ ອາຄນ຺ຕຸເກນ ໂຣເຄນ ປຏິປີຬິໂຕ ວາຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ…ເປ… ສຕ຺ຕິເວຄປ຺ປຏິປີຬິໂຕ ວາ ອກາເລ ມຣຕິ. ອິທເມຕ຺ຖ, ມຫາຣາຊ, ກາຣຓໍ, ເຍນ ກາຣເຓນ ອກາເລ ມຣຓໍ ອຕ຺ຖີຕິ.

‘‘ສຸຕປຸພ຺ພໍ ປນ ຕຍາ, ມຫາຣາຊ, ‘ສມ຺ປນ຺ນຕຣຸຓສສ຺ສໍ ກິມໂຍ ອຸຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ສມູລໍ ນາເສນ຺ຕີ’’’ຕິ? ‘‘ສຸຕປຸພ຺ພຎ຺ເຈວ ຕໍ, ຠນ຺ເຕ, ອມ຺ເຫຫິ ທິຏ຺ຐປຸພ຺ພຎ຺ຈາ’’ຕິ. ‘‘ກິໍ ນຸ ໂຂ ຕໍ, ມຫາຣາຊ, ສສ຺ສໍ ກາເລ ນຏ຺ຐໍ, ອຸທາຫຸ ອກາເລ ນຏ຺ຐ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ອກາເລ, ຠນ຺ເຕ, ຍທິ ໂຂ ຕໍ, ຠນ຺ເຕ, ສສ຺ສໍ ກິມໂຍ ນ ຂາເທຍ຺ຍຸໍ, ສສ຺ສຸທ຺ຘຣຓສມຍໍ ປາປຸເຓຍ຺ຍາ’’ຕິ. ‘‘ກິໍ ປນ, ມຫາຣາຊ, ອາຄນ຺ຕຸເກນ ອຸປຆາເຕນ ສສ຺ສໍ ວິນສ຺ສຕິ, ນິຣຸປຆາຕໍ ສສ຺ສໍ ສສ຺ສຸທ຺ຘຣຓສມຍໍ ປາປຸຓາຕີ’’ຕິ? ‘‘ອາມ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ. ‘‘ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ອກາເລ ມຣຕິ, ໂສ ອາຄນ຺ຕຸເກນ ໂຣເຄນ ປຏິປີຬິໂຕ ວາຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ…ເປ… ສຕ຺ຕິເວຄປ຺ປຏິປີຬິໂຕ ວາ ມຣຕິ. ອິທເມຕ຺ຖ, ມຫາຣາຊ, ກາຣຓໍ, ເຍນ ກາຣເຓນ ອກາເລ ມຣຓໍ ອຕ຺ຖີຕິ.

‘‘ສຸຕປຸພ຺ພໍ ປນ ຕຍາ, ມຫາຣາຊ, ‘ສມ຺ປນ຺ເນ ສສ຺ເສ ຜລຠາຣນມິເຕ ມຎ຺ຈຣິຕປຕ຺ເຕ ກຣກວສ຺ສໍ ນາມ ວສ຺ສຊາຕິ ນິປຕິຕ຺ວາ ວິນາເສຕິ ອຜລໍ ກໂຣຕີ’ຕິ? ‘‘ສຸຕປຸພ຺ພຎ຺ເຈວ ຕໍ, ຠນ຺ເຕ, ອມ຺ເຫຫິ ທິຏ຺ຐປຸພ຺ພຎ຺ຈາ’’ຕິ. ‘‘ອປິ ນຸ ໂຂ ຕໍ, ມຫາຣາຊ, ສສ຺ສໍ ກາເລ ນຏ຺ຐໍ, ອຸທາຫຸ ອກາເລ ນຏ຺ຐ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ອກາເລ, ຠນ຺ເຕ, ຍທິ ໂຂ ຕໍ, ຠນ຺ເຕ, ສສ຺ສໍ ກຣກວສ຺ສໍ ນ ວສ຺ເສຍ຺ຍ ສສ຺ສຸທ຺ຘຣຓສມຍໍ ປາປຸເຓຍ຺ຍາ’’ຕິ. ‘‘ກິໍ ປນ, ມຫາຣາຊ, ອາຄນ຺ຕຸເກນ ອຸປຆາເຕນ ສສ຺ສໍ ວິນສ຺ສຕິ, ນິຣຸປຆາຕໍ ສສ຺ສໍ ສສ຺ສຸທ຺ຘຣຓສມຍໍ ປາປຸຓາຕີ’’ຕິ? ‘‘ອາມ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ. ‘‘ເອວເມວ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ໂຍ ໂກຈິ ອກາເລ ມຣຕິ, ໂສ ອາຄນ຺ຕຸເກນ ໂຣເຄນ ປຏິປີຬິໂຕ ວາຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ ປິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ ເສມ຺ຫສມຸຏ຺ຐາເນນ ວາ ສນ຺ນິປາຕິເກນ ວາ ອຸຕຸປຣິຓາມເຊນ ວາ ວິສມປຣິຫາຣເຊນ ວາ ໂອປກ຺ກມິເກນ ວາ ຊິຆຈ຺ຉາຍ ວາ ປິປາສາຍ ວາ ສປ຺ປທຏ຺ເຐນ ວາ ວິສມາສິເຕນ ວາ ອຄ຺ຄິນາ ວາ ອຸທເກນ ວາ ສຕ຺ຕິເວຄປ຺ປຏິປີຬິໂຕ ວາ ອກາເລ ມຣຕິ. ຍທິ ປນ ອາຄນ຺ຕຸເກນ ໂຣເຄນ ປຏິປີຬິໂຕ ນ ຠເວຍ຺ຍ, ສມເຍວ ມຣຓໍ ປາປຸເຓຍ຺ຍ. ອິທເມຕ຺ຖ, ມຫາຣາຊ, ກາຣຓໍ, ເຍນ ກາຣເຓນ ອກາເລ ມຣຓໍ ອຕ຺ຖີ’’ຕິ.

‘‘ອຈ຺ຉຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ ນາຄເສນ, ອພ຺ຠຸຕໍ ຠນ຺ເຕ ນາຄເສນ, ສຸທສ຺ສິຕໍ ກາຣຓໍ, ສຸທສ຺ສິຕໍ ໂອປມ຺ມໍ ອກາເລ ມຣຓສ຺ສ ປຣິທີປນາຍ, ‘ອຕ຺ຖິ ອກາເລ ມຣຓ’ນ຺ຕິ ອຸຕ຺ຕານີກຕໍ ປາກຏໍ ກຕໍ ວິຠູຕໍ ກຕໍ, ອຈິຕ຺ຕວິກ຺ຂິຕ຺ຕໂກປິ, ຠນ຺ເຕ ນາຄເສນ, ມນຸໂຊ ເອກເມເກນປິ ຕາວ ໂອປມ຺ເມນ ນິຏ຺ຐໍ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ ‘ອຕ຺ຖິ ອກາເລ ມຣຓ’ນ຺ຕິ, ກິໍ ປນ ມນຸໂຊ ສເຈຕໂນ? ປຐໂມປມ຺ເມເນວາຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ສຎ຺ຎຕ຺ໂຕ ‘ອຕ຺ຖິ ອກາເລ ມຣຓ’ນ຺ຕິ, ອປິ ຈ ອປຣາປຣໍ ນິພ຺ພາຫນໍ ໂສຕຸກາໂມ ນ ສມ຺ປຏິຈ຺ຉິ’’ນ຺ຕິ.

ອກາລມຣຓປຎ຺ໂຫ ຉຏ຺ໂຐ.