໕໓໖. ກຸຓາລຊາຕກໍ (໔)

ເອວມກ຺ຂາຍຕິ, ເອວມນຸສູຍຕິ [ສຸຍ຺ຍຕິ (ກ.)]. ສພ຺ໂພສຘຘຣຓິຘເຣ ເນກປຸປ຺ຜມາລ຺ຍວິຕເຕ ຄຊ-ຄວຊ ມຫິໍສ-ຣຸຣຸ-ຈມຣ-ປສທ-ຂຄ຺ຄ-ໂຄກຓ຺ຓ-ສີຫ-ພ຺ຍຄ຺ຆ-ທີປິ-ອຈ຺ຉ-ໂກກ-ຕຣຈ຺ຉ-ອຸທ຺ທາຣ-ກທລິມິຄ- ພິຬາຣ-ສສ-ກຓ຺ຓິການຸຈຣິເຕອາກິຓ຺ຓເນລມຓ຺ຑລມຫາວຣາຫນາຄກຸລກເຣຓຸ [ກເຓຣຸ (ສີ. ປີ.)] -ສງ຺ຆາຘິວຸຏ຺ເຐ [ວຸຕ຺ເຖ (ສີ. ປີ.)] ອິສ຺ສມິຄ- ສາຂມິຄ-ສຣຠມິຄ-ເອຓີມິຄ-ວາຕມິຄ-ປສທມິຄ-ປຸຣິສາລຸ [ປຸຣິສລ຺ລຸ (ສີ. ປີ.)] -ກິມ຺ປຸຣິສ-ຍກ຺ຂ-ຣກ຺ຂສນິເສວິເຕ ອມຊ຺ຊວມຎ຺ຊຣີຘຣ-ປຫຏ຺ຐ [ພ຺ຣຫຏ຺ຐ (ສີ. ປີ.)] -ປຸປ຺ຜຜຸສິຕຄ຺ຄາ [ປຸປ຺ຜິຕຄ຺ຄ (ສີ. ປີ.)] ເນກປາທປຄຓວິຕເຕກຸຣຣ-ຈໂກຣ-ວາຣຓ-ມຍູຣ-ປຣຠຕ- ຊີວຎ຺ຊີວກ-ເຈລາວກາ-ຠິງ຺ກາຣ-ກຣວີກມຕ຺ຕວິຫງ຺ຄຄຓ-ສຕຕ [ວິຫງ຺ຄສຕ (ສີ. ປີ.)] ສມ຺ປຆຸຏ຺ເຐອຎ຺ຊນ-ມໂນສິລາ-ຫຣິຕາລ- ຫິງ຺ຄຸລກເຫມ-ຣຊຕກນກາເນກຘາຕຸສຕວິນທ຺ຘປຏິມຓ຺ຑິຕປ຺ປເທເສ ເອວຣູເປ ຂລຸ, ໂຠ, ຣມ຺ເມ ວນສຓ຺ເຑ ກຸຓາໂລ ນາມ ສກຸໂຓ ປຏິວສຕິ ອຕິວິຍ ຈິຕ຺ໂຕ ອຕິວິຍ ຈິຕ຺ຕປຕ຺ຕຈ຺ຉທໂນ.

ຕສ຺ເສວ ຂລຸ, ໂຠ, ກຸຓາລສ຺ສ ສກຸຓສ຺ສ ອຑ຺ຒຸຑ຺ຒານິ ອິຕ຺ຖິສຫສ຺ສານິ ປຣິຈາຣິກາ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ. ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ທ຺ເວ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ກຏ຺ຐໍ ມຸເຂນ ຑໍສິຕ຺ວາ [ຑສິຕ຺ວາ (ສີ. ປີ.) ເອວມຸປຣິປິ] ຕໍ ກຸຓາລໍ ສກຸຓໍ ມຊ຺ເຌ ນິສີທາເປຕ຺ວາ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ [ເຑນ຺ຕິ (ສີ. ປີ.) ເອວມຸປຣິປິ] – ‘‘ມາ ນໍ ກຸຓາລໍ ສກຸຓໍ ອທ຺ຘານປຣິຍາຍປເຖ ກິລມໂຖ ອຸພ຺ພາເຫຕ຺ຖາ’’ຕິ [ອຸພ຺ພາເຫຖາຕິ (ສ຺ຍາ. ກ.)].

ປຎ຺ຈສຕາ [ປຎ຺ຈສຕ (ປີ.)] ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ເຫຏ຺ຐໂຕ ເຫຏ຺ຐໂຕ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ – [ເຑນ຺ຕິ (ສີ. ປີ.) ເອວມຸປຣິປິ] ‘‘ສຈາຍໍ ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ອາສນາ ປຣິປຕິສ຺ສຕິ, ມຍໍ ຕໍ ປກ຺ເຂຫິ ປຏິຄ຺ຄເຫສ຺ສາມາຕິ.

ປຎ຺ຈສຕາ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ອຸປຣູປຣິ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ – [ເຑນ຺ຕິ (ສີ. ປີ.) ເອວມຸປຣິປິ] ‘‘ມາ ນໍ ກຸຓາລໍ ສກຸຓໍ ອາຕໂປ ປຣິຕາເປສີ’’ຕິ [ປຣິກາປີຕິ (ສີ. ປີ.)].

ປຎ຺ຈສຕາ ປຎ຺ຈສຕາ [ສີ. ປີ. ໂປຕ຺ຖເກສຸ ‘‘ປຎ຺ຈສຕາ’’ຕິ ສກິເທວ ອາຄຕໍ] ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ອຸຠໂຕປສ຺ເສນ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ – [ເຑນ຺ຕິ (ສີ. ປີ.) ເອວມຸປຣິປິ] ‘‘ມາ ນໍ ກຸຓາລໍ ສກຸຓໍ ສີຕໍ ວາ ອຸຓ຺ຫໍ ວາ ຕິຓໍ ວາ ຣໂຊ ວາ ວາໂຕ ວາ ອຸສ຺ສາໂວ ວາ ອຸປປ຺ຜຸສີ’’ຕິ.

ປຎ຺ຈສຕາ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ປຸຣໂຕ ປຸຣໂຕ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ – ‘‘ມາ ນໍ ກຸຓາລໍ ສກຸຓໍ ໂຄປາລກາ ວາ ປສຸປາລກາ ວາ ຕິຓຫາຣກາ ວາ ກຏ຺ຐຫາຣກາ ວາ ວນກມ຺ມິກາ ວາ ກຏ຺ເຐນ ວາ ກຐເລນ ວາ [ກຖລາຍ ວາ (ກ.)] ປາຓິນາ ວາ ( ) [(ປາສາເຓນ ວາ) (ສ຺ຍາ.)] ເລຑ຺ຑຸນາ ວາ ທຓ຺ເຑນ ວາ ສຕ຺ເຖນ ວາ ສກ຺ຂຣາຫິ ວາ [ສກ຺ຂຣາຍ ວາ (ສີ.)] ປຫາຣໍ ອທໍສຸ. ມາຍໍ ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ຄຈ຺ເຉຫິ ວາ ລຕາຫິ ວາ ຣຸກ຺ເຂຫິ ວາ ສາຂາຫິ ວາ [ອິທໍ ປທທ຺ວຍໍ ສີ. ປີ. ໂປຕ຺ຖເກສຸ ນຕ຺ຖິ] ຖມ຺ເຠຫິ ວາ ປາສາເຓຫິ ວາ ພລວນ຺ເຕຫິ ວາ ປກ຺ຂີຫິ ສງ຺ຄເມສີ’’ຕິ [ສງ຺ຄາເມສີຕິ (ສີ. ປີ.)].

ປຎ຺ຈສຕາ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ປຈ຺ຉໂຕ ປຈ຺ຉໂຕ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ ສຓ຺ຫາຫິ ສຂິລາຫິ ມຎ຺ຊູຫິ ມຘຸຣາຫິ ວາຈາຫິ ສມຸທາຈຣນ຺ຕິໂຍ – ‘‘ມາຍໍ ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ອາສເນ ປຣິຍຸກ຺ກຓ຺ຐີ’’ຕິ.

ປຎ຺ຈສຕາ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ທິໂສທິສໍ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ ອເນກຣຸກ຺ຂວິວິຘວິກຕິຜລມາຫຣນ຺ຕິໂຍ – ‘‘ມາຍໍ ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ຂຸທາຍ ປຣິກິລມິຕ຺ຖາ’’ຕິ.

ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ຕາ [ນຕ຺ຖິ ສີ. ປີ. ໂປຕ຺ຖເກສຸ] ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ຕໍ ກຸຓາລໍ ສກຸຓໍ ອາຣາເມເນວ ອາຣາມໍ ອຸຍ຺ຍາເນເນວ ອຸຍ຺ຍານໍ ນທີຕິຕ຺ເຖເນວ ນທີຕິຕ຺ຖໍ ປພ຺ພຕສິຂເຣເນວ ປພ຺ພຕສິຂຣໍ ອມ຺ພວເນເນວ ອມ຺ພວນໍ ຊມ຺ພຸວເນເນວ ຊມ຺ພຸວນໍ ລພຸຊວເນເນວ ລພຸຊວນໍ ນາຬິເກຣສຎ຺ຈາຣິເຍເນວ [ສຎ຺ຊາທິເຍເນວ (ປີ.)] ນາຬິເກຣສຎ຺ຈາຣິຍໍ ຂິປ຺ປເມວ ອຠິສມ຺ໂຠນ຺ຕິ ຣຕິຕ຺ຖາຍ [ຣຕຕ຺ຖາຍ (ສີ. ປີ.)].

ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ຕາຫິ ທິຊກຎ຺ຎາຫິ ທິວສໍ ປຣິພ຺ຍູຬ຺ໂຫ ເອວໍ ອປສາເທຕິ – ‘‘ນສ຺ສຖ ຕຸມ຺ເຫ ວສລິໂຍ, ວິນສ຺ສຖ ຕຸມ຺ເຫ ວສລິໂຍ, ໂຈຣິໂຍ ຘຸຕ຺ຕິໂຍ ອສຕິໂຍ ລຫຸຈິຕ຺ຕາໂຍ ກຕສ຺ສ ອປ຺ປຏິກາຣິກາໂຍ ອນິໂລ ວິຍ ເຍນກາມໍຄມາໂຍ’’ຕິ.

ຕສ຺ເສວ ຂລຸ, ໂຠ, ຫິມວໂຕ ປພ຺ພຕຣາຊສ຺ສ ປຸຣຕ຺ຖິມທິສາຠາເຄ ສຸສຸຂຸມສຸນິປຸຓຄິຣິປ຺ປຠວ [ປ຺ປຠວາ (ສີ. ປີ.)] – ຫຣິຕຸປຍນ຺ຕິໂຍ.

ອຸປ຺ປລ ປທຸມ ກຸມຸທ ນຬິນ ສຕປຕ຺ຕ ໂສຄນ຺ຘິກ ມນ຺ທາລກ [ມນ຺ທາລວ (ສີ. ປີ.), ມນ຺ທາຣວ (ກ.)] ສມ຺ປຕິວິຣູຬ຺ຫສຸຈິຄນ຺ຘ ມນຸຎ຺ຎມາວກປ຺ປເທເສ [ປາວກປ຺ປເທເສ (ສີ. ປີ.)].

ກຸຣວກ-ມຸຈລິນ຺ທ-ເກຕກ-ເວທິສ-ວຎ຺ຊຸລ [ເວຕສມຎ຺ຊຸລ (ສີ.)] -ປຸນ຺ນາຄພກຸລ-ຕິລກ-ປິຍກ-ຫສນສາລ-ສຬລຈມ຺ປກ ອໂສກ-ນາຄຣຸກ຺ຂ-ຕິຣີຏິ-ຠຸຊປຕ຺ຕ-ໂລທ຺ທ-ຈນ຺ທໂນຆວເນກາຬາຄຣຸ-ປທ຺ມກ-ປິຍງ຺ຄຸ-ເທວທາຣຸກໂຈຈຄຫເນ ກກຸຘກຸຏຊອງ຺ໂກລ-ກຈ຺ຈິກາຣ [ກຈ຺ຉິກາຣ (ກ.)] -ກຓິກາຣ-ກຓ຺ຓິກາຣ-ກນເວຣ-ໂກຣຓ຺ຑກ-ໂກວິຬາຣ-ກິໍສຸກ-ໂຍຘິກ ວນມລ຺ລິກ [ນວມລ຺ລິກ (ສີ. ປີ.)] -ມນງ຺ຄຓ-ມນວຊ຺ຊ-ຠຓ຺ຑິ-ສຸຣຸຈິຣ-ຠຄິນິມາລາມລ຺ຍຘເຣ ຊາຕິສຸມນມຘຸຄນ຺ຘິກ- [ມຘຸກພນ຺ຘຸກ (ກ.)] ຘນຸຕກ຺ກາຣິ [ຘນຸກາຣິ (ສີ.), ຘນຸກາຣິກ (ປີ.)] ຕາລີສ-ຕຄຣມຸສີຣໂກຏ຺ຐ-ກຈ຺ຉວິຕເຕ ອຕິມຸຕ຺ຕກສໍກຸສຸມິຕລຕາວິຕຕປຏິມຓ຺ຑິຕປ຺ປເທເສ ຫໍສ-ປິລວ-ກາທມ຺ພ-ກາຣຓ຺ຑວາຠິນທິເຕ ວິຊ຺ຊາຘຣ-ສິທ຺ຘ [ສິນ຺ຘວ (ສີ. ປີ.)] -ສມຓ-ຕາປສຄຓາຘິວຸຏ຺ເຐ ວຣເທວ-ຍກ຺ຂ-ຣກ຺ຂສ-ທານວ-ຄນ຺ຘພ຺ພ-ກິນ຺ນຣມໂຫຣຄານຸຈິຓ຺ຓປ຺ປເທເສ ເອວຣູເປ ຂລຸ, ໂຠ, ຣມ຺ເມ ວນສຓ຺ເຑ ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ນາມ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ປຏິວສຕິ ອຕິວິຍ ມຘຸຣຄິໂຣ ວິລາສິຕນຍໂນ ມຕ຺ຕກ຺ໂຂ [ສວິລາສິຕນຍນມຕ຺ຕກ຺ໂຂ (ກ.)].

ຕສ຺ເສວ ຂລຸ, ໂຠ, ປຸຓ຺ຓມຸຂສ຺ສ ຜຸສ຺ສໂກກິລສ຺ສ ອຑ຺ຒຸຑ຺ຒານິ ອິຕ຺ຖິສຕານິ ປຣິຈາຣິກາ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ. ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ທ຺ເວ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ກຏ຺ຐໍ ມຸເຂນ ຑໍສິຕ຺ວາ ຕໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ມຊ຺ເຌ ນິສີທາເປຕ຺ວາ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ – ‘‘ມາ ນໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ອທ຺ຘານປຣິຍາຍປເຖ ກິລມໂຖ ອຸພ຺ພາເຫຕ຺ຖາ’’ຕິ.

ປຎ຺ຎາສ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ເຫຏ຺ຐໂຕ ເຫຏ຺ຐໂຕ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ – ‘‘ສຈາຍໍ ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ອາສນາ ປຣິປຕິສ຺ສຕິ, ມຍໍ ຕໍ ປກ຺ເຂຫິ ປຏິຄ຺ຄເຫສ຺ສາມາ’’ຕິ.

ປຎ຺ຎາສ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ອຸປຣູປຣິ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ – ‘‘ມາ ນໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ອາຕໂປ ປຣິຕາເປສີ’’ຕິ.

ປຎ຺ຎາສ ປຎ຺ຎາສ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ອຸຠໂຕປສ຺ເສນ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ – ‘‘ມາ ນໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ສີຕໍ ວາ ອຸຓ຺ຫໍ ວາ ຕິຓໍ ວາ ຣໂຊ ວາ ວາໂຕ ວາ ອຸສ຺ສາໂວ ວາ ອຸປປ຺ຜຸສີ’’ຕິ.

ປຎ຺ຎາສ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ປຸຣໂຕ ປຸຣໂຕ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ – ‘‘ມາ ນໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ໂຄປາລກາ ວາ ປສຸປາລກາ ວາ ຕິຓຫາຣກາ ວາ ກຏ຺ຐຫາຣກາ ວາ ວນກມ຺ມິກາ ວາ ກຏ຺ເຐນ ວາ ກຖລາຍ ວາ ປາຓິນາ ວາ ເລຑ຺ຑຸນາ ວາ ທຓ຺ເຑນ ວາ ສຕ຺ເຖນ ວາ ສກ຺ຂຣາຫິ ວາ ປຫາຣໍ ອທໍສຸ. ມາຍໍ ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ຄຈ຺ເຉຫິ ວາ ລຕາຫິ ວາ ຣຸກ຺ເຂຫິ ວາ ສາຂາຫິ ວາ ຖມ຺ເຠຫິ ວາ ປາສາເຓຫິ ວາ ພລວນ຺ເຕຫິ ວາ ປກ຺ຂີຫິ ສງ຺ຄາເມສີ’’ຕິ.

ປຎ຺ຎາສ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ປຈ຺ຉໂຕ ປຈ຺ຉໂຕ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ ສຓ຺ຫາຫິ ສຂິລາຫິ ມຎ຺ຊູຫິ ມຘຸຣາຫິ ວາຈາຫິ ສມຸທາຈຣນ຺ຕິໂຍ – ‘‘ມາຍໍ ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ອາສເນ ປຣິຍຸກ຺ກຓ຺ຐີ’’ຕິ.

ປຎ຺ຎາສ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ທິໂສທິສໍ ອຸຑ຺ເຑນ຺ຕິ ອເນກຣຸກ຺ຂວິວິຘວິກຕິຜລມາຫຣນ຺ຕິໂຍ – ‘‘ມາຍໍ ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ຂຸທາຍ ປຣິກິລມິຕ຺ຖາ’’ຕິ.

ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ຕາ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ຕໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ອາຣາເມເນວ ອາຣາມໍ ອຸຍ຺ຍາເນເນວ ອຸຍ຺ຍານໍ ນທີຕິຕ຺ເຖເນວ ນທີຕິຕ຺ຖໍ ປພ຺ພຕສິຂເຣເນວ ປພ຺ພຕສິຂຣໍ ອມ຺ພວເນເນວ ອມ຺ພວນໍ ຊມ຺ພຸວເນເນວ ຊມ຺ພຸວນໍ ລພຸຊວເນເນວ ລພຸຊວນໍ ນາຬິເກຣສຎ຺ຈາຣິເຍເນວ ນາຬິເກຣສຎ຺ຈາຣິຍໍ ຂິປ຺ປເມວ ອຠິສມ຺ໂຠນ຺ຕິ ຣຕິຕ຺ຖາຍ.

ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ຕາຫິ ທິຊກຎ຺ຎາຫິ ທິວສໍ ປຣິພ຺ຍູຬ຺ໂຫ ເອວໍ ປສໍສຕິ – ‘‘ສາຘຸ, ສາຘຸ, ຠຄິນິໂຍ, ເອຕໍ ໂຂ, ຠຄິນິໂຍ, ຕຸມ຺ຫາກໍ ປຕິຣູປໍ ກຸລຘີຕານໍ, ຍໍ ຕຸມ຺ເຫ ຠຕ຺ຕາຣໍ ປຣິຈເຣຍ຺ຍາຖາ’’ຕິ.

ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ເຍນ ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ເຕນຸປສງ຺ກມິ. ອທ຺ທສໍສຸ ໂຂ ກຸຓາລສ຺ສ ສກຸຓສ຺ສ ປຣິຈາຣິກາ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ຕໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ທູຣໂຕວ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ; ທິສ຺ວານ ເຍນ ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ເຕນຸປສງ຺ກມິໍສຸ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຕໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ເອຕທໂວຈຸໍ – ‘‘ອຍໍ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ອຕິວິຍ ຜຣຸໂສ ອຕິວິຍ ຜຣຸສວາໂຈ, ອປ຺ເປວນາມ ຕວມ຺ປິ ອາຄມ຺ມ ປິຍວາຈໍ ລເຠຍ຺ຍາມາ’’ຕິ. ‘‘ອປ຺ເປວນາມ, ຠຄິນິໂຍ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ເຍນ ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ກຸຓາເລນ ສກຸເຓນ ສທ຺ຘິໍ ປຏິສມ຺ໂມທິຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ຕໍ ກຸຓາລໍ ສກຸຓໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກິສ຺ສ ຕ຺ວໍ, ສມ຺ມ ກຸຓາລ, ອິຕ຺ຖີນໍ ສຸຊາຕານໍ ກຸລຘີຕານໍ ສມ຺ມາປຏິປນ຺ນານໍ ມິຈ຺ຉາປຏິປນ຺ໂນ’ສິ [ປຏິປນ຺ໂນ (ສີ. ປີ.)]? ອມນາປຠາຓີນມ຺ປິ ກິຣ, ສມ຺ມ ກຸຓາລ, ອິຕ຺ຖີນໍ ມນາປຠາຓິນາ ຠວິຕພ຺ພໍ, ກິມງ຺ຄ ປນ ມນາປຠາຓີນ’’ນ຺ຕິ!

ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ຕໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ເອວໍ ອປສາເທສິ – ‘‘ນສ຺ສ ຕ຺ວໍ, ສມ຺ມ ຊມ຺ມ ວສລ, ວິນສ຺ສ ຕ຺ວໍ, ສມ຺ມ ຊມ຺ມ ວສລ, ໂກ ນຸ ຕຍາ ວິຍຕ຺ໂຕ ຊາຍາຊິເນນາ’’ຕິ. ເອວໍ ອປສາທິໂຕ ຈ ປນ ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ຕໂຕເຍວ [ຕໂຕ ເຫວ (ສີ. ປີ.)] ປຏິນິວຕ຺ຕິ.

ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ປຸຓ຺ຓມຸຂສ຺ສ ຜຸສ຺ສໂກກິລສ຺ສ ອປເຣນ ສມເຍນ ນຈິຣສ຺ເສວ [ອຈິຣສ຺ເສວ ອຈ຺ຈເຍນ (ກ.)] ຂໂຣ ອາພາໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ ໂລຫິຕປກ຺ຂນ຺ທິກາ. ພາຬ຺ຫາ ເວທນາ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ ມາຣຓນ຺ຕິກາ [ມຣຓນ຺ຕິກາ (ສ຺ຍາ.)]. ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ປຸຓ຺ຓມຸຂສ຺ສ ຜຸສ຺ສໂກກິລສ຺ສ ປຣິຈາຣິການໍ ທິຊກຎ຺ຎານໍ ເອຕທໂຫສິ – ‘‘ອາພາຘິໂກ ໂຂ ອຍໍ ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ, ອປ຺ເປວນາມ ອິມມ຺ຫາ ອາພາຘາ ວຸຏ຺ຐເຫຍ຺ຍາ’’ຕິ ເອກໍ ອທຸຕິຍໍ ໂອຫາຍ ເຍນ ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ເຕນຸປສງ຺ກມິໍສຸ. ອທ຺ທສາ ໂຂ ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ຕາ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ທູຣໂຕວ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕິໂຍ, ທິສ຺ວານ ຕາ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກຫໍ ປນ ຕຸມ຺ຫໍ ວສລິໂຍ ຠຕ຺ຕາ’’ຕິ? ‘‘ອາພາຘິໂກ ໂຂ, ສມ຺ມ ກຸຓາລ, ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ອປ຺ເປວນາມ ຕມ຺ຫາ ອາພາຘາ ວຸຏ຺ຐເຫຍ຺ຍາ’’ຕິ. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ຕາ ທິຊກຎ຺ຎາໂຍ ເອວໍ ອປສາເທສິ – ‘‘ນສ຺ສຖ ຕຸມ຺ເຫ ວສລິໂຍ, ວິນສ຺ສຖ ຕຸມ຺ເຫ ວສລິໂຍ, ໂຈຣິໂຍ ຘຸຕ຺ຕິໂຍ ອສຕິໂຍ ລຫຸຈິຕ຺ຕາໂຍ ກຕສ຺ສ ອປ຺ປຏິກາຣິກາໂຍ ອນິໂລ ວິຍ ເຍນກາມໍຄມາໂຍ’’ຕິ; ວຕ຺ວາ ເຍນ ປຸຓ຺ຓມຸໂຂ ຜຸສ຺ສໂກກິໂລ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຕໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ຫໍ, ສມ຺ມ, ປຸຓ຺ຓມຸຂາ’’ຕິ. ‘‘ຫໍ, ສມ຺ມ, ກຸຓາລາ’’ຕິ.

ອຖ ຂລຸ, ໂຠ ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ຕໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ປກ຺ເຂຫິ ຈ ມຸຂຕຸຓ຺ຑເກນ ຈ ປຣິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ວຸຏ຺ຐາເປຕ຺ວາ ນານາເຠສຊ຺ຊານິ ປາຍາເປສິ. ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ປຸຓ຺ຓມຸຂສ຺ສ ຜຸສ຺ສໂກກິລສ຺ສ ໂສ ອາພາໂຘ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠີຕິ. ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ກຸຓາໂລ ສກຸໂຓ ຕໍ ປຸຓ຺ຓມຸຂໍ ຜຸສ຺ສໂກກິລໍ ຄິລານວຸຏ຺ຐິຕໍ [ຄິລານາວຸຏ຺ຐິຕໍ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)] ອຈິຣວຸຏ຺ຐິຕໍ ເຄລຎ຺ຎາ ເອຕທໂວຈ –

‘‘ທິຏ຺ຐາ ມຍາ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ກຓ຺ຫາ ທ຺ເວປິຕິກາ ປຎ຺ຈປຕິກາຍ ຉຏ຺ເຐ ປຸຣິເສ ຈິຕ຺ຕໍ ປຏິພນ຺ຘນ຺ຕິຍາ, ຍທິທໍ ກພນ຺ເຘ [ກວນ຺ເຘ (ສີ. ປີ.)] ປີຐສປ຺ປິມ຺ຫີຕິ. ຠວຕິ ຈ ປນຸຕ຺ຕເຣຕ຺ຖ [ປຸນຸຕ຺ຕເຈຕ຺ຖ (ກ.) ເອວມຸປຣິປິ] ວາກ຺ຍໍ –

໒໙໐. ‘‘ອຖຊ຺ຊຸໂນ ນກຸໂລ ຠີມເສໂນ [ຠິມ຺ມເສໂນ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)], ຍຸຘິຏ຺ຐິໂລ ສຫເທໂວ [ສີຫເທໂວ (ກ.)] ຈ ຣາຊາ;

ເອເຕ ປຕີ ປຎ຺ຈ ມຕ຺ຕິຈ຺ຈ ນາຣີ, ອກາສິ ຂຸຊ຺ຊວາມນເກນ [ຂຸຊ຺ຊວາມເນນ (ປີ.)] ປາປ’’ນ຺ຕິ.

‘‘ທິຏ຺ຐາ ມຍາ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ສຈ຺ຈຕປາປີ [ສຈ຺ຈຕປາວີ (ສີ. ປີ.), ປຎ຺ຈຕປາວີ (ສ຺ຍາ.)] ນາມ ສມຓີ ສຸສານມຊ຺ເຌ ວສນ຺ຕີ ຈຕຸຕ຺ຖຠຕ຺ຕໍ ປຣິຓາມຍມານາ ສຸຣາຘຸຕ຺ຕເກນ [ຕຸລາປຸຕ຺ຕເກນ (ສີ. ປີ.), ສາ ສຸຣາຘຸຕ຺ຕເກນ (ກ.)] ປາປມກາສິ.

‘‘ທິຏ຺ຐາ ມຍາ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ກາກວຕີ [ກາກາຕີ (ສີ.), ກາກາຕິ (ປີ.)] ນາມ ເທວີ ສມຸທ຺ທມຊ຺ເຌ ວສນ຺ຕີ ຠຣິຍາ ເວນເຕຍ຺ຍສ຺ສ ນຏກຸເວເຣນ ປາປມກາສິ.

ທິຏ຺ຐາ ມຍາ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ກຸຣຸງ຺ຄເທວີ [ກຸຣງ຺ຄວີ (ສີ. ປີ.)] ນາມ ໂລມສຸທ຺ທຣີ [ໂລມສຸນ຺ທຣີ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)] ເອຬິກກຸມາຣໍ [ເອຬມາຣກໍ (ສີ.), ເອຬກກຸມາຣໍ (ສ຺ຍາ.), ເອຬກມາຣໍ (ປີ.)] ກາມຍມານາ ຉຬງ຺ຄກຸມາຣຘນນ຺ເຕວາສິນາ ປາປມກາສິ.

ເອວຎ຺ເຫຕໍ ມຍາ ຎາຕໍ, ພ຺ຣຫ຺ມທຕ຺ຕສ຺ສ ມາຕຣໍ [ມາຕຸກາ (ສ຺ຍາ.)] ໂອຫາຍ ໂກສລຣາຊໍ ປຎ຺ຈາລຈຓ຺ເຑນ ປາປມກາສິ.

໒໙໑. ‘‘ເອຕາ ຈ ອຎ຺ຎາ ຈ ອກໍສຸ ປາປໍ, ຕສ຺ມາຫມິຕ຺ຖີນໍ ນ ວິສ຺ສເສ ນປ຺ປສໍເສ;

ມຫີ ຍຖາ ຊຄຕິ ສມານຣຕ຺ຕາ, ວສຸນ຺ຘຣາ ອິຕຣີຕຣາປຕິຏ຺ຐາ [ອິຕຣີຕຣານໍ ປຕິຏ຺ຐາ (ສ຺ຍາ.), ອິຕ຺ຕຣີຕຣປ຺ປຕິຏ຺ຐາ (?)];

ສພ຺ພສຫາ ອຜນ຺ທນາ ອກຸປ຺ປາ, ຕຖິຕ຺ຖິໂຍ ຕາໂຍ ນ ວິສ຺ສເສ ນໂຣ.

໒໙໒. ‘‘ສີໂຫ ຍຖາ ໂລຫິຕມໍສໂຠຊໂນ, ວາຬມິໂຄ ປຎ຺ຈາວຸໂຘ [ປຎ຺ຈຫຕ຺ໂຖ (ສີ. ປີ.)] ສຸຣຸທ຺ໂຘ;

ປສຍ຺ຫຂາທີ ປຣຫິໍສເນ ຣໂຕ, ຕຖິຕ຺ຖິໂຍ ຕາໂຍ ນ ວິສ຺ສເສ ນໂຣ.

‘‘ນ ຂລຸ [ນ ຂລຸ ໂຠ (ສ຺ຍາ. ກ.)], ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ເວສິໂຍ ນາຣິໂຍ ຄມນິໂຍ, ນ ເຫຕາ ພນ຺ຘກິໂຍ ນາມ, ວຘິກາໂຍ ນາມ ເອຕາໂຍ, ຍທິທໍ ເວສິໂຍ ນາຣິໂຍ ຄມນິໂຍ’’ຕິ.

‘‘ໂຈໂຣ [ໂຈຣາ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)] ວິຍ ເວຓິກຕາ, ມທິຣາວ [ມທິຣາ ວິຍ (ສີ. ສ຺ຍາ.), ມທິຣິວ (ປີ.)] ທິທ຺ຘາ [ທິຏ຺ຐາ (ກ.), ວິສທຸຏ຺ຐາ (ສ຺ຍາ.)] ວາຓິໂຊ [ວາຓິຊາ (ປີ.)] ວິຍ ວາຈາສນ຺ຖຸຕິໂຍ, ອິສ຺ສສິງ຺ຆມິວ ວິປຣິວຕ຺ຕາໂຍ [ປຣິວຕ຺ຕາໂຍ (ປີ.), ວິປຣິວຕ຺ຕາໂຣ (ກ.)], ອຸຣຄາມິວ ທຸຊິວ຺ຫາໂຍ, ໂສພ຺ຠມິວ ປຏິຈ຺ຉນ຺ນາ, ປາຕາລມິວ ທຸປ຺ປູຣາ ຣກ຺ຂສີ ວິຍ ທຸຕ຺ໂຕສາ, ຍໂມເວກນ຺ຕຫາຣິໂຍ, ສິຂີຣິວ ສພ຺ພຠກ຺ຂາ, ນທີຣິວ ສພ຺ພວາຫີ, ອນິໂລ ວິຍ ເຍນກາມໍຈຣາ, ເນຣຸ ວິຍ ອວິເສສກຣາ, ວິສຣຸກ຺ໂຂ ວິຍ ນິຈ຺ຈຜລິຕາໂຍ’’ຕິ. ຠວຕິ ຈ ປນຸຕ຺ຕເຣຕ຺ຖ ວາກ຺ຍໍ –

໒໙໓. ‘‘ຍຖາ ໂຈໂຣ ຍຖາ ທິທ຺ໂຘ, ວາຓິໂຊວ ວິກຕ຺ຖນີ;

ອິສ຺ສສິງ຺ຆມິວ ປຣິວຕ຺ຕາ [ມິວາວຏ຺ໂຏ (ສີ.), ມິວາວຕ຺ຕາ (ປີ.)], ທຸຊິວ຺ຫາ [ທຸຊ຺ຊິວ຺ຫ (ປີ.)] ອຸຣໂຄ ວິຍ.

໒໙໔. ‘‘ໂສພ຺ຠມິວ ປຏິຈ຺ຉນ຺ນາ, ປາຕາລມິວ ທຸປ຺ປຸຣາ;

ຣກ຺ຂສີ ວິຍ ທຸຕ຺ໂຕສາ, ຍໂມເວກນ຺ຕຫາຣິໂຍ.

໒໙໕. [ຍຖາ ສິຂີ ນທີວາໂຫ, ອນິໂລ ກາມຈາຣວາ;§ເນຣູວ ອວິເສສາ ຈ, ວິສຣຸກ຺ໂຂ ວິຍ ນິຈ຺ຈຜລາ;§ນາສຍນ຺ຕິ ຆເຣ ໂຠຄໍ, ຣຕນານນ຺ຕກຣິຕ຺ຖິ ໂຍຕິ; (ສີ. ສ຺ຍາ.)]

‘‘ຍຖາ ສິຂີ ນທີ ວາໂຕ, ເນຣຸນາວ ສມາຄຕາ.

ວິສຣຸກ຺ໂຂ ວິຍ ນິຈ຺ຈຜລາ, ນາສຍນ຺ຕິ ຆເຣ ໂຠຄໍ;

ຣຕນນ຺ຕກຣິຕ຺ຖິໂຍ’’ຕິ [ຍຖາ ສິຂີ ນທີວາໂຫ, ອນິໂລ ກາມຈາຣວາ;§ເນຣູວ ອວິເສສາ ຈ, ວິສຣຸກ຺ໂຂ ວິຍ ນິຈ຺ຈຜລາ;§ນາສຍນ຺ຕິ ຆເຣ ໂຠຄໍ, ຣຕນານນ຺ຕກຣິຕ຺ຖິ ໂຍຕິ; (ສີ. ສ຺ຍາ.)].

‘‘ຈຕ຺ຕາຣິມານິ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ຍານິ (ວຕ຺ຖູນິ ກິຈ຺ເຈ ຊາເຕ ອນຕ຺ຖຈຣານິ ຠວນ຺ຕິ; ຕານິ) [( ) ສີ. ສ຺ຍາ. ໂປຕ຺ຖເກສຸ ນ ທິສ຺ສຕິ] ປຣກຸເລ ນ ວາເສຕພ຺ພານິ – ໂຄຓໍ ເຘນຸໍ ຍານໍ ຠຣິຍາ. ຈຕ຺ຕາຣິ ເອຕານິ ປຓ຺ຑິໂຕ ຘນານິ [ຍານິ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)] ຆຣາ ນ ວິປ຺ປວາສເຍ.

໒໙໖. ‘ໂຄຓໍ ເຘນຸຎ຺ຈ ຍານຎ຺ຈ, ຠຣິຍໍ ຎາຕິກຸເລ ນ ວາສເຍ;

ຠຎ຺ຊນ຺ຕິ ຣຖໍ ອຍານກາ, ອຕິວາເຫນ ຫນນ຺ຕິ ປຸງ຺ຄວໍ;

ໂທເຫນ ຫນນ຺ຕິ ວຈ຺ຉກໍ, ຠຣິຍາ ຎາຕິກຸເລ ປທຸສ຺ສຕີ’’’ຕິ.

‘‘ຉ ອິມານິ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ຍານິ (ວຕ຺ຖູນິ) [( ) ສີ. ປີ. ໂປຕ຺ຖເກສຸ ນຸ ທິສ຺ສຕິ] ກິຈ຺ເຈ ຊາເຕ ອນຕ຺ຖຈຣານິ ຠວນ຺ຕິ –

໒໙໗. ‘ອຄຸຓໍ ຘນຸ ຎາຕິກຸເລ ຈ ຠຣິຍາ, ປາຣໍ ນາວາ ອກ຺ຂຠຄ຺ຄຎ຺ຈ ຍານໍ;

ທູເຣ ມິຕ຺ໂຕ ປາປສຫາຍໂກ ຈ, ກິຈ຺ເຈ ຊາເຕ ອນຕ຺ຖຈຣານິ ຠວ’’’ນ຺ຕິ.

‘‘ອຏ຺ຐຫິ ຂລຸ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ຐາເນຫິ ອິຕ຺ຖີ ສາມິກໍ ອວຊານາຕິ. ທລິທ຺ທຕາ, ອາຕຸຣຕາ, ຊິຓ຺ຓຕາ, ສຸຣາໂສຓ຺ຑຕາ, ມຸທ຺ຘຕາ, ປມຕ຺ຕຕາ, ສພ຺ພກິຈ຺ເຈສຸ ອນຸວຕ຺ຕນຕາ, ສພ຺ພຘນອນຸປ຺ປທາເນນ – ອິເມຫິ ຂລຸ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ອຏ຺ຐຫິ ຐາເນຫິ ອິຕ຺ຖີ ສາມິກໍ ອວຊານາຕິ. ຠວຕິ ຈ ປນຸຕ຺ຕເຣຕ຺ຖ ວາກ຺ຍໍ –

໒໙໘. ‘ທລິທ຺ທໍ ອາຕຸຣຎ຺ຈາປິ, ຊິຓ຺ຓກໍ ສຸຣໂສຓ຺ຑກໍ;

ປມຕ຺ຕໍ ມຸທ຺ຘປຕ຺ຕຎ຺ຈ, ສພ຺ພກິຈ຺ເຈສຸ [ຣຕ຺ຕໍ ກິຈ຺ເຈສຸ (ສີ. ປີ.)] ຫາປນໍ;

ສພ຺ພກາມປ຺ປທາເນນ [ສພ຺ພກາມປຓິຘາເນນ (ສ຺ຍາ)], ອວຊານາຕິ [ອວຊານນ຺ຕິ (ສີ. ປີ.)] ສາມິກ’’’ນ຺ຕິ.

‘‘ນວຫິ ຂລຸ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ຐາເນຫິ ອິຕ຺ຖີ ປໂທສມາຫຣຕິ. ອາຣາມຄມນສີລາ ຈ ໂຫຕິ, ອຸຍ຺ຍານຄມນສີລາ ຈ ໂຫຕິ, ນທີຕິຕ຺ຖຄມນສີລາ ຈ ໂຫຕິ, ຎາຕິກຸລຄມນສີລາ ຈ ໂຫຕິ, ປຣກຸລຄມນສີລາ ຈ ໂຫຕິ, ອາທາສທຸສ຺ສມຓ຺ຑນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ຕສີລາ ຈ ໂຫຕິ, ມຊ຺ຊປາຍິນີ ຈ ໂຫຕິ, ນິລ຺ໂລກນສີລາ ຈ ໂຫຕິ, ສທ຺ວາຣຐາຍິນີ [ປທ຺ວາຣຏ຺ຐາຍິນີ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)] ຈ ໂຫຕິ – ອິເມຫິ ຂລຸ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ນວຫິ ຐາເນຫິ ອິຕ຺ຖີ ປໂທສມາຫຣຕີຕິ. ຠວຕິ ຈ ປນຸຕ຺ຕເຣຕ຺ຖ ວາກ຺ຍໍ –

໒໙໙. ‘ອາຣາມສີລາ ຈ [ອາຣາມສີລາ (ສີ. ປີ.)] ອຸຍ຺ຍານໍ, ນທີ ຎາຕິ ປຣກຸລໍ;

ອາທາສທຸສ຺ສມຓ຺ຑນມນຸຍຸຕ຺ຕາ, ຍາ ຈິຕ຺ຖີ ມຊ຺ຊປາຍິນີ.

໓໐໐. ‘ຍາ ຈ ນິລ຺ໂລກນສີລາ, ຍາ ຈ ສທ຺ວາຣຐາຍິນີ;

ນວເຫເຕຫິ ຐາເນຫິ, ປໂທສມາຫຣນ຺ຕິ ອິຕ຺ຖິໂຍ’’’ຕິ.

‘‘ຈຕ຺ຕາລີສາຍ [ຈຕ຺ຕາລີສາຍິ (ປີ. ກ.)] ຂລຸ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ຐາເນຫິ ອິຕ຺ຖີ ປຸຣິສໍ ອຈ຺ຈາຈຣຕິ [ອຈ຺ຈາວທຕິ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)]. ວິຊມ຺ຠຕິ, ວິນມຕິ, ວິລສຕິ, ວິລຊ຺ຊຕິ, ນເຂນ ນຂໍ ຆຏ຺ເຏຕິ, ປາເທນ ປາທໍ ອກ຺ກມຕິ, ກຏ຺ເຐນ ປຖວິໍ ວິລິຂຕິ [ລິຂຕິ (ສີ. ປີ.)], ທາຣກໍ ອຸລ຺ລງ຺ຆຕິ ອຸລ຺ລງ຺ຆາເປຕິ [ທາຣກໍ ອຸລ຺ລງ຺ເຆຕິ ໂອລງ຺ເຆຕິ (ສີ. ປີ.)], ກີຬຕິ ກີຬາເປຕິ, ຈຸມ຺ພຕິ ຈຸມ຺ພາເປຕິ, ຠຸຎ຺ຊຕິ ຠຸຎ຺ຊາເປຕິ, ທທາຕິ, ຍາຈຕິ, ກຕມນຸກໂຣຕິ, ອຸຈ຺ຈໍ ຠາສຕິ, ນີຈໍ ຠາສຕິ, ອວິຈ຺ຈໍ ຠາສຕິ, ວິວິຈ຺ຈໍ ຠາສຕິ, ນຈ຺ເຈນ ຄີເຕນ ວາທິເຕນ ໂຣທເນນ [ໂຣທິເຕນ (ສີ. ປີ.)] ວິລສິເຕນ ວິຠູສິເຕນ ຊຄ຺ຆຕິ, ເປກ຺ຂຕິ, ກຏິໍ ຈາເລຕິ, ຄຸຍ຺ຫຠຓ຺ຑກໍ ສຎ຺ຈາເລຕິ, ອູຣຸໍ ວິວຣຕິ, ອູຣຸໍ ປິທຫຕິ, ຖນໍ ທສ຺ເສຕິ, ກຈ຺ຉໍ ທສ຺ເສຕິ, ນາຠິໍ ທສ຺ເສຕິ, ອກ຺ຂິໍ ນິຂນຕິ, ຠມຸກໍ ອຸກ຺ຂິປຕິ, ໂອຏ຺ຐໍ ອຸປລິຂຕິ [ໂອຏ຺ຐໍ ປລິຂຕິ ຊິວ຺ຫໍ ປລິຂຕິ (ສີ. ປີ.)], ຊິວ຺ຫໍ ນິລ຺ລາເລຕິ, ທຸສ຺ສໍ ມຸຎ຺ຈຕິ, ທຸສ຺ສໍ ປຏິພນ຺ຘຕິ, ສິຣສໍ ມຸຎ຺ຈຕິ, ສິຣສໍ ພນ຺ຘຕິ – ອິເມຫິ ຂລຸ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ຈຕ຺ຕາລີສາຍ ຐາເນຫິ ອິຕ຺ຖີ ປຸຣິສໍ ອຈ຺ຈາຈຣຕິ.

‘‘ປຎ຺ຈວີສາຍ [ປຎ຺ຈວີສາຫິ (ປີ. ກ.)] ຂລຸ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ຐາເນຫິ ອິຕ຺ຖີ ປທຸຏ຺ຐາ ເວທິຕພ຺ພາ ຠວຕິ. ສາມິກສ຺ສ ປວາສໍ ວຓ຺ເຓຕິ, ປວຸຏ຺ຐໍ ນ ສຣຕິ, ອາຄຕໍ ນາຠິນນ຺ທຕິ, ອວຓ຺ຓໍ ຕສ຺ສ ຠຓຕິ, ວຓ຺ຓໍ ຕສ຺ສ ນ ຠຓຕິ, ອນຕ຺ຖໍ ຕສ຺ສ ຈຣຕິ, ອຕ຺ຖໍ ຕສ຺ສ ນ ຈຣຕິ, ອກິຈ຺ຈໍ ຕສ຺ສ ກໂຣຕິ, ກິຈ຺ຈໍ ຕສ຺ສ ນ ກໂຣຕິ, ປຣິທຫິຕ຺ວາ ສຍຕິ, ປຣມ຺ມຸຂີ ນິປຊ຺ຊຕິ, ປຣິວຕ຺ຕກຊາຕາ ໂຂ ປນ ໂຫຕິ ກຸງ຺ກຸມິຍຊາຕາ, ທີຆໍ ອສ຺ສສຕິ, ທຸກ຺ຂໍ ເວທຍຕິ, ອຸຈ຺ຈາຣປສ຺ສາວໍ ອຠິຓ຺ຫໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ວິໂລມມາຈຣຕິ, ປຣປຸຣິສສທ຺ທໍ ສຸຕ຺ວາ ກຓ຺ຓໂສຕໍ ວິວຣໂມທຫຕິ [ວິວຣຕິ ກໂມທຫຕິ (ປີ.)], ນິຫຕໂຠຄາ ໂຂ ປນ ໂຫຕິ, ປຏິວິສ຺ສເກຫິ ສນ຺ຖວໍ ກໂຣຕິ, ນິກ຺ຂນ຺ຕປາທາ ໂຂ ປນ ໂຫຕິ, ວິສິຂານຸຈາຣິນີ ອຕິຈາຣິນີ ໂຂ ປນ ໂຫຕິ, ນິຈ຺ຈໍ [ນຕ຺ຖິ ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ. ໂປຕ຺ຖເກສຸ] ສາມິເກ ອຄາຣວາ ປທຸຏ຺ຐມນສງ຺ກປ຺ປາ, ອຠິຓ຺ຫໍ ທ຺ວາເຣ ຕິຏ຺ຐຕິ, ກຈ຺ຉານິ ອງ຺ຄານິ ຖນານິ ທສ຺ເສຕິ, ທິໂສທິສໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ເປກ຺ຂຕິ – ອິເມຫິ ຂລຸ, ສມ຺ມ ປຸຓ຺ຓມຸຂ, ປຎ຺ຈວີສາຍ [ປຎ຺ຈວີສາຫິ (ກ.)] ຐາເນຫິ ອິຕ຺ຖີ ປທຸຏ຺ຐາ ເວທິຕພ຺ພາ ຠວຕິ. ຠວຕິ ຈ ປນຸຕ຺ຕເຣຕ຺ຖ ວາກ຺ຍໍ –

໓໐໑. ‘ປວາສໍ ຕສ຺ສ ວຓ຺ເຓຕິ, ຄຕໍ ຕສ຺ສ ນ ໂສຈຕິ [ປວາສ’ມສ຺ສ ວຓ຺ເຓຕິ ຄຕິໍ ນານຸໂສຈຕິ (ສີ. ປີ.)];

ທິສ຺ວານ ປຕິມາຄຕໍ [ທິສ຺ວາປຕິໍ ອາຄຕໍ (ສີ. ປີ.)] ນາຠິນນ຺ທຕິ;

ຠຕ຺ຕາຣວຓ຺ຓໍ ນ ກທາຈິ ຠາສຕິ, ເອເຕ ປທຸຏ຺ຐາຍ ຠວນ຺ຕິ ລກ຺ຂຓາ.

໓໐໒. ‘ອນຕ຺ຖໍ ຕສ຺ສ ຈຣຕິ ອສຎ຺ຎຕາ, ອຕ຺ຖຎ຺ຈ ຫາເປຕິ ອກິຈ຺ຈກາຣິນີ;

ປຣິທຫິຕ຺ວາ ສຍຕິ ປຣມ຺ມຸຂີ, ເອເຕ ປທຸຏ຺ຐາຍ ຠວນ຺ຕິ ລກ຺ຂຓາ.

໓໐໓. ‘ປຣິວຕ຺ຕຊາຕາ ຈ [ປຣາວຕ຺ຕກຊາຕາ ຈ (ສີ.)] ຠວຕິ ກຸງ຺ກຸມີ, ທີຆຎ຺ຈ ອສ຺ສສຕິ ທຸກ຺ຂເວທິນີ;

ອຸຈ຺ຈາຣປສ຺ສາວມຠິຓ຺ຫໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ເອເຕ ປທຸຏ຺ຐາຍ ຠວນ຺ຕິ ລກ຺ຂຓາ.

໓໐໔. ‘‘ວິໂລມມາຈຣຕິ ອກິຈ຺ຈກາຣິນີ, ສທ຺ທໍ ນິສາເມຕິ ປຣສ຺ສ ຠາສໂຕ;

ນິຫຕໂຠຄາ ຈ ກໂຣຕິ ສນ຺ຖວໍ, ເອເຕ ປທຸຏ຺ຐາຍ ຠວນ຺ຕິ ລກ຺ຂຓາ.

໓໐໕. ‘ກິຈ຺ເຉນ ລທ຺ຘໍ ກສິຣາຠຕໍ [ກສິເຣນາຠຕໍ (ສີ.)] ຘນໍ, ວິຕ຺ຕໍ ວິນາເສຕິ ທຸກ຺ເຂນ ສມ຺ຠຕໍ;

ປຏິວິສ຺ສເກຫິ ຈ ກໂຣຕິ ສນ຺ຖວໍ, ເອເຕ ປທຸຏ຺ຐາຍ ຠວນ຺ຕິ ລກ຺ຂຓາ.

໓໐໖. ‘ນິກ຺ຂນ຺ຕປາທາ ວິສິຂານຸຈາຣິນີ, ນິຈ຺ຈຎ຺ຈ ສາມິມ຺ຫິ [ນິຈ຺ຈໍ ສສາມິມ຺ຫິ (ປີ. ກ.)] ປທຸຏ຺ຐມານສາ;

ອຕິຈາຣິນີ ໂຫຕິ ອເປຕຄາຣວາ [ຕເຖວ’ຄາຣວາ (ສີ. ປີ.)], ເອເຕ ປທຸຏ຺ຐາຍ ຠວນ຺ຕິ ລກ຺ຂຓາ.

໓໐໗. ‘ອຠິກ຺ຂຓໍ ຕິຏ຺ຐຕິ ທ຺ວາຣມູເລ, ຖນານິ ກຈ຺ຉານິ ຈ ທສ຺ສຍນ຺ຕີ;

ທິໂສທິສໍ ເປກ຺ຂຕິ ຠນ຺ຕຈິຕ຺ຕາ, ເອເຕ ປທຸຏ຺ຐາຍ ຠວນ຺ຕິ ລກ຺ຂຓາ.

໓໐໘. ‘ສພ຺ພາ ນທີ ວງ຺ກຄຕີ [ວງ຺ກນທີ (ກ.)], ສພ຺ເພ ກຏ຺ຐມຍາ ວນາ;

ສພ຺ພິຕ຺ຖິໂຍ ກເຣ ປາປໍ, ລຠມາເນ ນິວາຕເກ.

໓໐໙. ‘ສເຈ ລເຠຖ ຂຓໍ ວາ ຣໂຫ ວາ, ນິວາຕກໍ ວາປິ ລເຠຖ ຕາທິສໍ;

ສພ຺ພາວ ອິຕ຺ຖີ ກຍິຣຸໍ ນຸ [ກເຣຍ຺ຍຸ ໂນ (ສີ.), ກເຣຍ຺ຍຸໍ ໂນ (ປີ.)] ປາປໍ, ອຎ຺ຎໍ ອລຕ຺ຖ [ອລທ຺ຘາ (ສ຺ຍາ. ປີ. ກ.)] ປີຐສປ຺ປິນາປິ ສທ຺ຘິໍ.

໓໑໐. ‘‘ນຣານມາຣາມກຣາສຸ ນາຣິສຸ, ອເນກຈິຕ຺ຕາສຸ ອນິຄ຺ຄຫາສຸ ຈ;

ສພ຺ພຕ຺ຖ ນາປີຕິກຣາປິ [ສພ຺ພ’ຕ຺ຕນາ’ປີຕິກາຣາປິ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ເຈ ສິຍາ [ສິຍຸໍ (ສ຺ຍາ.)], ນ ວິສ຺ສເສ ຕິຕ຺ຖສມາ ຫິ ນາຣິໂຍ’’ຕິ.

໓໑໑. ‘ຍໍ ເວ [ຍຎ຺ຈ (ສ຺ຍາ. ກ.)] ທິສ຺ວາ ກຓ຺ຑຣີກິນ຺ນຣານໍ [ກິນ຺ນຣກິນ຺ນຣີນໍ (ສ຺ຍາ.), ກິນ຺ນຣີກິນ຺ນຣານໍ (ກ.)], ສພ຺ພິຕ຺ຖິໂຍ ນ ຣມນ຺ຕິ ອຄາເຣ;

ຕໍ ຕາທິສໍ ມຈ຺ຈໍ ຈຊິຕ຺ວາ ຠຣິຍາ, ອຎ຺ຎໍ ທິສ຺ວາ ປຸຣິສໍ ປີຐສປ຺ປິໍ.

໓໑໒. ‘ພກສ຺ສ ຈ ພາວຣິກສ຺ສ [ປາວາຣິກສ຺ສ (ສີ.), ພາວຣິຍສ຺ສ (ສ຺ຍາ.)] ຣຎ຺ໂຎ, ອຈ຺ຈນ຺ຕກາມານຸຄຕສ຺ສ ຠຣິຍາ;

ອວາຈຣີ [ອຈ຺ຈາຈຣິ (ສ຺ຍາ.), ອນາຈຣິ (ກ.)] ປຏ຺ຐວສານຸຄສ຺ສ [ພທ຺ຘວສານຸຄສ຺ສ (ສີ. ສ຺ຍາ.), ປຕ຺ຕວສານຸຄຕສ຺ສ (ກ.)], ກໍ ວາປິ ອິຕ຺ຖີ ນາຕິຈເຣ ຕທຎ຺ຎໍ.

໓໑໓. ‘ປິງ຺ຄິຍານີ ສພ຺ພໂລກິສ຺ສຣສ຺ສ, ຣຎ຺ໂຎ ປິຍາ ພ຺ຣຫ຺ມທຕ຺ຕສ຺ສ ຠຣິຍາ;

ອວາຈຣີ ປຏ຺ຐວສານຸຄສ຺ສ, ຕໍ ວາປິ ສາ ນາຊ຺ຌຄາ ກາມກາມິນີ.

໓໑໔. ‘ລຸທ຺ຘານໍ [ຂຸທ຺ທານໍ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)] ລຫຸຈິຕ຺ຕານໍ, ອກຕຎ຺ຎູນ ທຸພ຺ຠິນໍ;

ນາເທວສຕ຺ໂຕ ປຸຣິໂສ, ຖີນໍ ສທ຺ຘາຕຸມຣຫຕິ.

໓໑໕. ‘ນ ຕາ ປຊານນ຺ຕິ ກຕໍ ນ ກິຈ຺ຈໍ, ນ ມາຕຣໍ ປິຕຣໍ ຠາຕຣໍ ວາ;

ອນຣິຍາ ສມຕິກ຺ກນ຺ຕຘມ຺ມາ, ສສ຺ເສວ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ວສໍ ວຊນ຺ຕິ.

໓໑໖. ‘ຈິຣານຸວຸຏ຺ຐມ຺ປິ [ຈິຣານຸວຸຕ຺ຖມ຺ປິ (ສີ. ປີ.)] ປິຍໍ ມນາປໍ, ອນຸກມ຺ປກໍ ປາຓສມມ຺ປິ ຠຕ຺ຕຸໍ [ສນ຺ຕໍ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)];

ອາວາສຸ ກິຈ຺ເຈສຸ ຈ ນໍ ຊຫນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາຫມິຕ຺ຖີນໍ ນ ວິສ຺ສສາມິ.

໓໑໗. ‘ຖີນຎ຺ຫິ ຈິຕ຺ຕໍ ຍຖາ ວານຣສ຺ສ, ກນ຺ນປ຺ປກນ຺ນໍ ຍຖາ ຣຸກ຺ຂຉາຍາ;

ຈລາຈລໍ ຫທຍມິຕ຺ຖິຍານໍ, ຈກ຺ກສ຺ສ ເນມິ ວິຍ ປຣິວຕ຺ຕຕິ.

໓໑໘. ‘ຍທາ ຕາ ປສ຺ສນ຺ຕິ ສເມກ຺ຂມານາ, ອາເທຍ຺ຍຣູປໍ ປຸຣິສສ຺ສ ວິຕ຺ຕໍ;

ສຓ຺ຫາຫິ ວາຈາຫິ ນຍນ຺ຕິ ເມນໍ, ກມ຺ໂພຊກາ ຊລເຊເນວ ອສ຺ສໍ.

໓໑໙. ‘ຍທາ ນ ປສ຺ສນ຺ຕິ ສເມກ຺ຂມານາ, ອາເທຍ຺ຍຣູປໍ ປຸຣິສສ຺ສ ວິຕ຺ຕໍ;

ສມນ຺ຕໂຕ ນໍ ປຣິວຊ຺ຊຍນ຺ຕິ, ຕິຓ຺ໂຓ ນທີປາຣຄໂຕວ ກຸລ຺ລໍ.

໓໒໐. ‘ສິເລສູປມາໍ ສິຂິຣິວ ສພ຺ພຠກ຺ຂາ, ຕິກ຺ຂມາຍາ ນທີຣິວ ສີຆໂສຕາ;

ເສວນ຺ຕິ ເຫຕາ ປິຍມປ຺ປິຍຎ຺ຈ, ນາວາ ຍຖາ ໂອຣກູລໍ [ໂອຣກຸລໍ (ສີ.) ເອວມຸປຣິປິ] ປຣຎ຺ຈ.

໓໒໑. ‘ນ ຕາ ເອກສ຺ສ ນ ທ຺ວິນ຺ນໍ, ອາປໂຓວ ປສາຣິໂຕ;

ໂຍ ຕາ ມຍ຺ຫນ຺ຕິ ມຎ຺ເຎຍ຺ຍ, ວາຕໍ ຊາເລນ ພາຘເຍ [ພນ຺ຘເຍ (ສ຺ຍາ. ກ.)].

໓໒໒. ‘ຍຖາ ນທີ ຈ ປນ຺ໂຖ ຈ, ປານາຄາຣໍ ສຠາ ປປາ;

ເອວໍ ໂລກິຕ຺ຖິໂຍ ນາມ, ເວລາ ຕາສໍ ນ ວິຊ຺ຊຕິ [ເກສຸຈິ ໂປຕ຺ຖເກສຸ ອິມິສ຺ສາ ຄາຖາຍ ປຸພ຺ພທ຺ຘາປຣທ຺ຘໍ ວິປຣິຍາເຍນ ທິສ຺ສຕິ].

໓໒໓. ‘ຆຕາສນສມາ ເອຕາ, ກຓ຺ຫສປ຺ປສິຣູປມາ;

ຄາໂວ ພຫິຕິຓສ຺ເສວ, ໂອມສນ຺ຕິ ວຣໍ ວຣໍ.

໓໒໔. ‘ຆຕາສນໍ ກຸຎ຺ຊຣໍ ກຓ຺ຫສປ຺ປໍ, ມຸທ຺ຘາຠິສິຕ຺ຕໍ ປມທາ ຈ ສພ຺ພາ;

ເອເຕ ນໂຣ [ເອເຕນ ໂສ (ປີ.)] ນິຈ຺ຈຍໂຕ [ນິຈ຺ຈຍຕ຺ໂຕ (ສີ. ປີ.)] ຠເຊຖ, ເຕສໍ ຫເວ ທຸພ຺ພິທຸ ສພ຺ພຠາໂວ [ສຈ຺ຈຠາໂວ (ສ຺ຍາ.)].

໓໒໕. ‘ນຈ຺ຈນ຺ຕວຓ຺ຓາ ນ ພຫູນໍ ກນ຺ຕາ, ນ ທກ຺ຂິຓາ ປມທາ ເສວິຕພ຺ພາ;

ນ ປຣສ຺ສ ຠຣິຍາ ນ ຘນສ຺ສ ເຫຕຸ, ເອຕິຕ຺ຖິໂຍ ປຎ຺ຈ ນ ເສວິຕພ຺ພາ’’’.

ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ອານນ຺ໂທ ຄິຊ຺ຌຣາຊາ ກຸຓາລສ຺ສ ສກຸຓສ຺ສ ອາທິມຊ຺ຌກຖາປຣິໂຍສານໍ [ອາທິມຊ຺ຌຄາຖາປຣິໂຍສານໍ (ສ຺ຍາ. ກ.)] ວິທິຕ຺ວາ ຕາຍໍ ເວລາຍໍ ອິມາ ຄາຖາໂຍ ອຠາສິ –

໓໒໖. ‘‘ປຸຓ຺ຓມ຺ປິ ເຈມໍ ປຖວິໍ ຘເນນ, ທຊ຺ຊິຕ຺ຖິຍາ ປຸຣິໂສ ສມ຺ມຕາຍ;

ລທ຺ຘາ ຂຓໍ ອຕິມຎ຺ເຎຍ຺ຍ ຕມ຺ປິ, ຕາສໍ ວສໍ ອສຕີນໍ ນ ຄຈ຺ເຉ.

໓໒໗. ‘‘ອຸຏ຺ຐາຫກໍ ເຈປິ ອລີນວຸຕ຺ຕິໍ, ໂກມາຣຠຕ຺ຕາຣໍ ປິຍໍ ມນາປໍ;

ອາວາສຸ ກິຈ຺ເຈສຸ ຈ ນໍ ຊຫນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາຫມິຕ຺ຖີນໍ [ຕສ຺ມາ ຫິ ອິຕ຺ຖີນໍ (ສີ. ປີ.)] ນ ວິສ຺ສສາມິ.

໓໒໘. ‘‘ນ ວິສ຺ສເສ ອິຈ຺ຉຕິ ມນ຺ຕິ ໂປໂສ, ນ ວິສ຺ສເສ ໂຣທຕິ ເມ ສກາເສ;

ເສວນ຺ຕິ ເຫຕາ ປິຍມປ຺ປິຍຎ຺ຈ, ນາວາ ຍຖາ ໂອຣກູລໍ ປຣຎ຺ຈ.

໓໒໙. ‘‘ນ ວິສ຺ສເສ ສາຂປຸຣາຓສນ຺ຖຕໍ, ນ ວິສ຺ສເສ ມິຕ຺ຕປຸຣາຓໂຈຣໍ;

ນ ວິສ຺ສເສ ຣາຊານໍ ສຂາ [ຣາຊາ ສຂາ (ສີ. ປີ.)] ມມນ຺ຕິ, ນ ວິສ຺ສເສ ອິຕ຺ຖິ ທສນ຺ນ ມາຕຣໍ.

໓໓໐. ‘‘ນ ວິສ຺ສເສ ຣາມກຣາສຸ ນາຣິສຸ, ອຈ຺ຈນ຺ຕສີລາສຸ ອສຎ຺ຎຕາສຸ;

ອຈ຺ຈນ຺ຕເປມານຸຄຕສ຺ສ ຠຣິຍາ, ນ ວິສ຺ສເສ ຕິຕ຺ຖສມາ ຫິ ນາຣິໂຍ.

໓໓໑. ‘‘ຫເນຍ຺ຍຸໍ ຉິນ຺ເທຍ຺ຍຸໍ ເຉທາເປຍ຺ຍຸມ຺ປິ [ຫເນຍ຺ຍຸ ຉິນ຺ເທຍ຺ຍຸໍປິ ຉທເຍຍ຺ຍຸໍ (ສີ. ປີ.), ຫເນຍ຺ຍຸໍປິ ຉິນ຺ເທຍ຺ຍຸໍປິ ເຉທາເປຍ຺ຍຸໍປິ (ສ຺ຍາ.)], ກຓ຺ເຐປິ [ກຓ຺ຐມ຺ປິ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ເຉຕ຺ວາ ຣຸຘິຣໍ ປິເວຍ຺ຍຸໍ;

ມາ ທີນກາມາສຸ ອສຎ຺ຎຕາສຸ, ຠາວໍ ກເຣ ຄງ຺ຄຕິຕ຺ຖູປມາສຸ.

໓໓໒. ‘‘ມຸສາ ຕາສໍ ຍຖາ ສຈ຺ຈໍ, ສຈ຺ຈໍ ຕາສໍ ຍຖາ ມຸສາ;

ຄາໂວ ພຫິຕິຓສ຺ເສວ, ໂອມສນ຺ຕິ ວຣໍ ວຣໍ.

໓໓໓. ‘‘ຄເຕເນຕາ ປໂລເຠນ຺ຕິ, ເປກ຺ຂິເຕນ ມ຺ຫິເຕນ ຈ;

ອໂຖປິ ທຸນ຺ນິວຕ຺ເຖນ, ມຎ຺ຊຸນາ ຠຓິເຕນ ຈ.

໓໓໔. ‘‘ໂຈຣິໂຍ ກຖິນາ [ກຐິນາ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)] ເຫຕາ, ວາຬາ ຈ ລປສກ຺ຂຣາ;

ນ ຕາ ກິຎ຺ຈິ ນ ຊານນ຺ຕິ, ຍໍ ມນຸສ຺ເສສຸ ວຎ຺ຈນໍ.

໓໓໕. ‘‘ອສາ ໂລກິຕ຺ຖິໂຍ ນາມ, ເວລາ ຕາສໍ ນ ວິຊ຺ຊຕິ;

ສາຣຕ຺ຕາ ຈ ປຄພ຺ຠາ ຈ, ສິຂີ ສພ຺ພຆໂສ ຍຖາ.

໓໓໖. ‘‘ນຕ຺ຖິຕ຺ຖີນໍ ປິໂຍ ນາມ, ອປ຺ປິໂຍປິ ນ ວິຊ຺ຊຕິ;

ເສວນ຺ຕິ ເຫຕາ ປິຍມປ຺ປິຍຎ຺ຈ, ນາວາ ຍຖາ ໂອຣກູລໍ ປຣຎ຺ຈ.

໓໓໗. ‘‘ນຕ຺ຖິຕ຺ຖີນໍ ປິໂຍ ນາມ, ອປ຺ປິໂຍປິ ນ ວິຊ຺ຊຕິ;

ຘນຕ຺ຕາ [ຘນຕ຺ຖາ (ສ຺ຍາ.)] ປຏິວລ຺ລນ຺ຕິ, ລຕາວ ທຸມນິສ຺ສິຕາ.

໓໓໘. ‘‘ຫຕ຺ຖິພນ຺ຘໍ ອສ຺ສພນ຺ຘໍ, ໂຄປຸຣິສຎ຺ຈ ມຓ຺ຑລໍ [ຈຓ຺ຑລໍ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)];

ຉວຑາຫກໍ ປຸປ຺ຜຉຑ຺ຑກໍ, ສຘນມນຸປຕນ຺ຕິ ນາຣິໂຍ.

໓໓໙. ‘‘ກຸລປຸຕ຺ຕມ຺ປິ ຊຫນ຺ຕິ ອກິຎ຺ຈນໍ, ຉວກສມສທິສມ຺ປິ [ຉວກສມໍ (ສ຺ຍາ. ປີ.)];

ອນຸຄຈ຺ຉນ຺ຕິ [ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ (ປີ.)] ອນຸປຕນ຺ຕິ, ຘນເຫຕຸ ຫິ ນາຣິໂຍ’’ຕິ [ຘນເຫຕຸ ຈ ນາຣິໂຍ (ສ຺ຍາ.), ຘນເຫຕຸ ນາຣິໂຍ (ປີ.)].

ອຖ ຂລຸ, ໂຠ, ນາຣໂທ ເທວພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ອານນ຺ທສ຺ສ ຄິຊ຺ຌຣາຊສ຺ສ ອາທິມຊ຺ຌກຖາປຣິໂຍສານໍ ວິທິຕ຺ວາ ຕາຍໍ ເວລາຍໍ ອິມາ ຄາຖາໂຍ ອຠາສິ –

໓໔໐. ‘‘ຈຕ຺ຕາໂຣເມ ນ ປູເຣນ຺ຕິ, ເຕ ເມ ສຸຓາຖ ຠາສໂຕ;

ສມຸທ຺ໂທ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ຣາຊາ, ອິຕ຺ຖີ ຈາປິ ທິຊມ຺ປຕິ.