(໑) ສຸປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕປາທຕາລກ຺ຂຓໍ

໒໐໑. ‘‘ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ປຸຣິມໍ ຊາຕິໍ ປຸຣິມໍ ຠວໍ ປຸຣິມໍ ນິເກຕໍ ປຸພ຺ເພ ມນຸສ຺ສຠູໂຕ ສມາໂນ ທຬ຺ຫສມາທາໂນ ອໂຫສິ ກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ, ອວຕ຺ຖິຕສມາທາໂນ ກາຍສຸຈຣິເຕ ວຈີສຸຈຣິເຕ ມໂນສຸຈຣິເຕ ທານສໍວິຠາເຄ ສີລສມາທາເນ ອຸໂປສຖຸປວາເສ ມຕ຺ເຕຍ຺ຍຕາຍ ເປຕ຺ເຕຍ຺ຍຕາຍ ສາມຎ຺ຎຕາຍ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎຕາຍ ກຸເລ ເຊຏ຺ຐາປຈາຍິຕາຍ ອຎ຺ຎຕຣຎ຺ຎຕເຣສຸ ຈ ອຘິກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ. ໂສ ຕສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ກຏຕ຺ຕາ ອຸປຈິຕຕ຺ຕາ ອຸສ຺ສນ຺ນຕ຺ຕາ ວິປຸລຕ຺ຕາ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ປຣໍ ມຣຓາ ສຸຄຕິໍ ສຄ຺ຄໍ ໂລກໍ ອຸປປຊ຺ຊຕິ. ໂສ ຕຕ຺ຖ ອຎ຺ເຎ ເທເວ ທສຫິ ຐາເນຫິ ອຘິຄ຺ຄຓ຺ຫາຕິ ທິພ຺ເພນ ອາຍຸນາ ທິພ຺ເພນ ວຓ຺ເຓນ ທິພ຺ເພນ ສຸເຂນ ທິພ຺ເພນ ຍເສນ ທິພ຺ເພນ ອາຘິປເຕຍ຺ເຍນ ທິພ຺ເພຫິ ຣູເປຫິ ທິພ຺ເພຫິ ສທ຺ເທຫິ ທິພ຺ເພຫິ ຄນ຺ເຘຫິ ທິພ຺ເພຫິ ຣເສຫິ ທິພ຺ເພຫິ ໂຜຏ຺ຐພ຺ເພຫິ. ໂສ ຕໂຕ ຈຸໂຕ ອິຕ຺ຖຕ຺ຕໍ ອາຄໂຕ ສມາໂນ ອິມໍ ມຫາປຸຣິສລກ຺ຂຓໍ ປຏິລຠຕິ. ສຸປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕປາໂທ ໂຫຕິ. ສມໍ ປາທໍ ຠູມິຍໍ ນິກ຺ຂິປຕິ, ສມໍ ອຸທ຺ຘຣຕິ, ສມໍ ສພ຺ພາວນ຺ເຕຫິ ປາທຕເລຫິ ຠູມິໍ ຜຸສຕິ.

໒໐໒. ‘‘ໂສ ເຕນ ລກ຺ຂເຓນ ສມນ຺ນາຄໂຕ ສເຈ ອຄາຣໍ ອຊ຺ຌາວສຕິ, ຣາຊາ ໂຫຕິ ຈກ຺ກວຕ຺ຕີ ຘມ຺ມິໂກ ຘມ຺ມຣາຊາ ຈາຕຸຣນ຺ໂຕ ວິຊິຕາວີ ຊນປທຕ຺ຖາວຣິຍປ຺ປຕ຺ໂຕ ສຕ຺ຕຣຕນສມນ຺ນາຄໂຕ. ຕສ຺ສິມານິ ສຕ຺ຕ ຣຕນານິ ຠວນ຺ຕິ; ເສຍ຺ຍຖິທໍ, ຈກ຺ກຣຕນໍ ຫຕ຺ຖິຣຕນໍ ອສ຺ສຣຕນໍ ມຓິຣຕນໍ ອິຕ຺ຖິຣຕນໍ ຄຫປຕິຣຕນໍ ປຣິຓາຍກຣຕນເມວ ສຕ຺ຕມໍ. ປໂຣສຫສ຺ສໍ ໂຂ ປນສ຺ສ ປຸຕ຺ຕາ ຠວນ຺ຕິ ສູຣາ ວີຣງ຺ຄຣູປາ ປຣເສນປ຺ປມທ຺ທນາ. ໂສ ອິມໍ ປຖວິໍ ສາຄຣປຣິຍນ຺ຕໍ ອຂິລມນິມິຕ຺ຕມກຓ຺ຏກໍ ອິທ຺ຘໍ ຜີຕໍ ເຂມໍ ສິວໍ ນິຣພ຺ພຸທໍ ອທຓ຺ເຑນ ອສຕ຺ເຖນ ຘມ຺ເມນ ອຠິວິຊິຍ ອຊ຺ຌາວສຕິ. ຣາຊາ ສມາໂນ ກິໍ ລຠຕິ? ອກ຺ຂມ຺ຠິໂຍ [ອວິກ຺ຂມ຺ຠິໂຍ (ສີ. ປີ.)] ໂຫຕິ ເກນຈິ ມນຸສ຺ສຠູເຕນ ປຈ຺ຈຕ຺ຖິເກນ ປຈ຺ຈາມິຕ຺ເຕນ. ຣາຊາ ສມາໂນ ອິທໍ ລຠຕິ. ‘‘ສເຈ ໂຂ ປນ ອຄາຣສ຺ມາ ອນຄາຣິຍໍ ປພ຺ພຊຕິ, ອຣຫໍ ໂຫຕິ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ໂລເກ ວິວຏ຺ຏຈ຺ຉໂທ. ພຸທ຺ໂຘ ສມາໂນ ກິໍ ລຠຕິ? ອກ຺ຂມ຺ຠິໂຍ ໂຫຕິ ອພ຺ຠນ຺ຕເຣຫິ ວາ ພາຫິເຣຫິ ວາ ປຈ຺ຈຕ຺ຖິເກຫິ ປຈ຺ຈາມິຕ຺ເຕຫິ ຣາເຄນ ວາ ໂທເສນ ວາ ໂມເຫນ ວາ ສມເຓນ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມເຓນ ວາ ເທເວນ ວາ ມາເຣນ ວາ ພ຺ຣຫ຺ມຸນາ ວາ ເກນຈິ ວາ ໂລກສ຺ມິໍ. ພຸທ຺ໂຘ ສມາໂນ ອິທໍ ລຠຕິ’’. ເອຕມຕ຺ຖໍ ຠຄວາ ອໂວຈ.

໒໐໓. ຕຕ຺ເຖຕໍ ວຸຈ຺ຈຕິ –

‘‘ສຈ຺ເຈ ຈ ຘມ຺ເມ ຈ ທເມ ຈ ສໍຍເມ,

ໂສເຈຍ຺ຍສີລາລຍຸໂປສເຖສຸ ຈ;

ທາເນ ອຫິໍສາຍ ອສາຫເສ ຣໂຕ,

ທຬ຺ຫໍ ສມາທາຍ ສມຕ຺ຕມາຈຣິ [ສມນ຺ຕມາຈຣິ (ສ຺ຍາ. ກ.)].

‘‘ໂສ ເຕນ ກມ຺ເມນ ທິວໍ ສມກ຺ກມິ [ອປກ຺ກມິ (ສ຺ຍາ. ກ.)],

ສຸຂຎ຺ຈ ຂິຑ຺ຑາຣຕິໂຍ ຈ ອນ຺ວຠິ [ອໍນ຺ວຠິ (ຏີກາ)];

ຕໂຕ ຈວິຕ຺ວາ ປຸນຣາຄໂຕ ອິຘ,

ສເມຫິ ປາເທຫິ ຜຸສີ ວສຸນ຺ຘຣໍ.

‘‘ພ຺ຍາກໍສຸ ເວຍ຺ຍຎ຺ຊນິກາ ສມາຄຕາ,

ສມປ຺ປຕິຏ຺ຐສ຺ສ ນ ໂຫຕິ ຂມ຺ຠນາ;

ຄິຫິສ຺ສ ວາ ປພ຺ພຊິຕສ຺ສ ວາ ປຸນ [ປນ (ສ຺ຍາ.)],

ຕໍ ລກ຺ຂຓໍ ຠວຕິ ຕທຕ຺ຖໂຊຕກໍ.

‘‘ອກ຺ຂມ຺ຠິໂຍ ໂຫຕິ ອຄາຣມາວສໍ,

ປຣາຠິຠູ ສຕ຺ຕຸຠິ ນປ຺ປມທ຺ທໂນ;

ມນຸສ຺ສຠູເຕນິຘ ໂຫຕິ ເກນຈິ,

ອກ຺ຂມ຺ຠິໂຍ ຕສ຺ສ ຜເລນ ກມ຺ມຸໂນ.

‘‘ສເຈ ຈ ປພ຺ພຊ຺ຊມຸເປຕິ ຕາທິໂສ,

ເນກ຺ຂມ຺ມຉນ຺ທາຠິຣໂຕ ວິຈກ຺ຂໂຓ;

ອຄ຺ໂຄ ນ ໂສ ຄຈ຺ຉຕິ ຊາຕຸ ຂມ຺ຠນໍ,

ນຣຸຕ຺ຕໂມ ເອສ ຫິ ຕສ຺ສ ຘມ຺ມຕາ’’ຕິ.