໑໒. ສຕ຺ຕສຕິກກ຺ຂນ຺ຘກໍ

ທສວຕ຺ຖຸກຖາ

໔໔໖. ສຕ຺ຕສຕິກກ຺ຂນ຺ຘເກ – ຠິກ຺ຂຄ຺ເຄນາຕິ ຠິກ຺ຂຸອຄ຺ເຄນ, ຠິກ຺ຂູ ຄເຓຕ຺ວາ ຕຕ຺ຕເກ ປຏິວີເສ ຐເປສຸນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ມຫິຍາຕິ ຫິມປາຕສມເຍ ຫິມວລາຫກາ.

໔໔໗. ອວິຊ຺ຊານິວຸຏາຕິ ອວິຊ຺ຊາປຏິຈ຺ຉນ຺ນາ. ໂປສາຕິ ປຸຣິສາ. ປິຍຣູປໍ ອຠິນນ຺ທນ຺ຕິ ປຕ຺ເຖນ຺ຕີຕິ ປິຍຣູປາຠິນນ຺ທິໂນ. ອວິທ຺ທສູຕິ ອວິຊານນ຺ຕາ. ຣາຄຣເຊຫິ ສຣຊາ. ມຄສທິສາຕິ ມຄາ. ສຫ ເນຕ຺ຕິຍາຕິ ສເນຕ຺ຕິກາ. ວຑ຺ເຒນ຺ຕິ ກຏສິນ຺ຕິ ປຸນປ຺ປຸນໍ ກເຬວຣໍ ນິກ຺ຂິປມານາ ຠູມິໍ ວຑ຺ເຒນ຺ຕິ. ເອວໍ ວຑ຺ເຒນ຺ຕາວ ໂຆຣໍ ອາທິຍນ຺ຕິ ປຸນພ຺ຠວໍ.

໔໕໔. ປາປກໍ ໂນ ອາວຸໂສ ກຕນ຺ຕິ ອາວຸໂສ ອມ຺ເຫຫິ ປາປກໍ ກຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໔໕໕. ກຕເມນ ຕ຺ວໍ ຠູມິ ວິຫາເຣນາຕິ ເອຕ຺ຖ ຠູມີຕິ ປິຍວຈນເມຕໍ. ປິຍໍ ວຕ຺ຕຸກາໂມ ກິຣ ອາຍສ຺ມາ ສພ຺ພກາມີ ນວເກ ຠິກ຺ຂູ ເອວໍ ອາມນ຺ເຕຕິ. ກຸລ຺ລກວິຫາເຣນາຕິ ອຸຕ຺ຕານວິຫາເຣນ.

໔໕໗. ສາວຕ຺ຖິຍາ ສຸຕ຺ຕວິຠງ຺ເຄຕິ ກຖໍ ສຸຕ຺ຕວິຠງ຺ເຄ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ? ຕຕ຺ຣ ຫິ ‘‘ສນ຺ນິຘິ ນາມ ອຊ຺ຊ ປຏິຄ຺ຄຫິຕໍ ອປຣຊ຺ຊູ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ປຸນ ‘‘ສນ຺ນິຘິກາຣເກ ອສນ຺ນິຘິກາຣກສຎ຺ຎີ ຂາທນີຍໍ ວາ ໂຠຊນີຍໍ ວາ ຂາທຕິ ວາ ຠຸຎ຺ຊຕິ ວາ ອາປຕ຺ຕິ ປາຈິຕ຺ຕິຍສ຺ສາ’’ຕິ ອາປຕ຺ຕິໍ ວທນ຺ເຕນ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ເຣເກ ມຎ຺ຎນ຺ຕິ ‘‘ໂຍ ປນ ຠິກ຺ຂຸ ສນ຺ນິຘິກາຣກໍ ຂາທນີຍໍ ວາ ໂຠຊນີຍໍ ວາ’’ຕິ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ, ອິທຎ຺ຈ ໂລຓໍ ນາມ ຍາວຊີວິກຕ຺ຕາ ສນ຺ນິຘິຠາວໍ ນາປຊ຺ຊຕິ. ຍມ຺ປິ ອໂລຓກໍ ອາມິສໍ ປຏິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ເຕນ ສທ຺ຘິໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊຕິ, ຕໍ ຕທຫຸປຏິຄ຺ຄຫິຕເມວ, ຕສ຺ມາ ‘‘‘ຍາວກາລິເກນ, ຠິກ຺ຂເວ, ຍາວຊີວິກໍ ຕທຫຸປຏິຄ຺ຄຫິຕໍ ກາເລ ກປ຺ປຕິ, ວິກາເລ ນ ກປ຺ປຕີ’ຕິ ວຈນໂຕ ທຸກ຺ກເຏເນຕ຺ຖ ຠວິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ. ເຕ ວຕ຺ຕພ຺ພາ – ‘‘ຕຸມ຺ຫາກໍ ມເຕນ ທຸກ຺ກເຏນປິ ນ ຠວິຕພ຺ພໍ, ນ ຫິ ເອຕ຺ຖ ຍາວຊີວິກໍ ຕທຫຸປຏິຄ຺ຄຫິຕໍ, ຍາວກາລິກເມວ ຕທຫຸປຏິຄ຺ຄຫິຕໍ, ນ ຈ ຕໍ ວິກາເລ ປຣິຠຸຕ຺ຕໍ. ຍທິ ວາ ‘‘ວິກາເລ ນ ກປ຺ປຕີ’’ຕິ ວຈເນນ ຕຸມ຺ເຫ ທຸກ຺ກຏໍ ມຎ຺ເຎຖ, ຍາວຊີວິກມິສ຺ສໍ ຍາວກາລິກໍ ວິກາເລ ຠຸຎ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ ວິກາລໂຠຊນປາຈິຕ຺ຕິຍໍ ນ ຠເວຍ຺ຍ. ຕສ຺ມາ ນ ພ຺ຍຎ຺ຊນມຕ຺ຕໍ ຄເຫຕພ຺ພໍ, ອຕ຺ໂຖ ອຸປປຣິກ຺ຂິຕພ຺ໂພ.

ອຍຎ຺ເຫຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ – ຍາວກາລິເກນ ຍາວຊີວິກໍ ຕທຫຸປຏິຄ຺ຄຫິຕໍ ຍທິ ສມ຺ຠິນ຺ນຣສໍ ໂຫຕິ, ຍາວກາລິກຄຕິກເມວ ໂຫຕິ. ຕສ຺ມາ ‘‘ໂຍ ປນ ຠິກ຺ຂຸ ວິກາເລ ຂາທນີຍໍ ວາ ໂຠຊນີຍໍ ວາ’’ຕິ ອິມິນາ ສິກ຺ຂາປເທນ ກາເລ ກປ຺ປຕິ, ວິກາເລ ນ ກປ຺ປຕິ. ນ ອິຘ ‘‘ນ ກປ຺ປຕີ’’ຕິ ວຈນມຕ຺ເຕເນຕ຺ຖ ທຸກ຺ກຏໍ ໂຫຕິ. ຍເຖວ ຍາວຊີວິກໍ ຕທຫຸປຏິຄ຺ຄຫິຕໍ ຍາວກາລິເກນ ສມ຺ຠິນ຺ນຣສໍ ວິກາເລ ນ ກປ຺ປຕິ, ວິກາລໂຠຊນປາຈິຕ຺ຕິຍາວຫໍ ໂຫຕິ. ເອວໍ ອຊ຺ຊ ປຏິຄ຺ຄຫິຕມ຺ປິ ອປຣຊ຺ຊຸ ຍາວກາລິເກນ ສມ຺ຠິນ຺ນຣສໍ ນ ກປ຺ປຕິ, ສນ຺ນິຘິໂຠຊນປາຈິຕ຺ຕິຍາວຫໍ ໂຫຕິ. ຕໍ ‘‘ສນ຺ນິຘິກຕໍ ອິທ’’ນ຺ຕິ ອຊານນ຺ໂຕປິ ນ ມຸຈ຺ຈຕິ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ – ‘‘ສນ຺ນິຘິກາຣເກ ອສນ຺ນິຘິກາຣກສຎ຺ຎີ ຂາທນີຍໍ ວາ ໂຠຊນີຍໍ ວາ ຂາທຕິ ວາ ຠຸຎ຺ຊຕິ ວາ ອາປຕ຺ຕິ ປາຈິຕ຺ຕິຍສ຺ສາ’’ຕິ. ຕສ຺ມາ ‘‘ກຕ຺ຖ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ອິມິສ຺ສາ ປຸຈ຺ຉາຍ ‘‘ປຣິສຸທ຺ຘມິທໍ ພ຺ຍາກຣຓໍ ສາວຕ຺ຖິຍາ ສຸຕ຺ຕວິຠງ຺ເຄ’’ຕິ.

ຣາຊຄເຫ ອຸໂປສຖສໍຍຸຕ຺ເຕຕິ ອິທໍ ‘‘ນ ຠິກ຺ຂເວ ເອກສ຺ມິໍ ອາວາເສ ທ຺ເວ ອຸໂປສຖາຄາຣານິ ສມ຺ມນ຺ນິຕພ຺ພານິ; ໂຍ ສມ຺ມນ຺ເນຍ຺ຍ, ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສາ’’ຕິ ເອຕໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ວິນຍາຕິສາເຣ ທຸກ຺ກຏນ຺ຕິ ‘‘ນ ຠິກ຺ຂເວ ເອກສ຺ມິໍ ອາວາເສ ທ຺ເວ ອຸໂປສຖາຄາຣານິ ສມ຺ມນ຺ນິຕພ຺ພານີ’’ຕິ ເອຕສ຺ສ ວິນຍສ຺ສ ອຕິສາເຣ ທຸກ຺ກຏໍ. ຈມ຺ເປຍ຺ຍເກ ວິນຍວຕ຺ຖຸສ຺ມິນ຺ຕິ ອິທໍ ‘‘ອຘມ຺ເມນ ເຈ ຠິກ຺ຂເວ ວຄ຺ຄກມ຺ມໍ, ອກມ຺ມໍ ນ ຈ ກຣຓີຍ’’ນ຺ຕິ ເອວມາທິໍ ກຕ຺ວາ ຈມ຺ເປຍ຺ຍກ຺ຂນ຺ຘເກ ອາຄຕໍ ວິນຍວຕ຺ຖຸໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ.

ເອກຈ຺ໂຈ ກປ຺ປຕີຕິ ອິທໍ ຘມ຺ມິກໍ ອາຈິຓ຺ຓໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຉທນເກ ປາຈິຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ ສຸຕ຺ຕວິຠງ຺ເຄ ຫິ ‘‘ນິສີທນໍ ນາມ ສທສໍ ວຸຈ຺ຈຕີ’’ຕິ ອາຄຕໍ, ຕສ຺ມາ ທ຺ວິນ຺ນໍ ສຸຄຕວິທຕ຺ຖີນໍ ອຸປຣິ ທສາເຍວ ວິທຕ຺ຖິມຕ຺ຕາ ລພ຺ຠຕິ. ທສາຍ ວິນາ ຕໍ ປມາຓໍ ກໂຣນ຺ຕສ຺ສ ອິທໍ ອາຄຕເມວ ໂຫຕິ – ‘‘ຕໍ ອຕິກ຺ກາມຍໂຕ ເຉທນກໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ‘‘ກິໍ ອາປຊ຺ຊຕີ’’ຕິ ປຸຏ຺ໂຐ ‘‘ເຉທນເກ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ ອາຫ. ເຉທນກສິກ຺ຂາປເທ ວຸຕ຺ຕປາຈິຕ຺ຕິຍໍ ອາປຊ຺ຊຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເສສໍ ສພ຺ພຕ຺ຖ ອຸຕ຺ຕານເມວາຕິ.

ທສວຕ຺ຖຸກຖາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ສມນ຺ຕປາສາທິກາຍ ວິນຍສໍວຓ຺ຓນາຍ

ສຕ຺ຕສຕິກກ຺ຂນ຺ຘກວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ທ຺ວິວຄ຺ຄສງ຺ຄຫາ ວຸຕ຺ຕາ, ທ຺ວາວີສຕິປເຠທນາ;

ຂນ຺ຘກາ ສາສເນ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘທຸກ຺ຂປ຺ປຫາຍິໂນ.

ຍາ ເຕສໍ ວຓ຺ຓນາ ເອສາ, ອນ຺ຕຣາຍໍ ວິນາ ຍຖາ;

ສິທ຺ຘາ ສິຊ຺ຌນ຺ຕຸ ກລ຺ຍາຓາ, ເອວໍ ອາສາປິ ປາຓິນນ຺ຕິ.

ຈູຬວຄ຺ຄ-ອຏ຺ຐກຖາ ນິຏ຺ຐິຕາ.