໑໐. ຠິກ຺ຂຸນິກ຺ຂນ຺ຘກໍ

ມຫາປຊາປຕິໂຄຕມີວຕ຺ຖຸກຖາ

໔໐໒. ຠິກ຺ຂຸນິກ຺ຂນ຺ຘເກ – ອລໍ ໂຄຕມິ ມາ ເຕ ຣຸຈ຺ຈີຕິ ກສ຺ມາ ປຏິກ຺ຂິປຕິ, ນນຸ ສພ຺ເພສມ຺ປິ ພຸທ຺ຘານໍ ຈຕສ຺ໂສ ປຣິສາ ໂຫນ຺ຕີຕິ? ກາມໍ ໂຫນ຺ຕິ, ກິລເມຕ຺ວາ ປນ ອເນກກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ຍາຈິເຕນ ອນຸຎ຺ຎາຕໍ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ ‘‘ທຸກ຺ເຂນ ລທ຺ຘາ ອຍໍ ອມ຺ເຫຫີ’’ຕິ ສມ຺ມາ ປຣິປາເລສ຺ສນ຺ຕີຕິ ຠທ຺ທກໍ ກຕ຺ວາ ອນຸຊານິຕຸກາໂມ ປຏິກ຺ຂິປຕິ. ອຏ຺ຐຄຣຸຘມ຺ມກຖາ ມຫາວິຠງ຺ເຄເຍວ ກຖິຕາ.

໔໐໓. ກຸມ຺ຠເຖນເກຫີຕິ ກຸມ຺ເຠ ທີປໍ ຊາເລຕ຺ວາ ເຕນ ອາໂລເກນ ປຣຆເຣ ຠຓ຺ຑໍ ວິຈິນິຕ຺ວາ ເຖນກໂຈເຣຫິ.

ເສຕຏ຺ຐິກາ ນາມ ໂຣຄຊາຕີຕິ ເອໂກ ປາຓໂກ ນາຬິມຊ຺ຌຄຕໍ ກຓ຺ຑໍ ວິຊ຺ຌຕິ, ເຍນ ວິທ຺ຘຕ຺ຕາ ນິກ຺ຂນ຺ຕມ຺ປິ ສາລິສີສໍ ຂີຣໍ ຄເຫຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ.

ມຎ຺ຊິຏ຺ຐິກາ ນາມ ໂຣຄຊາຕີຕິ ອຸຈ຺ຉູນໍ ອນ຺ໂຕຣຕ຺ຕຠາໂວ. ມຫໂຕ ຕຬາກສ຺ສ ປຏິກຈ຺ເຈວ ອາຬິນ຺ຕິ ອິມິນາ ປນ ເອຕມຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສຕິ – ຍຖາ ມຫໂຕ ຕຬາກສ຺ສ ອາຬິຍາ ອພທ຺ຘາຍປິ ກິຎ຺ຈິ ອຸທກໍ ຕິຏ຺ເຐຍ຺ຍ, ປຐມເມວ ພທ຺ຘາຍ ປນ ຍໍ ອພທ຺ຘປຈ຺ຈຍາ ນ ຕິຏ຺ເຐຍ຺ຍ, ຕມ຺ປິ ຕິຏ຺ເຐຍ຺ຍ; ເອວເມວ ເຍ ອິເມ ອນຸປ຺ປນ຺ເນ ວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຏິກຈ຺ເຈວ ອວີຕິກ຺ກມນຕ຺ຖາຍ ຄຣຸຘມ຺ມາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ. ເຕສຸ ອປຎ຺ຎຕ຺ເຕສຸປິ ມາຕຸຄາມສ຺ສ ປພ຺ພຊິຕຕ຺ຕາ ປຎ຺ເຈວ ວສ຺ສສຕານິ ສທ຺ຘມ຺ໂມ ຕິຏ຺ເຐຍ຺ຍ. ປຏິກຈ຺ເຈວ ປຎ຺ຎຕ຺ຕຕ຺ຕາ ປນ ອປຣານິປິ ປຎ຺ຈວສ຺ສສຕານິ ຐສ຺ສຕີຕິ ເອວໍ ປຐມໍ ວຸຕ຺ຕໍ ວສ຺ສສຫສ຺ສເມວ ຐສ຺ສຕີຕິ. ວສ຺ສສຫສ຺ສນ຺ຕິ ເຈຕໍ ປຏິສມ຺ຠິທາປເຠທປ຺ປຕ຺ຕຂີຓາສວວເສເນວ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໂຕ ປນ ອຸຕ຺ຕຣິມ຺ປິ ສຸກ຺ຂວິປສ຺ສກຂີຓາສວວເສນ ວສ຺ສສຫສ຺ສໍ, ອນາຄາມິວເສນ ວສ຺ສສຫສ຺ສໍ, ສກທາຄາມິວເສນ ວສ຺ສສຫສ຺ສໍ, ໂສຕາປນ຺ນວເສນ ວສ຺ສສຫສ຺ສນ຺ຕິ ເອວໍ ປຎ຺ຈວສ຺ສສຫສ຺ສານິ ປຏິເວຘສທ຺ຘມ຺ໂມ ຐສ຺ສຕິ. ປຣິຍຕ຺ຕິຘມ຺ໂມປິ ຕານິເຍວ. ນ ຫິ ປຣິຍຕ຺ຕິຍາ ອສຕິ ປຏິເວໂຘ ອຕ຺ຖິ, ນາປິ ປຣິຍຕ຺ຕິຍາ ສຕິ ປຏິເວໂຘ ນ ໂຫຕິ; ລິງ຺ຄໍ ປນ ປຣິຍຕ຺ຕິຍາ ອນ຺ຕຣຫິຕາຍປິ ຈິຣໍ ປວຕ຺ຕິສ຺ສຕີຕິ.

ມຫາປຊາປຕິໂຄຕມີວຕ຺ຖຸກຖາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ຠິກ຺ຂຸນີອຸປສມ຺ປທານຸຊານນກຖາ

໔໐໔. ອນຸຊານາມິ ຠິກ຺ຂເວ ຠິກ຺ຂູຫິ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ອຸປສມ຺ປາເທຕຸນ຺ຕິ ອິມາຍ ອນຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ຠິກ຺ຂູ ປຎ຺ຈສຕາ ສາກິຍານິໂຍ ມຫາປຊາປຕິຍາ ສທ຺ຘິວິຫາຣິນິໂຍ ກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປາເທສຸໍ. ອິຕິ ຕາ ສພ຺ພາປິ ເອກໂຕອຸປສມ຺ປນ຺ນາ ນາມ ອເຫສຸໍ. ເຍ ໂຂ ຕ຺ວໍ ໂຄຕມີຕິ ອິມິນາ ໂອວາເທນ ໂຄຕມີ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຕ຺ຕາ.

໔໐໙. ກມ຺ມໍ ນ ກຣີຍຕີຕິ ຕຊ຺ຊນີຍາທິ ສຕ຺ຕວິຘມ຺ປິ ກມ຺ມໍ ນ ກຣີຍຕິ. ຂມາເປນ຺ຕີຕິ ນ ປຸນ ເອວໍ ກຣິສ຺ສາມີຕິ ຂມາເປນ຺ຕິ.

໔໑໐. ອນຸຊານາມິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂູຫິ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ກມ຺ມໍ ໂຣເປຕ຺ວາ ນິຍ຺ຍາເທຕຸນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ຕຊ຺ຊນີຍາທີສຸ ‘‘ອິທໍ ນາມ ກມ຺ມໍ ເອຕິສ຺ສາ ກາຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ເອວໍ ໂຣເປຕ຺ວາ ‘‘ຕໍ ທານິ ຕຸມ຺ເຫວ ກໂຣຖາ’’ຕິ ນິຍ຺ຍາເທຕພ຺ພໍ. ສເຈ ປນ ອຎ຺ຎສ຺ມິໍ ໂຣປິເຕ ອຎ຺ຎໍ ກໂຣນ຺ຕິ, ‘‘ຕຊ຺ຊນີຍກມ຺ມາຣຫສ຺ສ ນິຍສ຺ສກມ຺ມໍ ກໂຣຕີ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ກາເຣຕພ຺ພຕໍ ອາປຊ຺ຊນ຺ຕິ.

໔໑໑. ກທ຺ທໂມທເກນາຕິ ເອຕ຺ຖ ນ ເກວລໍ ກທ຺ທໂມທເກນ, ວິປ຺ປສນ຺ນອຸທກຣຊນກທ຺ທມາທີສຸປິ ເຍນ ເກນຈິ ໂອສິຎ຺ຈນ຺ຕສ຺ສ ທຸກ຺ກຏເມວ. ອວນ຺ທິໂຍ ໂສ ຠິກ຺ຂເວ ຠິກ຺ຂຸ ຠິກ຺ຂຸນິສງ຺ເຆນ ກາຕພ຺ໂພຕິ ຠິກ຺ຂຸນຸປສ຺ສເຍ ສນ຺ນິປຕິຕ຺ວາ ‘‘ອສຸໂກ ນາມ ອຍ຺ໂຍ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ອປສາທນີຍໍ ທສ຺ເສຕິ, ເອຕສ຺ສ ອຍ຺ຍສ຺ສ ອວນ຺ທິຍກຣຓໍ ຣຸຈ຺ຈຕີ’’ຕິ ເອວໍ ຕິກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ສາເວຕພ຺ພໍ. ເອຕ຺ຕາວຕາ ອວນ຺ທິໂຍ ກໂຕ ໂຫຕິ. ຕໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຍຖາ ສາມເຓເຣ ທິສ຺ວາ ນ ວນ຺ທນ຺ຕິ; ເອວເມວ ທິສ຺ວາປິ ນ ວນ຺ທິຕພ຺ໂພ. ເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ສມ຺ມາ ວຕ຺ຕນ຺ເຕນ ຠິກ຺ຂຸນຸປສ຺ສຍໍ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ວິຫາເຣເຍວ ສງ຺ຆໍ ວາ ຄຓໍ ວາ ເອກປຸຄ຺ຄລໍ ວາ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ອຸກ຺ກຸຏິກໍ ນິສີທິຕ຺ວາ ອຎ຺ຊລິໍ ປຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ‘‘ຠິກ຺ຂຸນິສງ຺ໂຆ ມຍ຺ຫໍ ຂມຕູ’’ຕິ ຂມາເປຕພ຺ພໍ. ເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ສນ຺ຕິກໍ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ‘‘ເອໂສ ຠິກ຺ຂຸ ຕຸມ຺ເຫ ຂມາເປຕີ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ຕໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ໂສ ວນ຺ທິຕພ຺ໂພ. ອຍເມຕ຺ຖ ສງ຺ເຂໂປ, ວິຕ຺ຖາຣໍ ປນ ກມ຺ມວິຠງ຺ເຄ ວກ຺ຂາມ.

ໂອຠາເສນ຺ຕີຕິ ອສທ຺ຘມ຺ເມນ ໂອຠາເສນ຺ຕິ. ຠິກ຺ຂຸນີຫິ ສທ຺ຘິໍ ສມ຺ປໂຍເຊນ຺ຕີຕິ ຠິກ຺ຂຸນີຫິ ສທ຺ຘິໍ ປຸຣິເສ ອສທ຺ຘມ຺ເມນ ສມ຺ປໂຍເຊນ຺ຕິ. ອວນ຺ທິຍກຣຓໍ ວຸຕ຺ຕນຍເມວ. ອາວຣຓນ຺ຕິ ວິຫາຣປ຺ປເວສເນ ນິວາຣຓໍ. ໂອວາທໍ ຐເປຕຸນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ນ ຠິກ຺ຂຸນຸປສ຺ສຍໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຐເປຕພ຺ໂພ. ໂອວາທຕ຺ຖາຍ ປນ ອາຄຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ວຕ຺ຕພ຺ພາ ‘‘ອສຸກາ ນາມ ຠິກ຺ຂຸນີ ສາປຕ຺ຕິກາ, ຕສ຺ສາ ໂອວາທໍ ຐເປມິ, ມາ ຕາຍ ສທ຺ຘິໍ ອຸໂປສຖໍ ກຣິຕ຺ຖາ’’ຕິ. ກາຍວິວຣຓາທີສຸປິ ທຓ຺ຑກມ຺ມໍ ວຸຕ຺ຕນຍເມວ.

໔໑໓. ນ ຠິກ຺ຂເວ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ໂອວາໂທ ນ ຄນ຺ຕພ຺ໂພຕິອາທິ ຠິກ຺ຂຸນິວິຠງ຺ຄວຓ຺ຓນາຍໍ ວຸຕ຺ຕເມວ.

໔໑໖. ຜາສຸກາ ນເມນ຺ຕີຕິ ຄິຫິທາຣິກາໂຍ ວິຍ ຆນປຏ຺ຏເກນ ກາຍພນ຺ຘເນນ ຜາສຸກາ ນມນຕ຺ຖາຍ ພນ຺ຘນ຺ຕິ. ເອກປຣິຍາກຕນ຺ຕິ ເອກວາຣໍ ປຣິກ຺ຂິປນກໍ.

ວິລີເວນ ປຏ຺ເຏນາຕິ ສຓ຺ເຫຫິ ເວຬຸວິລີເວຫິ ກຕປຏ຺ເຏນ. ທຸສ຺ສປຏ຺ເຏນາຕິ ເສຕວຕ຺ຖປຏ຺ເຏນ. ທຸສ຺ສເວຓິຍາຕິ ທຸສ຺ເສນ ກຕເວຓິຍາ. ທຸສ຺ສວຏ຺ຏິຍາຕິ ທຸສ຺ເສນ ກຕວຏ຺ຏິຍາ. ໂຈຬປຏ຺ຏາທີສຸ ໂຈຬກາສາວໍ ໂຈຬນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ອຏ຺ຐິລ຺ເລນາຕິ ໂຄຊງ຺ຆຏ຺ຐິເກນ. ຊຆນນ຺ຕິ ກຏິປ຺ປເທໂສ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຫຕ຺ຖໍ ໂກຏ຺ຏາເປນ຺ຕີຕິ ອຄ຺ຄພາຫໍ ໂກຏ຺ຏາເປຕ຺ວາ ໂມຣປຕ຺ຕາທີຫິ ຈິຕ຺ຕາລງ຺ກາຣໍ ກໂຣນ຺ຕິ. ຫຕ຺ຖໂກຈ຺ຉນ຺ຕິ ປິຏ຺ຐິຫຕ຺ຖໍ. ປາທນ຺ຕິ ຊງ຺ຆໍ. ປາທໂກຈ຺ຉນ຺ຕິ ປິຏ຺ຐິປາທໍ.

໔໑໗. ມຸຂລິມ຺ປນາທີນິ ວຸຕ຺ຕນຍາເນວ. ອວງ຺ຄໍ ກໂຣນ຺ຕີຕິ ອກ຺ຂີ ອຎ຺ຊນ຺ຕິໂຍ ອວງ຺ຄເທເສ ອໂຘມຸຂໍ ເລຂໍ ກໂຣນ຺ຕິ. ວິເສສກນ຺ຕິ ຄຓ຺ຑປ຺ປເທເສ ວິຈິຕ຺ຣສຓ຺ຐານໍ ວິເສສກໍ ກໂຣນ຺ຕິ. ໂອໂລເກນ຺ຕີຕິ ວາຕປານໍ ວິວຣິຕ຺ວາ ວີຖິໍ ໂອໂລເກນ຺ຕິ. ສາໂລເກ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕີຕິ ທ຺ວາຣໍ ວິວຣິຕ຺ວາ ອຸປຑ຺ຒກາຍໍ ທສ຺ເສນ຺ຕິໂຍ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ. ນຈ຺ຈນ຺ຕິ ນຏສມຊ຺ຊໍ ກາເຣນ຺ຕິ. ເວສິໍ ວຸຏ຺ຐາເປນ຺ຕີຕິ ຄຓິກໍ ວຸຏ຺ຐາເປນ຺ຕິ. ປານາຄາຣໍ ຐເປນ຺ຕີຕິ ສຸຣໍ ວິກ຺ກິຓນ຺ຕິ. ສູນໍ ຐເປນ຺ຕີຕິ ມໍສໍ ວິກ຺ກິຓນ຺ຕິ. ອາປຓນ຺ຕິ ນານາຠຓ຺ຑານໍ ອເນກວິຘໍ ອາປຓໍ ປສາເຣນ຺ຕິ. ທາສໍ ອຸປຏ຺ຐາເປນ຺ຕີຕິ ທາສໍ ຄເຫຕ຺ວາ ເຕນ ອຕ຺ຕໂນ ເວຍ຺ຍາວຈ຺ຈໍ ກາເຣນ຺ຕິ. ທາສີອາທີສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຫຣິຕກປກ຺ກິກໍ ປກິຓນ຺ຕີຕິ ຫຣິຕກຎ຺ເຈວ ປກ຺ກຎ຺ຈ ປກິຓນ຺ຕິ; ປກິຓ຺ຓກາປຓໍ ປສາເຣນ຺ຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ.

໔໑໘. ສພ຺ພນີລກາທິກຖາ ກຖິຕາເຍວ.

໔໑໙. ຠິກ຺ຂຸນີ ເຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ກາລໍ ກໂຣນ຺ຕີຕິອາທີສຸ ອຍໍ ປາຬິມຸຕ຺ຕກວິນິຈ຺ຉໂຍ – ສເຈ ຫິ ປຎ຺ຈສຸ ສຫຘມ຺ມິເກສຸ ໂຍ ໂກຈິ ກາລໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ‘‘ມມຈ຺ຈເຍນ ມຍ຺ຫໍ ປຣິກ຺ຂາໂຣ ອຸປຊ຺ຌາຍສ຺ສ ໂຫຕຸ, ອາຈຣິຍສ຺ສ ໂຫຕຸ, ສທ຺ຘິວິຫາຣິກສ຺ສ ໂຫຕຸ, ອນ຺ເຕວາສິກສ຺ສ ໂຫຕຸ, ມາຕຸ ໂຫຕຸ, ປິຕຸ ໂຫຕຸ, ອຎ຺ຎສ຺ສ ວາ ຍສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ໂຫຕູ’’ຕິ ວທຕິ ເຕສໍ ນ ໂຫຕິ, ສງ຺ຆສ຺ເສວ ໂຫຕິ. ນ ຫິ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ສຫຘມ຺ມິການໍ ອຈ຺ຈຍທານໍ ຣຸຫຕິ, ຄິຫີນໍ ປນ ຣຸຫຕິ. ຠິກ຺ຂຸ ຫິ ຠິກ຺ຂຸນິວິຫາເຣ ກາລໍ ກໂຣຕິ, ຕສ຺ສ ປຣິກ຺ຂາໂຣ ຠິກ຺ຂູນໍເຍວ ໂຫຕິ. ຠິກ຺ຂຸນີ ຠິກ຺ຂຸວິຫາເຣ ກາລໍ ກໂຣຕິ, ຕສ຺ສາ ປຣິກ຺ຂາໂຣ ຠິກ຺ຂຸນີນໍເຍວ ໂຫຕິ.

໔໒໐. ປຸຣາຓມລ຺ລີຕິ ປຸຣາເຓ ຄິຫິກາເລ ມລ຺ລກສ຺ສ ຠຣິຍາ. ປຸຣິສພ຺ຍຎ຺ຊນນ຺ຕິ ປຸຣິສນິມິຕ຺ຕໍ, ຉິນ຺ນໍ ວາ ໂຫຕຸ ອຈ຺ຉິນ຺ນໍ ວາ, ປຏິຈ຺ຉນ຺ນໍ ວາ ອປ຺ປຏິຈ຺ຉນ຺ນໍ ວາ. ສເຈ ເອຕສ຺ມິໍ ຐາເນ ປຸຣິສພ຺ຍຎ຺ຊນນ຺ຕິ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປາເທຕ຺ວາ ອຸປນິຊ຺ຌາຍຕິ, ທຸກ຺ກຏໍ.

໔໒໑. ອຕ຺ຕໂນ ປຣິໂຠຄຕ຺ຖາຍ ທິນ຺ນໍ ນາມ ຍໍ ‘‘ຕຸມ຺ເຫເຍວ ປຣິຠຸຎ຺ຊຖາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ທິນ຺ນໍ, ຕໍ ອຎ຺ຎສ຺ສ ທທໂຕ ທຸກ຺ກຏໍ. ອຄ຺ຄໍ ຄເຫຕ຺ວາ ປນ ທາຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ສເຈ ອສປ຺ປາຍໍ, ສພ຺ພໍ ອປເນຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ຈີວຣໍ ເອກາຫໍ ວາ ທ຺ວີຫໍ ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ທາຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ປຕ຺ຕາທີສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ.

ຠິກ຺ຂູນໍ ສນ຺ນິຘິໍ ຠິກ຺ຂຸນີຫິ ປຏິຄ຺ຄາຫາເປຕ຺ວາຕິ ຫິຍ຺ໂຍ ປຏິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ຐປິຕມໍສໍ ອຊ຺ຊ ອຎ຺ຎສ຺ມິໍ ອນຸປສມ຺ປນ຺ເນ ອສຕິ ຠິກ຺ຂູຫິ ປຏິຄ຺ຄາຫາເປຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂຸນີຫິ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕພ຺ພໍ. ຠິກ຺ຂູຫິ ປຏິຄ຺ຄຫິຕຎ຺ຫິ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ອປ຺ປຏິຄ຺ຄຫິຕກຏ຺ຐາເນ ຕິຏ຺ຐຕິ, ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ປຏິຄ຺ຄຫິຕມ຺ປິ ຠິກ຺ຂູສຸ ເອເສວ ນໂຍ.

໔໒໖. ອາສນໍ ສໍກສາຍນ຺ຕິໂຍ ກາລໍ ວີຕິນາເມສຸນ຺ຕິ ອຎ຺ຎໍ ວຸຏ຺ຐາເປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ນິສີທາເປນ຺ຕິໂຍ ໂຠຊນກາລໍ ອຕິກ຺ກາເມສຸໍ.

ອຏ຺ຐນ຺ນໍ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ຍຖາວຸຑ຺ຒນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ສເຈ ປຸເຣ ອຏ຺ຐສຸ ນິສິນ຺ນາສຸ ຕາສໍ ອພ຺ຠນ຺ຕຣິມາ ອຎ຺ຎາ ອາຄຈ຺ຉຕິ, ສາ ອຕ຺ຕໂນ ນວກໍ ອຸຏ຺ຐາເປຕ຺ວາ ນິສີທິຕຸໍ ລຠຕິ. ຍາ ປນ ອຏ຺ຐຫິປິ ນວກຕຣາ, ສາ ສເຈປິ ສຏ຺ຐິວສ຺ສາ ໂຫຕິ, ອາຄຕປຏິປາຏິຍາວ ນິສີທິຕຸໍ ລຠຕິ. ອຎ຺ຎຕ຺ຖ ສພ຺ພຕ຺ຖ ຍຖາວຸຑ຺ຒໍ ນ ປຏິພາຫິຕພ຺ພນ຺ຕິ ຐເປຕ຺ວາ ຠຕ຺ຕຄ຺ຄໍ ອຎ຺ຎສ຺ມິໍ ຈຕຸປຈ຺ຈຍຠາຊນີຍຏ຺ຐາເນ ‘‘ອຫໍ ປຸພ຺ເພ ອາຄຕາ’’ຕິ ວຸຑ຺ຒໍ ປຏິພາຫິຕ຺ວາ ກິຎ຺ຈິ ນ ຄເຫຕພ຺ພໍ; ຍຖາວຸຑ຺ຒເມວ ວຏ຺ຏຕິ. ປວາຣຓາກຖາ ກຖິຕາເຍວ.

໔໒໙. ອິຕ຺ຖິຍຸຕ຺ຕນ຺ຕິອາທີຫິ ສພ຺ພຍານານິ ອນຸຎ຺ຎາຕານິ. ປາຏງ຺ກິນ຺ຕິ ປຏໂປຏ຺ຏລິກໍ.

໔໓໐. ທູເຕນ ອຸປສມ຺ປທາ ທສນ຺ນໍ ອນ຺ຕຣາຍານໍ ເຍນ ເກນຈິ ວຏ຺ຏຕິ. ກມ຺ມວາຈາປຣິໂຍສາເນ ສາ ຠິກ຺ຂຸນີ ຠິກ຺ຂຸນຸປສ຺ສເຍ ຐິຕາ ວາ ໂຫຕຸ ນິປນ຺ນາ ວາ ຊາຄຣາ ວາ ນິທ຺ທໍ ໂອກ຺ກນ຺ຕາ ວາ, ອຸປສມ຺ປນ຺ນາວ ໂຫຕິ. ຕາວເທວ ຉາຍາທີນິ ອາຄຕາຍ ທູຕຠິກ຺ຂຸນິຍາ ອາຈິກ຺ຂິຕພ຺ພານິ.

໔໓໑. ອຸໂທສິໂຕຕິ ຠຓ຺ຑສາລາ. ນ ສມ຺ມຕີຕິ ນປ຺ປໂຫຕິ. ອຸປສ຺ສຍນ຺ຕິ ຆຣໍ. ນວກມ຺ມນ຺ຕິ ສງ຺ຆສ຺ສຕ຺ຖາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ນວກມ຺ມມ຺ປິ ກາຕຸໍ ອນຸຊານາມີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໔໓໒. ຕສ຺ສາ ປພ຺ພຊິຕາຍາຕິ ຕສ຺ສາ ປພ຺ພຊິຕກາເລ. ຍາວ ໂສ ທາຣໂກ ວິຎ຺ຎຸຕໍ ປາປຸຓາຕີຕິ ຍາວ ຂາທິຕຸໍ ຠຸຎ຺ຊິຕຸໍ ນຫາຍິຕຸຎ຺ຈ ມຓ຺ຑິຕຸຎ຺ຈ ອຕ຺ຕໂນ ຘມ຺ມຕາຍ ສກ຺ໂກຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ຐເປຕ຺ວາ ສາຄາຣນ຺ຕິ ສຫຄາຣເສຍ຺ຍມຕ຺ຕໍ ຐເປຕ຺ວາ. ຍຖາ ອຎ຺ຎສ຺ມິໍ ປຸຣິເສ; ເອວໍ ທຸຕິຍິກາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ຕສ຺ມິໍ ທາຣເກ ປຏິປຊ຺ຊິຕພ຺ພນ຺ຕິ ທສ຺ເສຕິ. ມາຕາ ປນ ນຫາເປຕຸໍ ປາເຍຕຸໍ ໂຠເຊຕຸໍ ມຓ຺ເຑຕຸໍ ອຸເຣ ກຕ຺ວາ ສຍິຕຸຎ຺ຈ ລຠຕິ.

໔໓໔. ຍເທວ ສາ ວິພ຺ຠນ຺ຕາຕິ ຍສ຺ມາ ສາ ວິພ຺ຠນ຺ຕາ ອຕ຺ຕໂນ ຣຸຈິຍາ ຂນ຺ຕິຍາ ໂອທາຕານິ ວຕ຺ຖານິ ນິວຕ຺ຖາ, ຕສ຺ມາເຍວ ສາ ອຠິກ຺ຂຸນີ, ນ ສິກ຺ຂາປຈ຺ຈກ຺ຂາເນນາຕິ ທສ຺ເສຕິ. ສາ ປຸນ ອຸປສມ຺ປທໍ ນ ລຠຕິ.

ສາ ອາຄຕາ ນ ອຸປສມ຺ປາເທຕພ຺ພາຕິ ນ ເກວລໍ ນ ອຸປສມ຺ປາເທຕພ຺ພາ, ປພ຺ພຊ຺ຊມ຺ປິ ນ ລຠຕິ. ໂອທາຕານິ ຄເຫຕ຺ວາ ວິພ຺ຠນ຺ຕາ ປນ ປພ຺ພຊ຺ຊາມຕ຺ຕໍ ລຠຕິ.

ອຠິວາທນນ຺ຕິອາທີສຸ ປຸຣິສາ ປາເທ ສມ຺ພາຫນ຺ຕາ ວນ຺ທນ຺ຕິ, ເກເສ ຉິນ຺ທນ຺ຕິ, ນເຂ ຉິນ຺ທນ຺ຕິ, ວຓປຏິກມ຺ມໍ ກໂຣນ຺ຕິ, ຕໍ ສພ຺ພໍ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈາຍນ຺ຕາ ນ ສາທິຍນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຕ຺ເຣເກ ອາຈຣິຍາ ‘‘ສເຈ ເອກໂຕ ວາ ອຸຠໂຕ ວາ ອວສ຺ສຸຕາ ໂຫນ຺ຕິ ສາຣຕ຺ຕາ, ຍຖາວຕ຺ຖຸກເມວ’’. ເອເກ ອາຈຣິຍາ ‘‘ນຕ຺ຖິ ເອຕ຺ຖ ອາປຕ຺ຕີ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ. ເອວໍ ອາຈຣິຍວາທໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອິທໍ ໂອທິສ຺ສ ອນຸຎ຺ຎາຕໍ ວຏ຺ຏຕີຕິ ອຏ຺ຐກຖາສຸ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ປມາຓໍ. ‘‘ອນຸຊານາມິ ຠິກ຺ຂເວ ສາທິຕຸ’’ນ຺ຕິ ຫິ ວຈເນເນວ ຕໍ ກປ຺ປິຍໍ.

໔໓໕. ປລ຺ລງ຺ເກນ ນິສີທນ຺ຕີຕິ ປລ຺ລງ຺ກໍ ອາຠຸຊິຕ຺ວາ ນິສີທນ຺ຕິ. ອຑ຺ຒປລ຺ລງ຺ກນ຺ຕິ ເອກໍ ປາທໍ ອາຠຸຊິຕ຺ວາ ກຕປລ຺ລງ຺ກໍ. ເຫຏ຺ຐາ ວິວເຏ ອຸປຣິ ປຏິຈ຺ຉນ຺ເນຕິ ເອຕ຺ຖ ສເຈ ກູໂປ ຂໂຕ ໂຫຕິ, ອຸປຣິ ປນ ປທຣມຕ຺ຕເມວ ສພ຺ພທິສາສຸ ປຎ຺ຎາຍຕິ, ເອວຣູເປປິ ວຏ຺ຏຕິ.

໔໓໖. ກຸກ຺ກຸສໍ ມຕ຺ຕິກນ຺ຕິ ກຸຓ຺ຑກຎ຺ເຈວ ມຕ຺ຕິກຎ຺ຈ. ເສສເມຕ຺ຖ ອຸຕ຺ຕານເມວາຕິ.

ຠິກ຺ຂຸນີອຸປສມ຺ປທານຸຊານນກຖາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ຠິກ຺ຂຸນິກ຺ຂນ຺ຘກວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.