໘. ຉນ຺ນສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໙໐. ອຏ຺ຐເມ ອາຍສ຺ມາ ຉນ຺ໂນຕິ ຕຖາຄເຕນ ສທ຺ຘິໍ ເອກທິວເສ ຊາໂຕ ມຫາຠິນິກ຺ຂມນທິວເສ ສທ຺ຘິໍ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ປຸນ ອປຣຠາເຄ ສຕ຺ຖຸ ສນ຺ຕິເກ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ‘‘ອມ຺ຫາກໍ ພຸທ຺ໂຘ ອມ຺ຫາກໍ ຘມ຺ໂມ’’ຕິ ເອວໍ ມກ຺ຂີ ເຈວ ປຬາສີ ຈ ຫຸຕ຺ວາ ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີນໍ ຜຣຸສວາຈາຍ ສງ຺ຆຏ຺ຏນໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ເຖໂຣ. ອວາປຸຣຓໍ ອາທາຍາຕິ ກຸຎ຺ຈິກໍ ຄເຫຕ຺ວາ. ວິຫາເຣນ ວິຫາຣໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາຕິ ເອກໍ ວິຫາຣໍ ປວິສິຕ຺ວາ ຕໂຕ ອຎ຺ຎໍ, ຕໂຕ ອຎ຺ຎນ຺ຕິ ເອວໍ ເຕນ ເຕນ ວິຫາເຣນ ຕໍ ຕໍ ວິຫາຣໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ. ເອຕທໂວຈ ໂອວທນ຺ຕຸ ມນ຺ຕິ ກສ຺ມາ ເອວໍ ມຫນ຺ເຕນ ອຸສ຺ສາເຫນ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ຄນ຺ຕ຺ວາ ເອຕໍ ອໂວຈາຕິ? ອຸປ຺ປນ຺ນສໍເວຄຕາຍ. ຕສ຺ສ ຫິ ປຣິນິພ຺ພຸເຕ ສຕ຺ຖຣິ ຘມ຺ມສງ຺ຄາຫກຕ຺ເຖເຣຫິ ເປສິໂຕ ອາຍສ຺ມາ ອານນ຺ໂທ ໂກສມ຺ພິໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ພ຺ຣຫ຺ມທຓ຺ຑໍ ອທາສິ. ໂສ ທິນ຺ເນ ພ຺ຣຫ຺ມທຓ຺ເຑ ສຎ຺ຊາຕປຣິຬາໂຫ ວິສຎ຺ຎີຠູໂຕ ປຕິຕ຺ວາ ປຸນ ສຎ຺ຎໍ ລຠິຕ຺ວາ ວຸຏ຺ຐາຍ ເອກສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ສນ຺ຕິກໍ ຄໂຕ, ໂສ ເຕນ ສທ຺ຘິໍ ກິຎ຺ຈິ ນ ກເຖສິ. ອຎ຺ຎສ຺ສ ສນ຺ຕິກໍ ອຄມາສິ, ໂສປິ ນ ກເຖສີຕິ ເອວໍ ສກລວິຫາຣໍ ວິຈຣິຕ຺ວາ ນິພ຺ພິນ຺ໂນ ປຕ຺ຕຈີວຣໍ ອາທາຍ ພາຣາຓສິໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ອຸປ຺ປນ຺ນສໍເວໂຄ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ຄນ຺ຕ຺ວາ ເອວໍ ອໂວຈ.

ສພ຺ເພ ສງ຺ຂາຣາ ອນິຈ຺ຈາຕິ ສພ຺ເພ ເຕຠູມກສງ຺ຂາຣາ ອນິຈ຺ຈາ. ສພ຺ເພ ຘມ຺ມາ ອນຕ຺ຕາຕິ ສພ຺ເພ ຈຕຸຠູມກຘມ຺ມາ ອນຕ຺ຕາ. ອິຕິ ສພ຺ເພປິ ເຕ ຠິກ຺ຂູ ເຖຣໍ ໂອວທນ຺ຕາ ອນິຈ຺ຈລກ຺ຂຓໍ ອນຕ຺ຕລກ຺ຂຓນ຺ຕິ ທ຺ເວວ ລກ຺ຂຓານິ ກເຖຕ຺ວາ ທຸກ຺ຂລກ຺ຂຓໍ ນ ກຖຍິໍສຸ. ກສ຺ມາ? ເອວໍ ກິຣ ເນສໍ ອໂຫສິ – ‘‘ອຍໍ ຠິກ຺ຂຸ ວາທີ ທຸກ຺ຂລກ຺ຂເຓ ປຎ຺ຎາປິຍມາເນ ຣູປໍ ທຸກ຺ຂໍ…ເປ… ວິຎ຺ຎາຓໍ ທຸກ຺ຂໍ, ມຄ຺ໂຄ ທຸກ຺ໂຂ, ຜລໍ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ‘ຕຸມ຺ເຫ ທຸກ຺ຂປ຺ປຕ຺ຕາ ຠິກ຺ຂູ ນາມາ’ຕິ ຄຫຓໍ ຄຓ຺ເຫຍ຺ຍ, ຍຖາ ຄຫຓໍ ຄເຫຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ, ເອວໍ ນິທ຺ໂທສເມວສ຺ສ ກຕ຺ວາ ກເຖສ຺ສາມາ’’ຕິ ທ຺ເວວ ລກ຺ຂຓານິ ກຖຍິໍສຸ.

ປຣິຕສ຺ສນາ ອຸປາທານໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ ປຣິຕສ຺ສນາ ຈ ອຸປາທານຎ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ. ປຈ຺ຈຸທາວຕ຺ຕຕິ ມານສໍ, ອຖ ໂກ ຈຣຫິ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ ຍທິ ຣູປາທີສຸ ເອໂກປິ ອນຕ຺ຕາ, ອຖ ໂກ ນາມ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ ເອວໍ ປຏິນິວຕ຺ຕຕິ ‘‘ມຍ຺ຫໍ ມານສ’’ນ຺ຕິ. ອຍໍ ກິຣ ເຖໂຣ ປຈ຺ຈເຍ ອປຣິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ວິປສ຺ສນໍ ປຏ຺ຐເປສິ, ສາສ຺ສ ທຸພ຺ພລວິປສ຺ສນາ ອຕ຺ຕຄາຫໍ ປຣິຍາທາຕຸໍ ອສກ຺ກຸຓນ຺ຕີ ສງ຺ຂາເຣສຸ ສຸຎ຺ຎໂຕ ອຸປຏ຺ຐຫນ຺ເຕສຸ ‘‘ອຸຈ຺ຉິຊ຺ຊິສ຺ສາມິ ວິນສ຺ສິສ຺ສາມີ’’ຕິ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິຍາ ເຈວ ປຣິຕສ຺ສນາຍ ຈ ປຈ຺ຈໂຍ ອໂຫສິ. ໂສ ຈ ອຕ຺ຕານໍ ປາປເຕ ປປຕນ຺ຕໍ ວິຍ ທິສ຺ວາ, ‘‘ປຣິຕສ຺ສນາ ອຸປາທານໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ປຈ຺ຈຸທາວຕ຺ຕຕິ ມານສໍ, ອຖ ໂກ ຈຣຫິ ເມ ອຕ຺ຕາ’’ຕິ ອາຫ. ນ ໂຂ ປເນວໍ ຘມ຺ມໍ ປສ຺ສໂຕ ໂຫຕີຕິ ຈຕຸສຈ຺ຈຘມ຺ມໍ ປສ຺ສນ຺ຕສ຺ສ ເອວໍ ນ ໂຫຕິ. ຕາວຕິກາ ວິສ຺ສຏ຺ຐີຕິ ຕຕ຺ຕໂກ ວິສ຺ສາໂສ. ສມ຺ມຸຂາ ເມຕນ຺ຕິ ເຖໂຣ ຕສ຺ສ ວຈນໍ ສຸຕ຺ວາ, ‘‘ກີທິສາ ນຸ ໂຂ ອິມສ຺ສ ຘມ຺ມເທສນາ ສປ຺ປາຍາ’’ຕິ? ຈິນ຺ເຕນ຺ໂຕ ເຕປິຏກໍ ພຸທ຺ຘວຈນໍ ວິຈິນິຕ຺ວາ ກຈ຺ຈານສຸຕ຺ຕໍ (ສໍ. ນິ. ໒.໑໕) ອທ຺ທສ ‘‘ອິທໍ ອາທິໂຕວ ທິຏ຺ຐິວິນິເວຐນໍ ກຕ຺ວາ ມຊ຺ເຌ ພຸທ຺ຘພລໍ ທີເປຕ຺ວາ ສຓ຺ຫສຸຂຸມປຈ຺ຈຍາກາຣໍ ປກາສຍມານໍ ຄຕໍ, ອິທມສ຺ສ ເທເສສ຺ສາມີ’’ຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ສມ຺ມຸຂາ ເມຕ’’ນ຺ຕິອາທິມາຫ. ອຏ຺ຐມໍ.