໕. ວກ຺ກລິສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໘໗. ປຎ຺ຈເມ ກຸມ຺ຠກາຣນິເວສເນຕິ ກຸມ຺ຠກາຣສາລາຍໍ. ເຖໂຣ ກິຣ ວຸຕ຺ຖວສ຺ໂສ ປວາເຣຕ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ທສ຺ສນາຍ ອາຄຈ຺ຉຕິ. ຕສ຺ສ ນຄຣມຊ຺ເຌ ມຫາອາພາໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ, ປາທາ ນ ວຫນ຺ຕິ. ອຖ ນໍ ມຎ຺ຈກສິວິກາຍ ກຸມ຺ຠກາຣສາລໍ ອາຫຣິໍສຸ. ສາ ຈ ສາລາ ເຕສໍ ກມ຺ມສາລາ, ນ ນິເວສນສາລາ. ຕໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ກຸມ຺ຠກາຣນິເວສເນ ວິຫຣຕີ’’ຕິ. ພາຬ຺ຫຄິລາໂນຕິ ອຘິມຕ຺ຕຄິລາໂນ. ສມໂຘສີຕິ ສມນ຺ຕໂຕ ອໂຘສິ, ຈລນາກາເຣນ ອປຈິຕິໍ ທສ຺ເສສິ. ວຕ຺ຕໍ ກິເຣຕໍ ພາຬ຺ຫຄິລາເນນປິ ພຸຑ຺ຒຕຣໍ ທິສ຺ວາ ອຸຏ຺ຐານາກາເຣນ ອປຈິຕິ ທສ຺ເສຕພ຺ພາ. ເຕນ ປນ ‘‘ມາ ຈລິ ມາ ຈລີ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ສນ຺ຕິມານິ ອາສນານີຕິ ພຸທ຺ຘກາລສ຺ມິຎ຺ຫິ ເອກສ຺ສປິ ຠິກ຺ຂຸໂນ ວສນຏ຺ຐາເນ ‘‘ສເຈ ສຕ຺ຖາ ອາຄຈ຺ຉິສ຺ສຕິ, ອິຘ ນິສີທິສ຺ສຕີ’’ຕິ ອາສນໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕເມວ ໂຫຕິ ອນ຺ຕມໂສ ຜລກມຕ຺ຕມ຺ປິ ປຓ຺ຓສນ຺ຖາຣມຕ຺ຕມ຺ປິ. ຂມນີຍໍ ຍາປນີຍນ຺ຕິ ກຈ຺ຈິ ທຸກ຺ຂໍ ຂມິຕຸໍ ອິຣິຍາປຖໍ ວາ ຍາເປຕຸໍ ສກ຺ກາຕິ ປຸຈ຺ຉຕິ. ປຏິກ຺ກມນ຺ຕີຕິ ນິວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ອຠິກ຺ກມນ຺ຕີຕິ ອຘິຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ປຏິກ຺ກໂມສານນ຺ຕິ ປຏິກ຺ກໂມ ເອຕາສໍ. ສີລໂຕ ນ ອຸປວທຕີຕິ ສີລໍ ອາຣພ຺ຠ ສີລຠາເວນ ນ ອຸປວທຕິ. ຈິຣປຏິກາຫນ຺ຕິ ຈິຣປຏິໂກ ອຫໍ, ຈິຣໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ອຫນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປູຕິກາເຍນາຕິ ອຕ຺ຕໂນ ສຸວຓ຺ຓວຓ຺ຓມ຺ປິ ກາຍໍ ຠຄວາ ຘຸວປຄ຺ຆຣຓຏ຺ເຐນ ເອວມາຫ. ໂຍ ໂຂ, ວກ຺ກລິ, ຘມ຺ມນ຺ຕິ ອິຘ ຠຄວາ ‘‘ຘມ຺ມກາໂຍ ໂຂ, ມຫາຣາຊ, ຕຖາຄໂຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ຘມ຺ມກາຍຕໍ ທສ຺ເສຕິ. ນວວິໂຘ ຫິ ໂລກຸຕ຺ຕຣຘມ຺ໂມ ຕຖາຄຕສ຺ສ ກາໂຍ ນາມ.

ອິທານິ ເຖຣສ຺ສ ຕິປຣິວຏ຺ຏຘມ຺ມເທສນໍ ອາຣຠນ຺ໂຕ ຕໍ ກິໍ ມຎ຺ຎສີຕິອາທິມາຫ. ກາຬສິລາຕິ ກາຬສິລາວິຫາໂຣ. ວິໂມກ຺ຂາຍາຕິ ມຄ຺ຄວິໂມກ຺ຂຕ຺ຖາຍ. ສຸວິມຸຕ຺ໂຕ ວິມຸຈ຺ຈິສ຺ສຕີຕິ ອຣຫຕ຺ຕຜລວິມຸຕ຺ຕິຍາ ວິມຸຕ຺ໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ວິມຸຈ຺ຈິສ຺ສຕິ. ຕາ ກິຣ ເທວຕາ ‘‘ເຍນ ນີຫາເຣນ ອິມິນາ ວິປສ຺ສນາ ອາຣທ຺ຘາ, ອນນ຺ຕຣາເຍນ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປາປຸຓິສ຺ສຕີ’’ຕິ ຎຕ຺ວາ ເອວມາຫໍສຸ. ອປາປກນ຺ຕິ ອລາມກໍ. ສຕ຺ຖໍ ອາຫເຣສີຕິ ເຖໂຣ ກິຣ ອຘິມານິໂກ ອໂຫສິ. ໂສ ສມາຘິວິປສ຺ສນາຫິ ວິກ຺ຂມ຺ຠິຕານໍ ກິເລສານໍ ສມຸທາຈາຣໍ ອປສ຺ສນ຺ໂຕ ‘‘ຂີຓາສໂວມ຺ຫີ’’ຕິ ສຎ຺ຎີ ຫຸຕ຺ວາ ‘‘ກິໍ ເມ ອິມິນາ ທຸກ຺ເຂນ ຊີວິເຕນ? ສຕ຺ຖໍ ອາຫຣິຕ຺ວາ ມຣິສ຺ສາມີ’’ຕິ ຕິຂິເຓນ ສຕ຺ເຖນ ກຓ຺ຐນາຬໍ ຉິນ຺ທິ. ອຖສ຺ສ ທຸກ຺ຂາ ເວທນາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ. ໂສ ຕສ຺ມິໍ ຂເຓ ອຕ຺ຕໂນ ປຸຖຸຊ຺ຊນຠາວໍ ຎຕ຺ວາ ອວິສ຺ສຏ຺ຐກມ຺ມຏ຺ຐານຕ຺ຕາ ສີຆໍ ມູລກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ອາທາຍ ສມ຺ມສນ຺ໂຕ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປາປຸຓິຕ຺ວາວ ກາລມກາສິ. ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓາ ປນສ຺ສ ຈ ກຖໍ ອໂຫສີຕິ? ຂີຓາສວສ຺ສ ເອກູນວີສຕິ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓາ ນ ສພ຺ພາວ ອວສ຺ສໍ ລທ຺ຘພ຺ພາ, ຕິຂິເຓນາປິ ປນ ອສິນາ ສີເສ ຉິຊ຺ຊນ຺ເຕ ເອກໍ ທ຺ເວ ຎາຓານິ ອວສ຺ສໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ.

ວິວຕ຺ຕກ຺ຂນ຺ຘນ຺ຕິ ປຣິວຕ຺ຕກ຺ຂນ຺ຘໍ. ເສມານນ຺ຕິ ສຍມານໍ. ເຖໂຣ ກິຣ ອຸຕ຺ຕານໂກ ນິປນ຺ໂນ ສຕ຺ຖໍ ອາຫຣິ. ຕສ຺ສ ສຣີຣໍ ຍຖາຐິຕເມວ ອໂຫສິ. ສີສໍ ປນ ທກ຺ຂິຓປສ຺ເສນ ປຣິວຕ຺ຕິຕ຺ວາ ອຏ຺ຐາສິ. ອຣິຍສາວກາ ຫິ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ທກ຺ຂິຓປສ຺ເສເນວ ກາລໍ ກໂຣນ຺ຕິ. ເຕນສ຺ສ ສຣີຣໍ ຍຖາຐິຕໍເຍວ ອໂຫສິ. ສີສໍ ປນ ທກ຺ຂິຓປສ຺ເສນ ປຣິວຕ຺ຕິຕ຺ວາ ຐິຕໍ. ຕໍ ສນ຺ຘາຍ ວິວຕ຺ຕກ຺ຂນ຺ໂຘ ນາມ ຊາໂຕຕິປິ ວທນ຺ຕິ. ຘູມາຍິຕຕ຺ຕນ຺ຕິ ຘູມາຍນຠາວໍ. ຕິມິຣາຍິຕຕ຺ຕນ຺ຕິ ຕິມິຣາຍນຠາວໍ. ຘູມວລາຫກໍ ວິຍ ຕິມິຣວລາຫກໍ ວິຍ ຈາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປຎ຺ຈມໍ.