໘. ໂຄປກໂມຄ຺ຄລ຺ລານສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໗໙. ເອວໍ ເມ ສຸຕນ຺ຕິ ໂຄປກໂມຄ຺ຄລ຺ລານສຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ອຈິຣປຣິນິພ຺ພຸເຕ ຠຄວຕີຕິ ຠຄວຕິ ອຈິຣປຣິນິພ຺ພຸເຕ, ຘາຕຸຠາຊນີຍໍ ກຕ຺ວາ ຘມ຺ມສງ຺ຄີຕິໍ ກາຕຸໍ ຣາຊຄຫໍ ອາຄຕກາເລ. ຣຎ຺ໂຎ ປຊ຺ໂຊຕສ຺ສ ອາສງ຺ກມາໂນຕິ ຈຓ຺ຑປຊ຺ໂຊໂຕ ນາເມສ ຣາຊາ ພິມ຺ພິສາຣມຫາຣາຊສ຺ສ ສຫາໂຍ ອໂຫສິ, ຊີວກໍ ເປເສຕ຺ວາ ເຠສຊ຺ຊກາຣິຕກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ປນ ທຬ຺ຫມິຕ຺ໂຕວ ຊາໂຕ, ໂສ ‘‘ອຊາຕສຕ຺ຕຸນາ ເທວທຕ຺ຕສ຺ສ ວຈນໍ ຄເຫຕ຺ວາ ປິຕາ ຆາຕິໂຕ’’ຕິ ສຸຕ຺ວາ ‘‘ມມ ປິຍມິຕ຺ຕໍ ຆາເຕຕ຺ວາ ເອສ ຣຊ຺ຊໍ ກຣິສ຺ສາມີຕິ ມຎ຺ຎຕິ, ມຍ຺ຫໍ ສຫາຍສ຺ສ ສຫາຍານໍ ອຕ຺ຖິກຠາວໍ ຊານາເປສ຺ສາມີ’’ຕິ ປຣິສຕິ ວາຈໍ ອຠາສິ. ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ຕສ຺ສ ອາສງ຺ກາ ອຸປ຺ປນ຺ນາ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ຣຎ຺ໂຎ ປຊ຺ໂຊຕສ຺ສ ອາສງ຺ກມາໂນ’’ຕິ. ກມ຺ມນ຺ໂຕຕິ ພຫິນຄເຣ ນຄຣປຏິສງ຺ຂາຣາປນຕ຺ຖາຍ ກມ຺ມນ຺ຕຏ຺ຐານໍ.

ອຸປສງ຺ກມີຕິ ມຍໍ ຘມ຺ມວິນຍສງ຺ຄີຕິໍ ກາເຣສ຺ສາມາຕິ ວິຈຣາມ, ອຍຎ຺ຈ ມເຫສກ຺ໂຂ ຣາຊວລ຺ລໂຠ ສງ຺ຄເຫ ກເຕ ເວຬຸວນສ຺ສ ອາຣກ຺ຂໍ ກເຣຍ຺ຍາຕິ ມຎ຺ຎມາໂນ ອຸປສງ຺ກມິ. ເຕຫິ ຘມ຺ເມຫີຕິ ເຕຫິ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓຘມ຺ເມຫິ. ສພ຺ເພນ ສພ຺ພນ຺ຕິ ສພ຺ພາກາເຣນ ສພ຺ພໍ. ສພ຺ພຖາ ສພ຺ພນ຺ຕິ ສພ຺ພໂກຏ຺ຐາເສຫິ ສພ຺ພໍ. ກິໍ ປຸຈ຺ຉາມີຕິ ປຸຈ຺ຉຕິ? ຉ ຫິ ສຕ຺ຖາໂຣ ປຐມຕຣໍ ອປ຺ປຎ຺ຎາຕກຸເລຫິ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ປພ຺ພຊິຕາ, ເຕ ຕຖາຄເຕ ຘຣມາເນເຍວ ກາລໍກຕາ, ສາວກາປິ ເນສໍ ອປ຺ປຎ຺ຎາຕກຸເລເຫວ ປພ຺ພຊິຕາ. ເຕ ເຕສໍ ອຈ຺ຈເຍນ ມຫາວິວາທໍ ອກໍສຸ. ສມໂຓ ປນ ໂຄຕໂມ ມຫາກຸລາ ປພ຺ພຊິໂຕ, ຕສ຺ສ ອຈ຺ຈເຍນ ສາວການໍ ມຫາວິວາໂທ ຠວິສ຺ສຕີຕິ ອຍໍ ກຖາ ສກລຊມ຺ພຸທີປໍ ປຕ຺ຖຣມານາ ອຸທປາທິ. ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ເຘ ຈ ຘຣນ຺ເຕ ຠິກ຺ຂູນໍ ວິວາໂທ ນາໂຫສິ. ໂຍປິ ອໂຫສິ, ໂສປິ ຕຕ຺ເຖວ ວູປສມິໂຕ. ປຣິນິພ຺ພຸຕກາເລ ປນສ຺ສ – ‘‘ອຏ຺ຐສຏ຺ຐິໂຍຊນສຕສຫສ຺ສຸພ຺ເພຘໍ ສິເນຣຸໍ ອປວາຫິຕຸໍ ສມຕ຺ຖສ຺ສ ວາຕສ຺ສ ປຸຣໂຕ ປຸຣາຓປຓ຺ຓໍ ກິໍ ຐສ຺ສຕິ, ທສ ປາຣມິໂຍ ປູເຣຕ຺ວາ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ ປຕ຺ຕສ຺ສ ສຕ຺ຖຸ ອລຊ຺ຊມາໂນ ມຈ຺ຈຸຣາຊາ ກສ຺ສ ລຊ຺ຊິສ຺ສຕີ’’ຕິ ມຫາສໍເວຄໍ ຊເນຕ຺ວາ ຠິຍ຺ໂຍໂສມຕ຺ຕາຍ ຠິກ຺ຂູ ສມຄ຺ຄາ ຊາຕາ ອຕິວິຍ ອຸປສນ຺ຕຸປສນ຺ຕາ, ກິໍ ນຸ ໂຂ ເອຕນ຺ຕິ ອິທໍ ປຸຈ຺ຉາມີຕິ ປຸຈ຺ຉຕິ. ອນຸສຎ຺ຎາຍມາໂນຕິ ອນຸສຎ຺ຊາຍມາໂນ, ກຕາກຕໍ ຊນນ຺ໂຕຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອນຸວິຈຣມາໂນ ວາ.

໘໐. ອຕ຺ຖິ ນຸ ໂຂຕິ ອຍມ຺ປິ ເຫຏ຺ຐິມປຸຈ຺ຉເມວ ປຸຈ຺ຉຕິ. ອປ຺ປຏິສຣເຓຕິ ອປ຺ປຏິສຣເຓ ຘມ຺ມວິນເຍ. ໂກ ເຫຕຸ ສາມຄ຺ຄິຍາຕິ ຕຸມ຺ຫາກໍ ສມຄ຺ຄຠາວສ຺ສ ໂກ ເຫຕຸ ໂກ ປຈ຺ຈໂຍ. ຘມ຺ມປ຺ປຏິສຣຓາຕິ ຘມ຺ໂມ ອມ຺ຫາກໍ ປຏິສຣຓໍ, ຘມ຺ໂມ ອວສ຺ສໂຍຕິ ທີເປຕິ.

໘໑. ປວຕ຺ຕຕີຕິ ປຄຸຓໍ ຫຸຕ຺ວາ ອາຄຈ຺ຉຕິ. ອາປຕ຺ຕິ ໂຫຕິ ວີຕິກ຺ກໂມຕິ ອຸຠຍເມຕໍ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ອາຓາຕິກ຺ກມນເມວ. ຍຖາຘມ຺ມໍ ຍຖານຸສິຏ຺ຐໍ ກາເຣມາຕິ ຍຖາ ຘມ຺ໂມ ຈ ອນຸສິຏ຺ຐິ ຈ ຐິຕາ, ເອວໍ ກາເຣມາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ນ ກິຣ ໂນ ຠວນ຺ໂຕ ກາເຣນ຺ຕິ ຘມ຺ໂມ ໂນ ກາເຣຕີຕິ ປທທ຺ວເຍປິ ໂນ ກາໂຣ ນິປາຕມຕ຺ຕໍ. ເອວໍ ສນ຺ເຕ ນ ກິຣ ຠວນ຺ໂຕ ກາເຣນ຺ຕິ, ຘມ຺ໂມວ ກາເຣຕີຕິ ອຍເມຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ.

໘໓. ຕຄ຺ຆາຕິ ເອກໍເສ ນິປາໂຕ. ກຫໍ ປນ ຠວໍ ອານນ຺ໂທຕິ ກິໍ ເຖຣສ຺ສ ເວຬຸວເນ ວສນຠາວໍ ນ ຊານາຕີຕິ? ຊານາຕິ. ເວຬຸວນສ຺ສ ປນ ອເນນ ອາຣກ຺ຂາ ທິນ຺ນາ, ຕສ຺ມາ ອຕ຺ຕານໍ ອຸກ຺ກໍສາເປຕຸກາໂມ ປຸຈ຺ຉຕິ. ກສ຺ມາ ປນ ເຕນ ຕຕ຺ຖ ອາຣກ຺ຂາ ທິນ຺ນາ? ໂສ ກິຣ ເອກທິວສໍ ມຫາກຈ຺ຈາຍນຕ຺ເຖຣໍ ຄິຊ຺ຌກູຏາ ໂອຕຣນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ – ‘‘ມກ຺ກໂຏ ວິຍ ເອໂສ’’ຕິ ອາຫ. ຠຄວາ ຕໍ ກຖໍ ສຸຕ຺ວາ – ‘‘ສເຈ ຂມາເປຕິ, ອິຈ຺ເຈຕໍ ກຸສລໍ. ໂນ ເຈ ຂມາເປຕິ, ອິມສ຺ມິໍ ເວຬຸວເນ ໂຄນງ຺ຄລມກ຺ກໂຏ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ອາຫ. ໂສ ຕໍ ກຖໍ ສຸຕ຺ວາ – ‘‘ສມຓສ຺ສ ໂຄຕມສ຺ສ ກຖາຍ ທ຺ເວຘາຠາໂວ ນາມ ນຕ຺ຖິ, ປຈ຺ຉາ ເມ ມກ຺ກຏຠູຕກາເລ ໂຄຈຣຏ຺ຐານໍ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ເວຬຸວເນ ນານາວິເຘ ຣຸກ຺ເຂ ໂຣເປຕ຺ວາ ອາຣກ຺ຂໍ ອທາສິ. ອປຣຠາເຄ ກາລໍ ກຕ຺ວາ ມກ຺ກໂຏ ຫຸຕ຺ວາ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ. ‘‘ວສ຺ສກາຣາ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ສມີເປ ອຏ຺ຐາສິ. ຕຄ຺ຆາຕິ ສພ຺ພວາເຣສຸ ເອກໍສວຈເນເຍວ ນິປາໂຕ. ຕຄ຺ຆ, ໂຠ ອານນ຺ທາຕິ ເອວໍ ເຖເຣນ ປຣິສມຊ຺ເຌ ອຕ຺ຕໂນ ອຸກ຺ກໍສິຕຠາວໍ ຎຕ຺ວາ ອຫມ຺ປິ ເຖຣໍ ອຸກ຺ກໍສິສ຺ສາມີຕິ ເອວມາຫ.

໘໔. ນ ຈ ໂຂ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາຕິ ເຖໂຣ ກິຣ ຈິນ຺ເຕສິ ‘‘ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ເຘນ ວຓ຺ຓິຕຊ຺ຌານມ຺ປິ ອຕ຺ຖິ, ອວຓ຺ຓິຕຊ຺ຌານມ຺ປິ ອຕ຺ຖິ, ອຍໍ ປນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ສພ຺ພເມວ ວຓ຺ເຓຕີຕິ ປຎ຺ຫໍ ວິສໍວາເທຕິ, ນ ໂຂ ປນ ສກ຺ກາ ອິມສ຺ສ ມຸຂໍ ອຸລ຺ໂລເກຕຸໍ ນ ປິຓ຺ຑປາຕໍ ຣກ຺ຂິຕຸໍ, ປຎ຺ຫໍ ອຸຊຸໍ ກຕ຺ວາ ກເຖສ຺ສາມີ’’ຕິ ອິທໍ ວຕ຺ຕຸໍ ອາຣທ຺ຘໍ. ອນ຺ຕຣໍ ກຣິຕ຺ວາຕິ ອພ຺ຠນ຺ຕຣໍ ກຣິຕ຺ວາ. ເອວຣູປໍ ໂຂ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓ, ໂສ ຠຄວາ ຌານໍ ວຓ຺ເຓສີຕິ ອິຘ ສພ຺ພສງ຺ຄາຫກຊ຺ຌານໍ ນາມ ກຖິຕໍ.

ຍໍ ໂນ ມຍນ຺ຕິ ອຍໍ ກິຣ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວສ຺ສກາຣພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ ອຸສູຍຕິ, ເຕນ ປຸຈ຺ຉິຕປຎ຺ຫສ຺ສ ອກຖນໍ ປຈ຺ຈາສີສມາໂນ ກຖິຕຠາວໍ ຎຕ຺ວາ ‘‘ວສ຺ສກາເຣນ ປຸຈ຺ຉິຕໍ ປຎ຺ຫໍ ປຸນປ຺ປຸນໍ ຕສ຺ສ ນາມໍ ຄຓ຺ຫນ຺ໂຕ ວິຕ຺ຖາເຣຕ຺ວາ ກເຖສິ, ມຍາ ປຸຈ຺ຉິຕປຎ຺ຫໍ ປນ ຍຏ຺ຐິໂກຏິຍາ ອຸປ຺ປີເຬນ຺ໂຕ ວິຍ ເອກເທສເມວ ກເຖສີ’’ຕິ ອນຕ຺ຕມໂນ ອໂຫສິ, ຕສ຺ມາ ເອວມາຫ. ເສສໍ ສພ຺ພຕ຺ຖ ອຸຕ຺ຕານເມວາຕິ.

ປປຎ຺ຈສູທນິຍາ ມຊ຺ຌິມນິກາຍຏ຺ຐກຖາຍ

ໂຄປກໂມຄ຺ຄລ຺ລານສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.