໑໐. ຈູຬປນ຺ຖກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໕໐. ທສເມ ຈູຬປນ຺ຖໂກຕິ ມຫາປນ຺ຖກຕ຺ເຖຣສ຺ສ ກນິຏ຺ຐຠາຕິກຕ຺ຕາ ປນ຺ເຖ ຊາຕຕ຺ຕາ ຈ ທຫຣກາເລ ລທ຺ຘໂວຫາເຣນ ອປຣຠາເຄປິ ອຍມາຍສ຺ມາ ‘‘ຈູຬປນ຺ຖໂກ’’ຕ຺ເວວ ປຎ຺ຎາຍິຕ຺ຖ. ຄຸຓວິເສເສຫິ ປນ ຉຬຠິຎ຺ໂຎ ປຠິນ຺ນປຏິສມ຺ຠິໂທ ‘‘ເອຕທຄ຺ຄໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ມມ ສາວການໍ ຠິກ຺ຂູນໍ ມໂນມຍໍ ກາຍໍ ອຠິນິມ຺ມິນນ຺ຕານໍ ຍທິທໍ ຈູຬປນ຺ຖໂກ, ເຈໂຕວິວຏ຺ຏກຸສລານໍ ຍທິທໍ ຈູຬປນ຺ຖໂກ’’ຕິ ທ຺ວີສຸ (ອ. ນິ. ໑.໑໙໙) ຐາເນສຸ ຠຄວຕາ ເອຕທຄ຺ເຄ ຐປິໂຕ ອສີຕິຍາ ມຫາສາວເກສຸ ອພ຺ຠນ຺ຕໂຣ.

ໂສ ເອກທິວສໍ ປຈ຺ຉາຠຕ຺ຕໍ ປິຓ຺ຑປາຕປ຺ປຏິກ຺ກນ຺ໂຕ ອຕ຺ຕໂນ ທິວາຏ຺ຐາເນ ທິວາວິຫາຣໍ ນິສິນ຺ໂນ ສມາປຕ຺ຕີຫິ ທິວສຠາຄໍ ວີຕິນາເມຕ຺ວາ ສາຍນ຺ຫສມຍໍ ອຸປາສເກສຸ ຘມ຺ມສ຺ສວນຕ຺ຖໍ ອນາຄເຕສຸ ເອວ ວິຫາຣມຊ຺ຌໍ ປວິສິຕ຺ວາ ຠຄວຕິ ຄນ຺ຘກຸຏິຍໍ ນິສິນ຺ເນ ‘‘ອກາໂລ ຕາວ ຠຄວໂຕ ອຸປຏ຺ຐານໍ ອຸປສງ຺ກມິຕຸ’’ນ຺ຕິ ຄນ຺ຘກຸຏິປມຸເຂ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ ປລ຺ລງ຺ກໍ ອາຠຸຊິຕ຺ວາ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ອາຍສ຺ມາ ຈູຬປນ຺ຖໂກ ຠຄວໂຕ ອວິທູເຣ ນິສິນ຺ໂນ ໂຫຕິ ປລ຺ລງ຺ກໍ ອາຠຸຊິຕ຺ວາ ອຸຊຸໍ ກາຍໍ ປຓິຘາຍ ປຣິມຸຂໍ ສຕິໍ ອຸປຏ຺ຐເປຕ຺ວາ’’ຕິ. ໂສ ຫິ ຕທາ ກາລປຣິຈ຺ເຉທໍ ກຕ຺ວາ ສມາປຕ຺ຕິໍ ສມາປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ນິສີທິ.

ເອຕມຕ຺ຖໍ ວິທິຕ຺ວາຕິ ເອຕໍ ອາຍສ຺ມໂຕ ຈູຬປນ຺ຖກສ຺ສ ກາຍຈິຕ຺ຕານໍ ສມ຺ມາປຓິຫິຕຠາວສງ຺ຂາຕໍ ອຕ຺ຖໍ ຊານິຕ຺ວາ. ອິມໍ ອຸທານນ຺ຕິ ອຎ຺ໂຎປິ ໂຍ ປສ຺ສທ຺ຘກາໂຍ ສພ຺ພິຣິຍາປເຖສຸ ອຸປຏ຺ຐິຕສ຺ສຕິ ສມາຫິໂຕ, ຕສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ອນຸປາທາ ປຣິນິພ຺ພານປຣິໂຍສານສ຺ສ ວິເສສາຘິຄມສ຺ສ ຕຕ຺ຖ ປາຕຸຠາວວິຠາວນໍ ອິມໍ ອຸທານໍ ອຸທາເນສິ.

ຕຕ຺ຖ ຐິເຕນ ກາເຍນາຕິ ກາຍທ຺ວາຣິກສ຺ສ ອສໍວຣສ຺ສ ປຫາເນນ ອກຣເຓນ ສມ຺ມາ ຐປິເຕນ ໂຈປນກາເຍນ, ຕຖາ ຈກ຺ຂາທີນໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານໍ ນິພ຺ພິເສວນຠາວກຣເຓນ ສຸຏ຺ຐຸ ຐປິເຕນ ປຎ຺ຈທ຺ວາຣິກກາເຍນ, ສໍຍຕຫຕ຺ຖປາທຕາຍ ຫຕ຺ຖກຸກ຺ກຸຈ຺ຈາທີນໍ ອຠາວໂຕ ອປຣິຜນ຺ທເນນ ຐິເຕນ ກຣຊກາເຍນ ຈາຕິ ສງ຺ເຂປໂຕ ສພ຺ເພນປິ ກາເຍນ ນິພ຺ພິກາຣຕາສງ຺ຂາເຕນ ນິຈ຺ຈລຠາເວນ ຐິເຕນ. ເອເຕນສ຺ສ ສີລປາຣິສຸທ຺ຘິ ທສ຺ສິຕາ. ອິຕ຺ຖມ຺ຠູຕລກ຺ຂເຓ ຈ ອິທໍ ກຣຓວຈນໍ. ຐິເຕນ ເຈຕສາຕິ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຐິຕິປຣິທີປເນນ ສມາຘິສມ຺ປທໍ ທສ຺ເສຕິ. ສມາຘິ ຫິ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ‘ຐິຕີ’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕສ຺ມາ ສມຖວເສນ ວິປສ຺ສນາວເສເນວ ວາ ເອກຄ຺ຄຕາຍ ສຕິ ຈິຕ຺ຕໍ ອາຣມ຺ມເຓ ເອໂກທິຠາວູປຄມເນນ ຐິຕໍ ນາມ ໂຫຕິ, ນ ອຎ຺ຎຖາ. ອິທຎ຺ຈ ຍຖາວຸຕ຺ຕກາຍຈິຕ຺ຕານໍ ຐປນໍ ສມາທຫນໍ ສພ຺ພສ຺ມິໍ ກາເລ ສພ຺ເພສຸ ຈ ອິຣິຍາປເຖສຸ ອິຈ຺ຉິຕພ຺ພນ຺ຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ – ‘‘ຕິຏ຺ຐໍ ນິສິນ຺ໂນ ອຸທ ວາ ສຍາໂນ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ວາ-ສທ຺ໂທ ອນິຍມຕ຺ໂຖ. ເຕນ ຕິຏ຺ຐນ຺ໂຕ ວາ ນິສິນ຺ໂນ ວາ ສຍາໂນ ວາ ຕທຎ຺ຎິຣິຍາປໂຖ ວາຕິ ອຍມຕ຺ໂຖ ທີປິໂຕ ໂຫຕີຕິ ຈງ຺ກມນສ຺ສາປິ ອິຘ ສງ຺ຄໂຫ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ເອຕໍ ສຕິໍ ຠິກ຺ຂຸ ອຘິຏ຺ຐຫາໂນຕິ ຍາຍ ປເຄວ ປຣິສຸທ຺ຘສມາຈາໂຣ ກາຍຈິຕ຺ຕທຸຏ຺ຐຸລ຺ລຠາວູປສມເນນ ກາຍໍ ຈິຕ຺ຕຎ຺ຈ ອສາຣທ຺ຘໍ ກຕ຺ວາ ປຏິລທ຺ຘາຍ ອນວຊ຺ຊສຸຂາຘິຏ຺ຐາຍ ກາຍຈິຕ຺ຕປສ຺ສທ຺ຘິວເສນ ຈິຕ຺ຕໍ ລຫຸໍ ມຸທຸໍ ກມ຺ມຎ຺ຎຎ຺ຈ ກຕ຺ວາ ສມ຺ມາ ຐເປນ຺ໂຕ ສມາທຫນ຺ໂຕ ກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ປຣິພ຺ຣູເຫຕິ ມຕ຺ຖກຎ຺ຈ ປາເປຕິ, ຕໍ ເອວ ກມ຺ມຏ຺ຐານານຸໂຍຄສ຺ສ ອາທິມຊ຺ຌປຣິໂຍສາເນສຸ ພຫູປກາຣໍ ສຕິໍ ຠິກ຺ຂຸ ອຘິຏ຺ຐຫາໂນ ສີລວິໂສຘນໍ ອາທິໍ ກຕ຺ວາ ຍາວ ວິເສສາຘິຄມາ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ອຘິຏ຺ຐຫນ຺ໂຕຕິ ອຕ຺ໂຖ. ລເຠຖ ປຸພ຺ພາປຣິຍໍ ວິເສສນ຺ຕິ ໂສ ເອວໍ ສຕິອາຣກ຺ເຂນ ເຈຕສາ ກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ອຸປຣູປຣິ ວຑ຺ເຒນ຺ໂຕ ພ຺ຣູເຫນ຺ໂຕ ຜາຕິໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ປຸພ຺ພາປຣິຍໍ ປຸພ຺ພາປຣິຍວນ຺ຕໍ ປຸພ຺ພາປຣຠາເຄນ ປວຕ຺ຕໍ ອຸຬາຣຸຬາຣຕຣາທິເຠທວິເສສໍ ລເຠຍ຺ຍ.

ຕຕ຺ຖ ທຸວິໂຘ ປຸພ຺ພາປຣິຍວິເສໂສ ສມຖວເສນ ວິປສ຺ສນາວເສນ ຈາຕິ. ເຕສຸ ສມຖວເສນ ຕາວ ນິມິຕ຺ຕຸປ຺ປຕ຺ຕິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຍາວ ເນວສຎ຺ຎານາສຎ຺ຎາຍຕນວສີຠາໂວ, ຕາວ ປວຕ຺ໂຕ ຠາວນາວິເສໂສ ປຸພ຺ພາປຣິຍວິເສໂສ. ວິປສ຺ສນາວເສນ ປນ ຣູປມຸເຂນ ອຠິນິວິສນ຺ຕສ຺ສ ຣູປຘມ຺ມປຣິຄ຺ຄຫໂຕ, ອິຕຣສ຺ສ ນາມຘມ຺ມປຣິຄ຺ຄຫໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຍາວ ອຣຫຕ຺ຕາຘິຄໂມ, ຕາວ ປວຕ຺ໂຕ ຠາວນາວິເສໂສ ປຸພ຺ພາປຣິຍວິເສໂສ. ອຍເມວ ຈ ອິຘາຘິປ຺ເປໂຕ.

ລທ຺ຘານ ປຸພ຺ພາປຣິຍໍ ວິເສສນ຺ຕິ ປຸພ຺ພາປຣິຍວິເສສໍ ອຸກ຺ກໍສປາຣມິປ຺ປຕ຺ຕໍ ອຣຫຕ຺ຕໍ ລຠິຕ຺ວາ. ອທສ຺ສນໍ ມຈ຺ຈຸຣາຊສ຺ສ ຄຈ຺ເຉຕິ ຊີວິຕຸປຈ຺ເຉທວເສນ ສພ຺ເພສໍ ສຕ຺ຕານໍ ອຠິຠວນໂຕ ມຈ຺ຈຸຣາຊສງ຺ຂາຕສ຺ສ ມຣຓສ຺ສ ວິສຍຠູຕໍ ຠວຕ຺ຕຍໍ ສມຕິກ຺ກນ຺ຕຕ຺ຕາ ອທສ຺ສນໍ ອໂຄຈຣໍ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ. ອິມສ຺ມິໍ ວຄ຺ເຄ ຍໍ ອວຸຕ຺ຕໍ, ຕໍ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕນຍເມວາຕິ.

ທສມສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ນິຏ຺ຐິຕາ ຈ ມຫາວຄ຺ຄວຓ຺ຓນາ.