໙. ວິສາຂາສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໙. ນວເມ ປຸພ຺ພາຣາເມຕິ ສາວຕ຺ຖິຍາ ປາຈີນທິສາຠາເຄ ອນຸຣາຘປຸຣສ຺ສ ອຸຕ຺ຕມເທວີວິຫາຣສທິເສ ຐາເນ ກາຣິເຕ ອາຣາເມ. ມິຄາຣມາຕຸປາສາເທຕິ ມິຄາຣມາຕຸຍາ ປາສາເທ.

ຕຕ຺ຣາຍໍ ອນຸປຸພ຺ພິກຖາ – ອຕີເຕ ສຕສຫສ຺ສກປ຺ປມຕ຺ຖເກ ປທຸມຸຕ຺ຕຣທສພລໍ ເອກາ ອຸປາສິກາ ອຎ຺ຎຕຣໍ ອຸປາສິກໍ ອຕ຺ຕໂນ ອຄ຺ຄຸປຏ຺ຐາຍິກຏ຺ຐາເນ ຐເປນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ນິມນ຺ເຕຕ຺ວາ ພຸທ຺ຘປ຺ປມຸຂສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸສຕສຫສ຺ສສ຺ສ ທານໍ ທຕ຺ວາ ຠຄວໂຕ ນິປຈ຺ຈກາຣໍ ກຕ຺ວາ ‘‘ອນາຄເຕ ຕຸມ຺ຫາທິສສ຺ສ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ອຄ຺ຄຸປຏ຺ຐາຍິກາ ຠເວຍ຺ຍ’’ນ຺ຕິ ປຕ຺ຖນໍ ອກາສິ. ສາ ກປ຺ປສຕສຫສ຺ສໍ ເທເວສຸ ຈ ມນຸສ຺ເສສຸ ຈ ສໍສຣິຕ຺ວາ ອມ຺ຫາກໍ ຠຄວໂຕ ກາເລ ຠທ຺ທິຍນຄເຣ ເມຓ຺ຑກເສຏ຺ຐິປຸຕ຺ຕສ຺ສ ຘນຎ຺ຊຍເສຏ຺ຐິໂນ ເຄເຫ ສຸມນເທວິຍາ ກຸຈ຺ຉິສ຺ມິໍ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຄຓ຺ຫິ. ຊາຕກາເລ ຈສ຺ສາ ວິສາຂາຕິ ນາມໍ ອກໍສຸ. ສາ ຍທາ ຠຄວາ ຠທ຺ທິຍນຄຣໍ ອຄມາສິ, ຕທາ ປຎ຺ຈຫິ ທາຣິກາສເຕຫິ ສທ຺ຘິໍ ຠຄວໂຕ ປຈ຺ຈຸຄ຺ຄມນໍ ກຕ຺ວາ ປຐມທສ຺ສເນເນວ ໂສຕາປນ຺ນາ ອໂຫສິ.

ອປຣຠາເຄ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ມິຄາຣເສຏ຺ຐິປຸຕ຺ຕສ຺ສ ປຸຓ຺ຓວຑ຺ຒນກຸມາຣສ຺ສ ເຄຫໍ ຄຕາ, ຕຕ຺ຖ ນໍ ສສຸໂຣ ມິຄາຣເສຏ຺ຐິ ອຸປກາຣວເສນ ມາຕຸຏ຺ຐາເນ ຐເປສິ. ຕສ຺ມາ ມິຄາຣມາຕາຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ສາ ອຕ຺ຕໂນ ມຫລ຺ລຕາປສາຘນໍ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕ຺ວາ ນວໂກຏີຫິ ຠຄວໂຕ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆສ຺ສ ຈ ວສນຕ຺ຖາຍ ກຣີສມຕ຺ເຕ ຠູມິຠາເຄ ອຸປຣິຠູມິຍໍ ປຎ຺ຈຄພ຺ຠສຕານິ ເຫຏ຺ຐາຠູມິຍໍ ປຎ຺ຈຄພ຺ຠສຕານີຕິ ຄພ຺ຠສຫສ຺ເສຫິ ປຏິມຓ຺ຑິຕໍ ປາສາທໍ ກາເຣສິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ມິຄາຣມາຕຸປາສາເທ’’ຕິ.

ໂກຈິເທວ ອຕ຺ໂຖຕິ ກິຎ຺ຈິເທວ ປໂຍຊນໍ. ຣຎ຺ເຎຕິ ຣາຊິນິ. ປຏິພທ຺ໂຘຕິ ອາຍຕ຺ໂຕ. ວິສາຂາຍ ຎາຕິກຸລໂຕ ມຓິມຸຕ຺ຕາທິຣຈິຕໍ ຕາທິສໍ ຠຓ຺ຑຊາຕໍ ຕສ຺ສາ ປຓ຺ຓາກາຣຕ຺ຖາຍ ເປສິຕໍ, ຕໍ ນຄຣທ຺ວາຣປ຺ປຕ຺ຕໍ ສຸງ຺ກິກາ ຕຕ຺ຖ ສຸງ຺ກໍ ຄຓ຺ຫນ຺ຕາ ຕທນຸຣູປໍ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ອຕິເຣກໍ ຄຓ຺ຫິໍສຸ. ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ວິສາຂາ ຣຎ຺ໂຎ ຕມຕ຺ຖໍ ນິເວເທຕຸກາມາ ປຕິຣູປປຣິວາເຣນ ຣາຊນິເວສນໍ ອຄມາສິ, ຕສ຺ມິໍ ຂເຓ ຣາຊາ ມລ຺ລິກາຍ ເທວິຍາ ສທ຺ຘິໍ ອນ຺ເຕປຸຣໍ ຄໂຕ ໂຫຕິ. ວິສາຂາ ໂອກາສໍ ອລຠມານາ ‘‘ອິທານິ ລຠິສ຺ສາມິ, ອິທານິ ລຠິສ຺ສາມີ’’ຕິ ໂຠຊນເວລໍ ອຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ຉິນ຺ນຠຕ຺ຕາ ຫຸຕ຺ວາ ປກ຺ກາມິ. ເອວໍ ທ຺ວີຫຕີຫໍ ຄນ຺ຕ຺ວາປິ ໂອກາສໍ ນ ລຠິເຍວ. ອິຕິ ຣາຊາ ອນິເວທິໂຕປິ ຕສ຺ສ ອຕ຺ຖວິນິຈ຺ຉຍສ຺ສ ໂອກາສາກຣເຓນ ‘‘ຍຖາຘິປ຺ປາຍໍ ນ ຕີເຣຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ. ຕຕ຺ຖ ຍຖາຘິປ຺ປາຍນ຺ຕິ ອຘິປ຺ປາຍານຸຣູປໍ. ນ ຕີເຣຕີຕິ ນ ນິຏ຺ຐາເປຕິ. ມຫາອຸປາສິກາຍ ຫິ ຣາຊາຍຕ຺ຕສຸງ຺ກເມວ ຣຎ຺ໂຎ ທຕ຺ວາ ອິຕຣໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊາເປຕຸໍ ອຘິປ຺ປາໂຍ, ໂສ ຣຎ຺ຎາ ນ ທິຏ຺ຐຕ຺ຕາ ເອວ ນ ຕີຣິໂຕ. ຫນ຺ທາຕິ ໂວສ຺ສຄ຺ຄຕ຺ເຖ ນິປາໂຕ. ທິວາ ທິວສ຺ສາຕິ ທິວສສ຺ສ ທິວາ, ມຊ຺ຌນ຺ຫິເກ ກາເລຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເກນຈິເທວ ກຣຓີເຍນ ທ຺ວີຫຕີຫໍ ຣາຊນິເວສນທ຺ວາຣໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕີ ຕສ຺ສ ອຕ຺ຖສ຺ສ ອນິຏ຺ຐິຕຕ຺ຕາ ນິຣຕ຺ຖກເມວ ອຸປສງ຺ກມິໍ, ຠຄວຕິ ອຸປສງ຺ກມນເມວ ປນ ທສ຺ສນານຸຕ຺ຕຣິຍາທິປ຺ປຏິລາຠກາຣຓຕ຺ຕາ ສາຕ຺ຖກນ຺ຕິ ເອວາຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິມາຍ ເວລາຍ ອິຘາຄຕາຕິ ອິມມຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສນ຺ຕີ ມຫາອຸປາສິກາ ‘‘ອິຘ ເມ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິອາທິມາຫ.

ເອຕມຕ຺ຖນ຺ຕິ ເອຕໍ ປຣາຍຕ຺ຕຕາຍ ອຘິປ຺ປາຍາສມິຊ຺ຌນສງ຺ຂາຕໍ ອຕ຺ຖໍ ວິທິຕ຺ວາ. ອິມໍ ອຸທານນ຺ຕິ ອິມໍ ປຣາຘີນາປຣາຘີນວຸຕ຺ຕີສຸ ອາທີນວານິສໍສປຣິທີປກໍ ອຸທານໍ ອຸທາເນສິ.

ຕຕ຺ຖ ສພ຺ພໍ ປຣວສໍ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ອຕ຺ຖຊາຕໍ ປໂຍຊນໍ ປຣວສໍ ປຣາຍຕ຺ຕໍ ອຕ຺ຕໂນ ອິຈ຺ຉາຍ ນິປ຺ຜາເທຕຸໍ ອສກ຺ກຸເຓຍ຺ຍຕາຍ ທຸກ຺ຂໍ ທຸກ຺ຂາວຫໍ ໂຫຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ສພ຺ພໍ ອິສ຺ສຣິຍໍ ສຸຂນ຺ຕິ ທຸວິຘໍ ອິສ຺ສຣິຍໍ ໂລກິຍໍ ໂລກຸຕ຺ຕຣຎ຺ຈ. ຕຕ຺ຖ ໂລກິຍໍ ຣາຊິສ຺ສຣິຍາທິ ເຈວ ໂລກິຍຊ຺ຌານາຠິຎ຺ຎານິພ຺ພຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕິສ຺ສຣິຍຎ຺ຈ, ໂລກຸຕ຺ຕຣໍ ມຄ຺ຄຜລາຘິຄມນິມິຕ຺ຕໍ ນິໂຣຘິສ຺ສຣິຍໍ. ເຕສຸ ຍໍ ຈກ຺ກວຕ຺ຕິຠາວປຣິໂຍສານໍ ມນຸສ຺ເສສຸ ອິສ຺ສຣິຍໍ, ຍຎ຺ຈ ສກ຺ກາທີນໍ ຕສ຺ມິໍ ຕສ຺ມິໍ ເທວນິກາເຍ ອາຘິປຈ຺ຈຠູຕໍ ອິສ຺ສຣິຍໍ, ຕທຸຠຍໍ ຍທິປິ ກມ຺ມານຸຠາເວນ ຍຖິຈ຺ຉິຕນິປ຺ຜຕ຺ຕິຍາ ສຸຂນິມິຕ຺ຕຕາຍ ສຸຂໍ, ວິປຣິຓາມທຸກ຺ຂຕາຍ ປນ ສພ຺ພຖາ ທຸກ຺ຂເມວ. ຕຖາ ອນິຈ຺ຈນ຺ຕິກຕາຍ ໂລກິຍຊ຺ຌານນິພ຺ພຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕິສ຺ສຣິຍໍ, ນິໂຣຘິສ຺ສຣິຍເມວ ປນ ໂລກຘມ຺ເມຫິ ອກມ຺ປນີຍໂຕ ອນິວຕ຺ຕິສຠາວຕ຺ຕາ ຈ ເອກນ຺ຕສຸຂໍ ນາມ. ຍໍ ປເນຕ຺ຖ ສພ຺ພຕ຺ເຖວ ອປຣາຘີນຕາຍ ລຠຕິ ຈິຕ຺ຕສຸຂໍ, ຕໍ ສນ຺ຘາຍ ສຕ຺ຖາ ‘‘ສພ຺ພໍ ອິສ຺ສຣິຍໍ ສຸຂ’’ນ຺ຕິ ອາຫ.

ສາຘາຣເຓ ວິຫຎ຺ຎນ຺ຕີຕິ ອິທໍ ‘‘ສພ຺ພໍ ປຣວສໍ ທຸກ຺ຂ’’ນ຺ຕິ ອິມສ຺ສ ປທສ຺ສ ອຕ຺ຖວິວຣຓໍ. ອຍຎ຺ເຫຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ – ສາຘາຣເຓ ປໂຍຊເນ ສາເຘຕພ຺ເພ ສຕິ ຕສ຺ສ ປຣາຘີນຕາຍ ຍຖາຘິປ຺ປາຍໍ ອນິປ຺ຜາທນໂຕ ອິເມ ສຕ຺ຕາ ວິຫຎ຺ຎນ຺ຕິ ວິຆາຕໍ ອາປຊ຺ຊນ຺ຕິ ກິລມນ຺ຕິ. ກສ຺ມາ? ໂຍຄາ ຫິ ທຸຣຕິກ຺ກມາຕິ ຍສ຺ມາ ກາມໂຍຄຠວໂຍຄທິຏ຺ຐິໂຍຄອວິຊ຺ຊາໂຍຄາ ອນາທິກາລຠາວິຕາ ອນຸປຈິຕກຸສລສມ຺ຠາເຣຫິ ປຊຫິຕຸໍ ອສກ຺ກຸເຓຍ຺ຍຕາຍ ທຸຣຕິກ຺ກມາ. ເອເຕສຸ ທິຏ຺ຐິໂຍໂຄ ປຐມມຄ຺ເຄນ ອຕິກ຺ກມິຕພ຺ໂພ, ກາມໂຍໂຄ ຕຕິຍມຄ຺ເຄນ. ອິຕເຣ ອຄ຺ຄມຄ຺ເຄນ. ອິຕິ ອຣິຍມຄ຺ຄານໍ ທຸຣຘິຄມນີຍຕ຺ຕາ ອິເມ ໂຍຄາ ທຸຣຕິກ຺ກມາ. ຕສ຺ມາ ກາມໂຍຄາທິວເສນ ອິຈ຺ຉິຕາລາຠເຫຕຸ ສຕ຺ຕາ ວິຫຎ຺ຎນ຺ຕິ, ອສາຘາຣເຓ ປນ ຈິຕ຺ຕິສ຺ສຣິເຍ ນິໂຣຘິສ຺ສຣິເຍ ຈ ສຕິ ນ ກທາຈິປິ ວິຆາຕສ຺ສ ສມ຺ຠໂວຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ.

ອຖ ວາ ສພ຺ພໍ ປຣວສນ຺ຕິ ຍໍ ອຕ຺ຕໂນ ອຎ຺ຎປ຺ປຏິພທ຺ຘວຸຕ຺ຕິສງ຺ຂາຕໍ, ຕໍ ສພ຺ພໍ ອນິຈ຺ຈສຠາວຕາຍ ທຸກ຺ຂໍ. ‘‘ຍທນິຈ຺ຈໍ ຕໍ ທຸກ຺ຂ’’ນ຺ຕິ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສພ຺ພໍ ອິສ຺ສຣິຍນ຺ຕິ ຍໍ ສພ຺ພສງ຺ຂຕນິສ຺ສຏໍ ອິສ຺ສຣິຍຏ຺ຐານຕາຍ ອິສ຺ສຣິຍນ຺ຕິ ລທ຺ຘນາມໍ ນິພ຺ພານໍ, ຕໍ ອຸປາທິເສສາທິວິຠາຄໍ ສພ຺ພໍ ສຸຂໍ. ‘‘ນິພ຺ພານໍ ປຣມໍ ສຸຂ’’ນ຺ຕິ (ຘ. ປ. ໒໐໓-໒໐໔) ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສາຘາຣເຓຕິ ເອວໍ ທຸກ຺ຂສຸເຂ ວວຕ຺ຖິເຕ ອິເມ ສຕ຺ຕາ ພຫຸສາຘາຣເຓ ທຸກ຺ຂກາຣເຓ ນິມຸຄ຺ຄາ ຫຸຕ຺ວາ ວິຫຎ຺ຎນ຺ຕິ. ກສ຺ມາ? ໂຍຄາ ຫິ ທຸຣຕິກ຺ກມາຕິ ຍສ຺ມາ ເຕ ສພ຺ພຕ຺ຖ ນິມຸຊ຺ຊນສ຺ສ ເຫຕຸຠູຕາ ກາມໂຍຄາທໂຍ ທຸຣຕິກ຺ກມາ, ຕສ຺ມາ ຕ຺ວມ຺ປິ ວິສາເຂ ປຣາຍຕ຺ຕມຕ຺ຖໍ ປຕ຺ເຖຕ຺ວາ ອລຠມານາ ວິຫຎ຺ຎສີຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ.

ນວມສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.