໑໐. ສຸມນຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ

ຍທາ ນໂວ ປພ຺ພຊິໂຕຕິອາທິກາ ອາຍສ຺ມໂຕ ສຸມນຕ຺ເຖຣສ຺ສ ຄາຖາ. ກາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ? ອຍມ຺ປິ ປຸຣິມພຸທ຺ເຘສຸ ກຕາຘິກາໂຣ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ຠເວ ປຸຎ຺ຎານິ ອຸປຈິນນ຺ໂຕ ສິຂິສ຺ສ ຠຄວໂຕ ກາເລ ມາລາກາຣກຸເລ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ວິຎ຺ຎຸຕໍ ປຕ຺ໂຕ ເອກທິວສໍ ສິຂິໍ ຠຄວນ຺ຕໍ ປສ຺ສິຕ຺ວາ ປສນ຺ນມານໂສ ສຸມນປຸປ຺ເຜຫິ ປູຊໍ ອກາສິ. ໂສ ເຕນ ປຸຎ຺ຎກມ຺ເມນ ເທວມນຸສ຺ເສສຸ ສໍສຣນ຺ໂຕ ອິມສ຺ມິໍ ພຸທ຺ຘຸປ຺ປາເທ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ອຸປາສກສ຺ສ ເຄເຫ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຄຓ຺ຫິ. ໂສ ຈ ອຸປາສໂກ ອາຍສ຺ມໂຕ ອນຸຣຸທ຺ຘຕ຺ເຖຣສ຺ສ ອຸປຏ຺ຐາໂກ ອໂຫສິ. ຕສ຺ສ ຈ ຕໂຕ ປຸພ຺ເພ ຊາຕາຊາຕາ ທາຣກາ ມຣິໍສຸ. ເຕນ ໂສ ‘‘ສຈາຫໍ ອິທານິ ເອກໍ ປຸຕ຺ຕໍ ລຠິສ຺ສາມິ, ອຍ຺ຍສ຺ສ ອນຸຣຸທ຺ຘຕ຺ເຖຣສ຺ສ ສນ຺ຕິເກ ປພ຺ພາເຊສ຺ສາມີ’’ຕິ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປາເທສິ. ໂສ ຈ ທສມາສຈ຺ຈເຍນ ຊາໂຕ ອໂຣໂຄເຍວ ຫຸຕ຺ວາ ອນຸກ຺ກເມນ ວຑ຺ເຒນ຺ໂຕ ສຕ຺ຕວສ຺ສິໂກ ອໂຫສິ, ຕໍ ປິຕາ ເຖຣສ຺ສ ສນ຺ຕິເກ ປພ຺ພາເຊສິ. ໂສ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ຕໂຕ ປຣິປກ຺ກຎາຓຕ຺ຕາ ວິປສ຺ສນາຍ ກມ຺ມໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ນຈິຣສ຺ເສວ ຉຬຠິຎ຺ໂຎ ຫຸຕ຺ວາ ເຖຣໍ ອຸປຏ຺ຐຫນ຺ໂຕ ‘‘ປານີຍໍ ອາຫຣິສ຺ສາມີ’’ຕິ ຆຏໍ ອາທາຍ ອິທ຺ຘິຍາ ອໂນຕຕ຺ຕທຫໍ ອຄມາສິ. ອເຖໂກ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິໂກ ນາຄຣາຊາ ອໂນຕຕ຺ຕທຫໍ ປຏິຈ຺ຉາເທນ຺ໂຕ ສຕ຺ຕກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ໂຠເຄນ ປຣິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອຸປຣິ ມຫນ຺ຕໍ ຜຓໍ ກຕ຺ວາ ສຸມນສ຺ສ ປານີຍໍ ຄເຫຕຸໍ ໂອກາສໍ ນ ເທຕິ. ສຸມໂນ ຄຣຸຬຣູປໍ ຄເຫຕ຺ວາ ຕໍ ນາຄຣາຊໍ ອຠິຠວິຕ຺ວາ ປານີຍໍ ຄເຫຕ຺ວາ ເຖຣສ຺ສ ວສນຏ຺ຐານໍ ອຸທ຺ທິສ຺ສ ອາກາເສນ ຄຈ຺ຉຕິ. ຕໍ ສຕ຺ຖາ ເຊຕວເນ ນິສິນ຺ໂນ ຕຖາ ຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ ຘມ຺ມເສນາປຕິໍ ອາມນ຺ເຕຕ຺ວາ, ‘‘ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອິມໍ ປສ຺ສາ’’ຕິອາທິນາ ຈຕູຫິ ຄາຖາຫິ ຕສ຺ສ ຄຸເຓ ອຠາສິ. ອຖ ສຸມນຕ຺ເຖໂຣ –

໔໒໙. ‘‘ຍທາ ນໂວ ປພ຺ພຊິໂຕ, ຊາຕິຍາ ສຕ຺ຕວສ຺ສິໂກ;

ອິທ຺ຘິຍາ ອຠິໂຠຕ຺ວານ, ປນ຺ນຄິນ຺ທໍ ມຫິທ຺ຘິກໍ.

໔໓໐. ‘‘ອຸປຊ຺ຌາຍສ຺ສ ອຸທກໍ, ອໂນຕຕ຺ຕາ ມຫາສຣາ;

ອາຫຣາມິ ຕໂຕ ທິສ຺ວາ, ມໍ ສຕ຺ຖາ ເອຕທພ຺ຣວິ.

໔໓໑. ‘‘ສາຣິປຸຕ຺ຕ ອິມໍ ປສ຺ສ, ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ ກຸມາຣກໍ;

ອຸທກກຸມ຺ຠມາທາຍ, ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສຸສມາຫິຕໍ.

໔໓໒. ‘‘ປາສາທິເກນ ວຕ຺ເຕນ, ກລ຺ຍາຓອິຣິຍາປໂຖ;

ສາມເຓໂຣນຸຣຸທ຺ຘສ຺ສ, ອິທ຺ຘິຍາ ຈ ວິສາຣໂທ.

໔໓໓. ‘‘ອາຊານີເຍນ ອາຊຎ຺ໂຎ, ສາຘຸນາ ສາຘຸກາຣິໂຕ;

ວິນີໂຕ ອນຸຣຸທ຺ເຘນ, ກຕກິຈ຺ເຈນ ສິກ຺ຂິໂຕ.

໔໓໔. ‘‘ໂສ ປຕ຺ວາ ປຣມໍ ສນ຺ຕິໍ, ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອກຸປ຺ປຕໍ;

ສາມເຓໂຣ ສ ສຸມໂນ, ມາ ມໍ ຊຎ຺ຎາຕິ ອິຈ຺ຉຕີ’’ຕິ. –

ອຎ຺ຎາພ຺ຍາກຣຓວເສນ ຉ ຄາຖາ ອຠາສິ.

ຕຕ຺ຖ ອາທິໂຕ ທ຺ເວ ຄາຖາ ສຸມນຕ຺ເຖເຣເນວ ຠາສິຕາ, ອິຕຣາ ຈຕສ຺ໂສ ຕໍ ປສໍສນ຺ເຕນ ສຕ຺ຖາຣາ ຠາສິຕາ. ຕາ ສພ຺ພາ ເອກຊ຺ຌໍ ກຕ຺ວາ ສຸມນຕ຺ເຖໂຣ ປຈ຺ຉາ ອຎ຺ຎາພ຺ຍາກຣຓວເສນ ອຠາສິ. ຕຕ຺ຖ ປນ຺ນຄິນ຺ທນ຺ຕິ ນາຄຣາຊໍ. ຕໂຕຕິ ຕຕ຺ຖ, ຍທາ ນໂວ ປພ຺ພຊິໂຕ ຊາຕິຍາ ສຕ຺ຕວສ຺ສິໂກ ອິທ຺ຘິພເລນ ມຫິທ຺ຘິກໍ ນາຄຣາຊໍ ອຠິຠວິຕ຺ວາ ອໂນຕຕ຺ຕທຫໂຕ ອຸປຊ຺ຌາຍສ຺ສ ປານີຍໍ ອາຫຣາມິ, ຕສ຺ມິໍ ກາເລຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ມໍ ອຸທ຺ທິສ຺ສ ມຍ຺ຫໍ ສຕ຺ຖາ ເອຕທພ຺ຣວິ, ຕໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ, ‘‘ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອິມໍ ປສ຺ສາ’’ຕິອາທິມາຫ. ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສຸສມາຫິຕນ຺ຕິ ວິສຍຊ຺ຌຕ຺ຕຠູເຕນ ອຄ຺ຄຜລສມາຘິນາ ສຸຏ຺ຐຸ ສມາຫິຕໍ.

ປາສາທິເກນ ວຕ຺ເຕນາຕິ ປສ຺ສນ຺ຕານໍ ປສາທາວເຫນ ອາຈາຣວຕ຺ເຕນ, ກຣຓຕ຺ເຖ ອິທໍ ກຣຓວຈນໍ. ກລ຺ຍາຓອິຣິຍາປໂຖຕິ ສມ຺ປນ຺ນິຣິຍາປໂຖ. ປາສາທິເກນ ວຕ຺ເຕນາຕິ ວາ ອິຕ຺ຖມ຺ຠູຕລກ຺ຂເຓ ກຣຓວຈນໍ. ສມຓສ຺ສ ຠາໂວ ສາມຓ຺ຍໍ, ສາມຎ຺ຎນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕທຕ຺ຖໍ ອີຣຕິ ປວຕ຺ຕຕີຕິ ສາມເຓໂຣ, ສມຓຸທ຺ເທໂສ. ອິທ຺ຘິຍາ ຈ ວິສາຣໂທຕິ ອິທ຺ຘິຍມ຺ປິ ພ຺ຍຕ຺ໂຕ ສຸກຸສໂລ. ອາຊານີເຍນາຕິ ປຸຣິສາຊານີເຍນ. ອຕ຺ຕຫິຕປຣຫິຕານໍ ສາຘນໂຕ ສາຘຸນາ ກຕກິຈ຺ເຈນ ອນຸຣຸທ຺ເຘນ ສາຘຸ ອຸຠຍຫິຕສາຘໂກ, ສຸຏ຺ຐຸ ວາ ອາຊຎ຺ໂຎ ກາຣິໂຕ ທມິໂຕ. ອຄ຺ຄວິຊ຺ຊາຍ ວິນີໂຕ ອເສກ຺ຂຠາວາປາທເນນ ສິກ຺ຂິໂຕ ສິກ຺ຂາປິໂຕຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ໂສ ສາມເຓໂຣ ສຸມໂນ ປຣມໍ ສນ຺ຕິໍ ນິພ຺ພານໍ ປຕ຺ວາ ອຄ຺ຄມຄ຺ຄາຘິຄເມນ ອຘິຄນ຺ຕ຺ວາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຕ຺ຕປຈ຺ຈກ຺ຂໍ ກຕ຺ວາ ອກຸປ຺ປຕໍ ອຣຫຕ຺ຕຜລໍ ອປ຺ປິຈ຺ຉຠາວສ຺ສ ປຣມຸກ຺ກໍສຄຕຕ຺ຕາ ມາ ມໍ ຊຎ຺ຎາຕິ ມໍ ‘‘ອຍໍ ຂີຓາສໂວ’’ຕິ ວາ ‘‘ຉຬຠິຎ຺ໂຎ’’ຕິ ວາ ໂກຈິປິ ມາ ຊາເນຍ຺ຍາຕິ ອິຈ຺ຉຕິ ອຠິກງ຺ຂຕີຕິ.

ສຸມນຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.