໑໐. ປາຣາປຣິຍຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ

ສມຓສ຺ສ ອຫຸ ຈິນ຺ຕາຕິອາທິກາ ອາຍສ຺ມໂຕ ປາຣາປຣິຍຕ຺ເຖຣສ຺ສ ຄາຖາ. ອິມສ຺ສ ວຕ຺ຖຸ ເຫຏ຺ຐາ ອາຄຕເມວ. ຕາ ຈ ຄາຖາ ສຕ຺ຖຣິ ຘຣນ຺ເຕ ອຕ຺ຕໂນ ປຸຖຸຊ຺ຊນກາເລ ມນຈ຺ຉຏ຺ຐານໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານໍ ນິຄ຺ຄຓ຺ຫນຈິນ຺ຕາຍ ປກາສນວເສນ ຠາສິຕາ. ອິມາ ປນ ອປຣຠາເຄ ສຕ຺ຖຣິ ປຣິນິພ຺ພຸເຕ ອຕ຺ຕໂນ ຈ ປຣິນິພ຺ພາເນ ອຸປຏ຺ຐິເຕ ຕທາ ອາຍຕິຎ຺ຈ ຠິກ຺ຂູນໍ ອຸທ຺ຘມ຺ມປຏິປຕ຺ຕິຍາ ປກາສນວເສນ ຠາສິຕາ. ຕຕ຺ຖ –

໙໒໐. ‘‘ສມຓສ຺ສ ອຫຸ ຈິນ຺ຕາ, ປຸປ຺ຜິຕມ຺ຫິ ມຫາວເນ;

ເອກຄ຺ຄສ຺ສ ນິສິນ຺ນສ຺ສ, ປວິວິຕ຺ຕສ຺ສ ຌາຍິໂນ’’ຕິ. –

ອຍໍ ຄາຖາ ສງ຺ຄີຕິກາເຣຫິ ຐປິຕາ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕນໂຍວ. ອຍໍ ປນ ສມ຺ພນ຺ໂຘ – ສຕ຺ຖຣິ ອຄ຺ຄສາວເກສຸ ເອກຈ຺ເຈສຸ ມຫາເຖເຣສຸ ຈ ປຣິນິພ຺ພຸເຕສຸ ອຕີຕສຕ຺ຖຸເກ ປາວຈເນ ສຸພ຺ພເຈສຸ ສິກ຺ຂາກາເມສຸ ຠິກ຺ຂູສຸ ທຸລ຺ລເຠສຸ, ທຸພ຺ພເຈສຸ ມິຈ຺ຉາປຏິປຕ຺ຕິພຫຸເລສຸ ຠິກ຺ຂູສຸ ຈ ຊາເຕສຸ ສຸປຸປ຺ຜິເຕ ມຫນ຺ເຕ ສາລວເນ ນິສິນ຺ນສ຺ສ ປວິວິຕ຺ຕສ຺ສ ເອກຄ຺ຄສ຺ສ ຌາຍນສີລສ຺ສ, ສມິຕປາປຕາຍ ສມຓສ຺ສ, ປາຣາປຣິຍຕ຺ເຖຣສ຺ສ ປຏິປຕ຺ຕິໍ ນິສ຺ສາຍ ຈິນ຺ຕາ ວີມໍສາ ອໂຫສີຕິ ອິຕຣາ –

໙໒໑. ‘‘ອຎ຺ຎຖາ ໂລກນາຖມ຺ຫິ, ຕິຏ຺ຐນ຺ເຕ ປຸຣິສຸຕ຺ຕເມ;

ອິຣິຍໍ ອາສິ ຠິກ຺ຂູນໍ, ອຎ຺ຎຖາ ທານິ ທິສ຺ສຕິ.

໙໒໒. ‘‘ສີຕວາຕປຣິຕ຺ຕາຓໍ, ຫິຣິໂກປີນຉາທນໍ;

ມຕ຺ຕຏ຺ຐິຍໍ ອຠຸຎ຺ຊິໍສຸ, ສນ຺ຕຸຏ຺ຐາ ອິຕຣີຕເຣ.

໙໒໓. ‘‘ປຓີຕໍ ຍທິ ວາ ລູຂໍ, ອປ຺ປໍ ວາ ຍທິ ວາ ພຫຸໍ;

ຍາປນຕ຺ຖໍ ອຠຸຎ຺ຊິໍສຸ, ອຄິທ຺ຘາ ນາຘິມຸຈ຺ຉິຕາ.

໙໒໔. ‘‘ຊີວິຕານໍ ປຣິກ຺ຂາເຣ, ເຠສຊ຺ເຊ ອຖ ປຈ຺ຈເຍ;

ນ ພາຬ຺ຫໍ ອຸສ຺ສຸກາ ອາສຸໍ, ຍຖາ ເຕ ອາສວກ຺ຂເຍ.

໙໒໕. ‘‘ອຣຎ຺ເຎ ຣຸກ຺ຂມູເລສຸ, ກນ຺ທຣາສຸ ຄຸຫາສຸ ຈ;

ວິເວກມນຸພ຺ຣູຫນ຺ຕາ, ວິຫໍສຸ ຕປ຺ປຣາຍຓາ.

໙໒໖. ‘‘ນີຈາ ນິວິຏ຺ຐາ ສຸຠຣາ, ມຸທູ ອຖທ຺ຘມານສາ;

ອພ຺ຍາເສກາ ອມຸຂຣາ, ອຕ຺ຖຈິນ຺ຕາວສານຸຄາ.

໙໒໗. ‘‘ຕໂຕ ປາສາທິກໍ ອາສິ, ຄຕໍ ຠຸຕ຺ຕໍ ນິເສວິຕໍ;

ສິນິທ຺ຘາ ເຕລຘາຣາວ, ອໂຫສິ ອິຣິຍາປໂຖ.

໙໒໘. ‘‘ສພ຺ພາສວປຣິກ຺ຂີຓາ, ມຫາຌາຍີ ມຫາຫິຕາ;

ນິພ຺ພຸຕາ ທານິ ເຕ ເຖຣາ, ປຣິຕ຺ຕາ ທານິ ຕາທິສາ.

໙໒໙. ‘‘ກຸສລານຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ, ປຎ຺ຎາຍ ຈ ປຣິກ຺ຂຍາ;

ສພ຺ພາກາຣວຣູເປຕໍ, ລຸຊ຺ຊເຕ ຊິນສາສນໍ.

໙໓໐. ‘‘ປາປການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ, ກິເລສານຎ຺ຈ ໂຍ ອຸຕຸ;

ອຸປຏ຺ຐິຕາ ວິເວກາຍ, ເຍ ຈ ສທ຺ຘມ຺ມເສສກາ.

໙໓໑. ‘‘ເຕ ກິເລສາ ປວຑ຺ຒນ຺ຕາ, ອາວິສນ຺ຕິ ພຫຸໍ ຊນໍ;

ກີຬນ຺ຕິ ມຎ຺ເຎ ພາເລຫິ, ອຸມ຺ມຕ຺ເຕຫິວ ຣກ຺ຂສາ.

໙໓໒. ‘‘ກິເລເສຫາຠິຠູຕາ ເຕ, ເຕນ ເຕນ ວິຘາວິຕາ;

ນຣາ ກິເລສວຕ຺ຖູສຸ, ສສງ຺ຄາເມວ ໂຆສິເຕ.

໙໓໓. ‘‘ປຣິຈ຺ຈຊິຕ຺ວາ ສທ຺ຘມ຺ມໍ, ອຎ຺ຎມຎ຺ເຎຫິ ຠຓ຺ຑເຣ;

ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ອນ຺ເວນ຺ຕາ, ອິທໍ ເສຍ຺ໂຍຕິ ມຎ຺ຎເຣ.

໙໓໔. ‘‘ຘນຎ຺ຈ ປຸຕ຺ຕໍ ຠຣິຍຎ຺ຈ, ຉຑ຺ຑຍິຕ຺ວານ ນິຄ຺ຄຕາ;

ກຏຈ຺ຉຸຠິກ຺ຂເຫຕູປິ, ອກິຈ຺ຉານິ ນິເສວເຣ.

໙໓໕. ‘‘ອຸທຣາວເທຫກໍ ຠຸຕ຺ວາ, ສຍນ຺ຕຸຕ຺ຕານເສຍ຺ຍກາ;

ກຖາ ວຑ຺ເຒນ຺ຕິ ປຏິພຸທ຺ຘາ, ຍາ ກຖາ ສຕ຺ຖຸຄຣຫິຕາ.

໙໓໖. ‘‘ສພ຺ພກາຣຸກສິປ຺ປານິ, ຈິຕ຺ຕິໍ ກຕ຺ວານ ສິກ຺ຂເຣ;

ອວູປສນ຺ຕາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ, ສາມຎ຺ຎຕ຺ໂຖຕິອຈ຺ຉຕິ.

໙໓໗. ‘‘ມຕ຺ຕິກໍ ເຕລຈຸຓ຺ຓຎ຺ຈ, ອຸທກາສນໂຠຊນໍ;

ຄິຫີນໍ ອຸປນາເມນ຺ຕິ, ອາກງ຺ຂນ຺ຕາ ພຫຸຕ຺ຕຣໍ.

໙໓໘. ‘‘ທນ຺ຕໂປນໍ ກປິຕ຺ຖຎ຺ຈ, ປຸປ຺ຜໍ ຂາທນິຍານິ ຈ;

ປິຓ຺ຑປາເຕ ຈ ສມ຺ປນ຺ເນ, ອມ຺ເພ ອາມລການິ ຈ.

໙໓໙. ‘‘ເຠສຊ຺ເຊສຸ ຍຖາ ເວຊ຺ຊາ, ກິຈ຺ຈາກິຈ຺ເຈ ຍຖາ ຄິຫີ;

ຄຓິກາວ ວິຠູສາຍໍ, ອິສ຺ສເຣ ຂຕ຺ຕິຍາ ຍຖາ.

໙໔໐. ‘‘ເນກຕິກາ ວຎ຺ຈນິກາ, ກູຏສກ຺ຂີ ອປາຏຸກາ;

ພຫູຫິ ປຣິກປ຺ເປຫິ, ອາມິສໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊເຣ.

໙໔໑. ‘‘ເລສກປ຺ເປ ປຣິຍາເຍ, ປຣິກປ຺ເປນຸຘາວິຕາ;

ຊີວິກຕ຺ຖາ ອຸປາເຍນ, ສງ຺ກຑ຺ຒນ຺ຕິ ພຫຸໍ ຘນໍ.

໙໔໒. ‘‘ອຸປຏ຺ຐາເປນ຺ຕິ ປຣິສໍ, ກມ຺ມໂຕ ໂນ ຈ ຘມ຺ມໂຕ;

ຘມ຺ມໍ ປເຣສໍ ເທເສນ຺ຕິ, ລາຠໂຕ ໂນ ຈ ອຕ຺ຖໂຕ.

໙໔໓. ‘‘ສງ຺ຆລາຠສ຺ສ ຠຓ຺ຑນ຺ຕິ, ສງ຺ຆໂຕ ປຣິພາຫິຣາ;

ປຣລາໂຠປຊີວນ຺ຕາ, ອຫິຣີກາ ນ ລຊ຺ຊເຣ.

໙໔໔. ‘‘ນານຸຍຸຕ຺ຕາ ຕຖາ ເອເກ, ມຸຓ຺ຑາ ສງ຺ຆາຏິປາຣຸຕາ;

ສມ຺ຠາວນໍເຍວິຈ຺ຉນ຺ຕິ, ລາຠສກ຺ກາຣມຸຈ຺ຉິຕາ.

໙໔໕. ‘‘ເອວໍ ນານປ຺ປຍາຕມ຺ຫິ, ນ ທານິ ສຸກຣໍ ຕຖາ;

ອຜຸສິຕໍ ວາ ຜຸສິຕຸໍ, ຜຸສິຕໍ ວານຸຣກ຺ຂິຕຸໍ.

໙໔໖. ‘‘ຍຖາ ກຓ຺ຏກຏ຺ຐານມ຺ຫິ, ຈເຣຍ຺ຍ ອນຸປາຫໂນ;

ສຕິໍ ອຸປຏ຺ຐເປຕ຺ວານ, ເອວໍ ຄາເມ ມຸນີ ຈເຣ.

໙໔໗. ‘‘ສຣິຕ຺ວາ ປຸພ຺ພເກ ໂຍຄີ, ເຕສໍ ວຕ຺ຕມນຸສ຺ສຣໍ;

ກິຎ຺ຈາປິ ປຈ຺ຉິໂມ ກາໂລ, ຜຸເສຍ຺ຍ ອມຕໍ ປທໍ.

໙໔໘. ‘‘ອິທໍ ວຕ຺ວາ ສາລວເນ, ສມໂຓ ຠາວິຕິນ຺ທ຺ຣິໂຍ;

ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຣິນິພ຺ພາຍີ, ອິສິ ຂີຓປຸນພ຺ຠໂວ’’ຕິ. –

ອິມາ ຄາຖາ ເຖເຣເນວ ຠາສິຕາ.

ຕຕ຺ຖ ອິຣິຍໍ ອາສິ ຠິກ຺ຂູນນ຺ຕິ ປຸຣິສຸຕ຺ຕເມ ໂລກນາຖມ຺ຫິ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ເຘ ຕິຏ຺ຐນ຺ເຕ ຘຣນ຺ເຕ ເອຕຣຫິ ປຏິປຕ຺ຕິຠາວໂຕ. ອຎ຺ຎຖາ ອຎ຺ເຎນ ປກາເຣນ ຠິກ຺ຂູນໍ ອິຣິຍໍ ຈຣິຕໍ ອໂຫສິ ຍຖານຸສິຏ຺ຐໍ ປຏິປຕ຺ຕິຠາວໂຕ. ອຎ຺ຎຖາ ທານິ ທິສ຺ສຕີຕິ ອິທານິ ປນ ຕໂຕ ອຎ຺ຎຖາ ຠິກ຺ຂູນໍ ອິຣິຍໍ ທິສ຺ສຕິ ອຍາຖາວປຏິປຕ຺ຕິຠາວໂຕຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ.

ອິທານິ ສຕ຺ຖຣິ ຘຣນ຺ເຕ ເຍນາກາເຣນ ຠິກ຺ຂູນໍ ປຏິປຕ຺ຕິ ອໂຫສິ, ຕໍ ຕາວ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ສີຕວາຕປຣິຕ຺ຕາຓ’’ນ຺ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ມຕ຺ຕຏ຺ຐິຍນ຺ຕິ ຕໍ ມຕ຺ຕໍ ປໂຍຊນໍ. ຍາວເທວ ສີຕວາຕປຣິຕ຺ຕາຓໍ, ຍາວເທວ ຫິຣີໂກປີນປຏິຈ຺ຉາທນໍ ກຕ຺ວາ ຈີວຣໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິໍສຸ. ກຖໍ? ສນ຺ຕຸຏ຺ຐາ ອິຕຣີຕເຣ ຍສ຺ມິໍ ຕສ຺ມິໍ ຫີເນ ປຓີເຕ ວາ ຍຖາລທ຺ເຘ ປຈ຺ຈເຍ ສນ຺ໂຕສໍ ອາປນ຺ນາ.

ປຓີຕນ຺ຕິ ອຸຬາຣໍ ສປ຺ປິອາທິນາ ສໍສຏ຺ຐໍ, ຕທຠາເວນ ລູຂໍ. ອປ຺ປນ຺ຕິ, ຈຕຸປຎ຺ຈາໂລປມຕ຺ຕມ຺ປິ. ພຫຸໍ ຍາປນຕ຺ຖໍ ອຠຸຎ຺ຊິໍສູຕິ ປຓີຕໍ ພຫຸໍ ຠຸຎ຺ຊນ຺ຕາປິ ຍາປນມຕ຺ຕເມວ ອາຫາຣໍ ຠຸຎ຺ຊິໍສຸ. ຕໂຕ ເອວ ອຄິທ຺ຘາ ເຄຘໍ ອນາປນ຺ນາ. ນາຘິມຸຈ຺ຉິຕາ ນ ອຊ຺ໂຌສິຕາ ອກ຺ຂພ຺ຠຎ຺ຊນໍ ວິຍ ສາກຏິກາ, ວຓເລປນໍ ວິຍ ວຓິໂນ ອຠຸຎ຺ຊິໍສຸ.

ຊີວິຕານໍ ປຣິກ຺ຂາເຣ, ເຠສຊ຺ເຊ ອຖ ປຈ຺ຈເຍປິ ຊີວິຕານໍ ປວຕ຺ຕິຍາ ປຣິກ຺ຂາຣຠູເຕ ເຠສຊ຺ຊສງ຺ຂາເຕ ປຈ຺ຈເຍ ຄິລານປຈ຺ຈເຍ. ຍຖາ ເຕຕິ ຍຖາ ເຕ ປຸຣິມກາ ຠິກ຺ຂູ ອາສວກ຺ຂເຍ ອຸສ຺ສຸກາ ຍຸຕ຺ຕາ ອາສຸໍ, ຕຖາ ເຕ ໂຣຄາຠິຠູຕາປິ ຄິລານປຈ຺ຈເຍ ພາຬ຺ຫໍ ອຕິວິຍ ອຸສ຺ສຸກາ ນາເຫສຸນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ຕປ຺ປຣາຍຓາຕິ ວິເວກປຣາຍຓາ ວິເວກໂປຓາ. ເອວໍ ຈຕູຫິ ຄາຖາຫິ ຈຕຸປຈ຺ຈຍສນ຺ໂຕສໍ ຠາວນາຠິຣຕິຎ຺ຈ ທສ຺ເສນ຺ເຕນ ເຕສໍ ອຣິຍວໍສປຏິປທາ ທສ຺ສິຕາ.

ນີຈາຕິ ‘‘ມຍໍ ປໍສຸກູລິກາ ປິຓ຺ຑປາຕິກາ’’ຕິ ອຕ຺ຕຸກ຺ກໍສນປຣວມ຺ຠນານິ ອກຕ຺ວາ ນີຈວຸຕ຺ຕິໂນ, ນິວາຕວຸຕ຺ຕິໂນຕິ ອຕ຺ໂຖ. ນິວິຏ຺ຐາຕິ ສາສເນ ນິວິຏ຺ຐສທ຺ຘາ. ສຸຠຣາຕິ ອປ຺ປິຈ຺ຉຕາທິຠາເວນ ສຸໂປສາ. ມຸທູຕິ ວຕ຺ຕປຏິປຕ຺ຕິຍໍ ສກເລ ຈ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍ ມຸທູ, ສຸປຣິກມ຺ມກຕສຸວຓ຺ຓໍ ວິຍ ວິນິໂຍຄກ຺ຂມາ. ມຸທູຕິ ວາ ອຠາກຸຏິກາ ອຸຕ຺ຕານມຸຂາ ປຸປ຺ຜິຕມຸເຂນ ປຏິສນ຺ຖາຣວຸຕ຺ຕິໂນ, ສຸຕິຕ຺ຖໍ ວິຍ ສຸຂາວຫາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອຖທ຺ຘມານສາຕິ ອກຖິນຈິຕ຺ຕາ ເຕນ ສຸພ຺ພຈຠາວມາຫ. ອພ຺ຍາເສກາຕິ ສຕິວິປ຺ປວາສາຠາວໂຕ ກິເລສພ຺ຍາເສກຣຫິຕາ, ອນ຺ຕຣນ຺ຕຣາ ຕຓ຺ຫາທິຏ຺ຐິມານາທີຫິ ອໂວກິຓ຺ຓາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອມຸຂຣາຕິ ນ ມຸຂຣາ, ນ ມຸເຂນ ຂຣາ ວຈີປາຄພ຺ຠິຍຣຫິຕາຕິ ວາ ອຕ຺ໂຖ. ອຕ຺ຖຈິນ຺ຕາວສານຸຄາຕິ ຫິຕຈິນ຺ຕາວສານຸຄາຫິຕຈິນ຺ຕາວສິກາ, ອຕ຺ຕໂນ ປເຣສຎ຺ຈ ຫິຕຈິນ຺ຕເມວ ອນຸປຣິວຕ຺ຕນກາ.

ຕໂຕຕິ ຕສ຺ມາ ນີຈວຸຕ຺ຕາທິເຫຕຸ. ປາສາທິກນ຺ຕິ ປສາທຊນິກໍ ປຏິປຕ຺ຕິໍ ປສ຺ສນ຺ຕານໍ ສຸຓນ຺ຕານຎ຺ຈ ປສາທາວຫໍ. ຄຕນ຺ຕິ ອຠິກ຺ກນ຺ຕປຏິກ຺ກນ຺ຕປຣິວຕ຺ຕນາທິຄມນໍ. ຄຕນ຺ຕິ ວາ ກາຍວາຈາປວຕ຺ຕິ. ຠຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ຈຕຸປຈ຺ຈຍປຣິໂຠໂຄ. ນິເສວິຕນ຺ຕິ ໂຄຈຣນິເສວນໍ. ສິນິທ຺ຘາ ເຕລຘາຣາວາຕິ ຍຖາ ອນິວຕ຺ຕິຕາ ກຸສລຊນາຠິສິຎ຺ຈິຕາ ສວນ຺ຕີ ເຕລຘາຣາ ອວິຈ຺ຉິນ຺ນາ ສິນິທ຺ຘາ ມຏ຺ຐາ ທສ຺ສນີຍາ ປາສາທິກາ ໂຫຕິ, ເອວໍ ເຕສໍ ອາກປ຺ປສມ຺ປນ຺ນານໍ ອິຣິຍາປໂຖ ອຈ຺ຉິທ຺ໂທ ສຓ຺ໂຫ ມຏ຺ໂຐ ທສ຺ສນີໂຍ ປາສາທິໂກ ອໂຫສິ.

ມຫາຌາຍີຕິ ມຫນ຺ເຕຫິ ຌາເນຫິ ຌາຍນສີລາ, ມຫນ຺ຕໍ ວາ ນິພ຺ພານໍ ຌາຍນ຺ຕີຕິ ມຫາຌາຍີ. ຕໂຕ ເອວ ມຫາຫິຕາ, ມຫນ຺ເຕຫິ ຫິເຕຫິ ສມນ຺ນາຄຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຕ ເຖຣາຕິ ເຕ ຍຖາວຸຕ຺ຕປ຺ປກາຣາ ປຏິປຕ຺ຕິປຣາຍຓາ ເຖຣາ ອິທານິ ປຣິນິພ຺ພຸຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປຣິຕ຺ຕາ ທານິ ຕາທິສາຕິ ອິທານິ ປຈ຺ຉິເມ ກາເລ ຕາທິສາ ຕຖາຣູປາ ເຖຣາ ປຣິຕ຺ຕາ ອປ຺ປກາ ກຕິປຍາ ເອວາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ.

ກຸສລານຎ຺ຈ ຘມ຺ມານນ຺ຕິ ວິວຏ຺ຏສ຺ສ ອຸປນິສ຺ສຍຠູຕານໍ ວິໂມກ຺ຂສມ຺ຠາຣານໍ ອນວຊ຺ຊຘມ຺ມານໍ. ປຎ຺ຎາຍ ຈາຕິ ຕຖາຣູປາຍ ປຎ຺ຎາຍ ຈ. ປຣິກ຺ຂຍາຕິ ອຠາວໂຕ ອນຸປ຺ປຕ຺ຕິໂຕ. ກາມຎ຺ເຈຕ຺ຖ ປຎ຺ຎາປິ ສິຍາ ອນວຊ຺ຊຘມ຺ມາ, ພຫຸກາຣຠາວທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ປນສ຺ສາ ວິສຸໍ ຄຫຓໍ ຍຖາ ປຸຎ຺ຎຎາຓສມ຺ຠາຣາຕິ. ສພ຺ພາກາຣວຣູເປຕນ຺ຕິ ອາທິກລ຺ຍາຓຕາທີຫິ ສພ຺ເພຫິ ອາກາຣວເຣຫິ ປກາຣວິເສເສຫິ ອຸເປຕໍ ຍຸຕ຺ຕໍ ຊິນສ຺ສ ຠຄວໂຕ ສາສນໍ ລຸຊ຺ຊຕິ ວິນສ຺ສຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ປາປການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ, ກິເລສານຎ຺ຈ ໂຍ ອຸຕູຕິ ກາຍທຸຈ຺ຈຣິຕາທີນໍ ປາປຘມ຺ມານໍ ໂລຠາທີນຎ຺ຈ ກິເລສານໍ ໂຍ ອຸຕຸ ໂຍ ກາໂລ, ໂສ ອຍໍ ວຕ຺ຕຕີຕິ ວຈນເສໂສ. ອຸປຏ຺ຐິຕາ ວິເວກາຍ, ເຍ ຈ ສທ຺ຘມ຺ມເສສກາຕິ ເຍ ປນ ເອວຣູເປ ກາເລ ກາຍຈິຕ຺ຕອຸປຘິວິເວກຕ຺ຖາຍ ອຸປຏ຺ຐິຕາ ອາຣທ຺ຘວີຣິຍາ, ເຕ ຈ ເສສປຏິປຕ຺ຕິສທ຺ຘມ຺ມກາ ໂຫນ຺ຕິ. ອຍຎ຺ເຫຕ຺ຖ ອຘິປ຺ປາໂຍ – ສຸວິສຸທ຺ຘສີລາຈາຣາປິ ສມານາ ອິທານິ ເອກຈ຺ເຈ ຠິກ຺ຂູ ອິຣິຍາປຖສຓ຺ຐາປນໍ, ສມຖວິປສ຺ສນາຠາວນາວິຘານໍ, ມຫາປລິໂພຘູປຈ຺ເຉໂທ, ຂຸທ຺ທກປລິໂພຘູປຈ຺ເຉໂທຕິ ເອວມາທິປຸພ຺ພກິຈ຺ຈໍ ສມ຺ປາເທຕ຺ວາ ຠາວນມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕິ. ເຕ ເສສປຏິປຕ຺ຕິສທ຺ຘມ຺ມກາ, ປຏິປຕ຺ຕິໍ ມຕ຺ຖກໍ ປາເປຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກນ຺ຕີຕິ.

ເຕ ກິເລສາ ປວຑ຺ຒນ຺ຕາຕິ ເຍ ຠຄວໂຕ ໂອຣສປຸຕ຺ເຕຫິ ຈ ຕທາ ປຣິກ຺ຂຍໍ ປຣິຍາທານໍ ຄມິຕາ ກິເລສາ, ເຕ ເອຕຣຫິ ລທ຺ໂຘກາສາ ຠິກ຺ຂູສຸ ວຸທ຺ຘິໍ ວິຣູຬ຺ຫິໍ ເວປຸລ຺ລໍ ອາປຊ຺ຊນ຺ຕາ. ອາວິສນ຺ຕິ ພຫຸໍ ຊນນ຺ຕິ ກລ຺ຍາຓມິຕ຺ຕຣຫິຕໍ ອໂຍນິໂສມນສິກາຣພຫຸລໍ ອນ຺ຘພາລຊນໍ ອຠິຠວິຕ຺ວາ ອວສໍ ກໂຣນ຺ຕາ ອາວິສນ຺ຕິ ສນ຺ຕານໍ ອນຸປວິສນ຺ຕິ. ເອວໍຠູຕາ ຈ ເຕ ກີຬນ຺ຕິ ມຎ຺ເຎ ພາເລຫິ, ອຸມ຺ມຕ຺ເຕຫິວ ຣກ຺ຂສາ, ຍຖາ ນາມ ເກຬິສີລາ ຣກ຺ຂສາ ຠິສກ຺ກຣຫິເຕ ອຸມ຺ມຕ຺ເຕ ອາວິສິຕ຺ວາ ເຕ ອນຍພ຺ຍສນໍ ອາປາເທນ຺ຕາ ເຕຫິ ກີຬນ຺ຕິ, ເອວໍ ເຕ ກິເລສາ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘຠິສກ຺ກຣຫິເຕ ອນ຺ຘພາເລ ຠິກ຺ຂູ ອາວິສິຕ຺ວາ ເຕສໍ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມິກາທິເຠທໍ ອນຕ຺ຖໍ ອຸປ຺ປາເທນ຺ຕາ ເຕຫິ ສທ຺ຘິໍ ກີຬນ຺ຕິ ມຎ຺ເຎ, ກີຬນ຺ຕາ ວິຍ ໂຫນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ເຕນ ເຕນາຕິ ເຕນ ເຕນ ອາຣມ຺ມຓຠາເຄນ. ວິຘາວິຕາຕິ ວິຣູປໍ ຘາວິຕາ ອສາຣຸປ຺ປວເສນ ປຏິປຊ຺ຊນ຺ຕາ. ກິເລສວຕ຺ຖູສູຕິ ປຐມໍ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ກິເລສາ ປຈ຺ຉາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນການໍ ກາຣຓຠາວໂຕ ກິເລສາວ ກິເລສວຕ຺ຖູນິ, ເຕສຸ ກິເລສວຕ຺ຖູສຸ ສມູຫິເຕສຸ. ສສງ຺ຄາເມວ ໂຆສິເຕຕິ ຫິຣຎ຺ຎສຸວຓ຺ຓມຓິມຸຕ຺ຕາທິກໍ ຘນໍ ວິປ຺ປກິຣິຕ຺ວາ ‘‘ຍໍ ຍໍ ຫິຣຎ຺ຎສຸວຓ຺ຓາທິ ຍສ຺ສ ຍສ຺ສ ຫຕ຺ຖຄຕໍ, ຕໍ ຕໍ ຕສ຺ສ ຕສ຺ເສວ ໂຫຕູ’’ຕິ ເອວໍ ກາມໂຆສນາ ສສງ຺ຄາມໂຆສນາ ນາມ. ຕຕ຺ຖາຍມຕ຺ໂຖ – ກິເລສວຕ຺ຖູສຸ ‘‘ໂຍ ໂຍ ກິເລໂສ ຍໍ ຍໍ ສຕ຺ຕໍ ຄຓ຺ຫາຕິ ອຠິຠວຕິ, ໂສ ໂສ ຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ໂຫຕູ’’ຕິ ກິເລສເສນາປຕິນາ ມາເຣນ ສສງ຺ຄາເມ ໂຆສິເຕ ວິຍ. ເຕຫິ ເຕຫິ ກິເລເສຫິ ອຠິຠູຕາ ເຕ ພາລປຸຖຸຊ຺ຊນາ ເຕນ ເຕນ ອາຣມ຺ມຓຠາເຄນ ວິຘາວິຕາ ໂວສິຕາຕິ.

ເຕ ເອວໍ ວິຘາວິຕາ ກິໍ ກໂຣນ຺ຕີຕິ ອາຫ ‘‘ປຣິຈ຺ຈຊິຕ຺ວາ ສທ຺ຘມ຺ມໍ, ອຎ຺ຎມຎ຺ເຎຫິ ຠຓ຺ຑເຣ’’ຕິ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ປຏິປຕ຺ຕິສທ຺ຘມ຺ມໍ ຉຑ຺ເຑຕ຺ວາ ອາມິສກິຎ຺ຊກ຺ຂເຫຕຸ ອຎ຺ຎມຎ຺ເຎຫິ ຠຓ຺ຑເຣ ກລຫໍ ກໂຣນ຺ຕີຕິ. ທິຏ຺ຐິຄຕານີຕິ ‘‘ວິຎ຺ຎາຓມຕ຺ຕເມວ ອຕ຺ຖິ, ນຕ຺ເຖວ ຣູປຘມ຺ມາ’’ຕິ, ‘‘ຍຖາ ປຸຄ຺ຄໂລ ນາມ ປຣມຕ຺ຖໂຕ ນຕ຺ຖິ, ເອວໍ ສຠາວຘມ຺ມາປິ ປຣມຕ຺ຖໂຕ ນຕ຺ຖິ, ໂວຫາຣມຕ຺ຕເມວາ’’ຕິ ຈ ເອວມາທີນິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ມິຈ຺ຉາຄາເຫ ອນ຺ເວນ຺ຕາ ອນຸຄຈ຺ຉນ຺ຕາ ອິທໍ ເສຍ຺ໂຍ ອິທເມວ ເສຏ຺ຐໍ, ອຎ຺ຎໍ ມິຈ຺ຉາຕິ ມຎ຺ຎນ຺ຕິ.

ນິຄ຺ຄຕາຕິ ເຄຫໂຕ ນິກ຺ຂນ຺ຕາ. ກຏຈ຺ຉຸຠິກ຺ຂເຫຕູປີຕິ ກຏຈ຺ຉຸມຕ຺ຕຠິກ຺ຂານິມິຕ຺ຕມ຺ປິ. ຕໍ ທທນ຺ຕສ຺ສ ຄຫຏ຺ຐສ຺ສ ອນນຸໂລມິກສໍສຄ຺ຄວເສນ ອກິຈ຺ຈານິ ປພ຺ພຊິເຕນ ອກຕ຺ຕພ຺ພານິ ກມ຺ມານິ ນິເສວເຣ ກໂຣນ຺ຕິ.

ອຸທຣາວເທຫກໍ ຠຸຕ຺ວາຕິ ‘‘ອູນູທໂຣ ມິຕາຫາໂຣ’’ຕິ (ເຖຣຄາ. ໙໘໒; ມິ. ປ. ໖.໕.໑໐) ວຸຕ຺ຕວຈນໍ ອຈິນ຺ເຕຕ຺ວາ ອຸທຣປູຣໍ ຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ. ສຍນ຺ຕຸຕ຺ຕານເສຍ຺ຍກາຕິ ‘‘ທກ຺ຂິເຓນ ປສ຺ເສນ ສີຫເສຍ຺ຍໍ ກປ຺ເປຕິ ປາເທ ປາທໍ ອຈ຺ຈາຘາຍ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ’’ຕິ (ອ. ນິ. ໘.໙; ວິຠ. ໕໑໙) ວຸຕ຺ຕວິຘານໍ ອນນຸສ຺ສຣິຕ຺ວາ ອຸຕ຺ຕານເສຍ຺ຍກາ ສຍນ຺ຕິ. ຍາ ກຖາ ສຕ຺ຖຸຄຣຫິຕາຕິ ຣາຊກຖາທິຕິຣຈ຺ຉານກຖໍ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ.

ສພ຺ພກາຣຸກສິປ຺ປານີຕິ ສພ຺ເພຫິ ເວສ຺ສາທີຫິ ກາຣຸເກຫິ ກຕ຺ຕພ຺ພານິ ຠຕ຺ຕຕາລວຓ຺ຏກຣຓາທີນິ ຫຕ຺ຖສິປ຺ປານິ. ຈິຕ຺ຕິໍ ກຕ຺ວານາຕິ ສກ຺ກຈ຺ຈໍ ສາທຣໍ ກຕ຺ວາ. ອວູປສນ຺ຕາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕນ຺ຕິ ກິເລສວູປສມາຠາວໂຕ ຄທ຺ທຸຫນມຕ຺ຕມ຺ປິ ສມາຘານາຠາວໂຕ ຈ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ອວູປສນ຺ຕາ, ອວູປສນ຺ຕຈິຕ຺ຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ສາມຎ຺ຎຕ຺ໂຖຕິ ສມຓຘມ຺ໂມ. ອຕິອຈ຺ຉຕີຕິ ເຕສໍ ອາຊີວກິຈ຺ຈປສຸຕຕາຍ ເອກເທສມ຺ປິ ອຜຸສນໂຕ ວິສຸໍເຍວ ນິສີທຕິ, ອນລ຺ລີຍຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ.

ມຕ຺ຕິກນ຺ຕິ ປາກຕິກໍ ວາ ປຎ຺ຈວຓ຺ຓໍ ວາ ຄິຫີນໍ ວິນິໂຍຄກ຺ຂມໍ ມຕ຺ຕິກໍ. ເຕລຈຸຓ຺ຓຎ຺ຈາຕິ ປາກຕິກໍ, ອຠິສງ຺ຂຕໍ ວາ ເຕລຎ຺ຈ ຈຸຓ຺ຓຎ຺ຈ. ອຸທກາສນໂຠຊນນ຺ຕິ ອຸທກຎ຺ຈ ອາສນຎ຺ຈ ໂຠຊນຎ຺ຈ. ອາກງ຺ຂນ຺ຕາ ພຫຸຕ຺ຕຣນ຺ຕິ ພຫຸໍ ປິຓ຺ຑປາຕາທິອຸຕ຺ຕຣຸຕ຺ຕຣໍ ອາກງ຺ຂນ຺ຕາ ‘‘ອມ຺ເຫຫິ ມຕ຺ຕິກາທີສຸ ທິນ຺ເນສຸ ມນຸສ຺ສາ ທຬ຺ຫຠຕ຺ຕິກາ ຫຸຕ຺ວາ ພຫຸໍ ອຸຕ຺ຕຣຸຕ຺ຕຣໍ ຈຕຸປຈ຺ຈຍຊາຕໍ ທສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ ອຘິປ຺ປາເຍນ ຄິຫີນໍ ອຸປນາເມນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ທນ຺ເຕ ປຸນນ຺ຕິ ໂສເຘນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ທນ຺ຕໂປນໍ, ທນ຺ຕກຏ຺ຐໍ. ກປິຕ຺ຖນ຺ຕິ ກປິຕ຺ຖຜລໍ. ປຸປ຺ຜນ຺ຕິ ສຸມນຈມ຺ປກາທິປຸປ຺ຜໍ. ຂາທນີຍານີຕິ ອຏ຺ຐາຣສວິເຘປິ ຂຊ຺ຊກວິເສເສ. ປິຓ຺ຑປາເຕ ຈ ສມ຺ປນ຺ເນຕິ ວຓ຺ຓາທິສມ຺ປຍຸຕ຺ເຕ ໂອທນວິເສເສ. ‘‘ອມ຺ເພ ອາມລການິ ຈາ’’ຕິ ຈ-ສທ຺ເທນ ມາຕຸລຸງ຺ຄຕາລນາຬິເກຣາທິຜລານິ ອວຸຕ຺ຕານິ ສງ຺ຄຓ຺ຫາຕິ. ສພ຺ພຕ຺ຖ ຄິຫີນໍ ອຸປນາເມນ຺ຕິ ອາກງ຺ຂນ຺ຕາ ພຫຸຕ຺ຕຣນ຺ຕິ ໂຍຊນາ.

ເຠສຊ຺ເຊສຸ ຍຖາ ເວຊ຺ຊາຕິ ຄິຫີນໍ ເຠສຊ຺ຊປ຺ປໂຍເຄສຸ ຍຖາ ເວຊ຺ຊາ, ຕຖາ ຠິກ຺ຂູ ປຏິປຊ຺ຊນ຺ຕີຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ກິຈ຺ຈາກິຈ຺ເຈ ຍຖາ ຄິຫີຕິ ຄຫຏ຺ຐານໍ ຂຸທ຺ທເກ ເຈວ ມຫນ຺ເຕ ຈ ກິຈ຺ເຈ ກຕ຺ຕພ຺ເພ ຄິຫີ ວິຍ. ຄຓິກາວ ວິຠູສາຍນ຺ຕິ ອຕ຺ຕໂນ ສຣີຣສ຺ສ ວິຠູສເນ ຣູປູປຊີວິນິໂຍ ວິຍ. ອິສ຺ສເຣ ຂຕ຺ຕິຍາ ຍຖາຕິ ອິສ຺ສເຣ ອິສ຺ສຣິຍປວຕ຺ຕເນ ຍຖາ ຂຕ຺ຕິຍາ, ເອວໍ ກຸລປຕີ ຫຸຕ຺ວາ ວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ເນກຕິກາຕິ ນິກຕິຍໍ ນິຍຸຕ຺ຕາ, ອມຓິໍເຍວ ມຓິໍ, ອສຸວຓ຺ຓໍເຍວ ສຸວຓ຺ຓໍ ກຕ຺ວາ ປຏິຣູປສາຈິໂຍຄນິຣຕາ. ວຎ຺ຈນິກາຕິ ກູຏມານາທີຫິ ວິປ຺ປລມ຺ພກາ. ກູຏສກ຺ຂີຕິ ອຍາຖາວສກ຺ຂິໂນ. ອປາຏຸກາຕິ ວາມກາ, ອສໍຍຕວຸຕ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ພຫູຫິ ປຣິກປ຺ເປຫີຕິ ຍຖາວຸຕ຺ເຕຫິ ອຎ຺ເຎຫິ ຈ ພຫູຫິ ມິຈ຺ຉາຊີວປ຺ປກາເຣຫິ.

ເລສກປ຺ເປຕິ ກປ຺ປິຍເລເສ ກປ຺ປິຍປຏິຣູເປ. ປຣິຍາເຍຕິ, ປຈ຺ຈເຍສຸ ປຣິຍາຍສ຺ສ ໂຍເຄ. ປຣິກປ຺ເປຕິ ວຑ຺ຒິອາທິວິກປ຺ປເນ, ສພ຺ພຕ຺ຖ ວິສເຍ ຠຸມ຺ມໍ. ອນຸຘາວິຕາຕິ ມຫິຈ຺ຉຕາທີຫິ ປາປຘມ຺ເມຫິ ອນຸຘາວິຕາ ໂວສິຕາ. ຊີວິກຕ຺ຖາ ຊີວິກປ຺ປໂຍຊນາ ອາຊີວເຫຕຸກາ. ອຸປາເຍນາຕິ ປຣິກຖາທິນາ ອຸປາເຍນ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປາທນນເຍນ. ສງ຺ກຑ຺ຒນ຺ຕີຕິ ສໍຫຣນ຺ຕິ.

ອຸປຏ຺ຐາເປນ຺ຕິ ປຣິສນ຺ຕິ ປຣິສາຍ ອຕ຺ຕານໍ ອຸປຏ຺ຐເປນ຺ຕິ, ຍຖາ ປຣິສາ ອຕ຺ຕານໍ ອຸປຏ຺ຐເປນ຺ຕິ, ເອວໍ ປຣິສໍ ສງ຺ຄຓ຺ຫນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກມ຺ມໂຕຕິ ກມ຺ມເຫຕຸ. ເຕ ຫິ ອຕ຺ຕໂນ ກຕ຺ຕພ຺ພເວຍ຺ຍາວຈ຺ຈນິມິຕ຺ຕໍ ອຸປຏ຺ຐເປນ຺ຕິ. ໂນ ຈ ຘມ຺ມໂຕຕິ ຘມ຺ມນິມິຕ຺ຕໍ ໂນ ຈ ອຸປຏ຺ຐເປນ຺ຕິ. ໂຍ ສຕ຺ຖາຣາ ອຸລ຺ລຸມ຺ປນສຠາວສຓ຺ຐິຕາຍ ປຣິສາຍ ສງ຺ຄໂຫ ອນຸຎ຺ຎາໂຕ, ເຕນ ນ ສງ຺ຄຓ຺ຫນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ລາຠໂຕຕິ ລາຠເຫຕຸ, ‘‘ອຍ຺ໂຍ ພຫຸສ຺ສຸໂຕ, ຠາຓໂກ, ‘ຘມ຺ມກຖິໂກ’ຕິ ເອວໍ ສມ຺ຠາເວນ຺ໂຕ ມຫາຊໂນ ມຍ຺ຫໍ ລາຠສກ຺ກາເຣ ອຸປນຍິສ຺ສຕີ’’ຕິ ອິຈ຺ຉາຈາເຣ ຐຕ຺ວາ ລາຠນິມິຕ຺ຕໍ ປເຣສໍ ຘມ຺ມໍ ເທເສນ຺ຕິ. ໂນ ຈ ອຕ຺ຖໂຕຕິ ໂຍ ໂສ ວິມຸຕ຺ຕາຍຕນສີເສ ຐຕ຺ວາ ສທ຺ຘມ຺ມໍ ກເຖນ຺ເຕນ ປຕ຺ຕພ຺ໂພ ອຕ຺ໂຖ, ນ ຕໍທິຏ຺ຐຘມ຺ມິກາທິເຠທຫິຕນິມິຕ຺ຕໍ ຘມ຺ມໍ ເທເສນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ສງ຺ຆລາຠສ຺ສ ຠຓ຺ຑນ຺ຕີຕິ ສງ຺ຆລາຠເຫຕຸ ຠຓ຺ຑນ຺ຕິ ‘‘ມຍ຺ຫໍ ປາປຸຓາຕິ, ນ ຕຸຍ຺ຫ’’ນ຺ຕິອາທິນາ ກລຫໍ ກໂຣນ຺ຕິ. ສງ຺ຆໂຕ ປຣິພາຫິຣາຕິ, ອຣິຍສງ຺ຆໂຕ ພຫິຠູຕາ ອຣິຍສງ຺ເຆ ຕທຠາວໂຕ. ປຣລາໂຠປຊີວນ຺ຕາຕິ ສາສເນ ລາຠສ຺ສ ອນ຺ຘພາລປຸຖຸຊ຺ຊເນຫິ ປເຣ ສີລາທິຄຸຓສມ຺ປນ຺ເນ ເສກ຺ເຂ ອຸທ຺ທິສ຺ສ ອຸປ຺ປນ຺ນຕ຺ຕາ ຕໍ ປຣລາຠໍ, ປຣໂຕ ວາ ທາຍກໂຕ ລທ຺ຘພ຺ພລາຠໍ ອຸປຊີວນ຺ຕາ ຠຓ຺ຑນກາຣກາ ຠິກ຺ຂູ ປາປຊິຄຸຈ຺ຉາຍ ອຠາວໂຕ ອຫິຣິກາ ສມານາ ຈ ‘‘ມຍໍ ປຣລາຠໍ ຠຸຎ຺ຊາມ, ປຣປຏິພທ຺ຘຊີວິກາ’’ຕິປິ ນ ລຊ຺ຊເຣ ນ ຫິຣີຍນ຺ຕິ.

ນານຸຍຸຕ຺ຕາຕິ ສມຓກຣເຓຫິ ຘມ຺ເມຫິ ອນນຸຍຸຕ຺ຕາ. ຕຖາຕິ ຍຖາ ປຸພ຺ເພ ວຸຕ຺ຕາ ພນ຺ຘນກາຣກາທໂຍ, ຕຖາ. ເອເກຕິ ເອກຈ຺ເຈ. ມຸຓ຺ຑາ ສງ຺ຆາຏິປາຣຸຕາຕິ ເກວລໍ ມຸຓ຺ຑິຕເກສຕາຍ ມຸຓ຺ຑາ ປິໂລຕິກຂຓ຺ເຑຫິ ສງ຺ຆຏິຕຏ຺ເຐນ ‘‘ສງ຺ຆາຏີ’’ຕິ ລທ຺ຘນາເມນ ຈີວເຣນ ປາຣຸຕສຣີຣາ. ສມ຺ຠາວນໍເຍວິຈ຺ຉນ຺ຕິ, ລາຠສກ຺ກາຣມຸຈ຺ຉິຕາຕິ ລາຠສກ຺ກາຣາສາຍ ມຸຈ຺ຉິຕາ ອຊ຺ໂຌສິຕາ ຫຸຕ຺ວາ, ‘‘ເປສໂລ ຘຸຕວາໂທ ພຫຸສ຺ສຸໂຕ’’ຕິ ວາ ມຘຸຣວຈນມນຸຍຸຕ຺ຕາ ‘‘ອຣິໂຍ’’ຕິ ຈ ເກວລໍ ສມ຺ຠາວນໍ ພຫຸມານໍເຍວ ອິຈ຺ຉນ຺ຕິ ເອສນ຺ຕິ, ນ ຕນ຺ນິມິຕ຺ເຕ ຄຸເຓຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ເອວນ຺ຕິ ‘‘ກຸສລານຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ປຎ຺ຎາຍ ຈ ປຣິກ຺ຂຍາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕນເຍນ. ນານປ຺ປຍາຕມ຺ຫີຕິ ນານປ຺ປກາເຣ ເຠທນຘມ຺ເມ ປຍາເຕ ສມກເຕ, ນານປ຺ປກາເຣນ ວາ ສໍກິເລສຘມ຺ເມ ປຍາຕຸໍ ປວຕ຺ຕິຕຸໍ ອາຣທ຺ເຘ. ນ ທານິ ສຸກຣໍ ຕຖາຕິ ອິທານິ ອິມສ຺ມິໍ ທຸລ຺ລຠກລ຺ຍາຓມິຕ຺ເຕ ທຸລ຺ລຠສປ຺ປາຍສທ຺ຘມ຺ມສ຺ສວເນ ຈ ກາເລ ຍຖາ ສຕ຺ຖຣິ ຘຣນ຺ເຕ ອຜຸສິຕໍ ອຜຸຏ຺ຐໍ, ອນຘິຄຕໍ ຌານວິປສ຺ສນໍ ຜຸສິຕຸໍ ອຘິຄນ຺ຕຸໍ, ຜຸສິຕໍ ວາ ຫານຠາຄິຍໍ ຐິຕິຠາຄິຍເມວ ວາ ອຫຸຕ຺ວາ ຍຖາ ວິເສສຠາຄິຍໍ ໂຫຕິ, ຕຖາ ອນຸຣກ຺ຂິຕຸໍ ປາເລຕຸໍ ສຸກຣໍ, ຕຖາ ນ ສຸກຣໍ, ຕຖາ ສມ຺ປາເທຕຸໍ ນ ສກ຺ກາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອິທານິ ອຕ຺ຕໂນ ປຣິນິພ຺ພານກາລສ຺ສ ອາສນ຺ນຕ຺ຕາ ສໍຂິຕ຺ເຕນ ໂອວາເທນ ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣິໍ ໂອວທນ຺ໂຕ ‘‘ຍຖາ ກຓ຺ຏກຏ຺ຐານມ຺ຫີ’’ຕິອາທິມາຫ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ຍຖາ ປຸຣິໂສ ເກນຈິເທວ ປໂຍຊເນນ ກຓ຺ຏກນິຈິເຕ ປເທເສ ອນຸປາຫໂນ ວິຈຣນ຺ໂຕ ‘‘ມາ ມໍ ກຓ຺ຏໂກ ວິຊ຺ຌີ’’ຕິ ສຕິໍ ອຸປຏ຺ຐເປຕ຺ວາວ ວິຈຣຕິ, ເອວໍ ກິເລສກຓ຺ຏກນິຈິເຕ ໂຄຈຣຄາເມ ປໂຍຊເນນ ຈຣນ຺ໂຕ ມຸນິ ສຕິໍ ອຸປຏ຺ຐເປຕ຺ວານ ສຕິສມ຺ປຊຎ຺ຎຍຸຕ຺ໂຕ ອປ຺ປມຕ຺ໂຕວ ຈເຣຍ຺ຍ ກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ອວິຊຫນ຺ໂຕຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ.

ສຣິຕ຺ວາ ປຸພ຺ພເກ ໂຍຄີ, ເຕສໍ ວຕ຺ຕມນຸສ຺ສຣນ຺ຕິ ປຸຣິມເກ ໂຍເຄ ຠາວນາຍ ຍຸຕ຺ຕຕາຍ ໂຍຄີ ອາຣທ຺ຘວິປສ຺ສເກ ສຣິຕ຺ວາ ເຕສໍ ວຕ຺ຕໍ ອາຄມານຸສາເຣນ ສມ຺ມາປຏິປຕ຺ຕິຠາວນາວິຘິໍ ອນຸສ຺ສຣນ຺ໂຕ ຘຸຣນິກ຺ເຂປໍ ອກຕ຺ວາ ຍຖາປຏິປຊ຺ຊນ຺ໂຕ. ກິຎ຺ຈາປິ ປຈ຺ຉິໂມ ກາໂລຕິ ຍທິປາຍໍ ອຕີຕສຕ຺ຖຸໂກ ຈຣິໂມ ກາໂລ, ຕຖາປິ ຍຖາຘມ຺ມເມວ ປຏິປຊ຺ຊນ຺ໂຕ ວິປສ຺ສນໍ ອຸສ຺ສຸກ຺ກາເປນ຺ໂຕ ຜຸເສຍ຺ຍ ອມຕໍ ປທໍ ນິພ຺ພານໍ ອຘິຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ.

ອິທໍ ວຕ຺ວາຕິ, ຍຖາທສ຺ສິຕໍ ສໍກິເລສໂວທາເນສຸ ອິມໍ ປຏິປຕ຺ຕິວິຘິໍ ກເຖຕ຺ວາ. ອຍຎ຺ຈ ໂອສານຄາຖາ ສງ຺ຄີຕິກາເຣຫິ ເຖຣສ຺ສ ປຣິນິພ຺ພານໍ ປກາເສຕຸໍ ວຸຕ຺ຕາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ.

ປາຣາປຣິຍຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ວີສຕິນິປາຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.