໒. ວິຊຍຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ

ຍສ຺ສາສວາ ປຣິກ຺ຂີຓາຕິ ອາຍສ຺ມໂຕ ວິຊຍຕ຺ເຖຣສ຺ສ ຄາຖາ. ກາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ? ອຍມ຺ປິ ປຸຣິມພຸທ຺ເຘສຸ ກຕາຘິກາໂຣ ປິຍທສ຺ສິສ຺ສ ຠຄວໂຕ ກາເລ ວິຠວສມ຺ປນ຺ເນ ກຸເລ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ວິຎ຺ຎຸຕໍ ປຕ຺ໂຕ ສຕ຺ຖຣິ ປຣິນິພ຺ພຸເຕ ຕສ຺ສ ຖູປສ຺ສ ຣຕນຂຈິຕໍ ເວທິກໍ ກາເຣຕ຺ວາ ຕຕ຺ຖ ອຸຬາຣໍ ເວທິກາມຫໍ ກາເຣສິ. ໂສ ເຕນ ປຸຎ຺ຎກມ຺ເມນ ອເນກສເຕ ອຕ຺ຕຠາເວ ມຓິໂອຠາເສນ ວິຈຣິ. ເອວໍ ເທວມນຸສ຺ເສສຸ ສໍສຣນ຺ໂຕ ອິມສ຺ມິໍ ພຸທ຺ຘຸປ຺ປາເທ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓກຸເລ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ, ວິຊໂຍຕິສ຺ສ ນາມໍ ອໂຫສິ. ໂສ ວຍປ຺ປຕ຺ໂຕ ພ຺ຣາຫ຺ມຓວິຊ຺ຊາສຸ ນິປ຺ຜຕ຺ຕິໍ ຄໂຕ ຕາປສປພ຺ພຊ຺ຊໍ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ອຣຎ຺ຎາຍຕເນ ຌານລາຠີ ຫຸຕ຺ວາ ວິຫຣນ຺ໂຕ ພຸທ຺ຘຸປ຺ປາທໍ ສຸຕ຺ວາ ອຸປ຺ປນ຺ນປ຺ປສາໂທ ສຕ຺ຖຸ ສນ຺ຕິກໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ສຕ຺ຖາຣໍ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ຕສ຺ສ ສຕ຺ຖາ ຘມ຺ມໍ ເທເສສິ. ໂສ ຘມ຺ມໍ ສຸຕ຺ວາ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ວິປສ຺ສນໍ ປຏ຺ຐເປຕ຺ວາ ນຈິຣສ຺ເສວ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປາປຸຓິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ອປທາເນ (ອປ. ເຖຣ ໑.໑໕.໑໐-໑໔) –

‘‘ນິພ຺ພຸເຕ ໂລກນາຖມ຺ຫິ, ປິຍທສ຺ສີນຣຸຕ຺ຕເມ;

ປສນ຺ນຈິຕ຺ໂຕ ສຸມໂນ, ມຸຕ຺ຕາເວທິມກາສຫໍ.

‘‘ມຓີຫິ ປຣິວາເຣຕ຺ວາ, ອກາສິໍ ເວທິມຸຕ຺ຕມໍ;

ເວທິກາຍ ມຫໍ ກຕ຺ວາ, ຕຕ຺ຖ ກາລງ຺ກໂຕ ອຫໍ.

‘‘ຍໍ ຍໍ ໂຍນຸປປຊ຺ຊາມິ, ເທວຕ຺ຕໍ ອຖ ມານຸສໍ;

ມຓີ ຘາເຣນ຺ຕິ ອາກາເສ, ປຸຎ຺ຎກມ຺ມສ຺ສິທໍ ຜລໍ.

‘‘ໂສຬສິໂຕ ກປ຺ປສເຕ, ມຓິປ຺ປຠາສນາມກາ;

ຉຕ຺ຕິໍສາສິໍສຸ ຣາຊາໂນ, ຈກ຺ກວຕ຺ຕີ ມຫພ຺ພລາ.

‘‘ກິເລສາ ຌາປິຕາ ມຍ຺ຫໍ…ເປ… ກຕໍ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາສນ’’ນ຺ຕິ.

ອຣຫຕ຺ຕໍ ປນ ປຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ພ຺ຍາກໂຣນ຺ໂຕ ‘‘ຍສ຺ສາສວາ ປຣິກ຺ຂີຓາ’’ຕິ ຄາຖໍ ອຠາສິ.

໙໒. ຕຕ຺ຖ ຍສ຺ສາສວາ ປຣິກ຺ຂີຓາຕິ ຍສ຺ສ ອຸຕ຺ຕມປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ກາມາສວາທໂຍ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາສວາ ສພ຺ພໂສ ຂີຓາ ອຣິຍມຄ຺ເຄນ ເຂປິຕາ. ອາຫາເຣ ຈ ອນິສ຺ສິໂຕຕິ ໂຍ ຈ ອາຫາເຣ ຕຓ຺ຫາທິຏ຺ຐິນິສ຺ສເຍຫິ ອນິສ຺ສິໂຕ ອຄຘິໂຕ ອນຊ຺ຌາປນ຺ໂນ, ນິທສ຺ສນມຕ຺ຕໍ, ອາຫາຣສີເສເນຕ຺ຖ ຈຕ຺ຕາໂຣປິ ປຈ຺ຈຍາ ຄຫິຕາຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ປຈ຺ຈຍປຣິຍາໂຍ ວາ ອິຘ ອາຫາຣ-ສທ຺ໂທ ເວທິຕພ຺ໂພ. ‘‘ສຸຎ຺ຎໂຕ ອນິມິຕ຺ໂຕ ຈາ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ອປ຺ປຓິຫິຕວິໂມກ຺ໂຂປິ ຄຫິໂຕເຍວ, ຕີຓິປິ ເຈຕານິ ນິພ຺ພານສ຺ເສວ ນາມານິ. ນິພ຺ພານຎ຺ຫິ ຣາຄາທີນໍ ອຠາເວນ ສຸຎ຺ຎໍ, ເຕຫິ ວິມຸຕ຺ຕຎ຺ຈາຕິ ສຸຎ຺ຎຕວິໂມກ຺ໂຂ, ຕຖາ ຣາຄາທິນິມິຕ຺ຕາຠາເວນ ສງ຺ຂາຣນິມິຕ຺ຕາຠາເວນ ຈ ອນິມິຕ຺ຕໍ, ເຕຫິ ວິມຸຕ຺ຕຎ຺ຈາຕິ ອນິມິຕ຺ຕວິໂມກ຺ໂຂ, ຣາຄາທິປຓິຘີນໍ ອຠາເວນ ອປ຺ປຓິຫິຕໍ, ເຕຫິ ວິມຸຕ຺ຕຎ຺ຈາຕິ ອປ຺ປຓິຫິໂຕ ວິໂມກ຺ໂຂຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຜລສມາປຕ຺ຕິວເສນ ຕໍ ອາຣມ຺ມຓໍ ກຕ຺ວາ ວິຫຣນ຺ຕສ຺ສ ອຍມ຺ປິ ຕິວິໂຘ ວິໂມກ຺ໂຂ ຍສ຺ສ ໂຄຈໂຣ, ອາກາເສວ ສກຸນ຺ຕານໍ, ປທໍ ຕສ຺ສ ທຸຣນ຺ນຍນ຺ຕິ ຍຖາ ອາກາເສ ຄຈ຺ຉນ຺ຕານໍ ສກຸຓານໍ ‘‘ອິມສ຺ມິໍ ຐາເນ ປາເທຫິ ອກ຺ກມິຕ຺ວາ ຄຕາ, ອິທໍ ຐານໍ ອຸເຣນ ປຫຣິຕ຺ວາ ຄຕາ, ອິທໍ ສີເສນ, ອິທໍ ປກ຺ເຂຫີ’’ຕິ ນ ສກ຺ກາ ຎາຕຸໍ, ເອວເມວ ເອວຣູປສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ‘‘ນິຣຍປທາທີສຸ ອິມິນາ ນາມ ປເທນ ຄໂຕ’’ຕິ ຎາເປຕຸຎ຺ຈ ນ ສກ຺ກາຕິ.

ວິຊຍຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.