໗. ກາຓມາຕຸວຕ຺ຖຸ

ຍຖາປິ ຣຫໂທຕິ ອິມໍ ຘມ຺ມເທສນໍ ສຕ຺ຖາ ເຊຕວເນ ວິຫຣນ຺ໂຕ ກາຓມາຕຣໍ ອາຣພ຺ຠ ກເຖສິ. ວຕ຺ຖຸ ວິນເຍ (ປາຈິ. ໒໓໐) ອາຄຕເມວ.

ຕທາ ປນ ກາຓມາຕຣາ ອຕຸຈ຺ຉຫຕ຺ຖໍ ຘີຕຣໍ ປຕິກຸລໍ ເປເສຕຸໍ ປກ຺ເກສຸ ປູເວສຸ ຈຕຸກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ຠິກ຺ຂູນໍ ທິນ຺ນກາເລ ສຕ຺ຖາຣາ ຕສ຺ມິໍ ວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ສິກ຺ຂາປເທ ປຎ຺ຎຕ຺ເຕ ກາຓາຍ ສາມິເກນ ອຎ຺ຎາຍ ປຊາປຕິຍາ ອານີຕາຍ ກາຓາ ຕໍ ປວຕ຺ຕິໍ ສຸຕ຺ວາ ‘‘ອິເມຫິ ເມ ຆຣາວາໂສ ນາສິໂຕ’’ຕິ ທິຏ຺ຐທິຏ຺ເຐ ຠິກ຺ຂູ ອກ຺ໂກສຕິ ປຣິຠາສຕິ. ຠິກ຺ຂູ ຕໍ ວີຖິໍ ປຏິປຊ຺ຊິຕຸໍ ນ ວິສຫິໍສຸ. ສຕ຺ຖາ ຕໍ ປວຕ຺ຕິໍ ຎຕ຺ວາ ຕຕ຺ຖ ອຄມາສິ. ກາຓມາຕາ ສຕ຺ຖາຣໍ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາສເນ ນິສີທາເປຕ຺ວາ ຍາຄຸຂຊ຺ຊກໍ ອທາສິ. ສຕ຺ຖາ ກຕປາຕຣາໂສ ‘‘ກຫໍ ກາຓາ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິ. ‘‘ເອສາ, ຠນ຺ເຕ, ຕຸມ຺ເຫ ທິສ຺ວາ ມງ຺ກຸຠູຕາ ໂຣທນ຺ຕີ ຐິຕາ’’ຕິ. ‘‘ກິໍ ກາຣຓາ’’ຕິ? ‘‘ເອສາ, ຠນ຺ເຕ, ຠິກ຺ຂູ ອກ຺ໂກສຕິ ປຣິຠາສຕິ, ຕສ຺ມາ ຕຸມ຺ເຫ ທິສ຺ວາ ມງ຺ກຸຠູຕາ ໂຣທມານາ ຐິຕາ’’ຕິ. ອຖ ນໍ ສຕ຺ຖາ ປກ຺ໂກສາເປຕ຺ວາ – ‘‘ກາເຓ, ກສ຺ມາ ມໍ ທິສ຺ວາ ມງ຺ກຸຠູຕາ ນິລີຍິຕ຺ວາ ໂຣທສີ’’ຕິ. ອຖສ຺ສາ ມາຕາ ຕາຍ ກຕກິຣິຍໍ ອາໂຣເຈສິ. ອຖ ນໍ ສຕ຺ຖາ ອາຫ – ‘‘ກິໍ ປນ ກາຓມາເຕ ມມ ສາວກາ ຕຍາ ທິນ຺ນກໍ ຄຓ຺ຫິໍສຸ, ອທິນ຺ນກ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ທິນ຺ນກໍ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ. ‘‘ສເຈ ມມ ສາວກາ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣນ຺ຕາ ຕວ ເຄຫທ຺ວາຣໍ ປຕ຺ຕາ ຕຍາ ທິນ຺ນກໍ ຄຓ຺ຫິໍສຸ, ໂກ ເຕສໍ ໂທໂສ’’ຕິ? ‘‘ນຕ຺ຖິ, ຠນ຺ເຕ, ອຍ຺ຍານໍ ໂທໂສ’’. ‘‘ເອຕິສ຺ສາເຍວ ໂທໂສ’’ຕິ. ສຕ຺ຖາ ກາຓໍ ອາຫ – ‘‘ກາເຓ, ມຍ຺ຫໍ ກິຣ ສາວກາ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣມານາ ເຄຫທ຺ວາຣໍ ອາຄຕາ, ອຖ ເນສໍ ຕວ ມາຕຣາ ປູວາ ທິນ຺ນາ, ໂກ ນາເມຕ຺ຖ ມມ ສາວການໍ ໂທໂສ’’ຕິ? ‘‘ນຕ຺ຖິ, ຠນ຺ເຕ, ອຍ຺ຍານໍ ໂທໂສ, ມຍ຺ຫເມວ ໂທໂສ’’ຕິ ສຕ຺ຖາຣໍ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ຂມາເປສິ.

ອຖສ຺ສາ ສຕ຺ຖາ ອນຸປຸພ຺ພິໍ ກຖໍ ກເຖສິ, ສາ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜລໍ ປາປຸຓິ. ສຕ຺ຖາ ອຸຏ຺ຐາຍາສນາ ວິຫາຣໍ ຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ຣາຊງ຺ຄເຓນ ປາຍາສິ. ຣາຊາ ທິສ຺ວາ ‘‘ສຕ຺ຖາ ວິຍ ຠເຓ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ‘‘ອາມ, ເທວາ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ຄຈ຺ຉຖ, ມມ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ວນ຺ທນຠາວໍ ອາໂຣເຈຖາ’’ຕິ ເປເສຕ຺ວາ ຣາຊງ຺ຄເຓ ຐິຕໍ ສຕ຺ຖາຣໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ‘‘ກຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ຄຕາຕ຺ຖາ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິ. ‘‘ກາຓມາຕາຍ ເຄຫໍ, ມຫາຣາຊາ’’ຕິ. ‘‘ກິໍ ກາຣຓາ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ? ‘‘ກາຓາ ກິຣ ຠິກ຺ຂູ ອກ຺ໂກສຕິ ປຣິຠາສຕິ, ຕໍກາຣຓາ ຄໂຕມ຺ຫີ’’ຕິ. ‘‘ກິໍ ປນ ໂວ, ຠນ຺ເຕ, ຕສ຺ສາ ອນກ຺ໂກສນຠາໂວ ກໂຕ’’ຕິ? ‘‘ອາມ, ມຫາຣາຊ, ຠິກ຺ຂູນຎ຺ຈ ອນກ຺ໂກສິກາ ກຕາ, ໂລກຸຕ຺ຕຣກຸຏຸມ຺ພສາມິນີ ຈາ’’ຕິ. ‘‘ໂຫຕຸ, ຠນ຺ເຕ, ຕຸມ຺ເຫຫິ ສາ ໂລກຸຕ຺ຕຣກຸຏຸມ຺ພສາມິນີ ກຕາ, ອຫໍ ປນ ນໍ ໂລກິຍກຸຏຸມ຺ພສາມິນິໍ ກຣິສ຺ສາມີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຣາຊາ ສຕ຺ຖາຣໍ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ປຏິນິວຕ຺ໂຕ ປຏິຈ຺ຉນ຺ນມຫາໂຍຄ຺ຄໍ ປຫິຓິຕ຺ວາ ກາຓໍ ປກ຺ໂກສາເປຕ຺ວາ ສພ຺ພາຠຣເຓຫິ ອລງ຺ກຣິຕ຺ວາ ເຊຏ຺ຐຘີຕຸຏ຺ຐາເນ ຐເປຕ຺ວາ ‘‘ມມ ຘີຕຣໍ ໂປເສຕຸໍ ສມຕ຺ຖາ ຄຓ຺ຫນ຺ຕູ’’ຕິ ອາຫ. ອເຖໂກ ສພ຺ພຕ຺ຖກມຫາມຕ຺ໂຕ ‘‘ອຫໍ ເທວສ຺ສ ຘີຕຣໍ ໂປເສສ຺ສາມີ’’ຕິ ຕໍ ອຕ຺ຕໂນ ເຄຫໍ ເນຕ຺ວາ ສພ຺ພໍ ອິສ຺ສຣິຍໍ ປຏິຈ຺ຉາເປຕ຺ວາ ‘‘ຍຖາຣຸຈິ ປຸຎ຺ຎານິ ກໂຣຫີ’’ຕິ ອາຫ. ຕໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ກາຓາ ຈຕູສຸ ທ຺ວາເຣສຸ ປຸຣິເສ ຐເປຕ຺ວາ ອຕ຺ຕນາ ອຸປຏ຺ຐາຕພ຺ເພ ຠິກ຺ຂູ ຈ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ຈ ປຣິເຍສມານາປິ ນ ລຠຕິ. ກາຓາຍ ເຄຫທ຺ວາເຣ ປຏິຍາເທຕ຺ວາ ຐປິຕໍ ຂາທນີຍໂຠຊນີຍໍ ມໂຫໂຆ ວິຍ ປວຕ຺ຕຕິ. ຠິກ຺ຂູ ຘມ຺ມສຠາຍໍ ກຖໍ ສມຸຏ຺ຐາເປສຸໍ ‘‘ປຸພ຺ເພ, ອາວຸໂສ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫລ຺ລກຕ຺ເຖຣາ ກາຓາຍ ວິປ຺ປຏິສາຣໍ ກຣິໍສຸ, ສາ ເອວໍ ວິປ຺ປຏິສາຣິນີ ຫຸຕ຺ວາປິ ສຕ຺ຖາຣໍ ອາຄມ຺ມ ສທ຺ຘາສມ຺ປທໍ ລຠິ. ສຕ຺ຖາຣາ ປຸນ ຕສ຺ສາ ເຄຫທ຺ວາຣໍ ຠິກ຺ຂູນໍ ອຸປສງ຺ກມນາຣຫໍ ກຕໍ. ອິທານິ ອຸປຏ຺ຐາຕພ຺ເພ ຠິກ຺ຂູ ວາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ວາ ປຣິເຍສມານາປິ ນ ລຠຕິ, ອໂຫ ພຸທ຺ຘາ ນາມ ອຈ຺ຉຣິຍຄຸຓາ’’ຕິ. ສຕ຺ຖາ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ‘‘ກາຍ ນຸຕ຺ຖ, ຠິກ຺ຂເວ, ເອຕຣຫິ ກຖາຍ ສນ຺ນິສິນ຺ນາ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ‘‘ອິມາຍ ນາມາ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ນ, ຠິກ຺ຂເວ, ອິທາເນວ ເຕຫິ ມຫລ຺ລກຠິກ຺ຂູຫິ ກາຓາຍ ວິປ຺ປຏິສາໂຣ ກໂຕ, ປຸພ຺ເພປິ ກຣິໍສຸເຍວ. ນ ຈ ອິທາເນວ ມຍາ ກາຓາ ມມ ວຈນກາຣິກາ ກຕາ, ປຸພ຺ເພປິ ກຕາເຍວາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຕມຕ຺ຖໍ ໂສຕຸກາເມຫິ ຠິກ຺ຂູຫິ ຍາຈິໂຕ –

‘‘ຍຕ຺ເຖໂກ ລຠເຕ ພພ຺ພຸ, ທຸຕິໂຍ ຕຕ຺ຖ ຊາຍຕິ;

ຕຕິໂຍ ຈ ຈຕຸຕ຺ໂຖ ຈ, ອິທໍ ເຕ ພພ຺ພຸກາ ພິລ’’ນ຺ຕິ. (ຊາ. ໑.໑.໑໓໗) –

ອິທໍ ພພ຺ພຸຊາຕກໍ ວິຕ຺ຖາເຣນ ກເຖຕ຺ວາ ‘‘ຕທາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫລ຺ລກຠິກ຺ຂູ ຈຕ຺ຕາໂຣ ພິຬາຣາ ອເຫສຸໍ, ມູສິກາ ກາຓາ, ມຓິກາໂຣ ອຫເມວາ’’ຕິ ຊາຕກໍ ສໂມຘາເນຕ຺ວາ ‘‘ເອວໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຕີເຕປິ ກາຓາ ທຸມ຺ມນາ ອາວິລຈິຕ຺ຕາ ວິກ຺ຂິຕ຺ຕຈິຕ຺ຕາ ຫຸຕ຺ວາ ມມ ວຈເນນ ປສນ຺ນອຸທກຣຫໂທ ວິຍ ວິປ຺ປສນ຺ນຈິຕ຺ຕາ ອໂຫສີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ອນຸສນ຺ຘິໍ ຆເຏຕ຺ວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສນ຺ໂຕ ອິມໍ ຄາຖມາຫ –

໘໒. ‘‘ຍຖາປິ ຣຫໂທ ຄມ຺ຠີໂຣ, ວິປ຺ປສນ຺ໂນ ອນາວິໂລ;

ເອວໍ ຘມ຺ມານິ ສຸຕ຺ວານ, ວິປ຺ປສີທນ຺ຕິ ປຓ຺ຑິຕາ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ຣຫໂທຕິ ໂຍ ຈຕຸຣງ຺ຄິນິຍາປິ ເສນາຍ ໂອຄາຫນ຺ຕິຍາ ນຂຸຠຕິ ເອວຣູໂປ ອຸທກຓ຺ຓໂວ, ສພ຺ພາກາເຣນ ປນ ຈຕຸຣາສີຕິໂຍຊນສຫສ຺ສຄມ຺ຠີໂຣ ນີລມຫາສມຸທ຺ໂທ ຣຫໂທ ນາມ. ຕສ຺ສ ຫິ ເຫຏ຺ຐາ ຈຕ຺ຕາລີສໂຍຊນສຫສ຺ສມຕ຺ເຕ ຐາເນ ອຸທກໍ ມຈ຺ເຉຫິ ຈລຕິ, ອຸປຣິ ຕາວຕ຺ຕເກເຍວ ຐາເນ ອຸທກໍ ວາເຕນ ຈລຕິ, ມຊ຺ເຌ ຈຕຸໂຍຊນສຫສ຺ສມຕ຺ເຕ ຐາເນ ອຸທກໍ ນິຈ຺ຈລໍ ຕິຏ຺ຐຕິ. ອຍໍ ຄມ຺ຠີໂຣ ຣຫໂທ ນາມ. ເອວໍ ຘມ຺ມານີຕິ ເທສນາຘມ຺ມານິ. ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ – ຍຖາ ນາມ ຣຫໂທ ອນາກຸລຕາຍ ວິປ຺ປສນ຺ໂນ, ອຈລຕາຍ ອນາວິໂລ, ເອວໍ ມມ ເທສນາຘມ຺ມໍ ສຸຕ຺ວາ ໂສຕາປຕ຺ຕິມຄ຺ຄາທິວເສນ ນິຣຸປກ຺ກິເລສຈິຕ຺ຕຕໍ ອາປຊ຺ຊນ຺ຕາ ວິປ຺ປສີທນ຺ຕິ ປຓ຺ຑິຕາ, ອຣຫຕ຺ຕປ຺ປຕ຺ຕາ ປນ ເອກນ຺ຕວິປ຺ປສນ຺ນາວ ໂຫນ຺ຕີຕິ.

ເທສນາວສາເນ ພຫູ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜລາທີນິ ປາປຸຓິໍສູຕິ.

ກາຓມາຕຸວຕ຺ຖຸ ສຕ຺ຕມໍ.