໒໔. ກກຸສນ຺ຘພຸທ຺ຘວໍສວຓ຺ຓນາ

ເວສ຺ສຠຸມ຺ຫິ ສຍມ຺ຠຸມ຺ຫິ ປຣິນິພ຺ພຸເຕ ຕສ຺ມິໍ ປນ ກປ຺ເປ ອຕິກ຺ກນ຺ເຕ ເອກູນຕ຺ຕິໍສກປ຺ເປສຸ ຊິນທິວສກຣາ ນຸປ຺ປຊ຺ຊິໍສຸ. ອິມສ຺ມິໍ ປນ ຠທ຺ທກປ຺ເປ ຈຕ຺ຕາໂຣ ພຸທ຺ຘາ ນິພ຺ພຕ຺ຕິໍສຸ. ກຕເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ? ກກຸສນ຺ໂຘ ໂກຓາຄມໂນ ກສ຺ສໂປ ອມ຺ຫາກໍ ພຸທ຺ໂຘຕິ. ເມຕ຺ເຕຍ຺ໂຍ ປນ ຠຄວາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕິ. ເອວມຍໍ ກປ຺ໂປ ປຎ຺ຈຫິ ພຸທ຺ຘຸປ຺ປາເທຫິ ປຏິມຓ຺ຑິຕຕ຺ຕາ ຠທ຺ທກປ຺ໂປຕິ ຠຄວຕາ ວຓ຺ຓິໂຕ. ຕຕ຺ຖ ກກຸສນ຺ໂຘ ນາມ ຠຄວາ ປາຣມິໂຍ ປູເຣຕ຺ວາ ຕຸສິຕປຸເຣ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ຕໂຕ ຈວິຕ຺ວາ ເຂມວຕີນຄເຣ ເຂມງ຺ກຣສ຺ສ ນາມ ຣຎ຺ໂຎ ອຕ຺ຖຘມ຺ມານຸສາສກສ຺ສ ອຄ຺ຄິທຕ຺ຕສ຺ສ ນາມ ປຸໂຣຫິຕສ຺ສ ອຄ຺ຄມເຫສິຍາ ວິສາຂາຍ ນາມ ພ຺ຣາຫ຺ມຓິຍາ ກຸຈ຺ຉິສ຺ມິໍ ປຏິສນ຺ຘິໍ ອຄ຺ຄເຫສິ. ຍທາ ປນ ຂຕ຺ຕິຍາ ພ຺ຣາຫ຺ມເຓ ສກ຺ກໂຣນ຺ຕິ ຄຣຸກໂຣນ຺ຕິ ມາເນນ຺ຕິ ປູເຊນ຺ຕິ, ຕທາ ໂພຘິສຕ຺ຕາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓກຸເລ ນິພ຺ພຕ຺ຕນ຺ຕິ.

ຍທາ ປນ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ຂຕ຺ຕິເຍ ສກ຺ກໂຣນ຺ຕິ ຄຣຸກໂຣນ຺ຕິ ມາເນນ຺ຕິ ປູເຊນ຺ຕິ, ຕທາ ຂຕ຺ຕິຍກຸເລ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ. ຕທາ ກິຣ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ຂຕ຺ຕິເຍຫິ ສກ຺ກຣີຍນ຺ຕິ ຄຣຸກຣີຍນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ສຈ຺ຈສນ຺ໂຘ ກກຸສນ຺ໂຘ ໂພຘິສຕ຺ໂຕ ວິຠວສິຣິສມຸທເຍນາກຸເລ ອນາກຸເລ ພ຺ຣາຫ຺ມຓກຸເລ ທສສຫສ຺ສິໂລກຘາຕຸໍ ອຸນ຺ນາເທນ຺ໂຕ ກມ຺ປຍນ຺ໂຕ ອຸທປາທິ. ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາຣານິ ປາຏິຫາຣິຍານິ ນິພ຺ພຕ຺ຕິໍສຸ. ຕໂຕ ທສນ຺ນໍ ມາສານໍ ອຈ຺ຈເຍນ ເຂມວຕຸຍ຺ຍາເນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິໂຕ ສຸວຓ຺ຓລຕາໂຕ ອຄ຺ຄິຊາໂລ ວິຍ ນິກ຺ຂມິ. ໂສ ຈຕ຺ຕາຣິ ວສ຺ສສຫສ຺ສານິ ອຄາຣໍ ອຊ຺ຌາວສິ. ຕສ຺ສ ກິຣ ກາມກາມວຓ຺ຓກາມສຸທ຺ຘິນາມກາ ຕໂຍ ປາສາທາ ອເຫສຸໍ. ໂຣຈິນີພ຺ຣາຫ຺ມຓີປມຸຂານິ ຕິໍສ ອິຕ຺ຖິສຫສ຺ສານິ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐິຕານິ ອເຫສຸໍ.

ໂສ ຈຕ຺ຕາຣິ ນິມິຕ຺ຕານິ ທິສ຺ວາ ໂຣຈິນິຍາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓິຍາ ອນຸຕ຺ຕເຣ ອຸຕ຺ຕເຣ ນາມ ກຸມາເຣ ອຸປ຺ປນ຺ເນ ປຍຸຕ຺ເຕນ ອາຊຎ຺ຎຣເຖນ ມຫາຠິນິກ຺ຂມນໍ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ປພ຺ພຊິ. ຕໍ ຈຕ຺ຕາລີສສຫສ຺ສານິ ອນຸປພ຺ພຊິໍສຸ. ໂສ ເຕຫິ ປຣິວຸໂຕ ອຏ຺ຐ ມາເສ ປຘານຈຣິຍໍ ຈຣິຕ຺ວາ ວິສາຂປຸຓ຺ຓມາຍ ສຸຈິຣິນ຺ຘນິຄເມ ວຊິຣິນ຺ຘພ຺ຣາຫ຺ມຓສ຺ສ ຘີຕາຍ ທິນ຺ນໍ ມຘຸປາຍາສໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ຂທິຣວເນ ທິວາວິຫາຣໍ ກຕ຺ວາ ສາຍນ຺ຫສມເຍ ສຸຠທ຺ເທນ ນາມ ຍວປາລເກນ ອຸປນີຕາ ອຏ຺ຐ ຕິຓມຸຏ຺ຐິໂຍ ຄເຫຕ຺ວາ ສິຣີສໂພຘິໍ ປາຏລິຍາ ວຸຕ຺ຕປ຺ປມາຓໍ ທິພ຺ພຄນ຺ຘໍ ອຸປວາຍມານໍ ອຸປຄນ຺ຕ຺ວາ ຈຕຸຕ຺ຕິໍສຫຕ຺ຖວິຕ຺ຖຕໍ ຕິຓສນ຺ຖຣໍ ສນ຺ຖຣິຕ຺ວາ ປລ຺ລງ຺ກໍ ອາຠຸຊິຕ຺ວາ ສມ຺ໂພຘິໍ ປຕ຺ວາ – ‘‘ອເນກຊາຕິສໍສາຣໍ…ເປ… ຕຓ຺ຫານໍ ຂຍມຊ຺ຌຄາ’’ຕິ ອຸທານໍ ອຸທາເນຕ຺ວາ ສຕ຺ຕສຕ຺ຕາຫໍ ວີຕິນາເມຕ຺ວາ ອຕ຺ຕນາ ສຫ ປພ຺ພຊິຕານໍ ຈຕ຺ຕາລີສາຍ ຠິກ຺ຂຸສຫສ຺ສານໍ ສຈ຺ຈປ຺ປຏິເວຘສມຕ຺ຖຕໍ ທິສ຺ວາ ເອກາເຫເນວ ມກິລນຄຣສມີເປ ສມ຺ຠູຕໍ ອິສິປຕນໍ ນາມ ມິຄທາຍໍ ປວິສິຕ຺ວາ ເຕສໍ ມຊ຺ຌຄໂຕ ຠຄວາ ຘມ຺ມຈກ຺ກໍ ປວຕ຺ເຕສິ. ຕທາ ຈຕ຺ຕາລີສາຍ ໂກຏິສຫສ຺ສານໍ ປຐໂມ ຘມ຺ມາຠິສມໂຍ ອໂຫສິ.

ປຸນ ກຓ຺ຓກຸຊ຺ຊນຄຣທ຺ວາເຣ ມຫາສາລຣຸກ຺ຂມູເລ ຍມກປາຏິຫາຣິຍໍ ກຕ຺ວາ ຕິໍສໂກຏິສຫສ຺ສານໍ ຘມ຺ມຈກ຺ຂຸໍ ອຸປ຺ປາເທສິ, ໂສ ທຸຕິໂຍ ອຠິສມໂຍ ອໂຫສິ. ຍທາ ປນ ເຂມວຕີນຄຣສ຺ສາວິທູເຣ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ມິໍ ເທວາຍຕເນ ອຠິມຕນຣເທໂວ ນຣເທໂວ ນາມ ຍກ຺ໂຂ ທິສ຺ສມານມນຸສ຺ສສຣີໂຣ ຫຸຕ຺ວາ ກນ຺ຕາຣມຊ຺ເຌ ເອກສ຺ສ ກມລກຸວລຍຸປ຺ປລສມລງ຺ກຕສລິລສີຕລສ຺ສ ປຣມມຘຸຣສິສິຣວາຣິໂນ ສພ຺ພຊນສຸຣຠິຣມສ຺ສ ສຣສ຺ສ ສມີເປ ຐຕ຺ວາ ກມລກຸວລຍກລ຺ລຫາຣາທີຫິ ສຕ຺ເຕ ອຸປລາເປຕ຺ວາ ມນຸສ຺ເສ ຂາທຕິ. ຕສ຺ມິໍ ມຄ຺ເຄ ປຈ຺ຉິນ຺ເນ ຊນສມ຺ປາຕຣຫິເຕ ມຫາອຏວິໍ ປວິສິຕ຺ວາ ຕຕ຺ຖ ສມ຺ປຕ຺ເຕ ສຕ຺ເຕ ຂາທຕິ. ໂສ ໂລກວິສ຺ສຸໂຕ ມຫາກນ຺ຕາຣມຄ຺ໂຄ ອໂຫສິ. ອຸຠໂຕກນ຺ຕາຣທ຺ວາເຣ ກິຣ ມຫາຊນກາໂຍ ສນ຺ນິປຕິຕ຺ວາ ກນ຺ຕາຣນິຕ຺ຖຣຓຕ຺ຖາຍ ອຏ຺ຐາສິ. ອຖ ວິຄຕຠວພນ຺ໂຘ ກກຸສນ຺ໂຘ ສຕ຺ຖາ ເອກທິວສໍ ປຈ຺ຈູສສມເຍ ມຫາກຣຸຓາສມາປຕ຺ຕິໂຕ ວຸຏ຺ຐາຍ ໂລກໍ ໂວໂລເກນ຺ໂຕ ຎາຓຊາລສ຺ສ ອນ຺ໂຕຄຕໍ ຕໍ ມເຫສກ຺ຂໍ ນຣເທວຍກ຺ຂໍ ຕຎ຺ຈ ຊນສມູຫມທ຺ທສ. ທິສ຺ວາ ຈ ປນ ຄຄນຕເລນ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຕສ຺ສ ຊນກາຍສ຺ສ ປສ຺ສນ຺ຕສ຺ເສວ ຠຄວາ ອເນກວິຫິຕໍ ປາຏິຫາຣິຍໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ຕສ຺ສ ນຣເທວຍກ຺ຂສ຺ສ ຠວເນ ໂອຕຣິຕ຺ວາ ຕສ຺ສ ມງ຺ຄລປລ຺ລງ຺ເກ ນິສີທິ.

ອຖ ໂຂ ໂສ ມນຸສ຺ສຠກ຺ໂຂ ຍກ຺ໂຂ ຉພ຺ພຓ຺ຓຣສ຺ມິໂຍ ວິສ຺ສຊ຺ເຊນ຺ຕໍ ອິນ຺ທຘນຸປຣິວຸຕມິວ ທິວສກຣໍ ມຸນິທິວສກຣໍ ປວນປເຖນາຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ – ‘‘ທສພໂລ ມມານຸກມ຺ປາຍ ອິຘາຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິ ປສນ຺ນຫທໂຍ ອຕ຺ຕໂນ ປຣິວາຣຍກ຺ເຂຫິ ສທ຺ຘິໍ ອເນກມິຄຄຓວນ຺ຕໍ ຫິມວນ຺ຕໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ນານາວຓ຺ຓຄນ຺ຘານິ ຊລຊຖລຊານິ ກຸສຸມານິ ປຣມມໂນຣມານິ ສຸຄນ຺ຘຄນ຺ເຘ ສມາຫຣິຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ປລ຺ລງ຺ເກ ນິສິນ຺ນໍ ວິຄຕຣນ຺ຘໍ ກກຸສນ຺ຘໍ ໂລກນາຍກໍ ມາລາຄນ຺ຘວິເລປນາທີຫິ ປູຊຍິຕ຺ວາ ຖຸຕິສງ຺ຄີຕານິ ປວຕ຺ເຕນ຺ໂຕ ສິຣສິ ອຎ຺ຊລິໍ ກຕ຺ວາ ນມສ຺ສມາໂນ ອຏ຺ຐາສິ. ຕໂຕ ມນຸສ຺ສາ ຕໍ ປາຏິຫາຣິຍໍ ທິສ຺ວາ ປສນ຺ນຫທຍາ ສມາຄມ຺ມ ຠຄວນ຺ຕໍ ປຣິວາເຣຕ຺ວາ ນມສ຺ສມານາ ອຏ຺ຐໍສຸ. ອຖ ອປ຺ປຏິສນ຺ໂຘ ກກຸສນ຺ໂຘ ຠຄວາ ອຠິປູຊິຕນຣເທວຍກ຺ຂໍ ນຣເທວຍກ຺ຂໍ ກມ຺ມຜລສມ຺ພນ຺ຘທສ຺ສເນນ ສມຸຕ຺ເຕເຊຕ຺ວາ ນິຣຍກຖາຍ ສນ຺ຕາເສຕ຺ວາ ຈຕຸສຈ຺ຈກຖໍ ກເຖສິ, ຕທາ ອປຣິມິຕານໍ ສຕ຺ຕານໍ ຘມ຺ມາຠິສມໂຍ ອໂຫສິ, ອຍໍ ຕຕິໂຍ ອຠິສມໂຍ ອໂຫສິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ –

໑. ‘‘ເວສ຺ສຠຸສ຺ສ ອປເຣນ, ສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ທ຺ວິປທຸຕ຺ຕໂມ;

ກກຸສນ຺ໂຘ ນາມ ນາເມນ, ອປ຺ປເມຍ຺ໂຍ ທຸຣາສໂທ.

໒. ‘‘ອຸຄ຺ຆາເຏຕ຺ວາ ສພ຺ພຠວໍ, ຈຣິຍາຍ ປາຣມິໍ ຄໂຕ;

ສີໂຫວ ປຎ຺ຊຣໍ ເຠຕ຺ວາ, ປຕ຺ໂຕ ສມ຺ໂພຘິມຸຕ຺ຕມໍ.

໓. ‘‘ຘມ຺ມຈກ຺ກໍ ປວຕ຺ເຕນ຺ເຕ, ກກຸສນ຺ເຘ ໂລກນາຍເກ;

ຈຕ຺ຕາລີສໂກຏິສຫສ຺ສານໍ, ຘມ຺ມາຠິສມໂຍ ອຫຸ.

໔. ‘‘ອນ຺ຕລິກ຺ຂມ຺ຫິ ອາກາເສ, ຍມກໍ ກຕ຺ວາ ວິກຸພ຺ພນໍ;

ຕິໍສໂກຏິສຫສ຺ສານໍ, ໂພເຘສິ ເທວມານຸເສ.

໕. ‘‘ນຣເທວສ຺ສ ຍກ຺ຂສ຺ສ, ຈຕຸສຈ຺ຈປ຺ປກາສເນ;

ຘມ຺ມາຠິສມໂຍ ຕສ຺ສ, ຄຓນາໂຕ ອສງ຺ຂິໂຍ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ອຸຄ຺ຆາເຏຕ຺ວາຕິ ສມູຫນິຕ຺ວາ. ສພ຺ພຠວນ຺ຕິ ສພ຺ພໍ ນວວິຘໍ ຠວໍ, ຠວຸປ຺ປຕ຺ຕິນິມິຕ຺ຕໍ ກມ຺ມນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຈຣິຍາຍ ປາຣມິໍ ຄໂຕຕິ ສພ຺ພປາຣມີນໍ ປູຣຓວເສນ ປາຣໍ ຄໂຕ. ສີໂຫວ ປຎ຺ຊຣໍ ເຠຕ຺ວາຕິ ສີໂຫ ວິຍ ປຎ຺ຊຣໍ ມຸນິກຸຎ຺ຊໂຣ ຠວປຎ຺ຊຣໍ ວິນາເສຕ຺ວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກກຸສນ຺ຘສ຺ສ ວິທ຺ຘສ຺ຕຠວພນ຺ຘນສ຺ສ ເອໂກວ ສາວກສນ຺ນິປາໂຕ ອໂຫສິ. ກຓ຺ຓກຸຊ຺ຊນຄເຣ ອິສິປຕເນ ມິຄທາເຍ ອຕ຺ຕນາ ສຫ ປພ຺ພຊິເຕຫິ ຈຕ຺ຕາລີສາຍ ອຣຫນ຺ຕສຫສ຺ເສຫິ ປຣິວຸໂຕ ມາຆປຸຓ຺ຓມາຍໍ ຠຄວາ ປາຕິໂມກ຺ຂໍ ອຸທ຺ທິສິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ –

໖. ‘‘ກກຸສນ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ, ເອໂກ ອາສິ ສມາຄໂມ;

ຂີຓາສວານໍ ວິມລານໍ, ສນ຺ຕຈິຕ຺ຕານ ຕາທິນໍ.

໗. ‘‘ຈຕ຺ຕາລີສສຫສ຺ສານໍ, ຕທາ ອາສິ ສມາຄໂມ;

ທນ຺ຕຠູມິມນຸປ຺ປຕ຺ຕານໍ, ອາສວາຣິຄຓກ຺ຂຍາ’’ຕິ.

ຕທາ ອມ຺ຫາກໍ ໂພຘິສຕ຺ໂຕ ເຂໂມ ນາມ ຣາຊາ ຫຸຕ຺ວາ ພຸທ຺ຘປ຺ປມຸຂສ຺ສ ສງ຺ຆສ຺ສ ປຕ຺ຕຈີວຣໍ ມຫາທານໍ ທຕ຺ວາ ອຎ຺ຊນາທີນິ ສພ຺ພເຠສຊ຺ຊານິ ຈ ອທາສິ. ອຎ຺ຎຎ຺ຈ ສມຓປຣິກ຺ຂາຣໍ ທຕ຺ວາ ຕສ຺ສ ຘມ຺ມເທສນໍ ສຸຕ຺ວາ ປສນ຺ນຫທໂຍ ຫຸຕ຺ວາ ຠຄວໂຕ ສນ຺ຕິເກ ປພ຺ພຊິ. ໂສ ປນ ສຕ຺ຖາ – ‘‘ອນາຄເຕ ອິມສ຺ມິໍເຍວ ກປ຺ເປ ພຸທ຺ໂຘ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ພ຺ຍາກາສິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ –

໘. ‘‘ອຫໍ ເຕນ ສມເຍນ, ເຂໂມ ນາມາສິ ຂຕ຺ຕິໂຍ;

ຕຖາຄເຕ ຊິນປຸຕ຺ເຕ, ທານໍ ທຕ຺ວາ ອນປ຺ປກໍ.

໙. ‘‘ປຕ຺ຕຎ຺ຈ ຈີວຣໍ ທຕ຺ວາ, ອຎ຺ຊນໍ ມຘຸລຏ຺ຐິກໍ;

ອິເມຕໍ ປຕ຺ຖິຕໍ ສພ຺ພໍ, ປຏິຍາເທມິ ວຣໍ ວຣໍ.

໑໐. ‘‘ໂສປິ ມໍ ພຸທ຺ໂຘ ພ຺ຍາກາສິ, ກກຸສນ຺ໂຘ ວິນາຍໂກ;

ອິມມ຺ຫິ ຠທ຺ທເກ ກປ຺ເປ, ອຍໍ ພຸທ຺ໂຘ ຠວິສ຺ສຕິ.

໑໑. ‘‘ອຫຸ ກປິລວ຺ຫຍາ ຣມ຺ມາ…ເປ… ເຫສ຺ສາມ ສມ຺ມຸຂາ ອິມໍ.

໑໓. ‘‘ນຄຣໍ ເຂມວຕີ ນາມ, ເຂໂມ ນາມາສຫໍ ຕທາ;

ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕໍ ຄເວສນ຺ໂຕ, ປພ຺ພຊິໍ ຕສ຺ສ ສນ຺ຕິເກ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ອຎ຺ຊນໍ ປາກຏເມວ. ມຘຸລຏ຺ຐິກນ຺ຕິ ຍຏ຺ຐິມຘຸກໍ. ອິເມຕນ຺ຕິ ອິມໍ ເອຕໍ. ປຕ຺ຖິຕນ຺ຕິ ອິຈ຺ຉິຕໍ. ປຏິຍາເທມີຕິ ທຊ຺ຊາມິ, ອທາສິນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ວຣໍ ວຣນ຺ຕິ ເສຏ຺ຐໍ ເສຏ຺ຐນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ‘‘ຍເທຕໍ ປຕ຺ຖິຕ’’ນ຺ຕິປິ ປາໂຐ, ຕສ຺ສ ຍໍ ອິຈ຺ຉຕິ, ເອຕໍ ສພ຺ພໍ ອທາສິນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຍໍ ສຸນ຺ທຣຕໂຣ.

ຕສ຺ສ ປນ ອທນ຺ຘສ຺ສ ກກຸສນ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ ເຂມໍ ນາມ ນຄຣໍ ອໂຫສິ. ອຄ຺ຄິທຕ຺ໂຕ ນາມ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປິຕາ, ວິສາຂາ ນາມ ພ຺ຣາຫ຺ມຓີ ມາຕາ, ວິຘຸໂຣ ຈ ສຎ຺ຊີໂວ ຈ ທ຺ເວ ອຄ຺ຄສາວກາ, ພຸທ຺ຘິໂຊ ນາມຸປຏ຺ຐາໂກ, ສາມາ ຈ ຈມ຺ປາ ຈ ທ຺ເວ ອຄ຺ຄສາວິກາ, ມຫາສິຣີສຣຸກ຺ໂຂ ໂພຘິ, ສຣີຣໍ ຈຕ຺ຕາລີສຫຕ຺ຖຸພ຺ເພຘໍ ອໂຫສິ, ສມນ຺ຕາ ທສໂຍຊນານິ ສຣີຣປ຺ປຠາ ນິຈ຺ຉຣຕິ, ຈຕ຺ຕາລີສວສ຺ສສຫສ຺ສານິ ອາຍຸ, ຠຣິຍາ ປນສ຺ສ ໂຣຈິນີ ນາມ ພ຺ຣາຫ຺ມຓີ, ອຸຕ຺ຕໂຣ ນາມ ປຸຕ຺ໂຕ, ອາຊຎ຺ຎຣເຖນ ນິກ຺ຂມິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ –

໑໔. ‘‘ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ອຄ຺ຄິທຕ຺ໂຕ ຈ, ອາສິ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂສ ປິຕາ;

ວິສາຂາ ນາມ ຊນິກາ, ກກຸສນ຺ຘສ຺ສ ສຕ຺ຖຸໂນ.

໑໕. ‘‘ວສເຕ ຕຕ຺ຖ ເຂເມ ປຸເຣ, ສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ມຫາກຸລໍ;

ນຣານໍ ປວຣໍ ເສຏ຺ຐໍ, ຊາຕິມນ຺ຕໍ ມຫາຍສໍ.

໒໐. ‘‘ວິຘຸໂຣ ຈ ສຎ຺ຊີໂວ ຈ, ອເຫສຸໍ ອຄ຺ຄສາວກາ;

ພຸທ຺ຘິໂຊ ນາມຸປຏ຺ຐາໂກ, ກກຸສນ຺ຘສ຺ສ ສຕ຺ຖຸໂນ.

໒໑. ‘‘ສາມາ ຈ ຈມ຺ປານາມາ ຈ, ອເຫສຸໍ ອຄ຺ຄສາວິກາ;

ໂພຘິ ຕສ຺ສ ຠຄວໂຕ, ສິຣີໂສຕິ ປວຸຈ຺ຈຕິ.

໒໓. ‘‘ຈຕ຺ຕາລີສຣຕນານິ, ອຈ຺ຈຸຄ຺ຄໂຕ ມຫາມຸນິ;

ກນກປ຺ປຠາ ນິຈ຺ຉຣຕິ, ສມນ຺ຕາ ທສໂຍຊນໍ.

໒໔. ‘‘ຈຕ຺ຕາລີສວສ຺ສສຫສ຺ສານິ, ອາຍຸ ຕສ຺ສ ມເຫສິໂນ;

ຕາວຕາ ຕິຏ຺ຐມາໂນ ໂສ, ຕາເຣສິ ຊນຕໍ ພຫຸໍ.

໒໕. ‘‘ຘມ຺ມາປຓໍ ປສາເຣຕ຺ວາ, ນຣນາຣີນໍ ສເທວເກ;

ນທິຕ຺ວາ ສີຫນາທໍວ, ນິພ຺ພຸໂຕ ໂສ ສສາວໂກ.

໒໖. ‘‘ອຏ຺ຐງ຺ຄວຈນສມ຺ປນ຺ໂນ, ອຈ຺ຉິທ຺ທານິ ນິຣນ຺ຕຣໍ;

ສພ຺ພໍ ຕມນ຺ຕຣຫິຕໍ, ນນຸ ຣິຕ຺ຕາ ສພ຺ພສງ຺ຂາຣາ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ວສເຕ ຕຕ຺ຖ ເຂເມ ປຸເຣຕິ ອຍໍ ຄາຖາ ກກຸສນ຺ຘສ຺ສ ຊາຕນຄຣສນ຺ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ມຫາກຸລນ຺ຕິ ອຸທິໂຕທິຕໍ ຠຄວໂຕ ປິຕຸກຸລໍ. ນຣານໍ ປວຣໍ ເສຏ຺ຐນ຺ຕິ ຊາຕິວເສນ ສພ຺ພມນຸສ຺ສານໍ ປວຣໍ ເສຏ຺ຐນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຊາຕິມນ຺ຕນ຺ຕິ ອຠິຊາຕິວນ຺ຕໍ, ອຸຕ຺ຕມາຠິຊາຕໍ. ມຫາຍສນ຺ຕິ ມຫາປຣິວາຣໍ, ກິໍ ຕໍ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ມຫາກຸລໍ? ຕຕ຺ຖ ມຫາກຸລໍ ເຂເມ ປຸເຣ ວສເຕຕິປເທນ ສມ຺ພນ຺ໂຘ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ.

ສມນ຺ຕາ ທສໂຍຊນນ຺ຕິ ສມນ຺ຕໂຕ ທສ ໂຍຊນານິ ຜຣິຕ຺ວາ ນິຈ຺ຈກາລໍ ສຣີຣໂຕ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ສຸວຓ຺ຓວຓ຺ຓາ ປຠາ ນິຈ຺ຉຣຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຘມ຺ມາປຓນ຺ຕິ ຘມ຺ມສງ຺ຂາຕໍ ອາປຓໍ. ປສາເຣຕ຺ວາຕິ ຠຓ຺ຑວິກ຺ກິຓນຕ຺ຖໍ ນານາຠຓ຺ຑສມິທ຺ຘມາປຓໍ ວິຍ ຘມ຺ມາປຓໍ ປສາເຣຕ຺ວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ນຣນາຣີນນ຺ຕິ ເວເນຍ຺ຍນຣນາຣີນໍ ຌານສມາປຕ຺ຕິມຄ຺ຄຜລຣຕນວິເສສາຘິຄມຕ຺ຖາຍ. ສີຫນາທໍ ວາຕິ ສີຫນາທໍ ວິຍ, ອຠຍນາທໍ ນທິຕ຺ວາ. ອຏ຺ຐງ຺ຄວຈນສມ຺ປນ຺ໂນຕິ ອຏ຺ຐງ຺ຄສມນ຺ນາຄຕສໂຣ ສຕ຺ຖາ. ອຈ຺ຉິທ຺ທານີຕິ ຉິທ຺ທາທິຠາວຣຫິຕານິ ສີລານິ ອຈ຺ຉິທ຺ທານິ ອສພລານິ ອກມ຺ມາສານິ. ອຖ ວາ ອຈ຺ຉິທ຺ທານິ ອວິວຣານິ ສາວກຍຸຄຬາທີນິ. ນິຣນ຺ຕຣນ຺ຕິ ສຕຕໍ ສພ຺ພກາລໍ. ສພ຺ພໍ ຕມນ຺ຕຣຫິຕນ຺ຕິ ສຕ຺ຖາ ຈ ສາວກຍຸຄຬາທີນິ ຈ ຕໍ ສພ຺ພໍ ມຸນິຠາວມຸປຄນ຺ຕ຺ວາ ອທສ຺ສນຠາວມຸປຄຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ.

‘‘ອເປຕພນ຺ໂຘ ກກຸສນ຺ຘພຸທ຺ໂຘ, ອທນ຺ຘປຎ຺ໂຎ ຄຕສພ຺ພຣນ຺ໂຘ;

ຕິໂລກສນ຺ໂຘ ກິຣ ສຈ຺ຈສນ຺ໂຘ, ເຂເມ ປເນ ວາສມກປ຺ປຍິຕ຺ຖ’’.

ເສສຄາຖາສຸ ສພ຺ພຕ຺ຖ ປາກຏເມວາຕິ.

ກກຸສນ຺ຘພຸທ຺ຘວໍສວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ນິຏ຺ຐິໂຕ ພາວີສຕິໂມ ພຸທ຺ຘວໍໂສ.