ວິປສ຺ສີສມຎ຺ຎາວຓ຺ຓນາ

໓໗. ສພ຺ພກາເມຫີຕິ ອິທໍ ລກ຺ຂຓານິ ປຣິຄ຺ຄຓ຺ຫາເປຕ຺ວາ ປຈ຺ຉາ ກຕໍ ວິຍ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ປເນວໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ປຐມຎ຺ຫິ ເຕ ເນມິຕ຺ຕເກ ສນ຺ຕປ຺ເປຕ຺ວາ ປຈ຺ຉາ ລກ຺ຂຓປຣິຄ຺ຄຓ຺ຫນໍ ກຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຕສ຺ສ ວິຕ຺ຖາໂຣ ຄພ຺ໂຠກ຺ກນ຺ຕິຍໍ ວຸຕ຺ໂຕເຍວ. ປາເຍນ຺ຕີຕິ ຖຎ຺ຎໍ ປາເຍນ຺ຕິ. ຕສ຺ສ ກິຣ ນິທ຺ໂທເສນ ມຘຸເຣນ ຂີເຣນ ສມນ຺ນາຄຕາ ສຏ຺ຐິ ຘາຕິໂຍ ອຸປຏ຺ຐາເປສິ, ຕຖາ ເສສາປິ ເຕສຸ ເຕສຸ ກມ຺ເມສຸ ກຸສລາ ສຏ຺ຐິສຏ຺ຐິເຍວ. ຕາສໍ ເປສນກາຣເກ ສຏ຺ຐິ ປຸຣິເສ, ຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ກຕາກຕຠາວໍ ສລ຺ລກ຺ຂເຓ ສຏ຺ຐິ ອມຈ຺ເຈ ອຸປຏ຺ຐາເປສິ. ເອວໍ ຈຕ຺ຕາຣິ ສຏ຺ຐິໂຍ ອິຕ຺ຖີນໍ, ທ຺ເວ ສຏ຺ຐິໂຍ ປຸຣິສານນ຺ຕິ ຉ ສຏ຺ຐິໂຍ ອຸປຏ຺ຐການໍເຍວ ອເຫສຸໍ. ເສຕຈ຺ຉຕ຺ຕນ຺ຕິ ທິພ຺ພເສຕຈ຺ຉຕ຺ຕໍ. ກຸລທຕ຺ຕິຍໍ ປນ ສິຣິຄພ຺ເຠເຍວ ຕິຏ຺ຐຕິ. ມາ ນໍ ສີຕໍ ວາຕິອາທີສຸ ມາ ອຠິຠວີຕິ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ສ຺ວາສ຺ສຸທນ຺ຕິ ໂສ ອສ຺ສຸທໍ. ອງ຺ເກເນວ ອງ຺ກນ຺ຕິ ອຎ຺ຎສ຺ສ ພາຫຸນາວ ອຎ຺ຎສ຺ສ ພາຫຸໍ. ອຎ຺ຎສ຺ສ ຈ ອໍສກູເຏເນວ ອຎ຺ຎສ຺ສ ອໍສກູຏໍ. ປຣິຫຣິຍຕີຕິ ນີຍຕິ, ສມ຺ປາປິຍຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໓໘. ມຎ຺ຊຸສ຺ສໂຣຕິ ອຂຣສ຺ສໂຣ. ວຄ຺ຄຸສ຺ສໂຣຕິ ເຉກນິປຸຓສ຺ສໂຣ. ມຘຸຣສ຺ສໂຣຕິ ສາຕສ຺ສໂຣ. ເປມນິຍສ຺ສໂຣຕິ ເປມຊນກສ຺ສໂຣ. ຕຕ຺ຣິທໍ ກຣວີການໍ ມຘຸຣສ຺ສຣຕາຍ – ກຣວີກສກຸເຓ ກິຣ ມຘຸຣຣສໍ ອມ຺ພປກ຺ກໍ ມຸຂຕຸຓ຺ຑເກນ ປຫຣິຕ຺ວາ ປຄ຺ຆຣິຕຣສໍ ປິວິຕ຺ວາ ປກ຺ເຂນ ຕາລໍ ທຕ຺ວາ ວິກູຊມາເນ ຈຕຸປ຺ປທາ ມຕ຺ຕາ ວິຍ ລຬິຕຸໍ ອາຣຠນ຺ຕິ. ໂຄຈຣປສຸຕາປິ ຈຕຸປ຺ປທາ ມຸຂຄຕານິ ຕິຓານິ ຉຑ຺ເຑຕ຺ວາ ຕໍ ສທ຺ທໍ ສຸຓນ຺ຕິ. ວາຬມິຄາ ຂຸທ຺ທກມິເຄ ອນຸພນ຺ຘມານາ ອຸກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ປາທໍ ອນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາວ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ. ອນຸພທ຺ຘມິຄາ ຈ ມຣຓຠຍໍ ຊຫິຕ຺ວາ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ. ອາກາເສ ປກ຺ຂນ຺ທາ ປກ຺ຂິໂນປິ ປກ຺ເຂ ປສາເຣຕ຺ວາ ຕໍ ສທ຺ທໍ ສຸຓມານາວ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ. ອຸທເກ ມຈ຺ຉາປິ ກຓ຺ຓປຏລໍ ປປ຺ໂຜເຏຕ຺ວາ ຕໍ ສທ຺ທໍ ສຸຓມານາວ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ. ເອວໍ ມຘຸຣສ຺ສຣາ ກຣວີກາ.

ອສນ຺ຘິມິຕ຺ຕາປິ ຘມ຺ມາໂສກສ຺ສ ເທວີ – ‘‘ອຕ຺ຖິ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ພຸທ຺ຘສ຺ສເຣນ ສທິໂສ ກສ຺ສຈິ ສໂຣ’’ຕິ ສງ຺ຆໍ ປຸຈ຺ຉິ. ອຕ຺ຖິ ກຣວີກສກຸຓສ຺ສາຕິ. ກຸຫິໍ, ຠນ຺ເຕ, ເຕ ສກຸຓາຕິ? ຫິມວນ຺ເຕຕິ. ສາ ຣາຊານໍ ອາຫ – ‘‘ເທວ, ອຫໍ ກຣວີກສກຸຓໍ ປສ຺ສິຕຸກາມາມ຺ຫີ’’ຕິ. ຣາຊາ – ‘‘ອິມສ຺ມິໍ ປຎ຺ຊເຣ ນິສີທິຕ຺ວາ ກຣວີໂກ ອາຄຈ຺ຉຕູ’’ຕິ ສຸວຓ຺ຓປຎ຺ຊຣໍ ວິສ຺ສຊ຺ເຊສິ. ປຎ຺ຊໂຣ ຄນ຺ຕ຺ວາ ເອກສ຺ສ ກຣວີກສ຺ສ ປຸຣໂຕ ອຏ຺ຐາສິ. ໂສ – ‘‘ຣາຊາຓາຍ ອາຄໂຕ ປຎ຺ຊໂຣ, ນ ສກ຺ກາ ນ ຄນ຺ຕຸ’’ນ຺ຕິ ຕຕ຺ຖ ນິສີທິ. ປຎ຺ຊໂຣ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ຣຎ຺ໂຎ ປຸຣໂຕ ອຏ຺ຐາສິ. ນ ກຣວີກສທ຺ທໍ ກາຣາເປຕຸໍ ສກ຺ໂກນ຺ຕິ. ອຖ ຣາຊາ – ‘‘ກຖໍ, ຠເຓ, ອິເມ ສທ຺ທໍ ນ ກໂຣນ຺ຕີ’’ຕິ ອາຫ. ຎາຕເກ ອທິສ຺ວາ ເທວາຕິ. ອຖ ນໍ ຣາຊາ ອາທາເສຫິ ປຣິກ຺ຂິປາເປສິ. ໂສ ອຕ຺ຕໂນ ຉາຍໍ ທິສ຺ວາ – ‘‘ຎາຕກາ ເມ ອາຄຕາ’’ຕິ ມຎ຺ຎມາໂນ ປກ຺ເຂນ ຕາລໍ ທຕ຺ວາ ມຘຸຣສ຺ສເຣນ ມຓິວໍສໍ ຘມມາໂນ ວິຍ ວິຣວິ. ສກລນຄເຣ ມນຸສ຺ສາ ມຕ຺ຕາ ວິຍ ລຬິໍສຸ. ອສນ຺ຘິມິຕ຺ຕາ ຈິນ຺ເຕສິ – ‘‘ອິມສ຺ສ ຕາວ ຕິຣຈ຺ຉານຄຕສ຺ສ ເອວໍ ມຘຸໂຣ ສທ຺ໂທ, ກີທິໂສ ນຸ ໂຂ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓສິຣິປຕ຺ຕສ຺ສ ຠຄວໂຕ ສທ຺ໂທ ອໂຫສີ’’ຕິ ປີຕິໍ ອຸປ຺ປາເທຕ຺ວາ ຕໍ ປີຕິໍ ອວິຊຫິຕ຺ວາ ສຕ຺ຕຫິ ຊງ຺ຆສເຕຫິ ສທ຺ຘິໍ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜເລ ປຕິຏ຺ຐາສິ. ເອວໍ ມຘຸໂຣ ກິຣ ກຣວີກສທ຺ໂທຕິ. ຕໂຕ ປນ ສຕຠາເຄນ ສຫສ຺ສຠາເຄນ ຈ ມຘຸຣຕໂຣ ວິປສ຺ສິສ຺ສ ກຸມາຣສ຺ສ ສທ຺ໂທ ອໂຫສີຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ.

໓໙. ກມ຺ມວິປາກຊນ຺ຕິ ນ ຠາວນາມຍໍ, ກມ຺ມວິປາກວເສນ ປນ ເທວຕານໍ ຈກ຺ຂຸສທິສເມວ ມໍສຈກ຺ຂຸ ອໂຫສິ, ເຍນ ນິມິຕ຺ຕໍ ກຕ຺ວາ ຕິລວາເຫ ປກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ເອກຕິລມ຺ປິ ອຍໍ ໂສຕິ ອຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ທາຕຸໍ ສກ຺ໂກຕິ.

໔໐. ວິປສ຺ສີຕິ ເອຕ຺ຖ ອຍໍ ວຈນຕ຺ໂຖ, ອນ຺ຕຣນ຺ຕຣາ ນິມີລຊນິຕນ຺ຘກາຣວິຣເຫນ ວິສຸທ຺ຘໍ ປສ຺ສຕິ, ວິວເຏຫິ ຈ ອກ຺ຂີຫິ ປສ຺ສຕີຕິ ວິປສ຺ສີ; ທຸຕິຍວາເຣ ວິເຈຍ຺ຍ ວິເຈຍ຺ຍ ປສ຺ສຕີຕິ ວິປສ຺ສີ; ວິຈິນິຕ຺ວາ ວິຈິນິຕ຺ວາ ປສ຺ສຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອຕ຺ເຖ ປນາຍຕີຕິ ອຕ຺ເຖ ຊານາຕິ ປສ຺ສຕິ, ນຍຕິ ວາ ປວຕ຺ເຕຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອກທິວສໍ ກິຣ ວິນິຈ຺ຉຍຏ຺ຐາເນ ນິສີທິຕ຺ວາ ອຕ຺ເຖ ອນຸສາສນ຺ຕສ຺ສ ຣຎ຺ໂຎ ອລງ຺ກຕປຏິຍຕ຺ຕໍ ມຫາປຸຣິສໍ ອາເນຕ຺ວາ ຫຕ຺ເຖ ຐປຍິໍສຸ. ຕສ຺ສ ຕໍ ອງ຺ເກກຕ຺ວາ ອຸປລາຬຍມານສ຺ເສວ ອມຈ຺ຈາ ສາມິກໍ ອສ຺ສາມິກໍ ອກໍສຸ. ໂພຘິສຕ຺ໂຕ ອນຕ຺ຕມນສທ຺ທໍ ນິຈ຺ຉາເຣສິ. ຣາຊາ – ‘‘ກິເມຕໍ, ອຸປຘາເຣຖາ’’ຕິ ອາຫ. ອຸປຘາຣິຍມານາ ອຎ຺ຎໍ ອທິສ຺ວາ – ‘‘ອຑ຺ຑສ຺ສ ທຸພ຺ພິນິຈ຺ຉິຕຕ຺ຕາ ເອວໍ ກຕໍ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ປຸນ ສາມິກໍເຍວ ສາມິກໍ ກຕ຺ວາ ‘‘ຎຕ຺ວາ ນຸ ໂຂ ກຸມາໂຣ ເອວໍ ກໂຣຕີ’’ຕິ ວີມໍສນ຺ຕາ ປຸນ ສາມິກໍ ອສ຺ສາມິກໍ ອກໍສຸ. ປຸນປິ ໂພຘິສຕ຺ໂຕ ຕເຖວ ສທ຺ທໍ ນິຈ຺ຉາເຣສິ. ອຖ ຣາຊາ – ‘‘ຊານາຕິ ມຫາປຸຣິໂສ’’ຕິ ຕໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ອປ຺ປມຕ຺ໂຕ ອໂຫສິ. ອິທໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ວິເຈຍ຺ຍ ວິເຈຍ຺ຍ ກຸມາໂຣ ອຕ຺ເຖ ປນາຍຕີ’’ຕິ.

໔໒. ວສ຺ສິກນ຺ຕິອາທີສຸ ຍຕ຺ຖ ສຸຂໍ ໂຫຕິ ວສ຺ສກາເລ ວສິຕຸໍ, ອຍໍ ວສ຺ສິໂກ. ອິຕເຣສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ອຍໍ ປເນຕ຺ຖ ວຈນຕ຺ໂຖ ວສ຺ສາວາໂສ ວສ຺ສໍ, ວສ຺ສໍ ອຣຫຕີຕິ ວສ຺ສິໂກ. ອິຕເຣສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ.

ຕຕ຺ຖ ວສ຺ສິໂກ ປາສາໂທ ນາຕິອຸຈ຺ໂຈ ໂຫຕິ, ນາຕິນີໂຈ, ທ຺ວາຣວາຕປານານິປິສ຺ສ ນາຕິພຫູນິ ນາຕິຕນູນິ, ຠູມຕ຺ຖຣຓປຈ຺ຈຕ຺ຖຣຓຂຊ຺ຊໂຠຊ຺ຊານິເປຕ຺ຖ ມິສ຺ສກາເນວ ວຏ຺ຏນ຺ຕິ. ເຫມນ຺ຕິເກ ຖມ຺ຠາປິ ຠິຕ຺ຕິໂຍປິ ນີຈາ ໂຫນ຺ຕິ, ທ຺ວາຣວາຕປານານິ ຕນຸການິ ສຸຂຸມຈ຺ຉິທ຺ທານິ, ອຸຓ຺ຫປ຺ປເວສນຕ຺ຖາຍ ຠິຕ຺ຕິນິຍູຫານິ ນີຫຣິຍນ຺ຕິ. ຠູມຕ຺ຖຣຓປຈ຺ຈຕ຺ຖຣຓນິວາສນປາຣຸປນານິ ປເນຕ຺ຖ ອຸຓ຺ຫວິຣິຍານິ ກມ຺ພລາທີນິ ວຏ຺ຏນ຺ຕິ. ຂຊ຺ຊໂຠຊ຺ຊໍ ສິນິທ຺ຘໍ ກຏຸກສນ຺ນິສ຺ສິຕໍ ນິຣຸທກສນ຺ນິສ຺ສິຕຎ຺ຈ. ຄິມ຺ຫິເກ ຖມ຺ຠາປິ ຠິຕ຺ຕິໂຍປິ ອຸຈ຺ຈາ ໂຫນ຺ຕິ, ທ຺ວາຣວາຕປານານິ ປເນຕ຺ຖ ພຫູນິ ວິປຸລຊາຕານິ ໂຫນ຺ຕິ, ຠູມຕ຺ຖຣຓາທີນິ ທຸກູລມຍານິ ວຏ຺ຏນ຺ຕິ. ຂຊ຺ຊໂຠຊ຺ຊານິ ມຘຸຣສສນ຺ນິສ຺ສິຕຠຣິຕານິ. ວາຕປານສມີເປສຸ ເຈຕ຺ຖ ນວ ຈາຏິໂຍ ຐເປຕ຺ວາ ອຸທກສ຺ສ ປູເຣຕ຺ວາ ນີລຸປ຺ປລາທີຫິ ສຎ຺ຉາເທນ຺ຕິ. ເຕສຸ ເຕສຸ ປເທເສສຸ ອຸທກຍນ຺ຕານິ ກໂຣນ຺ຕິ, ເຍຫິ ເທເວ ວສ຺ສນ຺ເຕ ວິຍ ອຸທກຘາຣາ ນິກ຺ຂມນ຺ຕິ.

ນິປ຺ປຸຣິເສຫີຕິ ປຸຣິສວິຣຫິເຕຫິ. ນ ເກວລຎ຺ເຈຕ຺ຖ ຕູຣິຍາເນວ ນິປ຺ປຸຣິສານິ, ສພ຺ພຏ຺ຐານານິປິ ນິປ຺ປຸຣິສາເນວ, ໂທວາຣິກາປິ ອິຕ຺ຖິໂຍວ, ນຫາປນາທິປຣິກມ຺ມກຣາປິ ອິຕ຺ຖິໂຍວ. ຣາຊາ ກິຣ – ‘‘ຕຖາຣູປໍ ອິສ຺ສຣິຍສຸຂສມ຺ປຕ຺ຕິໍ ອນຸຠວມານສ຺ສ ປຸຣິສໍ ທິສ຺ວາ ປຸຣິສາສງ຺ກາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ສາ ເມ ປຸຕ຺ຕສ຺ສ ມາ ອໂຫສີ’’ຕິ ສພ຺ພກິຈ຺ເຈສຸ ອິຕ຺ຖິໂຍວ ຐເປສີຕິ.

ປຐມຠາຓວາຣວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.